ભાષા

ENहिગુ
ગ્રંથ પાઠ

વિષ્ણુધર્મ · ભાગ 181200

ક્ષત્રિયો વાથવા વૈશ્યો__વ્ધ_057.001
નિસર્ગાદ્ એવ જાયતે__વ્ધ_057.001
દુષ્કૃતેન તુ દુષ્ટાત્મા__વ્ધ_057.002
સ્થાનાદ્ ભ્રશ્યતિ માનવઃ__વ્ધ_057.002
શ્રેષ્ઠં સ્થાનં સમાસાદ્ય__વ્ધ_057.002
તસ્માદ્ રક્ષેત પણ્ડિતઃ__વ્ધ_057.002
યસ્ તુ વિપ્રત્વમ્ ઉત્સૃજ્ય__વ્ધ_057.003
ક્ષત્રિયત્વં નિષેવતે__વ્ધ_057.003
બ્રાહ્મણ્યાત્ સ પરિભ્રષ્ટઃ__વ્ધ_057.003
ક્ષત્રયોન્યાં પ્રસૂયતે__વ્ધ_057.003
વૈશ્યકર્માણિ વા કુર્વન્__વ્ધ_057.004
વૈશ્યયોનૌ પ્રજાયતે__વ્ધ_057.004
શૂદ્રકર્માણિ કુર્વાણઃ__વ્ધ_057.004
શૂદ્રત્વમ્ ઉપપદ્યતે__વ્ધ_057.004
સ તત્ર દુર્ગતિં પ્રાપ્ય__વ્ધ_057.005
સ્થાનાદ્ ભ્રષ્ટો યુધિષ્ઠિર__વ્ધ_057.005
શૂદ્રયોનિમ્ અનુપ્રાપ્તો__વ્ધ_057.005
યદિ ધર્મં ન સેવતે__વ્ધ_057.005
માનુષ્યાત્ સ પરિભ્રષ્ટસ્__વ્ધ_057.006
તિર્યગ્યોનૌ પ્રજાયતે__વ્ધ_057.006
અધર્મસેવનાન્ મૂઢસ્__વ્ધ_057.006
તમોપહતચેતનઃ__વ્ધ_057.006
જાત્યન્તરસહસ્રાણિ__વ્ધ_057.007
તત્રૈવ પરિવર્તતે__વ્ધ_057.007
તસ્માત્ પ્રાપ્ય શુભં સ્થાનં__વ્ધ_057.007
પ્રમાદાન્ ન તુ નાશયેત્__વ્ધ_057.007
શૂદ્રાન્નેનાવશેષેણ__વ્ધ_057.008
યો મ્રિયેજ્ જઠરે દ્વિજઃ__વ્ધ_057.008
આહિતાગ્નિસ્ તથા યજ્વા__વ્ધ_057.008
સ શૂદ્રગતિભાગ્ ભવેત્__વ્ધ_057.008
ક્ષત્રાન્નેનાવશેષેણ__વ્ધ_057.009
ક્ષત્રત્વમ્ ઉપપદ્યતે__વ્ધ_057.009
વૈશ્યાન્નેનાવશેષેણ__વ્ધ_057.009
વૈશ્યત્વમ્ ઉપપદ્યતે__વ્ધ_057.009
તાં યોનિં લભતે વિપ્રો__વ્ધ_057.009
ભુક્ત્વાન્નં યસ્ય વૈ મૃતઃ__વ્ધ_057.009
બ્રાહ્મણત્વં શુભં પ્રાપ્ય__વ્ધ_057.010
દુર્લભં યો ઽવમન્યતે__વ્ધ_057.010
ભોજ્યાભોજ્યં ન જાનાતિ__વ્ધ_057.010
સ ભવેત્ ક્ષત્રિયો દ્વિજઃ__વ્ધ_057.010

કર્મણા યેન મેધાવી__વ્ધ_057.011
શૂદ્રો વૈશ્યો ઽભિજાયતે__વ્ધ_057.011
તત્ તે વક્ષ્યામિ નિખિલં__વ્ધ_057.011
યેન વર્ણોત્તમો ભવેત્__વ્ધ_057.011
શૂદ્રકર્મ યથોદ્દિષ્ટં__વ્ધ_057.012
શૂદ્રો ભૂત્વા સમાચરેત્__વ્ધ_057.012
યથાવત્ પરિચર્યાં તુ__વ્ધ_057.012
ત્રિષુ વર્ણેષુ નિત્યદા__વ્ધ_057.012
કુરુતે ઽવિમના યસ્ તુ__વ્ધ_057.012
સ શૂદ્રો વૈશ્યતાં વ્રજેત્__વ્ધ_057.012
ક્ષત્રિયત્વં યથા વૈશ્યસ્__વ્ધ_057.013
તદ્ વક્ષ્યામ્ય્ અનુપૂર્વશઃ__વ્ધ_057.013
ચૌક્ષઃ પાપજનદ્વેષ્ટા__વ્ધ_057.013
શેષાન્નકૃતભોજનઃ__વ્ધ_057.013
અગ્નિહોત્રમ્ ઉપાદાય__વ્ધ_057.014
જુહ્વાનશ્ ચ યથાવિધિ__વ્ધ_057.014
સ વૈશ્યઃ ક્ષત્રિયકુલે__વ્ધ_057.014
જાયતે નાત્ર સંશયઃ__વ્ધ_057.014
ક્ષત્રિયો બ્રહ્મયોન્યાં તુ__વ્ધ_057.015
જાયતે શૃણુ તદ્ યથા__વ્ધ_057.015
દદાતિ યજતે યજ્ઞૈર્__વ્ધ_057.015
વિધિવચ્ ચાપ્તદક્ષિણૈઃ__વ્ધ_057.015
અધીતે સ્વર્ગમ્ અન્વિચ્છંસ્__વ્ધ_057.015
ત્રેતાગ્નિશરણઃ સદા__વ્ધ_057.015
આર્તહસ્તપ્રદો નિત્યં__વ્ધ_057.016
પ્રજા ધર્મેણ પાલયન્__વ્ધ_057.016
ઋતુકાલે તુ સ્વાં ભાર્યામ્__વ્ધ_057.016
અભિગચ્છન્ વિધાનતઃ__વ્ધ_057.016
સર્વાતિથ્યં ત્રિવર્ગસ્ય__વ્ધ_057.017
દીયતાં ભુજ્યતામ્ ઇતિ__વ્ધ_057.017
શૂદ્રાણાં યાચકાનાં ચ__વ્ધ_057.017
નિત્યં સિદ્ધિમ્ ઇતિ બ્રુવન્__વ્ધ_057.017
ગોબ્રાહ્મણસ્ય ચાર્થાય__વ્ધ_057.018
રણે ચાભિમુખો હતઃ__વ્ધ_057.018
ત્રેતાગ્નિમન્ત્રપૂતાત્મા__વ્ધ_057.018
ક્ષત્રિયો બ્રાહ્મણો ભવેત્__વ્ધ_057.018
વિધિજ્ઞઃ ક્ષત્રિયકુલે__વ્ધ_057.018
યાજકઃ સ તુ જાયતે__વ્ધ_057.018
પ્રાપ્યતે ઽવિકલઃ સ્વર્ગો__વ્ધ_057.019
વર્ણૈઃ સત્પથમ્ આસ્થિતૈઃ__વ્ધ_057.019

બ્રાહ્મણત્વં સુદુષ્પ્રાપં__વ્ધ_057.019
કૃચ્છ્રેણાસાદ્યતે નરૈઃ__વ્ધ_057.019
તસ્માત્ સર્વપ્રયત્નેન__વ્ધ_057.019
રક્ષેદ્ બ્રાહ્મણ્યમ્ ઉત્તમમ્__વ્ધ_057.019
સુવર્ણં પરમં દાનં__વ્ધ_058.001
સુવર્ણં દક્ષિણા પરા__વ્ધ_058.001
એતત્ પવિત્રં પરમમ્__વ્ધ_058.001
એતત્ સ્વસ્ત્યયનં મહત્__વ્ધ_058.001
દશ પૂર્વાપરાન્ વંશાન્__વ્ધ_058.002
આત્માનં ચ વિશામ્યતે__વ્ધ_058.002
અપિ પાપશતં કૃત્વા__વ્ધ_058.002
દત્ત્વા વિપ્રેષુ તારયેત્__વ્ધ_058.002
સુવર્ણં યે પ્રયચ્છન્તિ__વ્ધ_058.003
નરાઃ શુદ્ધેન ચેતસા__વ્ધ_058.003
દેવતાસ્ તે પ્રયચ્છન્તિ__વ્ધ_058.003
સમસ્તા ઇતિ નઃ શ્રુતમ્__વ્ધ_058.003
અગ્નિર્ હિ દેવતાઃ સર્વાઃ__વ્ધ_058.004
સુવર્ણં ચ હુતાશનઃ__વ્ધ_058.004
તસ્માત્ સુવર્ણં દદતા__વ્ધ_058.004
દત્તાઃ સર્વાશ્ ચ દેવતાઃ__વ્ધ_058.004
અગ્ન્યભાવે ચ કુર્વન્તિ__વ્ધ_058.005
વહ્નિસ્થાનેષુ કાઞ્ચનમ્__વ્ધ_058.005
સર્વવેદપ્રમાણજ્ઞા__વ્ધ_058.005
વેદશ્રુતિનિદર્શનાત્__વ્ધ_058.005
યે ત્વ્ એનં જ્વાલયિત્વાગ્નિમ્__વ્ધ_058.006
આદિત્યોદયનં પ્રતિ__વ્ધ_058.006
દદ્યુર્ વૈ વ્રતમ્ ઉદ્દિશ્ય__વ્ધ_058.006
સર્વાન્ કામાન્ અવાપ્નુયુઃ__વ્ધ_058.006
સુવર્ણદઃ સ્વર્ગલોકે__વ્ધ_058.007
કામાન્ ઇષ્ટાન્ ઉપાશ્નુતે__વ્ધ_058.007
વિરજામ્બરસંવીતઃ__વ્ધ_058.007
પરિયાતિ યતસ્ તતઃ__વ્ધ_058.007
વિમાનેનાર્કવર્ણેન__વ્ધ_058.008
ભાસ્વરેણ વિરાજતા__વ્ધ_058.008
અપ્સરોગણસંકીર્ણે__વ્ધ_058.008
ભાસ્વતા સ્વેન તેજસા__વ્ધ_058.008
હંસબર્હિણયુક્તેન__વ્ધ_058.009
કામગેન નરોત્તમઃ__વ્ધ_058.009
દિવ્યગન્ધવહઃ સ્વર્ગે__વ્ધ_058.009
પરિગચ્છેદ્ ઇતસ્ તતઃ__વ્ધ_058.009

તસ્માત્ સ્વશક્ત્યા દાતવ્યં__વ્ધ_058.010
કાઞ્ચનં માનવૈર્ ભુવિ__વ્ધ_058.010
ન હ્ય્ અતઃ પરમં લોકે__વ્ધ_058.010
સદ્યઃ પાપવિમોચનમ્__વ્ધ_058.010
સુવર્ણસ્ય તુ શુદ્ધસ્ય__વ્ધ_058.011
સુવર્ણં યઃ પ્રયચ્છતિ__વ્ધ_058.011
બહૂન્ય્ અબ્દસહસ્રાણિ__વ્ધ_058.011
સ્વર્ગલોકે મહીયતે__વ્ધ_058.011
લોકાંસ્ તુ સૃજતા પૂર્વં__વ્ધ_059.001
ગાવઃ સૃષ્ટાઃ સ્વયંભુવા__વ્ધ_059.001
પ્રીત્યર્થં સર્વભૂતાનાં__વ્ધ_059.001
તસ્માત્ તા માતરઃ સ્મૃતાઃ__વ્ધ_059.001
તાસ્ તુ દત્ત્વા સૌરભેયીઃ__વ્ધ_059.002
સ્વર્ગલોકે મહીયતે__વ્ધ_059.002
તસ્માત્ તા વર્ણયિષ્યામિ__વ્ધ_059.002
દાનં ચાસાં યથાવિધિ__વ્ધ_059.002
યાદૃશી વિધિના યેન__વ્ધ_059.003
દાતવ્યા યાદૃશાય ચ__વ્ધ_059.003
દ્વિજાય પોષણાર્થં તુ__વ્ધ_059.003
હોમધેનુકૃતે ન વૈ__વ્ધ_059.003
પ્રથમા ગૌરકપિલા__વ્ધ_059.*(70)
દ્વિતીયા ગૌરપિઙ્ગલા__વ્ધ_059.*(70)
તૃતીયા રક્તકપિલા__વ્ધ_059.*(70)
ચતુર્થી નીલપિઙ્ગલા__વ્ધ_059.*(70)
પઞ્ચમી શુક્લપિઙ્ગાક્ષી__વ્ધ_059.*(70)
ષષ્ઠી તુ શુક્લપિઙ્ગલા__વ્ધ_059.*(70)
સપ્તમી ચિત્રપિઙ્ગાક્ષી__વ્ધ_059.*(70)
અષ્ટમી બભ્રુરોહિણી__વ્ધ_059.*(70)
નવમી શ્વેતપિઙ્ગાક્ષી__વ્ધ_059.*(70)
દશમી શ્વેતપિઙ્ગલા__વ્ધ_059.*(70)
તાદૃશા યે ઽપ્ય્ અનડ્વાહઃ__વ્ધ_059.*(70)
કપિલાસ્ તે પ્રકીર્તિતાઃ__વ્ધ_059.*(70)
બ્રાહ્મણો વાહયેત્ તાંસ્ તુ__વ્ધ_059.*(70)
નાન્યો વર્ણઃ કદાચન__વ્ધ_059.*(70)
ધેનું દત્ત્વા સુવ્રતાં સોપધાનાં__વ્ધ_059.004
કલ્યાણવત્સાં ચ પયસ્વિનીં ચ__વ્ધ_059.004
યાવન્તિ રોમાણિ ભવન્તિ ધેન્વા__વ્ધ_059.004
દુહ્યેત કામાન્ નૃપ વર્ષાણિ તાવત્__વ્ધ_059.004
પ્રયચ્છતે યઃ કપિલાં સવત્સાં__વ્ધ_059.005
કાંસ્યોપદોહાં કનકાગ્રશૃઙ્ગીમ્__વ્ધ_059.005

તૈસ્ તૈર્ ગુણૈઃ કામ્દુઘા હિ ભૂત્વા__વ્ધ_059.005
નરં પ્રદાતારમ્ ઉપૈતિ સા ગૌઃ__વ્ધ_059.005
ગોસહસ્રં તુ યો દદ્યાત્__વ્ધ_059.006
સર્વકામૈર્ અલંકૃતમ્__વ્ધ_059.006
પરાં વૃદ્ધિં શ્રિયં પ્રાપ્ય__વ્ધ_059.006
સ્વર્ગલોકે મહીયતે__વ્ધ_059.006
દશ ચોભયતઃ પ્રેત્ય__વ્ધ_059.007
માતામહપિતામહૈઃ__વ્ધ_059.007
ગચ્છેત્ સુકૃતિનાં લોકાન્__વ્ધ_059.007
ગાવો દત્ત્વા યથાવિધિ__વ્ધ_059.007
દાયાદલબ્ધૈર્ અર્થૈર્ યો__વ્ધ_059.008
ગવાઃ ક્રીત્વા પ્રયચ્છતિ__વ્ધ_059.008
તસ્યાપિ ચાક્ષયા લોકા__વ્ધ_059.008
ભવન્તીહ પરત્ર ચ__વ્ધ_059.008
યો દ્યૂતેન ધનં જિત્વા__વ્ધ_059.009
ક્રીત્વા ગાવઃ પ્રયચ્છતિ__વ્ધ_059.009
સ ગચ્છેદ્ વિરજાંલ્ લોકાન્__વ્ધ_059.009
ગોપ્રદાનફલાર્જિતાન્__વ્ધ_059.009
પ્રતિગૃહ્ય તુ યો દદ્યાદ્__વ્ધ_059.010
ગાવઃ શુદ્ધેન ચેતસા__વ્ધ_059.010
સ ગત્વા દુર્ગમં સ્થાનમ્__વ્ધ_059.010
અમરૈઃ સહ મોદતે__વ્ધ_059.010
યશ્ ચાત્મવિક્રયં કૃત્વા__વ્ધ_059.011
ગાવો દદ્યાદ્ યથાવિધિ__વ્ધ_059.011
સ ગત્વા વિરજાંલ્ લોકાન્__વ્ધ_059.011
સુખં વસતિ દેવવત્__વ્ધ_059.011
સંગ્રામે યસ્ તનું ત્યક્ત્વા__વ્ધ_059.012
ગાવઃ ક્રીત્વા પ્રયચ્છતિ__વ્ધ_059.012
દેહવિક્રયમૂલ્યસ્ તાઃ__વ્ધ_059.012
શાશ્વતાઃ કામદોહનાઃ__વ્ધ_059.012
રૂપાન્વિતાઃ શીલવયોપપન્નાઃ__વ્ધ_059.013
સર્વાઃ પ્રશસ્તા હિ સુગન્ધવત્યઃ__વ્ધ_059.013
યથા હિ ગઙ્ગા સરિતાં વરિષ્ઠા__વ્ધ_059.013
તથાર્જુનીનાં કપિલા વરિષ્ઠા__વ્ધ_059.013
અન્તર્જાતાઃ સુક્રયજ્ઞાનલબ્ધાઃ__વ્ધ_059.014
પ્રાણાંસ્ ત્યક્ત્વા સોદકાઃ સોદ્વહાશ્ ચ__વ્ધ_059.014
કૃચ્છ્રોત્સૃષ્ટાઃ પોષણાયાભ્યુપેતા__વ્ધ_059.014
દ્વારૈર્ એતૈર્ ગોવિશેષા વરિષ્ઠાઃ__વ્ધ_059.014
તિસ્રો રાત્ર્યશ્ ચાપ્ય્ ઉપોષ્યેહ દાતા__વ્ધ_059.015
તૃપ્તા ગા વૈ તર્પિતેભ્યઃ પ્રયચ્છેત્__વ્ધ_059.015

વત્સૈઃ પીતાઃ સોપધાનાસ્ ત્ર્યહં ચ__વ્ધ_059.015
દત્ત્વા ગા વૈ ગોરસૈર્ વર્તિતવ્યમ્__વ્ધ_059.015
લોકે જ્યેષ્ઠા લોકવૃત્તાન્તવૃત્તા__વ્ધ_059.016
વેદૈર્ ગીતાઃ સોમનિષ્યન્દભૂતાઃ__વ્ધ_059.016
સૌમ્યાઃ પુણ્યાઃ કામદાઃ પ્રાણદાશ્ ચ__વ્ધ_059.016
ગાવો દત્ત્વા સર્વદા સન્તિ સન્તઃ__વ્ધ_059.016
ન ચૈવાસાં દાનમાત્રં પ્રશસ્તં__વ્ધ_059.017
પાત્રં કાલો ગોવિશેષો વિધિશ્ ચ__વ્ધ_059.017
દૃષ્ટ્વા ગાવઃ પાવકાદિત્યભૂતાઃ__વ્ધ_059.017
સ્વાધ્યાયાઢ્યે પાત્રવર્યે વિશિષ્ટે__વ્ધ_059.017
વૈતાનસ્થં સત્યવાક્યં કૃતજ્ઞં__વ્ધ_059.018
ગોષુ ક્ષાન્તં ગોશરણ્યં સુવૃત્તં__વ્ધ_059.018
શસ્તં પાત્રં ગોપ્રદાનસ્ય ભૂમેસ્__વ્ધ_059.018
તથા સુવર્ણસ્ય ચ સર્વકાલમ્__વ્ધ_059.018
ભિક્ષાદાનં ચાધિકં સંપ્રશસ્તં__વ્ધ_059.*(71)
પાથોદાનં ચાન્નદાનં તથા ચ__વ્ધ_059.*(71)
ભિક્ષતે બહુભૃત્યાય__વ્ધ_059.019
શ્રોત્રિયાયાહિતાગ્નયે__વ્ધ_059.019
દાતવ્યા ગૌઃ પ્રયત્નેન__વ્ધ_059.019
એકાપ્ય્ અતિફલા હિ સા__વ્ધ_059.019
તાં ચેદ્ વિક્રીણતે રાજન્__વ્ધ_059.020
વચસા કલુષીકૃતામ્__વ્ધ_059.020
નાસૌ પ્રશસ્યતે વિપ્રો__વ્ધ_059.020
બ્રાહ્મણો નૈવ સ સ્મૃતઃ__વ્ધ_059.020
તસ્યાધર્મપ્રવૃત્તસ્ય__વ્ધ_059.021
લુબ્ધસ્યાનૃતવાદિનઃ__વ્ધ_059.021
હવ્યકવ્યવ્યપેતસ્ય__વ્ધ_059.021
ન દેયા ગૌઃ કથંચન__વ્ધ_059.021
જીર્ણાં ચૈવોપભુક્તાં ચ__વ્ધ_059.022
જરત્કૂપમ્ ઇવાફલામ્__વ્ધ_059.022
તમઃ પ્રવિશતે દાતા__વ્ધ_059.022
દ્વિજં ક્લેશેન યોજયન્__વ્ધ_059.022
દુષ્ટાઃ કૃશાશ્ ચૈવ પાલયતીશ્ ચ__વ્ધ_059.023
નૈતાદૃશા દાનયોગ્યા ભવન્તિ__વ્ધ_059.023
ક્લેશૈર્ વિપ્રં યો ઽફલૈઃ સંયુનક્તિ__વ્ધ_059.023
ગચ્છેત્ સ તિર્યગ્ વિફલાંશ્ ચ લોકાન્__વ્ધ_059.023
અનડ્વાહં સુવ્રતં યો દદાતિ__વ્ધ_059.024
હલસ્ય વોઢારમ્ અનન્તવીર્યમ્__વ્ધ_059.024
યુગંધરં બલવન્તં યુવાનં__વ્ધ_059.024
પ્રાપ્નોતિ લોકાન્ દશધેનુદસ્ય__વ્ધ_059.024

પ્રયચ્છતે યઃ પુરુષો દ્વિજાય__વ્ધ_059.025
સ્વાધ્યાયચારિત્રગુણાન્વિતાય__વ્ધ_059.025
બલેન યુક્તં વૃષભં તુ નીલં__વ્ધ_059.025
ષડાઙ્ગવં પ્રીતિકરં સુરૂપમ્__વ્ધ_059.025
યુવાનં બલિનં શ્યામં__વ્ધ_059.026
શતેન સહ યૂથપમ્__વ્ધ_059.026
ગવેન્દ્રં બ્રાહ્મણેન્દ્રાય__વ્ધ_059.026
ભૂરિશૃઙ્ગમ્ અલંકૃતમ્__વ્ધ_059.026
વૃષભં યે પ્રયચ્છન્તિ__વ્ધ_059.027
શ્રોત્રિયાયાહિતાગ્નયે__વ્ધ_059.027
તે ગત્વા તદ્ગવાં લોકં__વ્ધ_059.*(72)
દેવલોકાન્ મહત્તરમ્__વ્ધ_059.*(72)
તત્ર સ્થિત્વા તુ સુચિરં__વ્ધ_059.*(72)
સર્વકામૈઃ સુતર્પિતાઃ__વ્ધ_059.*(72)
ઐશ્વર્યે તે ઽભિજાયન્તે__વ્ધ_059.027
જાયમાનાઃ પુનઃ પુનઃ__વ્ધ_059.027
સદક્ષિણાં કાઞ્ચનરૂપ્યશૃઙ્ગીં__વ્ધ_059.028
કાંસ્યોપદોહાં કનકોત્તરીયામ્__વ્ધ_059.028
ધેનું તિલાનાં કનકોત્તરીયામ્__વ્ધ_059.028
લોકા વસૂનામ્ અચલા ભવન્તિ__વ્ધ_059.028
તિલાલાભે તુ યો દદ્યાદ્__વ્ધ_059.029
ઘૃતધેનું યતવ્રતઃ__વ્ધ_059.029
સ દુર્ગાત્ તારિતો ધેન્વા__વ્ધ_059.029
બ્રહ્મલોકે મહીયતે__વ્ધ_059.029
ઘૃતાલાભે તુ યો દદ્યાજ્__વ્ધ_059.030
જલધેનું યતવ્રતઃ__વ્ધ_059.030
સ સર્વં તરતે દુર્ગં__વ્ધ_059.030
જલં દિવ્યં સમશ્નુતે__વ્ધ_059.030
બ્રાહ્મણાશ્ ચૈવ ગાવશ્ ચ__વ્ધ_059.031
કુલમ્ એકં દ્વિધાકૃતમ્__વ્ધ_059.031
એકત્ર મન્ત્રાસ્ તિષ્ઠન્તિ__વ્ધ_059.031
હવિર્ એકત્ર તિષ્ઠતિ__વ્ધ_059.031
ઉપગમ્ય તુ યો દદ્યાદ્__વ્ધ_059.032
ગાવઃ શુદ્ધેન ચેતસા__વ્ધ_059.032
યાવન્તિ તાસાં રોમાણિ__વ્ધ_059.032
તાવત્ સ્વર્ગે મહીયતે__વ્ધ_059.032
શૃણુ ત્વં મે ગવાં લોકા__વ્ધ_059.033
યાદૃશા યત્ર વા સ્થિતાઃ__વ્ધ_059.033
મનોજ્ઞા રમણીયાશ્ ચ__વ્ધ_059.033
સર્વકામદુઘાઃ સદા__વ્ધ_059.033

પુણ્યાઃ પાપહરાશ્ ચૈવ__વ્ધ_059.034
ગવાં લોકા ન સંશયઃ__વ્ધ_059.034
અત્યન્તસુખિનસ્ તત્ર__વ્ધ_059.034
સર્વપાપવિવર્જિતાઃ__વ્ધ_059.034
પ્રમોદન્તે મહાસ્થાને__વ્ધ_059.035
નરા વિગતકલ્મષાઃ__વ્ધ_059.035
તે વ્રજન્તે વિમાનેષુ__વ્ધ_059.035
ગ્રહા દિવિ ગતા ઇવ__વ્ધ_059.035
એવં યૈર્ દત્તસત્કારાઃ__વ્ધ_059.036
સુરભ્યશ્ ચાર્ચિતાઃ સદા__વ્ધ_059.036
કામરૂપા મહાત્માનઃ__વ્ધ_059.036
પૂતા વિગતકિલ્બિષાઃ__વ્ધ_059.036
તુલ્યપ્રભાવા દેવૈસ્ તે__વ્ધ_059.037
મોદન્તે ઽપ્સરસાં ગણૈઃ__વ્ધ_059.037
ગન્ધર્વૈર્ ઉપગીયન્તે__વ્ધ_059.037
ગોશરણ્યા ન સંશયઃ__વ્ધ_059.037
બ્રહ્મણ્યાઃ સાધુવૃત્તાશ્ ચ__વ્ધ_059.038
દયાવન્તો ઽનુકમ્પિનઃ__વ્ધ_059.038
ઘૃણિનઃ શુભકર્માણો__વ્ધ_059.038
મોદન્તે તે ઽમરૈઃ સહ__વ્ધ_059.038
યથૈવ સલિલે મત્સ્યઃ__વ્ધ_059.039
સલિલેન સહોહ્યતે__વ્ધ_059.039
ગોભિઃ પાપકૃતં કર્મ__વ્ધ_059.039
દૃઢમ્ એવ મયોહ્યતે__વ્ધ_059.039
માતરઃ સર્વભૂતાનાં__વ્ધ_059.040
પ્રજાસંરક્ષણે સ્મૃતાઃ__વ્ધ_059.040
બ્રહ્મણા લોકસારેણ__વ્ધ_059.040
ગાવઃ પાપભયાપહાઃ__વ્ધ_059.040
તાસુ દત્તાસુ રાજેન્દ્ર__વ્ધ_059.041
કિં ન દત્તં ભવેદ્ ઇહ__વ્ધ_059.041
કૃશાય તુ વિશેષેણ__વ્ધ_059.041
વૃત્તિગ્લાનાય સીદતે__વ્ધ_059.041
ભૂદાનેન સમં દાનં__વ્ધ_060.001
ન ભૂતં ન ભવિષ્યતિ__વ્ધ_060.001
ઇતિ ધર્મવિદઃ પ્રાહુસ્__વ્ધ_060.001
તન્ મે નિગદતઃ શૃણુ__વ્ધ_060.001
ષષ્ટિં વર્ષસહસ્રાણિ__વ્ધ_060.002
સ્વર્ગે વસતિ ભૂમિદઃ__વ્ધ_060.002
આચ્છેત્તા ચાનુમન્તા ચ__વ્ધ_060.002
તાન્ય્ એવ નરકે વસેત્__વ્ધ_060.002

અતિદાનં તુ સર્વેષાં__વ્ધ_060.003
ભૂમિદાનમ્ ઇહોચ્યતે__વ્ધ_060.003
અચલા હ્ય્ અક્ષયા ભૂમિઃ__વ્ધ_060.003
સર્વાન્ કામાન્ પ્રયચ્છતિ__વ્ધ_060.003
ભૂમિદઃ સ્વર્ગમ્ આરુહ્ય__વ્ધ_060.004
શાશ્વતીર્ એધતિ સમાઃ__વ્ધ_060.004
પુનશ્ ચ જન્મ સંપ્રાપ્ય__વ્ધ_060.004
ભવેદ્ ભૂમિપતિર્ ધ્રુવમ્__વ્ધ_060.004
યથા ભૂમિઃ સદા દેવી__વ્ધ_060.005
દાતારં કુરુતે પતિમ્__વ્ધ_060.005
એવં સદક્ષિણા દત્તા__વ્ધ_060.005
કુરુતે ગૌર્ જનાધિપમ્__વ્ધ_060.005
અપિ પાપકૃતં પ્રાપ્ય__વ્ધ_060.006
પ્રતિગૃહ્ણીત ભૂમિદમ્__વ્ધ_060.006
મહીં દદન્ પવિત્રી સ્યાત્__વ્ધ_060.006
પુણ્યા હિ જગતી યતઃ__વ્ધ_060.006
નામ વૈ પ્રિયદત્તેતિ__વ્ધ_060.007
ગુહ્યમ્ એતત્ સનાતનમ્__વ્ધ_060.007
તદ્ અસ્યાઃ સતતં પ્રીત્યૈ__વ્ધ_060.007
કીર્તનીયં પ્રયચ્છતા__વ્ધ_060.007
યત્ કિંચિત્ કુરુતે પાપં__વ્ધ_060.008
પુરુષો વૃત્તિકર્ષિતઃ__વ્ધ_060.008
અપિ ગોચર્મમાત્રેણ__વ્ધ_060.008
ભૂમિદાનેન શુધ્યતિ__વ્ધ_060.008
સુવર્ણં રજતં તામ્રં__વ્ધ_060.009
મણિમુક્તાવસૂનિ ચ__વ્ધ_060.009
સર્વાન્ એતાન્ મહાપ્રાજ્ઞ__વ્ધ_060.009
દદાતિ વસુધાં દદન્__વ્ધ_060.009
તપો યજ્ઞાઃ શ્રુતં શીલમ્__વ્ધ_060.010
અલોભઃ સત્યવાદિતા__વ્ધ_060.010
ગુરુદૈવતપૂજા ચ__વ્ધ_060.010
નાતિક્રમન્તિ ભૂમિદમ્__વ્ધ_060.010
ભર્તુર્ નિઃશ્રેયસે યુક્તાસ્__વ્ધ_060.011
ત્યક્તાત્માનો રણે હતાઃ__વ્ધ_060.011
બ્રહ્મલોકગતાઃ સન્તો__વ્ધ_060.011
નાતિક્રામન્તિ ભૂમિદમ્__વ્ધ_060.011
ફલકૃષ્ટાં મહીં દત્ત્વા__વ્ધ_060.012
સોદકાં સફલાન્વિતામ્__વ્ધ_060.012
સોદકં વાપિ શરણં__વ્ધ_060.012
પ્રાપ્નોતિ મમ સંપદમ્__વ્ધ_060.012

રત્નોપકીઋણાં વસુધાં__વ્ધ_060.013
યો દદાતિ દ્વિજાતયે__વ્ધ_060.013
મુક્તઃ સ કલુષૈઃ સર્વૈઃ__વ્ધ_060.013
સ્વર્ગલોકે મહીયતે__વ્ધ_060.013
ઇક્ષુભિઃ સંતતાં ભૂમિં__વ્ધ_060.014
યવગોધૂમશાડ્બલામ્__વ્ધ_060.014
યે પ્રયચ્છન્તિ વિપ્રેભ્યો__વ્ધ_060.014
નોપસર્પન્તિ તે યમમ્__વ્ધ_060.014
સર્વકામદુઘાં ધેનું__વ્ધ_060.015
સર્વસસ્યસમુદ્ભવામ્__વ્ધ_060.015
યો દદાતિ દ્વિજેન્દ્રાય__વ્ધ_060.015
બ્રહ્મલોકં સ ગચ્છતિ__વ્ધ_060.015
ભૂમિદાનં નરઃ કુર્વન્__વ્ધ_060.016
મુચ્યતે મહતો ભયાત્__વ્ધ_060.016
ન ભૂયો ભૂમિદાનાદ્ ધિ__વ્ધ_060.016
દાનમ્ અન્યદ્ વિશિષ્યતે__વ્ધ_060.016
પુણ્યાં સર્વરસાં ભૂમિં__વ્ધ_060.017
યો દદાતિ નરર્ષભ__વ્ધ_060.017
ન તસ્ય લોકાઃ ક્ષીયન્તે__વ્ધ_060.017
ભૂમિદસ્ય મહાત્મનઃ__વ્ધ_060.017
યથા જનિત્રી પુષ્ણાતિ__વ્ધ_060.018
ક્ષીરેણ સ્વસુતં નૃપ__વ્ધ_060.018
એવં સર્વગુણા ભૂમિર્__વ્ધ_060.018
દાતારમ્ અનુપુષ્યતિ__વ્ધ_060.018
અગ્નિષ્ટોમાદિભિર્ યજ્ઞૈર્__વ્ધ_060.019
ઇષ્ટ્વા વિપુલદક્ષિણૈઃ__વ્ધ_060.019
ન તત્ ફલં અવાપ્નોતિ__વ્ધ_060.019
યદ્ દત્ત્વા વસુધાં નૃપ__વ્ધ_060.019
મૃત્યોર્ હિ કિંકરા દણ્ડા હ્ય્__વ્ધ_060.020
અગ્નિતાપાઃ સુદારુણાઃ__વ્ધ_060.020
ઘોરાશ્ ચ વારુણાઃ પાશા__વ્ધ_060.020
નોપસર્પન્તિ ભૂમિદમ્__વ્ધ_060.020
પિતરઃ પિતૃલોકસ્થા__વ્ધ_060.021
દેવલોકે દિવૌકસઃ__વ્ધ_060.021
સંતર્પયન્તિ દાતારં__વ્ધ_060.021
ભૂમેઃ પ્રભવતાં વર__વ્ધ_060.021
કૃશાય કૃશભૃત્યાય__વ્ધ_060.022
વૃત્તિક્ષીણાય સીદતે__વ્ધ_060.022
ભૂમિં વૃત્તિકારીં દત્ત્વા__વ્ધ_060.022
સત્ત્રી ભવતિ માનવઃ__વ્ધ_060.022

સિંહાસનં તથા ચ્છત્ત્રં__વ્ધ_060.023
વરાશ્વા વરવારણાઃ__વ્ધ_060.023
ભૂમિદાનસ્ય પુષ્પાણિ__વ્ધ_060.023
ફલં સ્વર્ગં તથૈવ ચ__વ્ધ_060.023
આદિત્યા ઇવ દીપ્યન્તે__વ્ધ_060.024
તેજસા દિવિ માનવાઃ__વ્ધ_060.024
યે પ્રયચ્છન્તિ વસુધાં__વ્ધ_060.024
બ્રાહ્મણાયાહિતાગ્નયે__વ્ધ_060.024
યથા બીજાનિ રોહન્તિ__વ્ધ_060.025
પ્રકીર્ણાનિ મહીતલે__વ્ધ_060.025
તથા કામાધિરોહન્તિ__વ્ધ_060.025
ભૂમિદાનગુણાર્જિતાઃ__વ્ધ_060.025
આસ્ફોટયન્તિ પિતરઃ__વ્ધ_060.026
પ્રવલ્ગન્તિ પિતામહાઃ__વ્ધ_060.026
ભૂમિદો નઃ કુલે જાતઃ__વ્ધ_060.026
સ નઃ સંતારયિષ્યતિ__વ્ધ_060.026
આદિત્યા વસવો રુદ્રા હ્ય્__વ્ધ_060.027
અશ્વિનૌ વસુભિઃ સહ__વ્ધ_060.027
શૂલપાણિશ્ ચ ભગવાન્__વ્ધ_060.027
અભિનન્દન્તિ ભૂમિદમ્__વ્ધ_060.027
સ નઃ કુલસ્ય પુરુષઃ__વ્ધ_060.028
સ નો બન્ધુઃ સ નો ગતિઃ__વ્ધ_060.028
સ દાતા સ ચ વિક્રાન્તો__વ્ધ_060.028
યો દદાતિ વસુંધરામ્__વ્ધ_060.028
દાતારમ્ અનુગૃહ્ણાતિ__વ્ધ_060.029
યથા દત્તેન રોચતે__વ્ધ_060.029
પૂર્વદત્તાં હરન્ ભૂમિં__વ્ધ_060.029
નરકાયોપપદ્યતે__વ્ધ_060.029
વિન્ધ્યાટવીષ્વ્ અતોયાસુ__વ્ધ_060.030
શુષ્કકોટરવાસિનઃ__વ્ધ_060.030
કૃષ્ણસર્પા હિ જાયન્તે__વ્ધ_060.030
યે હરન્તિ વસુંધરામ્__વ્ધ_060.030
પતન્ત્ય્ અશ્રૂણિ રુદતાં__વ્ધ_060.031
દીનાનામ્ અવસીદતામ્__વ્ધ_060.031
બ્રાહ્મણાનાં હૃતં ક્ષેત્રં__વ્ધ_060.031
હન્યાત્ ત્રિપુરુષં કુલમ્__વ્ધ_060.031
સાધુભ્યો ભૂમિમ્ આક્ષિપ્ય__વ્ધ_060.032
ન ભૂતિં વિન્દતે ક્વચિત્__વ્ધ_060.032
દત્ત્વા હિ ભૂમિં સાધુભ્યો__વ્ધ_060.032
વિન્દતે ભૂતિમ્ ઉત્તમામ્__વ્ધ_060.032

પૂર્વદત્તાં દ્વિજાતિભ્યો__વ્ધ_060.033
યત્નાદ્ રક્ષ યુધિષ્ઠિર__વ્ધ_060.033
મહીં મહીભૃતાં શ્રેષ્ઠ__વ્ધ_060.033
દાનાચ્ છ્રેયો ઽનુપાલનમ્__વ્ધ_060.033
યત્રૈષઃ પઠ્યતે શ્રાદ્ધે__વ્ધ_060.034
ભૂમિદાનસ્ય સંસ્તવઃ__વ્ધ_060.034
ન તત્ર રક્ષસાં ભાગો__વ્ધ_060.034
નાસુરાણાં કથંચન__વ્ધ_060.034
અક્ષયં તુ ભવેચ્ છ્રાદ્ધં__વ્ધ_060.035
પિતૄણાં નાત્ર સંશયઃ__વ્ધ_060.035
તસ્માદ્ વિશ્રાવયેદ્ એનં__વ્ધ_060.035
શ્રાદ્ધેષુ બ્રાહ્મણાન્ સદા__વ્ધ_060.035
એવમ્ એતદ્ યથોદ્દિષ્ટં__વ્ધ_060.036
પિતૄણાં દત્તમ્ અક્ષયમ્__વ્ધ_060.036
ભૂમિદાનં મહારાજ__વ્ધ_060.036
સર્વપાપાપહં શુભમ્__વ્ધ_060.036
અગ્નિષ્ટોમાદિભિર્ યજ્ઞૈર્__વ્ધ_061.001
ઇષ્ટ્વા વિપુલદક્ષિણૈઃ__વ્ધ_061.001
ન તત્ ફલમ્ અવાપ્નોતિ__વ્ધ_061.001
સંગ્રામે યદ્ અવાપ્નુયાત્__વ્ધ_061.001
ઇતિ યજ્ઞવિદઃ પ્રાહુર્__વ્ધ_061.002
યજ્ઞકર્મવિશારદાઃ__વ્ધ_061.002
તસ્માત્ તત્ તે પ્રવક્ષ્યામિ__વ્ધ_061.002
યત્ ફલં શસ્ત્રજીવિનામ્__વ્ધ_061.002
ધર્મલાભો ઽર્થલાભશ્ ચ__વ્ધ_061.003
યશોલાભસ્ તથૈવ ચ__વ્ધ_061.003
યઃ શૂરો વધ્યતે યુદ્ધે__વ્ધ_061.003
વિમૃદન્ પરવાહિનીમ્__વ્ધ_061.003
તસ્ય ધર્માર્થકામાશ્ ચ__વ્ધ_061.003
યજ્ઞાશ્ ચૈવાપ્તદક્ષિણાઃ__વ્ધ_061.003
પરં હ્ય્ અભિમુખં હત્વા__વ્ધ_061.004
તદ્યાનં યો ઽધિરોહતિ__વ્ધ_061.004
વિષ્ણુક્રાન્તં સ યજત__વ્ધ_061.004
એવં યુધ્યન્ રણાજિરે__વ્ધ_061.004
અશ્વમેધાન્ અવાપ્નોતિ__વ્ધ_061.004
ચતુરસ્ તેન કર્મણા__વ્ધ_061.004
યસ્ તુ શસ્ત્રમ્ અનુત્સૃજ્ય__વ્ધ_061.005
વીર્યવાન્ વાહિનીમુખે__વ્ધ_061.005
સંમુખો વર્તતે શૂરઃ__વ્ધ_061.005
સ સ્વર્ગાન્ ન વિવર્તતે__વ્ધ_061.005

રાજાનં રાજપુત્રં વા__વ્ધ_061.006
સેનાપતિમ્ અથાપિ વા__વ્ધ_061.006
હન્યાત્ ક્ષત્રેણ યઃ શૂરસ્__વ્ધ_061.006
તસ્ય લોકો ઽક્ષયો ધ્રુવઃ__વ્ધ_061.006
યાવન્તિ તસ્ય શસ્ત્રાણિ__વ્ધ_061.007
ભિન્દન્તિ ત્વચમ્ આહવે__વ્ધ_061.007
તાવતો લભતે લોકાન્__વ્ધ_061.007
સર્વકામદુઘો ઽક્ષયાન્__વ્ધ_061.007
વીરાસનં વીરશય્યા__વ્ધ_061.008
વીરસ્થાનસ્થિતિઃ સ્થિરા__વ્ધ_061.008
ગવાર્થે બ્રાહ્મણાર્થે વા__વ્ધ_061.008
સ્વામ્યર્થે તુ કૃતં ચ યૈઃ__વ્ધ_061.008
તે ગચ્છન્ત્ય્ અમલં સ્થાનં__વ્ધ_061.008
યથા સુકૃતિનસ્ તથા__વ્ધ_061.008
અભગ્નં યઃ પરં હન્યાદ્__વ્ધ_061.009
ભગ્નં ચ પરિરક્ષતિ__વ્ધ_061.009
યસ્મિન્ સ્થિતે પલાયન્તિ__વ્ધ_061.009
સો ઽપિ પ્રાપ્નોતિ સ્વર્ગતિમ્__વ્ધ_061.009
ઊર્ધ્વં તિર્યક્ ચ યશ્ ચાર્વાક્__વ્ધ_061.010
પ્રાણાન્ સંત્યજતે યુધિ__વ્ધ_061.010
હતાશ્વશ્ ચ પતેદ્ યુદ્ધે__વ્ધ_061.010
સ સ્વર્ગાન્ ન નિવર્તતે__વ્ધ_061.010
યસ્ય ચિહ્નીકૃતં ગાત્રં__વ્ધ_061.011
શરશક્ત્યૃષ્ટિતોમરૈઃ__વ્ધ_061.011
દેવકન્યાસ્ તુ તં વીરં__વ્ધ_061.011
રમયન્તિ રમન્તિ ચ__વ્ધ_061.011
વરાપ્સરઃસહસ્રાણિ__વ્ધ_061.012
શૂરમ્ આયોધને હતમ્__વ્ધ_061.012
ત્વરિતાન્ય્ અભિધાવન્તિ__વ્ધ_061.012
મમ ભર્તા મમેતિ ચ__વ્ધ_061.012
હતસ્યાભિમુખસ્યાજૌ__વ્ધ_061.013
પતિતસ્યાનિવર્તિનઃ__વ્ધ_061.013
હ્રિયતે યત્ પરૈર્ દ્રવ્યં__વ્ધ_061.013
નરમેધફલં તુ તત્__વ્ધ_061.013
ભૂયો ગતિં પ્રવક્ષ્યામિ__વ્ધ_061.014
રણે યે ઽભિમુખા હતાઃ__વ્ધ_061.014
શક્યં ત્વ્ ઇહ સમૃદ્ધૈસ્ તુ__વ્ધ_061.015
યષ્ટું ક્રતુશતૈર્ નરૈઃ__વ્ધ_061.015
આત્મદેહં તુ વિપ્રાર્થે__વ્ધ_061.015
ત્યક્તું યુદ્ધે સુદુષ્કરમ્__વ્ધ_061.015

યાં યજ્ઞસંઘૈસ્ તપસા ચ વિપ્રાઃ__વ્ધ_061.016
સ્વર્ગૈષિણસ્ તત્ર ચયૈઃ પ્રયાન્તિ__વ્ધ_061.016
ક્ષણેન તામ્ એવ ગતિં પ્રયાન્તિ__વ્ધ_061.016
મહાહવે સ્વાં તનું સંત્યજન્તઃ__વ્ધ_061.016
સર્વાંશ્ ચ વેદાન્ સહ ષડ્ભિર્ અઙ્ગૈઃ__વ્ધ_061.017
સાંખ્યં ચ યોગં ચ વને ચ વાસમ્__વ્ધ_061.017
એતાન્ ગુણાન્ એક એવાતિશેતે__વ્ધ_061.017
સંગ્રામધામ્ન્ય્ આત્મતનું ત્યજેદ્ યઃ__વ્ધ_061.017
ઇમાં ગિરં ચિત્રપદાં શુભાક્ષરાં__વ્ધ_061.018
સુભાષિતાં વૃતભિદાં દિવૌકસામ્__વ્ધ_061.018
ચમૂમુખે યઃ સ્મરતે દૃઢસ્મૃતિર્__વ્ધ_061.018
ન હન્યતે હન્તિ ચ સો ઽરણે રિપૂન્__વ્ધ_061.018
એષ પુણ્યતમઃ સ્વર્ગ્યઃ__વ્ધ_061.019
સુયજ્ઞઃ સર્વતોમુખઃ__વ્ધ_061.019
સર્વેષામ્ એવ વર્ણાનાં__વ્ધ_061.019
ક્ષત્રિયસ્ય વિશેષતઃ__વ્ધ_061.019
ભૂયશ્ ચૈવ પ્રવક્ષ્યામિ__વ્ધ_061.020
ભીષ્મવાક્યમ્ અનુત્તમમ્__વ્ધ_061.020
યાદૃશાય પ્રહર્તવ્યં__વ્ધ_061.020
યાદૃશં પરિવર્જયેત્__વ્ધ_061.020
આતતાયિનમ્ આયાન્તમ્__વ્ધ_061.021
અપિ વેદાન્તગં રણે__વ્ધ_061.021
જિઘાંસન્તં જિઘાંસીયાન્__વ્ધ_061.021
ન તેન બ્રહ્મહા ભવેત્__વ્ધ_061.021
હતાશ્વશ્ ચ ન હન્તવ્યઃ__વ્ધ_061.022
પાનીયં યશ્ ચ યાચતે__વ્ધ_061.022
વ્યાધિતો દુર્બલશ્ ચૈવ__વ્ધ_061.022
રથહીનસ્ તથૈવ ચ__વ્ધ_061.022
ભગ્નધન્વાચ્છિનગુણઃ__વ્ધ_061.023
પ્રાણેપ્સુઃ કૃપણં બ્રુવન્__વ્ધ_061.023
વિમુક્તકેશો ધાવેદ્ યો__વ્ધ_061.023
યશ્ ચોન્મત્તાકૃતિર્ ભવેત્__વ્ધ_061.023
પર્ણશાખાતૃણગ્રાહી__વ્ધ_061.024
તવાસ્મીતિ ચ યો વદેત્__વ્ધ_061.024
બ્રાહ્મણો ઽસ્મીતિ યશ્ ચાહ__વ્ધ_061.024
બાલો વૃદ્ધો નપુંસકઃ__વ્ધ_061.024
તસ્માદ્ એતાન્ પરિહરેદ્__વ્ધ_061.025
યથોદ્દિષ્ટાન્ રણાજિરે__વ્ધ_061.025
હતો ન હન્યતે સદ્ભિર્__વ્ધ_061.025
હતા એવ હિ ભીરવઃ__વ્ધ_061.025

અમાંસભક્ષણે રાજન્__વ્ધ_062.001
યો ધર્મઃ કુરુપુઙ્ગવ__વ્ધ_062.001
તન્ મે શૃણુ યથાતથ્યં__વ્ધ_062.001
યશ્ ચાસ્ય વિધિર્ ઉત્તમઃ__વ્ધ_062.001
માસિ માસ્ય્ અશ્વમેધેન__વ્ધ_062.002
યો યજેત શતં સમાઃ__વ્ધ_062.002
ન ચ ખાદતિ યો માંસં__વ્ધ_062.002
સમમ્ એતદ્ યુધિષ્ઠિર__વ્ધ_062.002
સદા યજતિ સત્ત્રેણ__વ્ધ_062.003
સદા દાનં પ્રયચ્છતિ__વ્ધ_062.003
સદા તપસ્વી ભવતિ__વ્ધ_062.003
મધુમાંસવિવર્જનાત્__વ્ધ_062.003
સર્વવેદા ન તત્ કુર્યુઃ__વ્ધ_062.004
સર્વદાનાનિ ચૈવ હિ__વ્ધ_062.004
યો માંસરસમ્ આસ્વાદ્ય__વ્ધ_062.004
સર્વમાંસાનિ વર્જયેત્__વ્ધ_062.004
દુષ્કરં હિ રસજ્ઞેન__વ્ધ_062.005
માંસસ્ય પરિવર્જનમ્__વ્ધ_062.005
ચતુર્વ્રતમ્ ઇદં શ્રેષ્ઠં__વ્ધ_062.005
પ્રાણિનાં મૃત્યુભીરુણામ્__વ્ધ_062.005
તદા ભવતિ લોકે ઽસ્મિન્__વ્ધ_062.006
પ્રાણિનાં જીવિતૈષિણામ્__વ્ધ_062.006
વિશ્વાસ્યશ્ ચોપગમ્યશ્ ચ__વ્ધ_062.006
ન હિ હિંસારુદિર્ યદા__વ્ધ_062.006
દુષ્ટરાંસ્ તરતે મ....આં__વ્ધ_062.*(74)
માંસસ્ય પરિવર્જનાત્__વ્ધ_062.*(74)
પ્રાણા યથાત્મનો ઽભીષ્ટા__વ્ધ_062.007
ભૂતાનામ્ અપિ તે તથા__વ્ધ_062.007
આત્મૌપમ્યેન ગન્તવ્યં__વ્ધ_062.007
બુદ્ધિમદ્ભિર્ મહાત્મભિઃ__વ્ધ_062.007
અહિંસા પરમો ધર્મઃ__વ્ધ_062.008
સત્યમ્ એવ ચ પાણ્ડવ__વ્ધ_062.008
અહિંસા ચૈવ સત્યં ચ__વ્ધ_062.008
ધર્મો હિ પરમઃ સ્મૃતઃ__વ્ધ_062.008
ન હિ માંસં તૃણાત્ કાષ્ઠાદ્__વ્ધ_062.009
ઉપલાદ્ વાપિ જાયતે__વ્ધ_062.009
જીવાદ્ ઉત્પદ્યતે માંસં__વ્ધ_062.*(75)
તસ્માદ્ ગર્હન્તિ તદ્ બુધાઃ__વ્ધ_062.*(75)
યદિ વૈ ખાદકો ન સ્યાન્__વ્ધ_062.009
ન તદા ઘાતકો ભવેત્__વ્ધ_062.009

લોભાદ્ વા બુદ્ધિમોહાદ્ વા__વ્ધ_062.010
યો માંસાન્ય્ અત્તિ માનવઃ__વ્ધ_062.010
નિર્ઘૃણઃ સ હિ મન્તવ્યઃ__વ્ધ_062.010
સદ્ધર્મપરિવર્જિતઃ__વ્ધ_062.010
સ્વમાંસં પરમાંસેન__વ્ધ_062.011
યો વર્ધયિતુમ્ ઇચ્છતિ__વ્ધ_062.011
ઉદ્વિગ્નવાસે વસતિ__વ્ધ_062.011
યત્રતત્રાભિજાયતે__વ્ધ_062.011
ધનેન ક્રાયકો હન્તિ__વ્ધ_062.012
ઉપભોગેન ખાદકઃ__વ્ધ_062.012
ઘાતકો વધબન્ધાભ્યામ્__વ્ધ_062.012
ઇત્ય્ એષ ત્રિવિધો વધઃ__વ્ધ_062.012
ભક્ષયિત્વા તુ યો માંસં__વ્ધ_062.013
પશ્ચાદ્ અપિ નિવર્તતે__વ્ધ_062.013
તસ્યાપિ સુમહાન્ ધર્મો__વ્ધ_062.013
યઃ પાપાદ્ વિનિવર્તતે__વ્ધ_062.013
વરમ્ એકસ્ય સત્ત્વસ્ય__વ્ધ_062.*(76)
દદ્યાદ્ અક્ષયદક્ષિણામ્__વ્ધ_062.*(76)
ન તુ વિપ્રસહસ્રસ્ય__વ્ધ_062.*(76)
ગોસહસ્રં સકાઞ્ચનમ્__વ્ધ_062.*(76)
યો દદ્યાત્ કાઞ્ચનં મેરું__વ્ધ_062.*(76)
કૃત્સ્નાં વાપિ વસુંધરામ્__વ્ધ_062.*(76)
અભક્ષણં ચ માંસસ્ય__વ્ધ_062.*(76)
ન તુ તુલ્યં યુધિષ્ઠિર__વ્ધ_062.*(76)
ઇદમ્ અન્યત્ પ્રવક્ષ્યામિ__વ્ધ_062.013
પુરાણમ્ ઋષિનિર્મિતમ્__વ્ધ_062.013
શ્રૂયતે ચ પુરાકલ્પે હ્ય્__વ્ધ_062.014
ઋષીણાં વ્રીહયઃ પશુઃ__વ્ધ_062.014
યજન્તે યેન વૈ યજ્ઞાન્__વ્ધ_062.014
ઋષયઃ પુણ્યકર્મિણઃ__વ્ધ_062.014
ઋષિભિઃ સંશયં પૃષ્ટો__વ્ધ_062.015
વસૂ રાજા તતઃ પુરા__વ્ધ_062.015
અભક્ષ્યં ભક્ષ્યમ્ ઇતિ વૈ__વ્ધ_062.015
માંસમ્ આહ નરાધિપ__વ્ધ_062.015
આકાશાન્ મેદિનીં પ્રાપ્તસ્__વ્ધ_062.016
તતઃ સ પૃથિવીપતિઃ__વ્ધ_062.016
એતદ્ એવ પુનશ્ ચોક્ત્વા__વ્ધ_062.016
વિવેશ ધરણીતલમ્__વ્ધ_062.016
કૌમુદં તુ વિશેષેણ__વ્ધ_062.017
શુક્લપક્ષે નરાધિપ__વ્ધ_062.017

વર્જયેત્ સર્વમાંસાનિ__વ્ધ_062.017
ધર્મો હ્ય્ અત્ર વિધીયતે__વ્ધ_062.017
ચતુરો વાર્ષિકાન્ માસાન્__વ્ધ_062.018
યો માંસં પરિવર્જયેત્__વ્ધ_062.018
ચત્વારિ ભદ્રાણ્ય્ આપ્નોતિ__વ્ધ_062.018
કીર્તિર્ આયુર્ યશો બલમ્__વ્ધ_062.018
અપ્ય્ એકમ્ ઇહ યો માસં__વ્ધ_062.019
સર્વમાંસાનિ વર્જયેત્__વ્ધ_062.019
અતીત્ય સર્વદુઃખાનિ__વ્ધ_062.019
સુખં જીવેન્ નિરામયઃ__વ્ધ_062.019
યો હિ વર્ષશતં પૂર્ણં__વ્ધ_062.020
તપસ્ તપ્યેત્ સુદારુણમ્__વ્ધ_062.020
અપ્ય્ એકં વર્જયેન્ માસં__વ્ધ_062.020
માંસમ્ એતત્ સમં મતમ્__વ્ધ_062.020
યો વર્જયતિ માંસાનિ__વ્ધ_062.021
માસં પક્ષમ્ અથાપિ વા__વ્ધ_062.021
સ વૈ હિંસાનિવૃત્તસ્ તુ__વ્ધ_062.021
બ્રહ્મલોકે મહીયતે__વ્ધ_062.021
સર્વકાલં તુ માંસાનિ__વ્ધ_062.022
વર્જિતાનિ મહર્ષિભિઃ__વ્ધ_062.022
મન્વા ક્ષુપેણ શ્વેતેન__વ્ધ_062.022
તથૈવેક્ષ્વાકુનાપિ ચ__વ્ધ_062.022
ભૃગુણા નલરામાભ્યાં__વ્ધ_062.023
દિલીપરઘુપૌરવૈઃ__વ્ધ_062.023
આયુષા ચૈવ ગાર્ગ્યેણ__વ્ધ_062.023
જનકૈશ્ ચક્રવર્તિભિઃ__વ્ધ_062.023
ધુન્ધુમારામ્બરીષાભ્યાં__વ્ધ_062.024
નહુષેણ ચ ધીમતા__વ્ધ_062.024
ગાધિના પુરુકુત્સેન__વ્ધ_062.024
કુરુણા પુરુણા તથા__વ્ધ_062.024
મુચુકુન્દેન માન્ધાત્રા__વ્ધ_062.025
સગરેણ મહાત્મના__વ્ધ_062.025
શિબિના ચાશ્વપતિના__વ્ધ_062.025
વીરસેનાદિભિસ્ તથા__વ્ધ_062.025
સંજયેનાથ ભીષ્મેણ__વ્ધ_062.026
પુષ્કરેણાથ પાણ્ડુના__વ્ધ_062.026
સુવર્ણષ્ઠીવિના ચૈવ__વ્ધ_062.026
દુષ્વન્તનૃગરોહિતૈઃ__વ્ધ_062.026
એતૈશ્ ચાન્યૈશ્ ચ બહુભિઃ__વ્ધ_062.027
સર્વૈર્ માંસં ન ભક્ષિતમ્__વ્ધ_062.027

શરત્કૌમુદિકં માસં__વ્ધ_062.027
તતઃ સ્વર્ગં ગતા નૃપાઃ__વ્ધ_062.027
સર્વકામસમૃદ્ધાસ્ તે__વ્ધ_062.027
વસન્તિ દિવિ સંસ્થિતાઃ__વ્ધ_062.027
બ્રહ્મલોકે ચ પૂજ્યન્તે__વ્ધ_062.028
જ્વલમાનાઃ શ્રિયાવૃતાઃ__વ્ધ_062.028
ઉપાસ્યમાના ગાન્ધર્વૈઃ__વ્ધ_062.028
સ્ત્રીસહસ્રસમન્વિતાઃ__વ્ધ_062.028
તદ્ એવમ્ ઉત્તમં ધર્મમ્__વ્ધ_062.029
અહિંસાલક્ષણં શુભન્__વ્ધ_062.029
યે રક્ષન્તિ મહાત્માનો__વ્ધ_062.029
નાકપૃષ્ઠે વસન્તિ તે__વ્ધ_062.029
મધુ માંસં ચ યે નિત્યં__વ્ધ_062.030
વર્જયન્તીહ માનવાઃ__વ્ધ_062.030
જન્મપ્રભૃતિ મદ્યં ચ__વ્ધ_062.030
સર્વે તે મુનયઃ સ્મૃતાઃ__વ્ધ_062.030
આપન્નશ્ ચાપદો મુચ્યેદ્__વ્ધ_062.031
બદ્ધો મુચ્યેત બન્ધનાત્__વ્ધ_062.031
વ્યાધિતો મુચ્યતે રોગાદ્__વ્ધ_062.031
દુઃખાન્ મુચ્યેત દુઃખિતઃ__વ્ધ_062.031
યશ્ ચૈનં પઠતે નિત્યં__વ્ધ_062.032
પ્રયત્નાદ્ ભરતર્ષભ__વ્ધ_062.032
ઘોરં સંતરતે દુર્ગં__વ્ધ_062.032
સ્વર્ગવાસં ચ વિન્દતિ__વ્ધ_062.032
તિર્યગ્યોનિં ન ગચ્છેચ્ ચ__વ્ધ_062.032
રૂપવાંશ્ ચૈવ જાયતે__વ્ધ_062.032
એતત્ તે કથિતં રાજન્__વ્ધ_062.033
માંસસ્ય પરિવર્જનમ્__વ્ધ_062.033
પ્રવૃત્તૌ ચ નિવૃત્તૌ ચ__વ્ધ_062.033
પ્રમાણમ્ ઋષિસત્તમૈઃ__વ્ધ_062.033
ગોબ્રાહ્મણહિતાર્થાય__વ્ધ_063.001
ચાતુર્વર્ણ્યહિતાય ચ__વ્ધ_063.001
અશિષ્ટનિગ્રહાર્થાય__વ્ધ_063.001
શિષ્ટાનાં રક્ષણાય ચ__વ્ધ_063.001
યુધિષ્ઠિરસ્ય રાજર્ષેર્__વ્ધ_063.001
એવં નારાયણો ઽબ્રવીત્__વ્ધ_063.001
પઞ્ચ રૂપાણિ રાજાનો__વ્ધ_063.002
ધારયન્ત્ય્ અમિતૌજસઃ__વ્ધ_063.002
અગ્નેર્ ઇન્દ્રસ્ય સોમસ્ય__વ્ધ_063.002
યમસ્ય વરુણસ્ય ચ__વ્ધ_063.002

તાન્ ન હિંસેન્ ન ચાક્રોશેન્__વ્ધ_063.003
નાક્ષિપેન્ નાપ્રિયં વદેત્__વ્ધ_063.003
દેવા માનુષરૂપેણ__વ્ધ_063.003
ચરન્તિ પૃથિવીમ્ ઇમામ્__વ્ધ_063.003
ઇન્દ્રાત્ પ્રભુત્વં જ્વલનાત્ પ્રતાપં__વ્ધ_063.004
ક્રૌર્યં યમાદ્ વૈશ્રવણાત્ પ્રભાવમ્__વ્ધ_063.004
સત્ત્વસ્થિતિં રામજનાર્દનાભામ્__વ્ધ_063.004
આદાય રાજ્ઞઃ ક્રિયતે શરીરમ્__વ્ધ_063.004
ન ચાપિ રાજા મન્તવ્યો__વ્ધ_063.005
મનુષ્યો ઽયમ્ ઇતિ પ્રભો__વ્ધ_063.005
મહતી દેવતા હ્ય્ એષા__વ્ધ_063.005
નરરૂપેણ તિષ્ઠતિ__વ્ધ_063.005
સ્વયમ્ ઇન્દ્રો નરો ભૂત્વા__વ્ધ_063.006
પૃથિવીમ્ અનુશાસતિ__વ્ધ_063.006
ન હિ પાલયિતું શક્તો__વ્ધ_063.006
મનુષ્યઃ પૃથિવીમ્ ઇમામ્__વ્ધ_063.006
યત્ પ્રજાપાલનૈઃ પુણ્યં__વ્ધ_063.007
પ્રાપ્નુવન્તીહ પાર્થિવાઃ__વ્ધ_063.007
ન તત્ ક્રતુસહસ્રેણ__વ્ધ_063.007
પ્રાપ્નુવન્તિ દ્વિજોત્તમાઃ__વ્ધ_063.007
અધીતહુતતપ્તસ્ય__વ્ધ_063.008
કર્મણઃ સુકૃતસ્ય ચ__વ્ધ_063.008
ષષ્ઠં લભતિ ભાગં તુ__વ્ધ_063.008
પ્રજા ધર્મેણ પાલયન્__વ્ધ_063.008
ગ્રામાધિપત્યં નગરાધિપત્યં__વ્ધ_063.009
દેશાધિપત્યં પૃથિવીપતિત્વમ્__વ્ધ_063.009
ન પ્રાપ્નુવન્તીહ મનુષ્યમાત્રા__વ્ધ_063.009
યે દેવતાનાં ન ભવન્તિ ભાગાઃ__વ્ધ_063.009
ન તદ્ અસ્તિ વ્રતં લોકે__વ્ધ_063.010
યદ્ રાજ્ઞશ્ ચરિતોપમમ્__વ્ધ_063.010
ન તદ્ વેદરહસ્યં વા__વ્ધ_063.010
યદ્ રાજ્ઞઃ ફલતો ઽધિકમ્__વ્ધ_063.010
એવંવૃત્તાસ્ તુ રાજાનો__વ્ધ_063.010
દેવભાગા ન માનુષાઃ__વ્ધ_063.010
ચતુર્વેદ્યં હુતચ..ન__વ્ધ_063.*(77)
યો હિંસેત નરાધિપઃ__વ્ધ_063.*(77)
દણ્ડસ્યૈતે ભયાદ્ ભીતા__વ્ધ_063.*(77)
ન ખાદન્તિ પરસ્પરમ્__વ્ધ_063.*(77)
જ..દણ્ડભયાત્ કે...__વ્ધ_063.*(77)
ન દુર્વન્તિ હિ પાતકમ્__વ્ધ_063.*(77)

યમદણ્ડભયાદ્ અન્યે__વ્ધ_063.*(77)
ન દુર્વન્તિ પરસ્પરમ્__વ્ધ_063.*(77)
નાભીતો યજતે કાંશ્ચન્ (?)__વ્ધ_063.*(77)
નાભીતો દણ્ડમ્ ઇચ્છતિ__વ્ધ_063.*(77)
ય એવ દેવા હન્તારસ્__વ્ધ_063.011
તાંલ્ લોકો ઽર્ચયતે ભૃશમ્__વ્ધ_063.011
હન્તા શક્રશ્ ચ રુદ્રશ્ ચ__વ્ધ_063.011
હન્તા વૈશ્રવણો યમઃ__વ્ધ_063.011
વરુણો વાયુર્ આદિત્યઃ__વ્ધ_063.011
પર્જન્યો ઽગ્નિર્ બૃહસ્પતિઃ__વ્ધ_063.011
એતાન્ દેવાન્ નમસ્યન્તિ__વ્ધ_063.012
પ્રતાપપ્રણતા જનાઃ__વ્ધ_063.012
ન બ્રહ્માણં ન ધાતારં__વ્ધ_063.012
ન પૂષાણં કથંચન__વ્ધ_063.012
દણ્ડગ્રસ્તં જગત્ સર્વં__વ્ધ_063.013
વશ્યત્વમ્ અનુગચ્છતિ__વ્ધ_063.013
નાયં ક્લીબસ્ય લોકો ઽસ્તિ__વ્ધ_063.013
ન પરઃ પાર્થિવોત્તમ__વ્ધ_063.013
ન હિ પશ્યામિ જીવન્તં__વ્ધ_063.014
રાજન્ કંચિદ્ અહિંસયા__વ્ધ_063.014
ઉદકે જન્તવો નિત્યં__વ્ધ_063.014
પૃથિવ્યાં ચ ફલેષુ ચ__વ્ધ_063.014
ન હત્વા લિપ્યતે રાજા__વ્ધ_063.014
પ્રજા ધર્મેણ પાલયન્__વ્ધ_063.014
યદિ દણ્ડો ન વિદ્યેત__વ્ધ_063.015
દુર્વિનીતાસ્ તથો નરાઃ__વ્ધ_063.015
હન્યુઃ પશૂન્ મનુષ્યાંશ્ ચ__વ્ધ_063.015
યાજ્ઞિયાનિ હવિંષિ ચ__વ્ધ_063.015
વૃકવત્ ક્ષપયેયુશ્ ચ__વ્ધ_063.*(78)
યો યસ્ય બલવત્તરઃ__વ્ધ_063.*(78)
તસ્માત્ પ્રાણિહિતે દણ્ડે__વ્ધ_063.*(79)
હિંસાદોષો ન બાધતે__વ્ધ_063.*(79)
નૈવોસ્ત્રા ન બલીવર્દા__વ્ધ_063.016
નાશ્વાશ્વતરગર્દભાઃ__વ્ધ_063.016
યુક્તા વહેયુર્ યાનાનિ__વ્ધ_063.016
દણ્ડશ્ ચેન્ નોદ્યતો ભવેત્__વ્ધ_063.016
સત્યં કિલૈતદ્ યદ્ ઉવાચ શક્રો__વ્ધ_063.017
દણ્ડઃ પ્રજા રક્ષતિ સાધુવૃત્તઃ__વ્ધ_063.017
યસ્યાગ્નયઃ પ્રતિમાસસ્ય ભીતાઃ__વ્ધ_063.017
સંતર્જિતા દણ્ડભયાજ્ જ્વલન્તિ__વ્ધ_063.017

મૂળ પાઠ: Viṣṇudharma · Edition: R. Grünendahl: Visnudharmah - Precepts for the worship of Visnu. Wiesbaden : Harrassowitz, 3 vols., 1983-1989 · Data entry Reinhold Grünendahl · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc