आश्वलायनश्रौतसूत्र · अध्याय 4

दर्श.पूर्ण.मासाभ्याम्.इष्ट्वा.इष्टि.पशु.चातुर्मास्यैर्.अथ.सोमेन.। (सोम: गेनेरल्: सोम.प्रवचन)

ऊर्ध्वम्.दर्श.पूर्ण.मासाभ्याम्.यथा.उपपत्थ्य्.एके.प्राग्.अपि.सोमेन.एके.। (सोम: गेनेरल्: सोम.प्रवचन)

तस्य.ऋत्विजः.। (सोम: गेनेरल्: सोम.प्रवचन)

चत्वारस्.त्रि.पुरुषाः.। (सोम: गेनेरल्: सोम.प्रवचन)

तस्य.तस्य.उत्तरे.त्रयः.। (सोम: गेनेरल्: सोम.प्रवचन)

होता.मैत्रावरुणो.अच्छावाको.ग्रावस्तुत्.।.अध्वर्युः.प्रतिप्रस्थाता.नेष्टा.उन्नेता.।.ब्रह्मा.ब्राह्मणाच्छंस्य्.आग्नीध्रः.पोता.।.उद्गाता.प्रस्तोता.प्रतिहर्ता.सुब्रह्मण्य.इति.। (सोम: गेनेरल्: सोम.प्रवचन)

एते.अहीन.एक.अहैर्.याजयन्ति.। (सोम: गेनेरल्: सोम.प्रवचन)

एत.एव.आहित.अग्नय.इष्ट.प्रथम.यज्ञा.गृह.पति.सप्तदशा.दीक्षित्वा.समोप्य.अग्नींस्.तन्.मुखाः.सत्राण्य्.आसते.। (सोम: गेनेरल्: सोम.प्रवचन)

तेषाम्.समावाप.आदि.यथा.अर्थम्.अभिधानम्.ऐष्टिके.तन्त्रे.। (सोम: गेनेरल्: सोम.प्रवचन)

दीक्षण.आद्य्.अनग्नीनाम्.। (सोम: गेनेरल्: सोम.प्रवचन)

अग्निर्.मुखम्.इति.च.याज्या.अनुवाक्ययोः.। (सोम: गेनेरल्: सोम.प्रवचन)

दण्ड.प्रदाने.। (सोम: गेनेरल्: सोम.प्रवचन)

प्रैषेषु.निवित्सु.। (सोम: गेनेरल्: सोम.प्रवचन)

घृत.याज्यायाम्.। (सोम: गेनेरल्: सोम.प्रवचन)

कुह्वाम्.च.। (सोम: गेनेरल्: सोम.प्रवचन)

अच्छावाक.निगद.उपहव.प्रत्युपहवे.च.। (सोम: गेनेरल्: सोम.प्रवचन)

आर्षेयाणि.गृहपतेः.प्रवरित्वा.आत्म.आदीनाम्.मुख्यानाम्.। (सोम: गेनेरल्: सोम.प्रवचन)

एवम्.द्वितीय.तृतीय.चतुर्थानाम्.। (सोम: गेनेरल्: सोम.प्रवचन)

यावन्तो.अनन्तर्हिताः.समाअन.गोत्रास्.तावताम्.सकृत्.। (सोम: गेनेरल्: सोम.प्रवचन)

आवर्तयेद्.वा.द्रव्य.अन्वयाः.संस्काराः.। (सोम: गेनेरल्: सोम.प्रवचन)

साग्नि.चित्येषु.क्रतुषु.उखा.सम्भरणीयाम्.इष्टिम्.एके.। (सोम: गेनेरल्: सोम.प्रवचन)

अग्निर्.ब्रह्मण्वान्.अग्निः.क्षत्रवान्.अग्निः.क्षत्रभृत्.। (सोम: गेनेरल्: सोम.प्रवचन)

एतेन.अग्ने.ब्रह्मणा.वावृधस्व.ब्रह्म.च.ते.जात.वेदो.नमश्.च.पुरूण्य्.अग्ने.पुरु.धात्वाया.स.चित्र.चित्रम्.चितयन्तम्.अस्मे.अग्निर्.ईशे.बृहतः.क्षत्रियस्य.अर्चामि.ते.सुमतिम्.घोष्य्.अर्वाग्.इति.।.इदम्.प्रभृति.कर्मणाम्.शनैस्तराम्..उत्तर.उत्तरम्.। (सोम: गेनेरल्: सोम.प्रवचन)

एतत्.त्व्.अपि.पौर्ण.मासात्.। (सोम: गेनेरल्: सोम.प्रवचन)

प्रायणीयावत्.सोम.प्रवहणम्.। (सोम: गेनेरल्: सोम.प्रवचन)

ऊर्ध्वम्.प्रथमाया.अग्नि.प्रणयनीयाया.औपवसथ्ये.अनियमः.। (सोम: गेनेरल्: सोम.प्रवचन)

मद्य.आदि.घर्मे.। (सोम: गेनेरल्: सोम.प्रवचन)

दीक्षणीयायाम्.धाय्ये.विराजौ.। (सोम: दीक्षा)

अग्नी.विष्णू.। (सोम: दीक्षा)

अग्निर्.मुखम्.प्रथमो.देवतानाम्.संगतानाम्.उत्तमो.विष्णुर्.आसीत्.।.यजमानाय.परिगृह्य.देवान्.दीक्षय.इदम्.हविर्.आगच्छतम्.नः.।.अग्निश्.च.विष्णो.तप.उत्तमम्.महो.दीक्षा.पालाय.वनतम्.हि.शक्रा.।.विश्वैर्.देवैर्.यज्ञियैः.स्मविदानौ.दीक्षाम्.अस्मै.यजमानाय.धत्तम्.इति.। (सोम: दीक्षा)

वैश्वानर.आदित्याः.सरस्वत्य्.अदितिर्.वा.। (सोम: दीक्षा)

धारयन्त.आदित्यासो.जगत्स्था.इति.द्वे.एते.भुवद्वद्भ्यो.भुवन.पतिभ्यो.वा.। (सोम: दीक्षा)

न.इदम्.आदिषु.मार्जनम्.अर्वाग्.उदयनीयायाः.। (सोम: दीक्षा)

इदम्.आदि.इळायाम्.सूक्त.वाके.च.आगूर्.आशिः.स्थाने.। (सोम: दीक्षा)

उपहूतो.अयम्.यजमानो.अस्य.यज्ञस्य.आगुर.उदृचम्.अशीय.इति.तस्मिन्न्.उपहूतः.। (सोम: दीक्षा)

आशास्ते.अयम्.यजमानो.अस्य.यज्ञ्स्य.आगुर.उदृचम्.अशीय.इत्य्.आशास्ते.। (सोम: दीक्षा)

न.च.अत्र.नाम.आदेशः.। (सोम: दीक्षा)

प्रकृत्या.अन्त्य.ऊर्ध्वम्.पश्व्.इळायाः.। (सोम: दीक्षा)

दीक्षितानाम्.संचरो.गार्हपत्य.आहवनीयाव्.अन्तरा.अग्नेः.प्रणयनात्.। (सोम: दीक्षा)

दीक्षण.आदि.रात्रि.संख्यानेन.दीक्षा.अपरिमिताः.। (सोम: दीक्षा)

एक.अह.प्रभृत्य्.आ.संवत्सरात्.।.संवत्सरम्.त्व्.एव.सव्रते.। (सोम: दीक्षा)

द्वादश.अह.ताअप्श्.चितेषु.यथा.सुत्या.उपसदः.। (सोम: दीक्षा)

कर्म.आचारस्.त्व्.एक.अहानाम्.। (सोम: दीक्षा)

एका.तिस्रो.वा.दीक्षास्.तिस्र.उपसदः.सुत्यम्.अहर्.उत्तमम्.। (सोम: दीक्षा)

दीक्षा.अन्ते.राज.क्रयः.। (सोम: दीक्षा)

तद्.अहः.प्रायणीय.इष्टिः.। (सोम: प्रायणीय.इष्टि)

पथ्या.स्वस्तिर्.अङ्गिः.सोमः.सविता.अदितिः.स्वस्ति.नः.पथ्यासु.धन्वस्व्.इति.द्वे.अग्ने.नय.सुपथा.राये.अस्मान्.आ.देवानाम्.अपि.पन्थाम्.अगन्म.त्वम्.सोम.प्रचिकितो.मनीषा.। (प्रायणीय.इष्टि)

या.ते.धामानि.दिवि.या.पृथिव्याम्.आ.विश्व.देवम्.सत्पतिम्.य.इमा.विश्वा.जातानि.सुत्रामाणम्.पृथिवीम्.द्याम्.अनेहसम्.महीम्.ऊ.षु.मातरम्.सुव्रतानाम्.स.इद्.अग्निर्.अग्नींर्.इत्य्.अस्त्व्.अन्यान्.इति.द्वे.सम्याज्ये.।.शंव्.अन्ता.इयम्.। (सोम: प्रायणीय.इष्टि)

अनाज्य.भागा.। (सोम: प्रायणीय.इष्टि)

संस्थितायाम्.। (सोम: प्रायणीय.इष्टि)

राजानम्.क्रीणन्ति.। (सोम: सोम.क्रयण)

तम्.प्रवक्ष्यत्सु.पश्चाद्..अनसस्.त्रिपद.मात्रे.अन्तरेण.वर्त्मनी.अवस्थाय.प्रेषितो.अग्ने.अभिहिंकारात्.त्वम्.विप्रस्.त्वम्.कविस्.त्वम्.विश्वानि.धारयन्.। (सोम: सोम.क्रयण)

अप.जन्यम्.भयम्.नुद.इत्य्.अस्यन्दयन्.पार्ण्षीम्.प्रपदेन.दक्षिणा.पासूंस्.त्रिर्.उदुप्य.अनुब्रूयाद्.भद्राद्.अभिश्रेयः.प्रेहि.बृहस्पतिः.पुरा.एता.ते.अस्तु.।.अथ.ईम्.अवस्य.वर.आ.पृथिव्या.आ.रे.शत्रून्.कृणुहि.सर्व.वीर.इति.तिष्ठन्.। (सोम: सोम.क्रयण)

अनुव्रजन्न्.उत्तरा.अन्तरेण.एव.वर्त्मनी.। (सोम: सोम.क्रयण)

सोम.यास्.ते.मयोभुव.इति.तिस्रः.सर्वे.नन्दन्ति.यशसा.आगतेन.आगन्.देव.ऋतुभिर्.वर्धतु.क्षयम्.इत्य्.अर्धर्च.आरभेत्.।.अवस्थिते.अनसि.दक्षिणात्.पक्षाद्.अभिक्रम्य.राजानम्.अभिमुखो.अवतिष्ठते.। (सोम: सोम.क्रयण)(.आगन्.देव.क्रतुभिः.)

प्रपाद्यमाने.राजन्य्.अग्रेणाअनो.अनुसंव्रजेत्.। (सोम: सोम.क्रयण)

या.ते.धामानि.हविषा.यजन्ति.इमाम्.धियम्.शिक्षमाणस्य.देव.इति.निहिते.परिदध्याद्.राजानम्.उपस्पृशन्.। (सोम: सोम.क्रयण)

वसने.अंशुषु.वा.। (सोम: सोम.क्रयण)

अथ.आतिथ्य.इळा.अन्ताः.। (सोम: आतिथ्य.इष्टि)

तस्या.अग्नि.मन्थनम्.। (सोम: आतिथ्य.इष्टि)

धाय्ये.।.अतिथिमन्तौ.समिदा.अग्निम्.दुवस्यत.आप्यायस्व.समेतु.त.इति.।.विष्णुर्.।.इदम्.विष्णुर्.विचक्रमे.तद्.अस्य.प्रियम्.अभि.पाथो.अश्याम्.।.होतारम्.चित्र.रथम्.अध्वरस्य.प्र.प्र.अयम्.अग्निर्.भरतस्य.शृण्व.इति.सम्याज्ये.।

संस्थितायाम्.आज्यम्.तानूनप्त्रम्.करिष्यन्तो.अभिमृशन्त्य्.अनाधृष्टम्.अस्य्.अनाधृष्यम्.देवानाम्.ओजो.अभिशस्तिपाः.।.अनभिशस्त्य्.अञ्जसा.सत्यम्.उपगेषाम्.स्विते.मा.धा.इति.। (सोम: आतिथ्य.इष्टि)

स्पृष्ट्वा.उदकम्.राजानम्.आप्याययन्ति.। (सोम: आतिथ्य.इष्टि)

इदम्.आदि.मदन्तीर्.अब्.अर्थ.उपसत्सु.। (सोम: आतिथ्य.इष्टि)

अंशुर्.अंशुष्.टे.देव.सोम.आप्यायताम्.इन्द्राय.एक.धनविद.आ.तुभ्यम्.इन्द्रः.प्यायताम्.आ.त्वम्.इन्द्राय.प्यायस्व.आप्यायय.अस्मान्.सखीन्.सन्या.मेधया.स्वस्ति.ते.देव.सोम.सुत्याम्.उदृचम्.अशीय.इति.। (सोम: आतिथ्य.इष्टि)

स्पृष्ट्वा.उदकम्.निह्नवन्ते.प्रस्तरे.पाणीन्.निधाय.उत्तानान्.दक्षिणान्त्.सव्यान्.नीच.एष्टा.राय.एष्टा.वामानि.प्रेषे.भगाय.।.ऋतम्.ऋतव.आदिभ्यो.नमो.दिवे.नमः.पृथिव्या.इति.। (सोम: आतिथ्य.इष्टि)

स्पृष्ट्वा.उदकम्.प्रवर्ग्येण.चरिष्यत्सु.उत्तरेण.खरम्.परिव्रज्य.पश्चाद्.अस्य.उपविश्य.प्रेषितो.अभिष्टुयाद्.ऋगावानम्.। (सोम: प्रवर्ग्य)

ऋचम्.ऋचम्.अनवानम्.उक्त्वा.प्रणुत्य.अवस्येत्.। (सोम: प्रवर्ग्य)

ब्रह्म.जज्ञानम्.प्रथमम्.प्रस्ताद्.विसीमतः.सुरुचो.वेन.आ.वः.।.सबुध्न्या.उप.मा.अस्य.विष्ठाः.सतश्.च.योनिम्.असतश्.च.विवः.।.इयम्.पित्रे.राष्ट्र्या.इत्य्.अग्रे.प्रथमाय.जनुषे.भूमनेष्ठाः.।
तस्मा.एतम्.सुरुचम्.ह्वारम्.अहम्.(.हवारम्.अह्यम्.).घर्मम्.श्रीणन्ति.प्रथमस्य.धासेः.।
महान्.मही.अस्तभायद्.विजातो.द्याम्.पिता.सद्म.पार्थिवम्.च.रजः.।
सबुध्नाद्.आष्ट.जनुषा.अभ्युग्नम्.बृहस्पतिर्.देवता.तस्य.संराट्.।
अभि.त्यम्.देवम्.सवितारम्.ओण्योः.कवि.क्रतुम्.अर्चामि.सत्य.सवम्.रत्नधाम्.अभिप्रियम्.मतिम्.कविम्.।
ऊर्ध्वा.यस्या.मतिर्.मा.अदिद्युतत्.सवीमनि.हिरण्य.पाणिर्.अमिमीत.सुक्रतुः.कृपा.स्वस्.तृपा.स्वर्.इति.वा.।(सोम: प्रवर्ग्य)

संसीदस्व.महान्.असि.इति.संसाद्यमाने.।.अञ्जन्ति.यम्.प्रथयन्तो.न.विप्रा.इत्य्.अज्यमाने.।.पतङ्गम्.अक्तम्.अस्रस्य.मायया.यो.नः.स.नुत्यो.अभिदासद्.अग्ने.भवा.नो.अग्ने.सुमना.उपेताव्.इति.द्वृचाः.। (सोम: प्रवर्ग्य)

कृणुष्व.पाजः.प्रसितिम्.न.पृथ्वीम्.इति.पञ्च.परि.त्वा.गिर्वणो.गिरो.अधि.द्वयोर्.अदधा.उक्थम्.वचः.शुक्रम्.ते.अन्यद्.यजतम्.ते.अन्यद्.अपश्यम्.गोपाम्.अनिपद्यमानम्.स्रक्वे.द्रप्सस्य.अयम्.वेनश्.चोदयत्.पृश्नि.गर्भाः.पवित्रम्.ते.विततम्.ब्रह्मणस्पत.इति.द्वे.वियत्.पवित्रम्.धिषणा.अतन्वत.घर्मम्.शोचन्तम्.प्रणवेषु.विभ्रतः.। (सोम: प्रवर्ग्य)

समुद्रे.अन्तराय.वो.विचक्षणम्.त्रिर्.अह्नो.नाम.सूर्यस्य.मन्वत.। (सोम: प्रवर्ग्य)

गणानाम्.त्वा.प्रथश्.च.यस्य.अपश्यम्.त्वा.इत्य्.एतस्या.आद्यया.यजमानम्.ईक्षते.द्वितीयया.पत्नीम्.तृतीयया.आत्मानम्.का.राधद्.होत्रा.अश्विना.वाम्.इति.नव.। (सोम: प्रवर्ग्य)

आभात्य्.अग्निर्.ग्रावाणेव.इळे.द्यावा.पृथिवी.इति.प्राग्.उत्तमाया.अरूरुचद्.उषसः.पृश्निर्.अग्रिय.इत्य्.आवपेत.उत्तरेण.अर्धर्चेन.पत्नीम्.ईक्षेत.उत्तमया.परिहिते.समुत्थाप्य.एनान्.अध्वर्यवो.वाचयन्ति.इति.तु.पूर्वम्.पटलम्.। (सोम: प्रवर्ग्य)

अथ.उत्तरम्.। (सोम: प्रवर्ग्य)

उपविष्टेष्व्.अध्वर्युर्.घर्म.दुघाम्.आह्वयति.स.सम्प्रैष.उत्तरस्य.। (सोम: प्रवर्ग्य)

अनभिहिंकृत्य.। (सोम: प्रवर्ग्य)

उपहूय.सुदुघाम्.धेनुम्.एताम्.इति.द्वे.अभित्वा.देव.सवितः.सम्.ई.वत्सम्.न.मातृभिः.सम्.वत्स.इव.मातृभिर्.यस्.ते.स्तनः.शशयो.यो.मयोभूर्.गौर्.अमीमेद्.अनु.वत्सम्.मिषन्तम्.नमसा.इद्.उपसीदत.संजानाना.उपसीदन्न्.अभिज्ञ्वा.दशभिर्.विवस्वतो.दुहन्ति.सप्त.एकाम्.समिद्धो.अग्निर्.अश्विना.तप्तो.वाम्.घर्म.आगतम्.। (सोम: प्रवर्ग्य)

दुह्यन्ते.गावो.वृषण्णेह.धेनवो.दस्रा.मदन्ति.कारवः.।.समिद्धो.अग्निर्.वृषणा.रतिर्.दिवस्.तप्तो.घर्मो.दुह्यते.वाम्.इषे.मधु.।.वयम्.हि.वाम्.पुरुतमासो.अश्विना.हवामहे.सधमादेषु.कारवः.। (सोम: प्रवर्ग्य)

तद्.उ.प्रत्यक्षतमम्.अस्य.कर्म.आत्मन्वन्.नभो.दुह्यते.घृतम्.पय.उत्तिष्ठ.ब्रह्मणस्पत.इत्य्.एताम्.उक्त्वा.अवतिष्ठते.दुग्धायाम्.अधुक्षत्.पिप्युषीम्.इषम्.इत्य्.आह्रियमाण.उपद्रव.पयसा.गोधुग्.ओषम्.आ.घर्मे.सिञ्च.पय.उस्रियायाः.। (सोम: प्रवर्ग्य)

वि.नाकम्.अख्यत्.सविता.वरेण्यो.नु.द्यावा.पृथिवी.सुप्रणीतिर्.इत्य्.आसिच्यमान.आ.नूनम्.अश्विनोर्.ऋषिर्.इति.गव्य.आ.सुते.सिञ्चत.श्रियम्.इत्य्.आज.आसिक्तयोः.समुत्ये.महतीर्.अप.इति.। (सोम: प्रवर्ग्य)

महा.वीरम्.आदाय.उत्तिष्ठत्सु.उद्.उ.ष्य.देवः.सविता.हिरण्यया.इत्य्.अनूत्तिष्ठेत्.प्रैतु.ब्रह्मणस्पतिर्.इत्य्.अनुव्रजेद्.गन्धर्व.इत्य्.आपदम्.अस्य.रक्षति.इति.खरम्.अवेक्ष्य.तम्.अतिक्रम्य.नाके.सुपर्णम्.उप.यत्.पतन्तम्.इति.समाप्य.प्रणवेन.उपविशेद्.अनिरस्य.तृणम्.प्रेषितो.यजति.। (सोम: प्रवर्ग्य)

तप्तो.वाम्.घर्मो.नक्षति.स्व.होता.(.सुहोता.).प्र.वाम्.अध्वर्युश्.चरति.प्रयस्वान्.।.मधोर्.दुग्धस्य.अश्विना.तनाया.वीतम्.पातम्.अपस.उस्रियायाः.। (सोम: प्रवर्ग्य)

उभा.पिबतम्.अश्विना.इति.च.उभाभ्याम्.अनवानम्.अग्ने.वीहि.इत्य्.अनुवषट्.कारो.घर्मस्य.अग्ने.वीहि.इति.वा.।.ब्रह्मा.वषट्कृते.जपत्य्.अनुवषट्.कृते.च.विश्वा.आशा.दक्षिणसाद्.विश्वान्.देवान्.देवान्.अया:.इह.।.स्वाहा.कृतस्य.घर्मस्य.मध्वः.पिबतम्.अश्विना.इत्य्.एवम्.एव.अपर.आह्णिके.। (सोम: प्रवर्ग्य)

यद्.उस्रियास्व्.आहुतम्.घृतम्.पयो.अयम्.स.वम्.अश्विना.भाग.आगतम्.।.माध्वी.धर्तारा.विदथस्य.सत्पती.तप्तम्.घर्मम्.पिबतम्.सोम्यम्.मधु.। (सोम: प्रवर्ग्य)

अस्य.पिबतम्.अश्विना.इति.च.आप्रेषितो.होता.अनुवषट्.कृते.स्वाहा.कृतः.शुचिर्.देवेषु.घर्मो.यो.यश्विनोश्.चमसो.देव.पानः.। (सोम: प्रवर्ग्य)(.समीवत्सम्.)

तम्.ईम्.विश्वे.अमृतासो.जुषाणा.गन्धर्वस्य.प्रत्य्.आस्ना.हिरन्ति.।.समुद्राद्.ऊर्मिम्.उदियर्ति.वेनो.द्रप्सः.समुद्रम्.अभि.यज्.जिगाति.सखे.सखायम्.अभ्याववृत्स्वा.ऊर्ध्व.ऊ.षु.ण.ऊतय.इति.द्वे.। (सोम: प्रवर्ग्य)

तम्.घेम्.इत्था.नमस्विन.इति.प्रागाथीम्.पूर्व.अह्णे.काण्वीम्.अपर.अह्णे.अन्यतराम्.वा.अत्यन्तम्.काण्वीन्.त्व्.एव.उत्तमे.पावक.शोचे.तव.हि.क्षयम्.परि.इत्य्.उक्त्वा.भक्षम्.आकाङ्क्षेद्.वाजिनेन.भक्ष.उपायो.हुतम्.हविर्.मधु.हविर्.इन्द्रतमे.अग्नाव्.अश्याम.ते.देव.घर्म.। (सोम: प्रवर्ग्य)

मधुमतः.पितुमतो.वा.जवतो.अङ्गिरस्वतो.नमस्.ते.असु.मा.मा.हिंसीर्.इति.भक्ष.जपः.कर्मिणो.घर्मम्.भक्षयेयुः.सर्वे.तु.दीक्षिताः.सर्वेषु.दीक्षितेषु.गृहपतेस्.त्रितीय.उत्तमौ.भक्षौ.सम्प्रेषितः.श्येनो.न.योनिम्.सदनम्.धिया.कृतमा.यस्मिन्.सप्त.वासवा.रोहन्तु.पूर्व्या.रुह.। (सोम: प्रवर्ग्य)

ऋषिर्.ह.दीर्घ.श्रुत्तम.इन्द्रस्य.घर्मो.अतिथिः.।.सूरवसाद्.भगवती.हि.भूया.इति.परिदध्यात्.। (सोम: प्रवर्ग्य)

उत्तमे.प्राग्.उत्तमाया.हविर्.हविष्मो.महि.सद्म.दैव्यम्.इत्य्.आवपेत.। (सोम: प्रवर्ग्य)

अथ.उपसत्.। (सोम: सेचोन्द् उपसद् दय्)

तस्याम्.पित्र्यया.जपाः.। (सोम: सेचोन्द् उपसद् दय्)

प्रादेश.उपवेशने.च.। (सोम: सेचोन्द् उपसद् दय्)

प्रकृत्या.इह.उपस्थः.। (सोम: सेचोन्द् उपसद् दय्)

उपसद्याय.मीळ्हुष.इति.तिस्र.एक.एकाम्.त्रिर्.अनवानम्.।.ताः.सामिधेन्यः.। (सोम: सेचोन्द् उपसद् दय्)

तासाम्.उत्तमेन.प्रणवेन.अग्निम्.सोमम्.विष्णुम्.इत्य्.आवाह.उपविशेत्.। (सोम: सेचोन्द् उपसद् दय्)

न.आवाहयेद्.इत्य्.एके.।.अनावाहने.अप्य्.एता.एव.देवताः.। (सोम: सेचोन्द् उपसद् दय्)

अग्निर्.वृत्राणि.जङ्घनद्.य.उग्र.इव.शर्यहा.त्वम्.सोम.असि.सत्पतिर्.गयस्फानो.अमीवह.इदम्.विष्णुर्.विचक्रमे.त्रीणि.पदा.विचक्रम.इति.स्विष्टकृद्.आदि.लुप्यते.।.प्रयाजा.आज्य.भागौ.च.। (सोम: सेचोन्द् उपसद् दय्)

नित्यम्.आप्यायनम्.निह्नवश्.च.। (सोम: सेचोन्द् उपसद् दय्)

एषा.एव.अपर.अह्णे.। (सोम: सेचोन्द् उपसद् दय्)

इमाम्.मे.अग्ने.समिधम्.इमाम्.इति.तु.सामिधेन्यः.।.विपर्यासो.याज्या.अनुवाक्यानाम्.।.पाण्योश्.च.निह्नव.इत्य्.उपसदः.। (सोम: सेचोन्द् उपसद् दय्)

सुपूर्व.अह्णे.स्वपर.अह्णे.च.। (सोम: सेचोन्द् उपसद् दय्)

राज.क्रय.आद्य्.अहः.संख्यानेन.एक.अहानाम्.तिस्रः.। (सोम: सेचोन्द् उपसद् दय्)

षड्.वा.। (सोम: सेचोन्द् उपसद् दय्)

अहीनानाम्.द्वादश.चतुर्.विंशतिः.संवत्सर.इति.सत्राणाम्.। (सोम: सेचोन्द् उपसद् दय्)

प्रथम.यज्ञे.न.एके.घर्मम्.। (सोम: सेचोन्द् उपसद् दय्)

औपवसथ्ये.उभे.पूर्व.अह्णे.। (सोम: सेचोन्द् उपसद् दय्)

प्रथमस्याम्.उपसदि.वृत्तायाम्.प्रेषितः.पुरीष्य.चितये.अन्वाह.होता.दीक्षितश्.च.इति.। (सोम: सेचोन्द् उपसद् दय्)

यजमानो.अदीक्षिते.। (सोम: सेचोन्द् उपसद् दय्)

पश्चात्.पद.मात्रे.अवस्थाय.अभिहिंकृत्य.पुरीष्यासो.अग्नय.इति.त्रिर्.उपांशु.सप्रणवाम्.। (सोम: सेचोन्द् उपसद् दय्)

अपि.वा.सुमन्द्रम्.। (सोम: सेचोन्द् उपसद् दय्)

व्रजत्स्व्.अनुव्रजेत्.। (सोम: सेचोन्द् उपसद् दय्)

तिष्ठत्सु.विसृष्ट.वाक्.प्रणयत.इति.ब्रूयात्.। (सोम: सेचोन्द् उपसद् दय्)

अथ.अग्निम्.संचितम्.अनुगीतम्.अनुशंसेत्.। (सोम: सेचोन्द् उपसद् दय्)

पश्चाद्.अग्नि.पुच्छस्य.उपविश्य.अभिहिंकृत्य.अग्निर्.अस्मि.जन्मना.जात.वेदा.इति.त्रिर्.मध्यमया.वाचा.। (सोम: सेचोन्द् उपसद् दय्)

एतस्मिन्न्.एव.आसने.वैश्वानरीयस्य.यजति.। (सोम: सेचोन्द् उपसद् दय्)

त्रयम्.एतत्.साग्नि.चित्ये.। (सोम: सेचोन्द् उपसद् दय्)

ब्रह्मा.अप्रतिरथम्.जपित्वा.दक्षिणतो.अग्नेर्.बहिर्.वेद्य्.आस्त.आ.औदुम्बर्य.अभिहवनात्.। (सोम: सेचोन्द् उपसद् दय्)

उक्तम्.अग्नि.प्रणयनम्.। (सोम: सेचोन्द् उपसद् दय्)

दीक्षितस्.तु.वसोर्.धाराम्.उपसर्पेत्.। (सोम: सेचोन्द् उपसद् दय्)

हविर्.धाने.प्रवर्तयन्ति.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: हविर्.धान.प्रवर्तन)

तद्.उक्तम्.सोम.प्रवहणेन.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: हविर्.धान.प्रवर्तन)

दक्षिणस्य.तु.हविर्.धानस्य.उत्तरस्य.चक्रस्य.अन्तरा.वर्त्म.पादयोः.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: हविर्.धान.प्रवर्तन)

य्जुजे.वाम्.ब्रह्म.पूर्व्यम्.नमोभिः.प्रोताम्.यज्ञस्य.शम्भुवा.युवाम्.यमे.इव.यतमाने.यदा.एतम्.अधिद्वयोर्.अदधा.उक्थ्यम्.वच.इत्य्.आरमेद्.अव्यवस्ता.चेद्.रराटी.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: हविर्.धान.प्रवर्तन)

विश्वा.रूपाणि.प्रतिमुञ्च.ते.कविर्.इति.व्यवस्थाआम्.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: हविर्.धान.प्रवर्तन)
(सोम: थिर्द् उपसद् दय्: हविर्.धान.प्रवर्तन)

मेथ्योर्.उपनिहितयोः.परि.त्वा.निर्वणो.गिर.इति.परिदध्यात्.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: हविर्.धान.प्रवर्तन)

अग्नी.षोमौ.प्रणेष्यत्सु.तीर्थेन.प्रपद्य.उत्तरेण.आग्नीध्रीय.आयतनम्.सदश्.च.पूर्वया.द्वारा.पत्नी.शालाम्.प्रपद्य.उत्तरेण.शाला.मुखीयम्.अतिव्रज्य.पश्चाद्.अस्य.उपविश्य.प्रेषितो.अनुब्रूयात्.सावीर्.हि.देव.प्रथमाय.पित्रे.वर्ष्माणम्.अस्मै.वरिमाणम्.अस्मै.।.अथ.अस्मभ्यम्.सवितः.सर्वताता.दिवे.दिव.आसुवा.भूरिपश्व.इत्य्.आसीनः.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोम.प्रनयण)

अनुव्रजन्न्.उत्तराः.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोम.प्रनयण)

प्रैतु.ब्रह्मणस्पतिर्.होता.देवो.अमर्त्यः.पुरस्ताद्.उप.त्वा.अग्ने.दिवे.दिवे.दिषा.वस्तर्.उपप्रियम्.पनिप्रतम्.इत्य्.अर्धर्च.आरमेत्.।.आग्नीध्रीये.निहिते.अभिहूयमाने.अग्ने.जुषस्व.प्रतिहर्य.तद्.वच.इति.समाप्य.प्रणवेन.उपरमेत्.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोम.प्रनयण)

उत्तरेण.आग्नीध्रीयम्.अतिव्रजत्स्व्.अतिव्रज्य.सोमो.जिगाति.गातुविद्.देवानाम्.तम्.अस्य.राजा.वरुणस्.तम्.अश्विना.इत्य्.अर्धर्च.आरमेत्.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोम.प्रनयण)

प्रपद्यमानम्.राजानम्.अनुप्रपद्येत.।.अन्तश्.च.प्राग्.आ.अदितिर्.भवासि.श्येनो.न.योनिम्.सदनम्.धिया.कृतम्.अस्तभ्नाद्.द्याम्.असुरो.विश्व.वेदा.इति.परिदध्याद्.उत्तरया.वा.क्षेम.आचारे.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोम.प्रनयण)(.एवा.वन्दस्व.वरुणम्.)

ब्रह्मा.एवम्.एव.प्रपद्य.अपरेण.वेदिम्.अतिव्रज्य.दक्षिणतः.शालामुखीयस्य.उपविशेत्.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोम.प्रनयण)

स.होतारम्.अनुत्थाय.यथा.इतम्.अग्रतो.व्रजेद्.यदि.राजानम्.प्रणयेत्.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोम.प्रनयण)

उक्तम्.अप्रणयतः.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोम.प्रनयण)

प्राप्य.हविर्.धाने.गृहपतये.राजानम्.प्रदाय.हविर्.धाने.अग्रेण.अपरेण.वा.अतिव्रज्य.दक्षिणत.आहवनीयस्य.उपविशेत्.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोम.प्रनयण)

अग्नि.पुच्छस्य.साग्नि.चित्याम्.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोम.प्रनयण)

एतद्.ब्रह्म.आसनम्.पशौ.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोम.प्रनयण)

प्रातश्.च.आ.वपा.होमात्.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोम.प्रनयण)

यदि.त्व्.अग्रेण.प्रत्येयात्.प्रपाद्यमाने.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोम.प्रनयण)

अथ.अत्नी.षोमीयेण.चरन्ति.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोमीय.पशु)

उत्तर.वेद्याम्.आ.दण्ड.प्रदानात्.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोमीय.पशु)

दण्डम्.प्रदाय.मैत्रावरुणम्.अग्रतः.कृत्वा.उत्तरेण.हविर्.धाने.अतिव्रज्य.पूर्वया.द्वारा.सदः.प्रपद्य.उत्तरेण.यथा.स्वम्.धिष्ण्याव्.अतिव्रज्य.पश्चात्.स्वस्य.धिष्ण्यस्य.उपविशति.होता.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोमीय.पशु)

अवतिष्ठत.इतरः.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोमीय.पशु)

यदि.देवसूनाम्.हवींष्य्.अन्वायातयेयुर्.अग्निर्.गृहपतिः.सोमो.वनस्पतिः.सविता.सत्य.प्रसवो.बृहस्पतिर्.वाचस्पतिर्.इन्द्रो.ज्येष्ठो.मित्रः.सत्यो.वरुणो.धर्म.पती.रुद्रः.पशुमान्.पशु.पतिर्.वा.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोमीय.पशु)

त्वम्.अग्ने.बृहद्वयो.हव्यवाऌ.अग्निर्.अजरः.पिता.नस्.त्वम्.च.सोम.नो.वशो.ब्रह्मा.देवानाम्.पदवीः.कवीनाम्.आ.विश्व.देवम्.सत्पतिम्.न.प्रमिये.सतिवुर्.दैव्यस्य.तद्.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोमीय.पशु)

बृहस्पते.प्रथमम्.वाचो.अग्रम्.हंसैर्.इव.सखिभिर्.वावदद्भिः.प्रससाहिषे.पुरु.हूत.शत्रून्.भुवस्.त्वम्.इन्द्र.ब्रह्मणा.महान्.अनमीवास.इळया.मदन्तः.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोमीय.पशु)

प्र.स.मित्र.मर्तो.अस्तु.प्रयस्वांस्.त्वाम्.नष्टवा.महिमाय.पृच्छतो.त्वया.बद्धो.मुमुक्षते.।.त्वम्.विश्वस्माद्.भुवनात्.पासि.धर्मणा.सूर्यात्.पासि.धर्मणा.।.यत्.इक्ंच.इदम्.वरुण.दैव्ये.जन.उप.ते.स्तोमान्.पशुपा.इव.अकरम्.इति.द्वे.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोमीय.पशु)

यद्य्.उ.सर्व.पृष्ठान्य्.अग्निर्.गायत्रस्.त्रिवृद्.राथन्तरो.वासन्तिक.इन्द्रस्.त्रैष्टुभः.पञ्चदशो.बार्हतो.ग्रैष्मो.विश्वे.देवा.जागताः.सप्तदशा.वैरूपा.वार्षिका.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोमीय.पशु)

मित्रा.वरुणाव्.आनुष्टुभाव्.एक.विंशौ.वैराजौ.शारदौ.बृहस्पतिः.पाङ्क्तस्.त्रिणवः.शाक्वरो.हैमन्तिकः.सविता.अतिच्छन्दास्.त्रयस्.त्रिंशो.रैवतः.शैशिरो.अदितिर्.विष्णु.पत्न्य्.अनुमतिः.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोमीय.पशु)

समिद्.दिशाम्.आशयानः.स्वर्विन्.मधु.रेतो.माधवः.पात्व्.अस्मान्.।.अग्निर्.देवो.दुष्टरीतुर्.अदाभ्य.इदम्.क्षत्रम्.रक्षतु.पात्व्.अस्मान्.।.रथन्तरम्.सामभिः.पात्व्.अस्मान्.गायत्री.छन्दसाम्.विश्व.रूपा.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोमीय.पशु)

त्रिवृन्.नो.विष्टया.स्तोमो.अह्नाम्.समुद्रो.वात.इदम्.ओजः.पिपर्तु.।.उग्रा.दिशाम्.अभिभूतिर्.वयोधाः.शुचिः.शुक्रे.अहन्य्.ओजसीनाम्.।.इन्द्र.अधिपतिः.पिपृताद्.अतो.नो.महि.क्षत्रम्.विश्वतो.धारय.इदम्.।.बृहत्.साम.क्षत्रभृद्.वृद्ध.वृष्यम्.त्रिष्टुभ.ओजः.शुभितम्.उग्र.वीरम्.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोमीय.पशु)

इन्द्र.स्तोमेन.पञ्चदशेन.मध्यम्.इदम्.वातेन.सगरेण.रक्ष.।.प्राची.दिशाम्.सह.यशा.यशस्वती.विश्वे.देवाः.प्रावृषा.अह्नाम्.स्वर्वती.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोमीय.पशु)

इदम्.क्षत्रम्.दुष्टरम्.अस्त्व्.ओजो.अनाधृष्यम्.सहस्यम्.सहस्वत्.।.वैरूपे.सामन्न्.इह.तत्.शकेयम्.जगत्य्.एनम्.विक्ष्वावेशयानि.।.विश्वे.देवाः.सप्तदशेन.वर्च.इदम्.क्षत्रम्.सलिल.वातम्.उग्रम्.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोमीय.पशु)

धर्त्री.दिशाम्.क्षत्रम्.इदम्.दाधार.उपस्थाशानाम्.मित्रवद्.अस्त्व्.ओजः.।.मित्रा.वरुणा.शरद्.अह्नाम्.चिकित्वम्.अस्मै.राष्ट्राय.महि.शमे.यच्छतम्.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोमीय.पशु)

वैराजे.सामन्न्.अधि.मे.मनीषा.अनुष्टुभा.सम्भृतम्.वीर्यम्.सहः.।.इदम्.क्षत्रम्.मित्रवद्.आर्द्र.दानुम्.मित्रा.वरुणा.रक्षतम्.आधिपत्ये.।.संराड्.दिशाम्.सहसाम्नी.सहस्वत्य्.ऋतुर्.हेमन्तो.विष्टया.नः.पिपर्तु.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोमीय.पशु)

अवस्यु.वाता.बृहती.नु.शक्वरी.इमम्.यज्ञम्.अवतु.नो.घृताची.।.स्वर्वती.सुदुघा.नः.पयस्वती.दिशाम्.देव्य्.अवतु.नो.घृताची.।.त्वम्.गोपा.पुर.एतोत.पश्चाद्.बृहस्पते.याभ्याम्.युन्धि.वाचम्.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोमीय.पशु)

ऊर्ध्वाम्.दिशाम्.रन्तिराशा.ओषधीनाम्.संवत्सरेण.सविता.नो.अह्नाम्.।.रैवत्.साम.अतिच्छन्दा.उच्छन्दो.अजात.शत्रुः.स्योनानो.अस्तु.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोमीय.पशु)

स्तोम.त्रयस्.त्रिंशे.भुवनस्य.पत्नी.विवस्वद्.वाते.अभि.नो.गृणीहि.।.घृतवती.सवितर्.आधिपत्ये.पयस्वती.रन्तिराशा.नो.अस्तु.।.ध्रुवा.दिशाम्.विष्णु.पत्न्य्.अघोरा.अस्येशाना.सहसो.या.मनोता.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोमीय.पशु)

बृहस्पतिर्.मातरिश्वोत.वायुः.संध्वाना.वाता.अभि.नो.गृणन्तु.।.विष्टम्भो.दिवो.धरुणः.पृथिव्या.अस्येशाना.जगतो.विष्णु.पत्नी.।.व्यचक्स्वती.इषयन्ती.सुभूतिः.शिवा.नो.अस्त्व्.अदितेर्.उपस्थे.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोमीय.पशु)

अनु.नो.अद्य.अनुमतिर्.यज्ञम्.देवेषु.अन्यताम्.।.अग्निश्.च.हव्य.वहानो.भवतम्.दाशुषे.मयः.।.अन्व्.इद्.अनुमते.त्वम्.मन्यासै.शम्.च.नस्.कृधि.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोमीय.पशु)

क्रत्वे.दक्षाय.नो.हिनु.प्र.णु.आयूंषि.तारिषद्.इति.।.वैश्वानरीयम्.नवमम्.कायम्.दशमम्.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोमीय.पशु)

को.अद्य.युङ्क्ते.धुरि.गा.ऋतस्य.इति.द्वे.।.औपयजैर्.अङ्गारैर्.अनभिपरिहारे.प्रयतेरन्.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोमीय.पशु)(.प्रजापति.)

आग्नीध्रीयाच्.चेद्.उत्तरेण.होतारम्.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोमीय.पशु)

शामित्राच्.चेद्.दक्षिणेन.मैत्रावरुणम्.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोमीय.पशु)

उपोथानम्.अग्रे.कृत्वा.निष्क्रम्य.वेदम्.गृह्णीयात्.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोमीय.पशु)

न.इदम्.आदिषु.हृदय.शूलम्.अर्वाग्.अनूबन्ध्यायाः.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोमीय.पशु)

संस्थिते.वसतीवरीः.परिहरन्ति.दीक्षिता.अभिपरिहारयेरन्.। (सोम: थिर्द् उपसद् दय्: अग्नी.सोमीय.पशु)

अथ.एतस्या.रात्रेर्.विवास.काले.प्राग्.वयसाम्.प्रवादात्.प्रातर्.अनुवाकाय.आमन्त्रितो.वाग्.यतस्.तीर्थेन.प्रपद्य.आग्नीध्रीये.जान्व्.आच्य.आहुतिम्.जुहुयात्.।.आसन्यान्.मा.मन्त्रात्.पाहि.कस्याश्चिद्.अभिशस्त्यै.स्वाहा.इति.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

आहवनीये.वाग्.अग्रेगा.अग्र.एतु.सरस्वत्यै.वाचे.स्वाहा.।.वाचम्.देवीम्.मनो.नेत्राम्.विराजम्.उग्राम्.जैत्रीम्.उत्तमाम्.एह.भक्षाम्.।.ताम्.आदित्या.नावम्.इव.आरुहेम.अनुमताम्.पथिभिः.पारयन्तीम्.स्वाहा.इति.द्वितीयाम्.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

आतः.समानम्.ब्रह्मणश्.च.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

प्राप्य.हविर्.धाने.रराटीम्.अभिमृशत्य्.उर्व्.अन्तरिक्षम्.वीहि.इति.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

द्वार्ये.स्थूने.देवी.द्वारौ.मा.मा.अमाप्तम्.लोकम्.मे.लोक.कृतौ.कृणुतम्.इति.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

प्रपद्य.अन्तरेण.युग.धरा.उपविश्य.प्रेषितः.प्रातर्.अनुवाकम्.अनुब्रूयान्.मन्द्रेण.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

आपो.रेवतीः.क्षयथा.हि.वस्व.उप.प्रयन्त.इति.सूक्ते.अवा.नो.अग्न.इति.षऌ.अग्निम्.ईळे.अग्निम्.दूतम्.वसिष्व.हि.इति.सूक्तयोर्.उत्तमाम्.उद्धरेत्.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)
त्वम्.अग्ने.व्रतपा.इत्य्.उत्तमाम्.उद्धरेत्.त्वम्.नो.अग्ने.महोभिर्.इति.नव.इमे.विप्रस्य.इति.सूक्ते.युक्ष्वा.हि.प्रेष्ठम्.वस्.त्वम्.अग्ने.बृहद्वय.इत्य्.अष्टादश.।षोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

अर्चन्तस्.त्वा.इति.सूक्ते.अग्ने.पावक.दूतम्.व.इति.सूक्ते.अग्निर्.होता.नो.अध्वर.इति.तिस्रो.अग्निर्.होता.अग्न.इळा.इति.चतस्रः.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

प्र.वो.वाजा.उपसद्याय.तम्.अग्ने.यज्ञानाम्.इति.तिस्र.उत्तमा.उद्धरेद्.अग्ने.हंस्य्.अग्निम्.ह्न्वन्तु.नः.प्राग्नये.वाचम्.इति.सूक्त.इमाम्.मे.अग्ने.समिधम्.इमाम्.इति.त्रयाणाम्.उत्तमाम्.उद्धरेद्.इति.गायत्रम्.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

त्वम्.अग्ने.वसूस्.त्वम्.हि.क्षैतवद्.अग्नायो.होता.अजनिष्ट.प्र.वो.देवाय.अग्ने.कता.त.इति.पञ्च.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

सखायः.सम्.वस्.त्वाम्.अग्ने.हविष्मन्त.इति.सूक्ते.बृहद्वय.इति.दशानाम्.चतुर्थ.नवमे.उद्धरेद्.उत्तमाम्.उत्तमाम्.च.आदितस्.त्रयाणाम्.इत्य्.आनुष्टुभम्.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

अबाध्य्.अग्निः.समिधा.इति.चत्वारि.प्राग्नये.बृहते.प्रवेधसे.कवये.त्वम्.नो.अग्ने.वरुणस्य.विद्वान्.इत्य्.एतत्.प्रभृतीनि.चत्वार्य्.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

ऊर्ध्व.ऊ.षु.णः.ससस्य.यद्.वियुत.इति.पञ्च.भद्रम्.ते.अग्न.इति.सूक्ते.सोमस्य.मा.तवसम्.प्रत्यग्निर्.उषस.इति.त्रीण्य्.आ.होता.इति.दशानाम्.तृतीया.अष्टमे.उद्धरेद्.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

दिवस्.परि.इति.सूक्तयोः.पूर्वस्य.उत्तमाम्.उद्धरेत्.त्वम्.ह्य्.अग्ने.प्रथम.इति.षण्णाम्.द्वितीयम्.उद्धरेत्.पुरो.वो.मन्द्रम्.इति.चत्वारि.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

तम्.सुप्रतीकम्.इति.षड्.हुवे.वः.सुद्योत्नामन्.नि.होता.होतृ.षदन.इति.सूक्ते.त्रिर्.मूर्धानम्.इति.त्रीणि.वह्निम्.यशसम्.उपप्रजिन्वन्न्.इति.त्रीणि.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

का.उ.उपेतर्.इति.सूक्ते.हिरण्य.केश.इति.तिस्रो.अपश्यम्.अस्य.महत.इति.सूक्ते.द्वे.विरूपे.इति.सूक्ते.अग्ने.नय.अग्रे.बृहन्न्.इत्य्.अष्टानाम्.उत्तमाद्.उत्तमास्.तिस्र.उद्धरेत्.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

त्वम्.अग्ने.सुहवो.रण्व.संदृग्.इति.पञ्च.अग्निम्.वो.देवम्.इति.दशानाम्.तृतीय.चतुर्थे.उद्धरद्.इति.त्रैष्टुभम्.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

एना.वो.अग्निम्.प्र.वो.यह्वम्.अग्ने.विवस्वत्.सखायस्.त्वा.अयम्.अग्निर्.अग्न.आयाह्य्.अच्छा.नः.शीर.शोचिषम्.इति.षऌ.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

अदर्शि.गातु.वित्तम.इति.सप्त.इति.बार्हतम्.अग्ने.वाजस्य.इति.तिस्रः.पुरु.त्वा.त्वाम्.अग्न.ईळिष्वाहि.इत्य्.औष्णिहम्.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

जनस्य.गोपास्.त्वाम्.अग्न.ऋतायव.इमम्.ऊ.षु.वो.अतिथिम्.उषर्.बुधम्.इति.नव.त्वम्.अग्ने.द्युभिर्.इति.सूक्ते.त्वम्.अग्ने.प्रथमो.अङ्गिरा.नूचित्.सहोजा.अमृतो.नितुन्दत.इति.पञ्च.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

वेदिषद.इति.षण्णाम्.तृतीयम्.उद्धरेद्.इमम्.स्तोमम्.अर्हते.संजागृवद्भिश्.चित्र.इत्.शिशोर्.वसुम्.न.चित्र.महसम्.इति.जागतम्.अग्निम्.तम्.मन्य.इति.पाङ्क्तम्.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

इत्य्.आग्नेयः.क्रतुः.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

अथ.उषस्यः.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

प्रतिष्या.सूनरी.अक्स्.त.उष.इति.तिस्र.इति.गायत्रम्.।.उषो.भद्रेभिर्.इत्य्.आनुष्टुभम्.।

इदम्.श्रेष्ठम्.पृथू.रथ.इति.सूक्ते.प्रत्यर्चिर्.इत्य्.अष्टौ.द्युत.द्यामानम्.उषो.वाजेन.इदम्.उ.त्यद्.उद्.उ.श्रिय.इति.सूक्ते.व्युषा.आ.वो.दिविजा.इति.षऌ.इति.त्रैष्टुभम्.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

प्रत्य्.उ.अदर्शि.सह.वामेन.इति.बार्हतम्.उषस्.तच्.चित्रम्.आभर.इति.तिस्र.औष्णिहम्.।.एता.ऊत्या.इति.चतस्रो.जागतम्.महे.नो.अद्य.इति.पाङ्क्तम्.इत्य्.उषस्यः.क्रतुः.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

अथ.आश्विनः.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

एषो.उषाः.प्रातर्.युजा.इति.चतस्रो.अश्विना.यज्वरीर्.इष.आश्विनाव्.अश्वावत्या.गोमद्.ऊ.षु.नासत्या.इति.तृच.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

दूराद्.इह.एव.इति.तिस्र.उत्तमा.उद्धरेद्.वाहिष्ठो.वाम्.हवानाम्.इति.चतस्र.उदीराथाम्.आ.मे.हवम्.इति.गायत्र.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

यद्.अद्य्स्थ.इति.सूक्ते.आनो.विश्वाभिस्.त्यम्.चिद्.अत्रिम्.इत्य्.आनुष्टुभम्.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

आभात्य्.आग्निर्.इति.सूक्ते.ग्रावाणेव.नासत्याभ्याम्.इति.त्रीणि.धेनुः.प्रत्नस्य.क.उ.श्रवद्.इति.सूक्ते.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

स्तुषे.नर.इति.सूक्ते.युवो.रजांसि.इति.पञ्चानाम्.तृतीयम्.उद्धरेत्.।.प्रति.वाम्.रथम्.इति.सप्तानाम्.द्वितीयम्.उद्धरेद्.इति.त्रैष्टुभम्.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

इमा.उ.वाम्.अयम्.वाअम्.ओ.त्यम्.अह्व.आ.रतह्म्.इति.सप्त.द्युम्नी.वाम्.यत्स्थ.इति.बार्हतम्.।.अश्विनावावर्तिर्.अस्मद्.आश्विनाव्.एह.गच्छताम्.इति.तृचौ.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

युवोर्.उ.षू.रथम्.हुव.इति.पञ्चदश.इत्य्.औष्णिहम्.।.अबोध्य्.अग्निर्.ज्मम्.एषस्य.भनुर्.आवाम्.रथम्.अभूद्.इदम्.यो.वाम्.परिज्म.इति.त्रीणि.त्रिश्चिन्.नो.अद्य.इळे.द्यावा.पृथिवी.इति.जागतम्.प्रति.प्रियतमम्.इति.पाङ्क्तम्.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

इत्य्.एतेषाम्.छन्दसाम्.पृथक्.सूक्तानि.प्रातर्.अनुवाकः.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

शत.प्रभृत्य्.अपरिमितः.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

न.अन्यैर्.आग्नेयम्.गायत्रम्.अत्यावपेद्.ब्राह्मणस्य.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

न.त्रैष्टुभम्.राजन्यस्य.।.न.जागतम्.वैश्यस्य.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

अध्यासवद्.एक.पद.द्वि.पदाः.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

यस्य.स्थानम्.ध्रुवाणि.माङ्गल्यान्य्.अगन्म.महा.तारिष्म.इळे.द्यावा.पृथिवी.इति.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

संजागृवद्भिर्.इति.च.यः.प्रेष्यत्.स्वर्ग.कामः.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

ईळे.द्यावीयम्.आवर्तयेद्.आ.तमसो.अपघातात्.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

काल.उत्तमया.उत्सृप्य.आसनान्.मध्यम.स्थानेन.प्रतिप्रियतमम्.इत्य्.उपसंतनुयात्.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)

पुनर्.उत्सृप्य.उत्तमया.उत्तम.स्थानेन.परिदध्याद्.अन्तरेण.द्वार्ये.स्थुणे.अनभ्याहतम्.आश्रावयन्न्.इव.आश्रावयन्न्.इव.। (सोम: सुत्या दय्: प्रातर्.अनुवाक)