તુકારામ ગાથા · શ્લોક 4201-4583

સંસાર કરિતી મોઠએઆ મહત્વાનેં । દિસે લોકા ઉણેં ન કળે ત્યા ॥1॥
પવિત્રપણ આપુલેં ઘરચ્યાસી ચ દિસે । બાહેર ઉદાસ નિંદિતાતી ॥ધ્રુ.॥
આપણા કળેના આપલે અવગુણ । પુઢિલાચે દોષગુણ વાખાણિતી ॥2॥
વિષયાચે ધ્યાસેં જગ બાંધિયેલેં । હ્મણોનિ લાગલે જન્મમૃત્યુ ॥3॥
તુકા હ્મણે માઝેં સંચિત ચિ અસેં । દેવાજીચેં પિસે સહજગુણ ॥4॥

ગવ્હારાચેં જ્ઞાન અવઘા રજોગુણ । સુખવાસી હોઊન વિષય ભોગી ॥1॥
ત્યાસી જ્ઞાનૌપદેશ કેલા । સંગેંવિણ ત્યાલા રાહાવેના ॥2॥
તુકા હ્મણે સંગ ઉત્તમ અસાવા । યાવિણ ઉપાવા કાય સાંગોં ॥3॥

ભાગ્યાલાગી લાંચાવલે । દેવધર્મ તે રાહિલે ॥1॥
કથે જાતાં અળસે મન । પ્રપંચાચેં મોટેં જ્ઞાન ॥ધ્રુ.॥
અખંડપ્રીતિ જાયા । નેણે ભજનાચ્યા ઠાયા ॥2॥
કથાકીર્ત્તન ધનાચેં । સર્વકાળ વિષયીં નાચે ॥3॥
તુકા હ્મણે પંઢરિરાયા । ઐસે જન્મવિલે વાંયાં॥4॥

પતિવ્રતેચી કીર્તી વાખાણિતાં । સિંદળૈ઩ચ્યા માથાં તિડિક ઉઠે ॥2॥
આમુચેં તેં આહે સહજ બોલણેં । નાહીં વિચારૂન કેલેં કોણીં ॥ધ્રુ.॥
અંગેં ઉણેં ત્યાચ્યા બૈસે ટાળક્યાંત । તેણેં ઠિણગ્યા બહુત ગાળીતસે ॥2॥
તુકા હ્મણે આહ્મી કાય કરણેં ત્યાસી । ઢકા ખવંદાસી લાગતસે ॥3॥

આહે ઐસા દેવ વદવાવી વાણી । નાહીં ઐસા મનીં અનુભવાવા ॥1॥
આવડી આવડી કિળવરાકિળવરી । વરિલી અંતરી તાળી પડે ॥ધ્રુ.॥
અપૂર્વ દર્શન માતેપુત્રા ભેટી । રડૂં માગે તુટી હર્ષયોગેં ॥2॥
તુકા હ્મણે એકેં કળતેં દુસરેં । બરિયાનેં બરેં આહાચાચેં આહાચ ॥3॥

હે ચિ માઝે ચિત્તીં । રાહો ભાવપ્રીતિ । વિઠ્ઠલ સુષુપ્તી। જાગૃતિ સ્વપ્નાસી ॥1॥
આણિક નાહીં તુજ માગણેં । રાજ્યચાડ સંપિત્ત ધન । જિવ્હે સુખ તેણેં । ઘેતાં દેહીં નામ તુઝેં॥ધ્રુ॥
તુઝેં રૂપ સર્વાઠાયીં । દેખેં ઐસેં પ્રેમ દેઇપ । ન ઠેવાવા ઠાયીં । અનુભવ ચિત્તાચા ॥2॥
જન્મમરણાચા બાધ । સમુળૂનિ તુટે કંદ । લાગો હા ચિ છંદ। હરિ ગોવિંદ વાચેસી ॥3॥
કાય પાલટે દરુષણેં । અવઘેં કોંદાટે ચૈતન્ય । જીવશિવા ખંડણ । હોય તે રે ચિંતિતાં ॥4॥
તુકા હ્મણે યા ચિ ભાવેં । આહ્મીં ધાલોં તુઝ્યા નામેં । સુખેં હોત જન્મ । ભલતે યાતી ભલતૈસીં ॥5॥

મૌન કાં ધરિલેં વિશ્વાચ્યા જીવના । ઉત્તર વચના દેઇપ માઝ્યા ॥1॥
તૂં માઝેં સંચિત તૂં ચિ પૂર્વપુણ્ય । તૂં માઝેં પ્રાચીન પાંડુરંગા ॥ધ્રુ.॥
તૂં માઝેં સત્કર્મ તૂં માઝા સ્વધર્મ । તૂં ચિ નિત્યનેમ નારાયણા ॥2॥
કૃપાવચનાચી વાટ પાહાતસેં । કરુણા વોરસેં બોલ કાંહીં ॥3॥
તુકા મ્હણે પ્રેમળાચ્યા પ્રિયોત્તમા । બોલ સર્વોત્તમા મજસવેં ॥4॥

કાય કરૂં આતાં ધરુનિયાં ભીડ । નિઃશંક હેં તોંડ વાજવિલેં ॥1॥
નવ્હે જગીં કોણી મુકિયાચા જાણ । સાર્થક લાજોની નવ્હે હિત ॥ધ્રુ.॥
આલેં તેં ઉત્તર બોલેં સ્વામીસવેં । ધીટ નીટ જીવેં હોઊનિયાં ॥2॥
તુકા હ્મણે મના સમર્થાસીં ગાંઠી । ઘાલાવી હે માંડી થાપટૂનિ ॥3॥

માઝિયા તો જીવેં ઘેતલા હા સોસ । પાહેં તુઝી વાસ ભેટાવયા ॥1॥
માતેવિણ બાળ ન મની આણિકા । સર્વકાળ ધોકા સ્તનપાના ॥ધ્રુ.॥
વોસંગા નિઘાલ્યા વાંચૂનિ ન રાહે । ત્યાચેં આર્ત માય પુરવીતે ॥2॥
તુકા મ્હણે માતે ભક્તાં તૂં કૃપાળ । ગિળિયેલે જાળ વનાંતરીં ॥3॥

તે કાય પવાડે નાહીં મ્યાં ઐકિલે । ગોપાળ રિક્ષલે વનાંતરીં ॥1॥
માવેચા વોણવા હોઊનિ રાક્ષસ । લાગલા વનાસ ચહૂંકડે ॥ધ્રુ.॥
ગગનાસી જ્વાળા લાગતી તુંબળ । ગોધનેં ગોપાળ વેડાવલીં ॥2॥
તુકા હ્મણે તેથેં પળાવયા વાટ । નાહીં વા નિપટ ઐસેં જાલેં ॥3॥

ધડકલા ઐગ્ન આહ્યા યેતી વરી । ગોપાળ શ્રીહરી વિનવિતી ॥1॥
અરે કૃષ્ણા કાય વિચાર કરાવા । આલા રે વોણવા જળોં આતાં ॥ધ્રુ.॥
અરે કૃષ્ણા તુઝેં નામ બિળવંત । હોય કૃપાવંત રાખ આતાં ॥2॥
તુકા હ્મણે અરે કૃષ્ણા નારાયણા । ગોપાળ કરુણા ભાકિતિલે ॥3॥

અરે કૃષ્ણા આહ્મી તુઝે નિજ ગડી । નવનીત આવડી દેત હોતોં ॥1॥
અરે કૃષ્ણા આતાં રાખેંરાખેં કૈસેં તરીં । સંકટાભીતરીં પડિયેલોં ॥ધ્રુ.॥
વરુષલા ઇંદ્ર જેવ્હાં શિળાધારીં । ગોવર્ધન ગિરી ઉચલિલા ॥2॥
તુકા હ્મણે તુઝે પવાડે ગોપાળ । વણિ઩તી સકળ નારાયણા ॥3॥

અરે કૃષ્ણા તુવાં કાળયા નાથિલા । દાઢે રગડિલા રિઠાસુર ॥1॥
અરે કૃષ્ણા તુવાં પુતના શોષિલી । દુર્બુદ્ધિ કળલી અંતરીંચી ॥ધ્રુ.॥
ગોપાળ કરુણા ઐસી નાનાપરી । ભાકિતી શ્રીહરી તુજપુઢેં ॥2॥
તુઝેં નામ કામધેનુ કરુણેચી । તુકા હ્મણે ત્યાંચી આલી કૃપા ॥3॥

ચહુંકડૂનિયાં યેતી તે કલોળ । સભોંવતે જાળ જવિળ આલે ॥1॥
સકુમાર મૂતિ઩ શ્રીકૃષ્ણ ધાકુટી । ઘોંગડી આણિ કાઠી ખાંદ્યાવરિ ॥ધ્રુ.॥
લહાન લેંકરૂં હોત તે સગુણ । વિક્રાળ વદન પસરિલેં ॥2॥
ચાભાડ તેં એક ગગનીં લાગલેં । એક તેં ઠેવિલેં ભૂમીવરિ ॥3॥
તયે વેળે અવઘે ગોપાળ હી ભ્યાલે । તુકેં હી લપાલેં ભેઊનિયાં ॥4॥

શ્રીમુખ વોણવા ગિળીત ચાલિલેં । ભ્યાસુર વાસિલેં વદનાંબુજ ॥1॥
વિક્રાળ ત્યા દાઢા ભ્યાનેં પાહાવેના । ધાઉની રસના જ્વાળ ગિળી ॥ધ્રુ.॥
જિવ્હા લાંબ ધાંવે ગોળા કરી જ્વાળ । મોટેં મુખકમળ ત્યાંત ઘાલી ॥ 2॥
તુકા હ્મણે અવઘા વોણવા ગીઇળલા। આનંદ જાહાલા ગોપાળાંસી ॥3॥

ગોપાળ પ્રીતીનેં કૈસે વિનવિતી । વિક્રાળ શ્રીપતી હોઊં નકો ॥1॥
નકો રે બા કૃષ્ણા ધરૂં ઐસેં રૂપ । આહ્માં ચળકાંપ સુટલાસે ॥ધ્રુ.॥
હોઇપ બા ધાકુટા શામ ચતુર્ભૂજ । બૈસોનિયાં ગુજ સુખેં બોલોં ॥2॥
વોણવ્યાચ્યા રાગેં ગિઇળશીલ આહ્માં । તુકા મેઘશામા પાયાં લાગે ॥3॥

સાંડિયેલેં રૂપ વિક્રાળ ભ્યાસુર । ઝાલેં સકુમાર કોડિસવાણેં ॥1॥
શામ ચતુર્ભુજ મુકુટ કુંડલેં । સુંદર દંડલેં નવ બાળ ॥ધ્રુ.॥
ગોપાળ હ્મણતી કૈસેં રે બા કૃષ્ણા । રૂપ નારાયણા ધરિયેલેં ॥2॥
કૈસા વાઢલાસી વિક્રાળ જાલાસી । ગટગટા જ્વાળાંસી ગિઇળયેલેં ॥3॥
તુકા હ્મણે ભાવેં પુસતી ગોપાળ । અનાથવત્સલ હ્મણોનિયાં ॥4॥

બા રે કૃષ્ણા તુઝેં મુખ કીં કોમળ । કૈસે યેવઢે જ્વાળ ગ્રાસિયેલે ॥1॥
બા રે કૃષ્ણા તુઝી જિવ્હા કીં કોવળી । હોઇ઩લ પોઇળલી નારાયણા ॥ધ્રુ.॥
બૈસેં કૃષ્ણા તુઝેં પાહૂં મુખકમળ । અસેલ પોળલેં કોણે ઠાયીં ॥2॥
ઘોંગડિયા ઘાલીં ઘાલૂનિયાં તળીં। વરી વનમાળી બૈસવિતી ॥3॥
તુકા હ્મણે ભાવેં આકિળલા દેવ । કૃપાસિંધુરાવ ત્રૈલોક્યાચા ॥4॥

એક હ્મણતી મુખ વાસીં નારાયણા । પાહોં દે વદના ડોળેભરિ ॥1॥
વાસુનિયાં મુખ પહાતી સકળ । અવઘે ગોપાળ વ્યોમાકાર ॥ધ્રુ.॥
હ્મણતી ગોપાળ બેટે હો હા દેવ । સ્વરૂપાચા ઠાવ ન કળે યાચ્યા ॥2॥
તુકા હ્મણે અવઘે વિઠોબાભોંવતે । મિળાલે નેણતે લહાનથોર ॥3॥

એક હ્મણતી કૃષ્ણા વાસિલેં ત્વાં મુખ । તેવ્હાં થોર ધાક પડિલા આહ્માં ॥1॥
ગિળોં લાગલાસી અગ્નીચે કલ્લોળ । આહ્મી ચળચળાં કાંપતસોં ॥ધ્રુ.॥
જ્વાળાંબરોબરિ ગિળશીલ આહ્માં। ઐસેં મેઘશામા ભય વાટે ॥2॥
તુકા હ્મણે ઐસે ભાગ્યાચે ગોપાળ । ફુટકેં કપાળ આમુચેં ચિ ॥3॥

ગોપાળાંચેં કૈસેં કેલેં સમાધાન । દેઉનિ આલિંગન નિવવિલે ॥1॥
જ્વાળાબરોબરિ તુહ્માં કાં ગ્રાસીન । અવતાર ઘેણેં તુહ્માંસાટીં ॥ધ્રુ.॥
નિર્ગુણ નિર્ભય મી સર્વાંનિરાળા । પ્રકૃતિવેગળા ગુણાતીત ॥2॥
ચિન્મય ચિદ્રૂપ અવઘેં ચિદાકાર । તુકા હ્મણે પાર નેણે બ્રહ્મા ॥3॥

ઐસા મી અપાર પાર નાહીં અંત । પરિ કૃપાવંત ભાવિકાંચા ॥1॥
દુર્જનાં ચાંડાળાં કરીં નિદા઩ળણ । કરીં સંરક્ષણ અંકિતાંચેં ॥ધ્રુ.॥
ભહ્ માઝે સખે જિવલગ સાંગાતી । સર્વાંગ ત્યાંપ્રતિ વોડવીન ॥2॥
પીતાંબરછાયા કરીન ત્યાંવરી । સદા ત્યાંચે ઘરીં દારી ઉભા ॥3॥
માઝે ભહ્ મજ સદા જે રાતલે । ત્યાંઘરીં ઘેતલેં ધરણેં મ્યાં ॥4॥
કોઠેં હેં વચન ઠેવિલેં યે વેળે । તુકા હ્મણે ડોળે ઝાંકિયેલે ॥5॥

ભ્રતારેંસી ભાર્યા બોલે ગુજ ગોષ્ટી । મજ ઐસી કષ્ટી નાહીં દુજી ॥1॥
અખંડ તુમચેં ધંદ્યાવરી મન । માઝેં તોં હેળણ કરિતી સર્વ ॥ધ્રુ.॥
જોડિતસાં તુહ્મી ખાતી હેરેંચોરેં । માઝીં તંવ પોરેં હળહળીતી ॥2॥
તુમચી વ્યાલી માઝે ડાઇપ હો પેટલી । સદા દુષ્ટ બોલી સોસવેના ॥3॥
દુષ્ટવ્રુતિ નંદુલી સદા દ્વેષ કરી । નાંદોં મી સંસારીં કોણ્યા સુખેં ॥4॥
ભાવા દીર કાંહીં ધડ હા ન બોલે । નાંદોં કોણાં ખાલેં કૈસી આતાં ॥5॥
માઝ્યા અંગસંગેં તુહ્માંસી વિશ્રાંતિ । મગ ધડગતિ નાહીં તુમચી ॥6॥
ઠાકતેં ઉમકતેં જીવ મુઠી ધરૂનિ। પરિ તુહ્મી અજૂનિ ન ધરા લાજ ॥7॥
વેગળે નિઘતાં સંસાર કરીન । નાહીં તરી પ્રાણ દેતેં આતાં ॥8॥
તુકા હ્મણે જાલા કામાચા અંકિત। સાંગે મનોગત તૈસા વર્તે ॥9॥

કામાચા અંકિત કાંતેતેં પ્રાથિ઩ત । તૂં કાં હો દુઇશ્ચત્ત નિરંતર ॥1॥
માઝીં માયબાપેં બંધુ હો બહિણ । તુજ કરી સીણ ત્યાગીન મી ॥ધ્રુ.॥
ત્યાંચેં જરિ તોંડ પાહેન માગુતા । તરિ મજ હત્યા ઘડો તુઝી ॥2॥
સકાળ ઉઠોન વેગળા નિઘેન । વાહાતોં તુઝી આણ નિશ્ચયેંસી ॥3॥
વેગળેં નિઘતાં ઘડીન દોરે ચુડા । તૂં તંવ માઝા જોડા જન્માચા કીં ॥4॥
તાઇ઩ત સાંકળી ગળાંચિ દુલડી । બાજુબંદજોડી હાતસર ॥5॥
વેણીચે જે નગ સર્વ હી કરીન । નકો ધરૂં સીણ મનીં કાંહીં ॥6॥
નેસાવયા સાડી સેલારી ચુનડી । અંગીંચી કાંચોળી જાઇળયા ફુલેં ॥7॥
તુકા હ્મણે કેલા રાંડેનેં ગાઢવ । મનાસવેં ધાંવ ઘેતલીસે ॥8॥

ઉજિળતાં ઉજળે દીપકાચી વાતી । સ્વયંભ તે જ્યોતિ હિ†યા અંગીં ॥1॥
એકીં મહાકષ્ટેં મેળવિલેં ધન । એકાસી જતન દૈવયોગેં ॥ધ્રુ.॥
પરિમળેં કેલેં ચંદનાચે ચિન્હ । નિવડી તે ભિન્ન ગાઢવ તો ॥2॥
તુકા હ્મણે જયા અંગીં હરિઠસા । તો તરે સહસા વંદ્ય હોય ॥3॥

બારાવષૉ બાળપણ । તેં હી વેચલેં અયાઆનેં ॥1॥
ઐસા જન્મ ગેલા વાંયાં । ન ભજતાં પંઢરિરાયા ॥ધ્રુ.॥
બાકી ઉરલીં આઠએઆશીં। તીસ વેચલીં કામાસી ॥2॥
બાકી ઉરલીં આઠાવન્ન । તીસ વેચલી મમતેનેં ॥3॥
બાકી ઉરલીં આઠાવીસ । દેહગેહ વિસરલાસ ॥4॥
તુકા હ્મણે ઐસા ઝાડા । સંસાર હા આહે થોડા ॥5॥

સોવળા તો જાલા । અંગીકાર દેવેં કેલા ॥1॥
યેર કરિતી ભોજન । પોટ પોસાયા દુર્જન ॥ધ્રુ.॥
ચુકલા હા ભાર । તયાચી ચ યેરઝાર ॥2॥
તુકા હ્મણે દાસ । જાલા તયા નાહીં નાસ॥3॥

આજિ શિવલા માંગ । માઝેં વિટાળલેં આંગ ॥1॥
યાસી ઘેઊં પ્રાયિશ્ચત્ત । વિઠ્ઠલવિઠ્ઠલ હૃદયાંત ॥ધ્રુ.॥
જાલી ક્રોધાસી ભેટી । તોંડાવાટે નર્ક લોટી ॥2॥
અનુતાપીં ન્હાઊં । તુકા હ્મણે રવી પાહૂં ॥3॥

ઠાવ તુહ્માંપાશીં । જાલા આતાં હૃષીકેશી ॥1॥
ન લગે જાગાવેં સતત । યેથેં સ્વભાવેં હે નીત ॥ધ્રુ.॥
ચોરટએઆસી થારા। યેથેં કૈંચા જી દાતારા ॥2॥
તુકા હ્મણે મનેં । આહ્માં જાલેં સમાધાન॥3॥

પાઇળયેલે લળે । માઝે વિઠ્ઠલે કૃપાળે ॥1॥
બહુજન્માચેં પોષણેં । સરતેં પાયાંપાશીં તેણેં ॥ધ્રુ.॥
સવે દિલી લાગોં । ભાતેં આવડીચેં માગોં ॥2॥
તુકા હ્મણે ભિન્ન । નાહીં દિસોં દિલેં ક્ષણ॥3॥

જો યા ગેલા પંઢરપુરા । આણીક યાત્રા ન માની તો॥1॥
સુલભ માય પંઢરિરાણા । પુરવી ખુણા અંતરીંચ્યા ॥ધ્રુ.॥
જન્માંતરિંચ્યા પુણ્યરાસી । વારી ત્યાસી પંઢરી ॥2॥
બાહેર યેતાં પ્રાણ ફુટે । રડેં દાટે ગહિવરેં ॥3॥
દધિમંગળભોજન સારા । હ્મણતી કરા મુરડીંવ ॥4॥
માગુતા હા પાહોં ઠાવ । પંઢરિરાવ દર્શનેં ॥5॥
તુકા હ્મણે ભૂવૈકુંઠ । વાળુવંટ ભીંવરા ॥6॥

ન મિળતી એકા એક । જયે નગરીચે લોક ॥1॥
ભલીં તેથેં રાહૂં નયે । ક્ષણેં હોઇ઩લ ન કળે કાય ॥ધ્રુ.॥
ન કરિતાં અન્યાય । બળેં કરી અપાય ॥2॥
નાહીં પુરાણાચી પ્રીતિ । ઠાયીંઠાયીં પંચાઇતી ॥3॥
ભલ્યા બુ†યા મારી । હોતાં કોણી ન નિવારી ॥4॥
અવિચા†યા હાતીં । દેઊનિ પ્રજા નાગવિતી ॥5॥
તુકા હ્મણે દરી । સુખેં સેવાવી તે બરી ॥6॥

શિકવણેં નાક ઝાડી । પુઢીલ જોડી કળેના ॥1॥
નિરયગાંવીં ભોગ દેતા । તેથેં સત્તા આણિકાંચી ॥ધ્રુ.॥
અવગુણાંચા સાંટા કરી । તે ચિ ધરી જીવાસી ॥2॥
તુકા હ્મણે જડબુઇદ્ધ । કર્મશુદ્ધી સાંડવીં ॥3॥

ગોપીચંદન મુદ્રા ધરણેં । આહ્માં લેણેં વૈષ્ણવાં ॥1॥
મિરવૂં અળંકાર લેણેં । હીં ભૂષણેં સ્વામીચીં ॥ધ્રુ.॥
વિકલોં તે સેવાજીવેં । એક્યા ભાવેં એકવિધ ॥2॥
તુકા હ્મણે શૂર જાલોં । બાહેર આલોં સંસારા ॥3॥

વિષયાંચે લોલિંગત । તે ફજીત હોતીલ ॥1॥
ન સરે યેથેં યાતિકુળ । શુદ્ધ મૂળબીજ વ્હાવેં ॥ધ્રુ.॥
શિખાસૂત્ર સોંગ વરિ । દુરાચારી દંડ પાવે ॥2॥
તુકા હ્મણે અભિમાના । નારાયણા ન સોસે॥3॥

વડિલેં દિલેં ભૂમિદાન । તેં જો માગે અભિળાસૂન ॥1॥
અગ્રપૂજેચા અધિકારી । શ્રેષ્ઠ દંડ યમા ઘરીં ॥ધ્રુ.॥
ઉભયકુલ સમવેત । નકાઅ પ્રવેશ અદ્ભુત ॥2॥
તપ્તલોહેં ભેટી । તુકા હ્મણે કલ્પકોટી ॥3॥

લટિકી ગ્વાહી સભેઆંત । દેતાં પતિત આગળા॥1॥
કુંભપાકીં વસ્તી કરૂં । હોય ધુરુ કુળેસી ॥ધ્રુ.॥
રજસ્વલા રુધિર સ્રવે । તેં ચિ ઘ્યાવેં તૃષેસી ॥2॥
તુકા હ્મણે જન્મા આલા । કાળ જાલા કુળાસી ॥3॥

આચરે દોષ ન ધરી ધાક । પરીપાક દુઃખાચા ॥1॥
ચાંડાળ તો દુરાચારી । અંગીકારી કોણ ત્યા ॥ધ્રુ.॥
નવ્હે સંતાન વોસ ઘર । અંધકાર કુળાસી ॥2॥
તુકા હ્મણે ત્યાચેં દાન । ઘેતાં પતન દુઃખાસી ॥3॥

કીવિલવાણા જાલા આતાં । દોષ કરિતાં ન વિચારી॥1॥
અભિળાષી નારી ધન । ઝકવી જન લટિકેં ચિ ॥ધ્રુ.॥
વિશ્વાસિયા કરી ઘાત । ન ધરી ચિત્તા કાંટાળા ॥2॥
તુકા હ્મણે નાહીં આલા । વૃથા ગેલા જન્માસી ॥3॥

ઘેઊં નયે તૈસેં દાન । જ્યાચેં ધન અભિળાષી ॥1॥
તો હી યેથેં કામા નયે । નકા઩ જાય હ્મણોનિ ॥ધ્રુ.॥
વિકી સ્નાનસંધ્યા જપ । કરી તપ પુઢિલાંચેં ॥2॥
તુકા હ્મણે દાંભિક તો । નકા઩ જાતો સ્વૈચ્છા ॥3॥

સદા નામઘોષ કરૂં હરિકથા । તેણેં સદા ચિત્તા સમાધાન ॥1॥
સર્વસુખ લ્યાલોં સર્વ અલંકાર । આનંદેં નિર્ભર ડુલતસોં ॥ધ્રુ.॥
અસોં ઐસા કોઠેં આઠવ હી નાહીં । દેહીં ચ વિદેહી ભોગૂં દશા ॥2॥
તુકા હ્મણે આહ્મી જાલોં ઐગ્નરૂપ । લાગોં નેદૂં પાપપુણ્ય આતાં ॥3॥

વરિવરિ બોલે યુદ્ધાચિયા ગોષ્ટી । પરસૈન્યા ભેટી નાહીં જાલી ॥1॥
પરાવ્યાચે ભાર પાહુનિયાં દૃષ્ટી । કાંપતસે પોટીં થરથરાં ॥ધ્રુ.॥
મનાચા ઉદાર રાયાંચા જુંઝાર । ફિરંગીચા માર મારીતસે॥2॥
ધન્ય ત્યાચી માય ધન્ય ત્યાચા બાપ । અંગીં અનુતાપ હરિનામેં ॥3॥
તુકા હ્મણે સાધુ બોલે ખર્ગધાર । ખોચતી અંતરેં દુર્જનાચેં ॥4॥

ગંધર્વનગરીં ક્ષણ એક રાહાવેં । તેં ચિ પૈં કરાવેં મુળક્ષત્ર ॥1॥
ખપુષ્પાચી પૂજા બાંધોનિ નિર્ગુણા । લૈમીનારાયણા તોષવાવેં ॥ધ્રુ.॥
વંધ્યાપુત્રાચા લગ્નાચા સોહળા । આપુલિયા ડોળાં પાહોં વેગીં ॥2॥
મૃગજળા પોહી ઘાલુનિ સયાઆના । તાપલિયા જના નિવવાવેં ॥3॥
તુકા હ્મણે મિથ્યા દેહેંઇદ્રયકર્મ । બ્રહ્માર્પણ બ્રહ્મ હોય બાપા ॥4॥

તુઝા હ્મણવિલોં દાસ । કેલી ઉઇચ્છષ્ટાસી આસ॥1॥
મુખીં ઘાલાવા કવળ । જરી તૂં હોશીલ કૃપાળ ॥2॥
સીણ ભાગ માઝા પુસેં । તુકા હ્મણે ન કરીં હાંસેં ॥3॥

કાય માગેં આહ્મી ગંઉતલોં કાશાનીં । પુઢેં વાહોં મનીં ધાક દેવા ॥1॥
કીતિ઩ ચરાચરીં આહે તૈસી આહે । ભેટોનિયાં કાય ઘ્યાવેં આહ્માં ॥ધ્રુ.॥
ઘેઉની ધરણેં બૈસતી ઉપવાસી । હટ આહ્માંપાસીં નાહીં તૈસા ॥2॥
તાતડી તયાંનીં કેલી વિટંબણા । આહ્માં નારાયણા કાય ઉણેં ॥3॥
નાહીં મુઇહ્ચાડ વાસ વૈકુંઠીંચા । જીવ ભાવ આમુચા દેઊં તુજ ॥4॥
તુકા હ્મણે કાય માનેલ તેં આતાં । તૂં ઘેઇપ અનંતા સર્વ માઝેં ॥5॥

જાલોં બિળવંત । હોઊનિયાં શરણાગત ॥1॥
કેલા ઘરાંત રિઘાવા । ઠાયીં પાડિયેલા ઠેવા ॥ધ્રુ.॥
હાતા ચઢે ધન । ઐસેં રચલેં કારણ ॥2॥
તુકા હ્મણે મિઠી । પાયીં દેઉનિ કેલી લુટી॥3॥

દાસીચા જો સંગ કરી । ત્યાચે પૂર્વજ નકા઩ દ્વારીં॥1॥
ઐસે સાંગોં જાતાં જના । નયે કોણાચિયા મના ॥ધ્રુ.॥
બરેં વિચારૂની પાહેં । તુજ અંતીં કોણ આહે ॥2॥
તુકા હ્મણે રાંડલેંકા । અંતીં જાસિલ યમલોકા ॥3॥

ગુળ સાંડુનિ ગોડી ઘ્યાવી । મીઠ સાંડુનિ ચવિ ચાખાવી ॥1॥
ઐસા પ્રપંચ સાંડુનિ ઘ્યાવા । મગ પરમાર્થ જોડાવા॥ધ્રુ.॥
સાકરેચા નવ્હે ઊંસ । આહ્માં કૈંચા ગર્ભવાસ ॥2॥
બીજ ભાજુનિ કેલી લાહી । જન્મમરણ આહ્માંસિ નાહીં ॥3॥
આકારાસી કૈંચા ઠાવ । દેહ પ્રત્યક્ષ જાલા વાવ ॥4॥
તુકા હ્મણે અવઘેં જગ । સર્વાં ઘટીં પાંડુરંગ ॥5॥

આમુચેં દંડવત પાયાંવરિ ડોઇ઩ । વ્હાવેં ઉતરાઇ઩ ઠેવૂનિયાં॥1॥
કરાલ તેં કાય નવ્હે જી વિઠ્ઠલા । ચિત્ત દ્યાવેં બોલા બોબડિયા ॥2॥
તુકા હ્મણે આહ્મી લડિવાળેં અનાથેં । હ્મણોનિ દિનાનાથેં સાંભાળાવેં ॥3॥

ભાગ્યવંત આહ્મી વિષ્ણુદાસ જગીં । અભંગ પ્રસંગીં ધૈર્યવંત ॥1॥
નાહી તેં પુરવીત આણુનિ જવળી । ગાઉની માઉલી ગીત સુખેં ॥ધ્રુ.॥
પ્રીતિ અંગીં અસે સદા સર્વકાળ । વોળલી સકળ સુખેં ઠાયીં ॥2॥
આપુલ્યા સ્વભાવેં જૈસે જેથેં અસોં । તૈસે તેથેં દિસોં સાજિરે ચિ ॥3॥
વાસનેચા કંદ ઉપડિલેં મૂળ । દુરિતેં સકળ નિવારિલીં ॥4॥
તુકા હ્મણે ભહ્જનાચી માઉલી । કરીલ સાઉલી વિઠ્ઠલ આહ્માં ॥5॥

તીથૉ ફળતી કાળેં જન્મેં આગિળયા । સંતદૃષ્ટી પાયા હેળામાત્રેં ॥1॥
સુખાચે સુગમ વૈષ્ણવાંચે પાય । અંતરીંચા જાય મહાભેવ ॥ધ્રુ.॥
કાળેં હિ ન સરે તપેં સમાધાન । કથે મૂઢજન સમાધિસ્થ ॥2॥
ઉપમા દ્યાવયા સાંગતાં આણીક । નાહીં તિન્હી લોક ધુંડાઇળતાં ॥3॥
તુકા હ્મણે મી રાહિલોં યેણેં સુખેં । સંતસંગેં દુઃખેં નાસાવયા ॥4॥

સંતજના માઝી યાવયા કરુણા । હ્મણૌની દીન હીન જાલોં ॥1॥
નેણેં યોગ યુહી નાહીં યાઆન મતિ । ગાતસેં યા ગીતી પાંડુરંગા ॥ધ્રુ.॥
ભાવ ભહી નેણેં તપ અનુષ્ઠાન । કરિતોં કિર્ત્તન વિઠ્ઠલાચેં ॥2॥
બ્રહ્મયાઆન ધ્યાન ન કળે ધારણા । એકા નારાયણા વાંચૂનિયાં ॥3॥
તુકા હ્મણે માઝા વિટોબાસી ભાર । જાણે હા વિચાર તો ચિ માઝા ॥4॥

ઐસેં કાય ઉણેં જાલેં તુજ દેવા । ભાવેંવિણ સેવા ઘેસી માઝી ॥1॥
કાય મજ દ્યાવા ન લગે મુશારા । પહાવેં દાતારા વિચારૂનિ ॥ધ્રુ.॥
કરિતોં પાખાંડેં જોડૂનિ અક્ષરેં । નવ્હે યાઆન ખરેં ભિહ્રસ ॥2॥
ગુણવાદ તુઝે ન બોલવે વાણી । આણિકા છળણી વાદ સાંગેં ॥3॥
તરી આતાં મજ રાખેં તુઝે પાયીં । દેખસીલ કાંહીં પ્રેમરસ ॥4॥
તુકા હ્મણે તુજ હાંસતીલ લોક । નિઃકામ સેવક હ્મણોનિયાં ॥5॥

ભોંદાવયા મીસ ઘેઊનિ સંતાંચેં । કરી કુટુંબાચેં દાસ્ય સદા ॥1॥
મનુષ્યાચે પરી બોલે રાવા કરી । રંજવી નરનારી જગામધ્યેં॥ધ્રુ.॥
તિમયાચા બૈલ કરી સિકવિલેં । ચિત્રીંચેં બાહુલેં ગોષ્ટી સાંગે ॥2॥
તુકા હ્મણે દેવા જળો હે મહંતી । લાજ નાહીં ચિત્તીં નિસુગાતેં ॥3॥

અંગીં ઘેઊનિયાં વારેં દયા દેતી । તયા ભહા હાતીં ચોટ આહે ॥1॥
દેવ્હારા બૈસોનિ હાલવિતી સુપેં । ઐસીં પાપી પાપેં લિંપતાતી ॥ધ્રુ.॥
એકીબેકીન્યાયેં હોતસે પ્રચિત । તેણેં લોક સમસ્ત ભુલતાતી ॥2॥
તયાચે સ્વાધીન દૈવતેં અસતી । તરી કાં મરતી ત્યાંચીં પોરેં ॥3॥
તુકા હ્મણે પાણી અંગારા જયાચા । ભહ્ કાન્હોબાચા તો હી નવ્હે ॥4॥

કોણા એકાચિયા પોરેં કેલી આળી । ઠાવી નાહીં પોળી માગેં દેખી ॥1॥
બુઝાવિલેં હાતીં દેઉની ખાપર । છંદ કરકર વારિયેલી ॥ધ્રુ.॥
તૈસેં નકો કરૂં મજ કૃપાવંતા । કાય નાહીં સત્તા તુઝે હાતીં ॥2॥
તુકા હ્મણે માયબાપાચેં ઉચિત । કરાવેં તેં હિત બાળકાચેં ॥3॥

પંઢરપુરીંચેં દૈવત ભજાવેં । કાયા વાચા જાવેં શરણ ત્યા ॥1॥
મનીં ધ્યાન કરી અહંતા ધરૂની । તયા ચક્રપાણી દૂર ઠેલા ॥ધ્રુ.॥
માન અભિમાન સાંડુનિયાં દ્યાવે । અવઘ્યાં નીચ વ્હાવેં તરી પ્રાપ્ત ॥2॥
તુકા હ્મણે હેં ચિ કોણાસી સાંગાવેં । સાદર હોઉનિ ભાવેં ભજેં દેવા ॥3॥

અધમાચેં ચિત્ત અહંકારીં મન । ઉપદેશ શીણ તયા કેલા ॥1॥
પાપિયાચેં મન ન કરી આચાર । વિધવે શૃંગાર વ્યર્થ કેલા ॥ધ્રુ.॥
અધમાચેં ચિત્ત દુઇશ્ચત્ત ઐકેના । વાંયાં સીણ મના કરૂં કાય ॥2॥
ગર્ધબાસી દિલી ચંદનાચી ઉટી । કેશર લલ્હાટીં શુકરાચ્યા॥3॥
પતિવંચકેસી સાંગતાં ઉદંડ । પરિ તેં પાષાંડ તિચે મનીં ॥4॥
તુકા હ્મણે તૈસેં અભાવીં સાંગતાં । વાઉગા ચિ ચિત્તા સીણ હોય ॥5॥

કિતી ઉપદેશ કરાવા ખળાસી । નાવડે તયાસી બરેં કાંહીં ॥1॥
શુદ્ધ હે વાસના નાહીં ચાંડાળાચી । હોળી આયુષ્યાચી કેલી તેણેં ॥ધ્રુ.॥
નાહીં શુદ્ધ ભાવ નાયકે વચન । આપણ્યા આપણ નાડિયેલેં ॥2॥
તુકા હ્મણે ત્યાસી કાય વ્યાલી રાંડ । કરિતો બડબડ રાત્રદિસ ॥3॥

સંત દેખોનિયાં સ્વયેં દૃષ્ટી ટાળી । આદરેં ન્યાહાળી પરસ્ત્રીસી ॥1॥
વીટ યે કર્ણાસી સંતવાક્યામૃતા । સ્ત્રીશબ્દ ઐકતાં નિવે કર્ણ ॥ધ્રુ.॥
કથેમાજી નિજ વાટે નિત્યક્ષણીં । ઇસ્ત્રયેચે કીર્ત્તનીં પ્રેમેં જાગે ॥2॥
તુકા હ્મણે તુહ્મી ક્રોધાસી ન યાવેં । સ્વભાવા કરાવેં કાય કોણીં ॥3॥

મણિ પડિલા દાઢેસી મકરતોંડીં । સુખેં હસ્તેં ચિ કાઢવેલ પ્રૌઢીં ॥1॥
પરિ મૂર્ખાચેં ચિત્ત બોધવેના । દુધેં કૂર્મીચ્યા પાળવેલ સેના ॥ધ્રુ.॥
સકળ પૃથ્વી હિંડતાં કદાચિત । સસીસિંગાચી પ્રાપ્ત હોય તેથેં ॥2॥
અતિપ્રયત્નેં ગાઇળતાં વાળુવેતેં । દિવ્ય તેલાચી પ્રાપ્ત હોય તેથેં ॥3॥
અતિક્રોધેં ખવળલા ફણી પાહી । ધરૂં યેતો મસ્તકીં પુષ્પપ્રાયી ॥4॥
પહા બ્રહ્માનંદેં ચિ એકીં હેળા । મહાપાતકી તો તુકા મુહ્ કેલા ॥5॥

ભોળે ભાવિક હે જુનાટ ચાંગલે । હોય તૈસેં કેલેં ભિહ્ભાવેં ॥1॥
હ્મણૌનિ ચિંતા નાહીં આહ્માં દાસાં । ન ભ્યાએં ગર્ભવાસા જન્મ ઘેતાં ॥ધ્રુ.॥
આપુલિયા ઇચ્છા કરૂં ગદારોળ । ભોગૂં સર્વકાળ સર્વ સુખેં ॥2॥
તુકા હ્મણે આહ્માં દેવાચા સાંગાત । નાહીં વિસંબત યેર યેરાં ॥3॥

આતાં તરી માઝી પરિસા વીનવતી । રખુમાઇ઩ચ્યા પતિ પાંડુરંગા ॥1॥
ચુકલિયા બાળા ન મારાવેં જીવેં । હિત તેં કરાવેં માયબાપીં ॥2॥
તુકા હ્મણે તુઝા હ્મણતાતી મજ । આતાં આહે લાજ હે ચિ તુહ્માં ॥3॥

નાહી બળયોગ અભ્યાસ કરાયા । ન કળે તે ક્રિયા સાધનાચી ॥1॥
તુઝિયે ભેટીચેં પ્રેમ અંતરંગીં । નાહીં બળ અંગીં ભજનાચેં ॥ધ્રુ.॥
કાય પાંડુરંગા કરૂં બા વિચાર । ઝુરતેં અંતર ભેટાવયા ॥2॥
તુકા હ્મણે સાંગા વડિલપણેં બુદ્ધી । તુજવિણ દયાનિધી પુસોં કોણાં ॥3॥

જિહીં તુઝી કાસ ભાવેં ધરિયેલી । ત્યાંચી નાહીં કેલી સાંડ દેવા ॥1॥
કાય માઝા ભોગ આહે તો ન કળે । સુખેં તુહ્મી ડોળે ઝાંકિયેલે ॥ધ્રુ.॥
રાવ રંક તુજ સારિકે ચિ જન । નાહીં થોર લહાન તુજપાશીં ॥2॥
તુકા હ્મણે માગેં આપંગિલેં ભહાં । માઝિયા સંચિતા કૃપા નયે ॥3॥

પહાવયા તુઝા જરિ બોલેં અંત । તરિ માઝે જાત ડોળે દેવા ॥1॥
સ્તંબીં તુજ નાહીં ઘાતલેં પ્રલ્હાદેં । આપુલ્યા આનંદેં અવતાર ॥ધ્રુ.॥
ભહાચિયા કાજા જાલાસી સગુણ । તુજ નાહીં ગુણ રૂપ નામ ॥2॥
ઐસા કોણ દેવા અધમ યાતીચા । નિર્ધાર હા સાચા નાહીં તુઝા ॥3॥
તુકા હ્મણે બોલે કવતુકેં ગોષ્ટી । નેદીં યેઊં પોટીં રાગ દેવા ॥4॥

પ્રગટ વ્હાવેં હે અયાઆનવાસના । માઝી નારાયણા હીનબુઇદ્ધ ॥1॥
ખાણીવાણી હોસી કાષ્ટીં તૂં પાષાણીં । જંતુ જીવાજનીં પ્રસિદ્ધ હા ॥ધ્રુ.॥
યાઆનહીન તુજ પાહેં અલ્પમતિ । લહાન હા ચિત્તીં ધરોનિયાં ॥2॥
પરિ તૂં કૃપાળ હોસી દેવરાણા । ઇબ્રદેં તુઝીં જના પ્રસિદ્ધ હેં ॥3॥
ઉતાવીળ બહુ ભહાંચિયા કાજા । હોસી કેશીરાજા તુકા હ્મણે ॥4॥

જરી તુઝા મજ નસતા આધાર । કૈસા હા સંસાર દુ†હાવલા ॥1॥
ઐસા બળી કોણ હોઇલ પુરતા । જો હે વારી ચિંતા આશાપાશ ॥ધ્રુ.॥
માયામોહફાંસા લોકલાજબેડી । તુજવીણ તોડી કોણ એક ॥2॥
હેં તોં મજ કળોં આલેં અનુભવેં । બરેં માઝ્યા જીવેં પાંડુરંગા ॥3॥
તુકા હ્મણે યાસ તૂં ચિ માઝા ગોહી । પુરી ભાવ નાહીં જના લોકા ॥4॥

તુજવિણ ચાડ આણિકાંચી કાંહીં । ધરીન હેં નાહીં તુજ ઠાવેં ॥1॥
તરણૌપાય યોગક્ષેમ માઝા । ઠેવિયેલા તુઝ્યા પાયીં દેવા ॥ધ્રુ.॥
કોણ મજ આળી કાય હે તાંતડી । સોનિયાચી ઘડી જાય દિસ ॥2॥
તુઝિયા નામાચેં લ્યાલોંસેં ભૂષણ । કૃપા સંતજન કરિતીલ ॥3॥
તુકા હ્મણે જાલા આનંદાચા વાસ । હૃદયા યા નાસ નવ્હે કધીં ॥4॥

હેં ચિ સુખ પુઢે માગતોં આગળેં । આનંદાચીં ફળેં સેવાદાન ॥1॥
જન્મજન્માંતરીં તુઝા ચિ અંકિલા । કરૂનિ વિઠ્ઠલા દાસ ઠેવીં ॥ધ્રુ.॥
દુજા ભાવ આડ યેઊં નેદીં ચિત્તા । કરાવા અનંતા નાસ ત્યાચા ॥2॥
અભય દેઊનિ કરાવેં સાદર । ક્ષણ તો વિસર પડોં નેદીં ॥3॥
તુકા હ્મણે આહ્મી જેજે ઇચ્છા કરૂં । તે તે કલ્પતરૂ પુરવિસી ॥4॥

તુજ કેલિયા નવ્હે ઐસેં કાઇ઩ । ડોંગરાચી રાઇ઩ ક્ષણમાત્રેં॥1॥
મજ યા લોકાંચા ન સાહે આઘાત । દેખણેં પ્રચિત જીવ ઘેતી ॥ધ્રુ.॥
સહજ વિનોદેં બોલિયેલોં ગોષ્ટી । અરંભી તોં પોટીં ન ધરાવી ॥2॥
દીનરૂપ મજ કરાવેં નેણતા । યાહુની અનંતા આહેં તૈસા ॥3॥
તુકા હ્મણે જેણેં મજ તૂં ભોગસી । તેં કરીં જનાસીં ચાડ નાહીં ॥4॥

ઐસા સર્વ ભાવ તુજ નિરોપિલા । તૂં મજ એકલા સર્વભાવેં ॥1॥
અંતરીંચી કાં હે નેણસીલ ગોષ્ટી । પરિ સુખાસાટીં બોલવિસી ॥ધ્રુ.॥
સર્વ માઝા ભાર તુજ ચાલવણેં । તેથેં મ્યાં બોલણેં કાય એક ॥2॥
સ્વભાવેં સ્વહિત હિતાચેં કારણ । કૌતુક કરૂન નિવડિસી ॥3॥
તુકા હ્મણે તૂં હેં જાણસી ગા દેવા । આમુચ્યા સ્વભાવા અંતરીંચ્યા ॥4॥

લોખંડાચે ન પાહે દોષ । શિવોન પરીસ સોનેં કરી॥1॥
જૈસી તૈસી તરીં વાણી । મના આણી માઉલી ॥ધ્રુ.॥
લેકરાચેં સ્નેહે ગોડ । કરી કોડ ત્યાગુણેં ॥ ॥
માગેં પુઢેં રિઘે લોટી । સાહે ખેટી કરી તેં ॥3॥
તુકા વિનંતી પાંડુરંગા । ઐસેં સાંગા આહે હેં ॥4॥
4274. પર્વકાળીં ધર્મ ન કરી નાસરી । ખર્ચી રાજદ્વારીં દ્રવ્યરાસી ॥1॥
સોઇ†યાચી કરી પાહુણેર બરા । કાંડવી ઠોંબરા સંતાંલાગીં ॥ધ્રુ.॥
બાઇલેચીં સર્વ આવડીનેં પોસી । માતાપિતરાંસી દવડોની ॥2॥
શ્રાદ્ધીં કષ્ટી હોય સાંગતાં બ્રાહ્મણ । ગોવાર માગૂન સાવડીતો ॥3॥
નેતો પાનેં ફુલેં વેશ્યેલા ઉદંડ । બ્રાહ્મણાસી ખાંડ નેદી એક ॥4॥
હાતેં મો†યા શોધી કષ્ટ કરી નાના । દેવાચ્યા પૂજના કાંટાળતો ॥5॥
સારા વેળ ધંદા કરિતાં શ્રમેના । સાધૂચ્યા દર્શના જાતાં કુંથે ॥6॥
હરિચ્યા કીર્તનીં ગુંગાયાસિ લાગે । યેરવીં તો જાગે ઉગલા ચિ ॥7॥
પુરાણીં બૈસતાં નાહીં રિકામટી । ખેળતો સોંગટી અહોરાત્રીં ॥8॥
દેવાચ્યા વિભુતી ન પાહે સર્વથા । કરી પાનવથા નેત્રભિક્ષા ॥9॥
ગાઇ઩લા દેખોની બદબદાં મારી । ઘોડએઆચી ચાકરી ગોડ લાગે ॥10॥
બ્રાહ્મણાચેં તીર્થ ઘેતાં ત્રાસ મોટા । પ્રેમેં ઘેતો ઘોંટા ઘટઘટાં ॥11॥
તુકા હ્મણે ઐસે પ્રપંચીં ગુંતલે । જન્મોનિ મુકલે વિઠોબાસી ॥12॥

આહ્મી રામાચે રાઊત । વીર જુંઝાર બહુત ॥1॥
મનપવનતુરંગ । હાતીં નામાચી ફિરંગ ॥ધ્રુ.॥
વારૂ ચાલવૂં ચહૂંખુરીં । ઘાલા ઘાલૂં યમપુરી ॥2॥
તુકા હ્મણે પેણેં । આહ્માં વૈકુંઠાસી જાણેં॥3॥

પવિત્ર તેં કુળ પાવન તો દેશ । જેથેં હરિચે દાસ ઘેતી જન્મ ॥1॥
કર્મધર્મ ત્યાચે જાલા નારાયણ । ત્યાચેની પાવન તિન્હી લોક ॥ધ્રુ.॥
વર્ણઅભિમાનેં કોણ જાલે પાવન । ઐસેં દ્યા સાંગૂન મજપાશીં ॥3॥
અંત્યજાદિ યોનિ તરલ્યા હરિભજનેં । તયાચીં પુરાણેં ભાટ જાલીં ॥3॥
વૈશ્ય તુળાધાર ગોરા તો કુંભાર । ધાગા હા ચાંભાર રોહિદાસ ॥4॥
કબીર મોમીન લતિબ મુસલમાન । શેણા ન્હાવી જાણ વિષ્ણુદાસ ॥5॥
કાણોપાત્ર ખોદુ પિંજારી તો દાદુ । ભજનીં અભેદૂ હરિચે પાયીં ॥6॥
ચોખામેળા બંકા જાતીચા માહાર । ત્યાસી સર્વેશ્વર ઐક્ય કરી ॥7॥
નામયાચી જની કોણ તિચા ભાવ । જેવી પંઢરીરાવ તિયેસવેં ॥8॥
મૈરાળા જનક કોણ કુળ ત્યાચેં । મહિમાન તયાચેં કાય સાંગોં ॥9॥
યાતાયાતીધર્મ નાહીં વિષ્ણુદાસા । નિર્ણય હા ઐસા વેદશાસ્ત્રીં ॥10॥
તુકા હ્મણે તુહ્મી વિચારાવે ગ્રંથ । તારિલે પતિત નેણોં કિતી ॥11॥
4277. નામાસારિખી કરણી । હે તોં ન દિસે ત્રિભુવનીં ॥1॥
સિલંગણીચેં સોનેં । ઠેવૂં નયે તેં ગાહાણ ॥ધ્રુ.॥
આદિત્યાચીં ઝાડેં । કાય ત્યાચા ઉજડ પડે ॥2॥
તુકા હ્મણે દેવા । ઇબ્રદેં સોડોનિયાં ઠેવા ॥3॥

યેઊનિ સંસારા કાય હિત કેલેં । આયુષ્ય નાસિલેં શિશ્નોદરા ॥1॥
વિષય સેવિતાં કોણ તૃપ્ત જાલા । ઇંધનીં નિવાલા ઐગ્ન કોઠેં ॥ધ્રુ.॥
દેખોની મૃગજળ ભાંબાવલીં વેડીં । વિચારાચી થડી ન ટાકિતી ॥2॥
ઐસિયાં જીવાંસી સોય ન લાવિસી । નિષ્ઠ‍ કાં હોસી કૃપાળુવા ॥3॥
તુકા હ્મણે દેવા અગાધ પૈં થોરી । સર્વાંચે અંતરીં પુરલાસી ॥4॥

સમર્થાચે સેવે બહુ અસે હિત । વિચાર હૃદયાંત કરુની પાહેં ॥1॥
વરકડોઐસા નવ્હે હા સમર્થ । ક્ષણેં ચિ ઘડિત સૃષ્ટી નાશેં ॥ધ્રુ.॥
જ્યાચી કૃપા હોતાં આપણા ઐસેં કરી । ઉરોં નેદી ઉરી દારિદ્રાચી ॥2॥
ઐશાલાગીં મન વોળગે અહનિ઩શીં । તેણેં વંદ્ય હોશી બ્રહ્માંદિકાં ॥3॥
તુકા હ્મણે હેં ચિ આહે પૈં મુદ્દલ । સત્ય માઝા બોલ હા ચિ માના ॥4॥

પિકલિયે સેંદે કડુપણ ગેલેં । તૈસેં આહ્માં કેલેં પાંડુરંગેં ॥1॥
કામ ક્રોધ લોભ નિમાલે ઠાયીં ચિ । સર્વ આનંદાચી સૃઇષ્ટ જાલી ॥ધ્રુ.॥
આઠવ નાઠવ ગેલે ભાવાભાવ । જાલા સ્વયમેવ પાંડુરંગ ॥2॥
તુકા હ્મણે ભાગ્ય યા નાંવેં હ્મણીજે । સંસારીં જન્મીજે યા ચિ લાગીં ॥3॥

યેઊનિ નરદેહા વિચારાવેં સાર । ધરાવા પૈં ધીર ભજનમાગાઅ ॥1॥
ચંચળ ચિત્તાસી ઠેવૂનિયાં ઠાયીં । સંતાંચિયે પાયીં લીન વ્હાવેં ॥ધ્રુ.॥
ભાવાચા પૈં હાત ધરાવા નિશ્ચયેં । તેણેં ભવભય દેશધડી ॥2॥
નામાપરતેં જગીં સાધન સોપેં નાહીં । આવડીનેં ગાઇપ સર્વકાળ ॥3॥
તુકા હ્મણે ધન્ય વંશ ત્યા નરાચા । ઐસા નિશ્ચયાચા મેરુ જાલા ॥4॥

ષડધસીં રાંધિલેં ખાપરીં ઘાતલેં । ચોહોટા ઠેવિલેં મધ્યરાત્રીં ॥1॥
ત્યાસી સદાચારી લોક ન શિવતી । શ્વાનાસી નિઇશ્ચતી ફાવલેં તેં ॥ધ્રુ.॥
તૈસેં દુષ્ટકર્મ જાલેં હરિભહા । ત્યાગિલી મમતા વિષયાસિહ્ ॥2॥
ઇહપરલોક ઉભય વિટાળ । માનિતી કેવળ હરિચે દાસ ॥3॥
તુકા હ્મણે દેવા આવડે હે સેવા । અનુદિનીં વ્હાવા પૂર્ણ હેતુ ॥4॥

બીજ ભાજુનિ કેલી લાહી । આહ્માં જન્મમરણ નાહીં॥1॥
આકારાશી કૈંચા ઠાવ । દેહપ્રત્યક્ષ જાલા દેવ ॥ધ્રુ.॥
સાકરેચા નવ્હે ઉસ । આહ્માં કૈંચા ગર્ભવાસ ॥2॥
તુકા હ્મણે ઔઘા યોગ । સર્વાં ઘટીં પાંડુરંગ ॥3॥

વૈકુંઠીંચા દેવ આણિલા ભૂતળા । ધન્ય તો આગળા પુંડલીક ॥1॥
ધારિષ્ટ ધૈર્યાચા વરિષ્ઠ ભહાંચા । પવિત્ર પુણ્યાચા એકનિષ્ઠ ॥ધ્રુ.॥
પિતૃસેવા પુણ્યેં લાધલા નિધાન । બ્રહ્મ સનાતન અંગસંગેં ॥2॥
અંગસંગેં રંગેં ક્રીડા કરી જાણા । જ્યા ઘરીં પાહુણા વૈકુંઠીંચા ॥3॥
ધન્ય ત્યાચી શિહ્ ભહીચી હે ખ્યાતિ । તુકા હ્મણે મુઇહ્ પાયીં લોળે ॥4॥

મૃગાચિયે અંગીં કસ્તુરીચા વાસ । અસે જ્યાચા ત્યાસ નસે ઠાવ ॥1॥
ભાગ્યવંત ઘેતી વેચૂનિયાં મોલેં । ભારવાહી મેલે વાહતાં ઓઝેં ॥ધ્રુ.॥
ચંદ્રામૃતેં તૃઇપ્તપારણેં ચકોરા । ભ્રમરાસી ચારા સુગંધાચા ॥2॥
અધિકારી યેથેં ઘેતી હાતવટી । પરીક્ષાવંતા દૃષ્ટી રત્ન જૈસેં ॥3॥
તુકા હ્મણે કાય અંધિળયા હાતીં । દિલે જૈસેં મોતીં વાંયાં જાય ॥4॥

આલિયા સંસારીં દેખિલી પંઢરી । કીતિ઩ મહાદ્વારીં વાનૂં તુઝી ॥1॥
પતાકાંચે ભાર નામાચે ગજર । દેખિલ્યા સંસાર સફળ જાલા ॥ધ્રુ.॥
સાધુસંતાંચિયા ધન્ય જાલ્યા ભેટી । સાંપડલી લુટી મોક્ષાચી હે ॥2॥
તુકા હ્મણે આતાં હેં ચિ પૈં માગણેં । પુઢતી નાહીં યેણેં સંસારાસી ॥3॥

ઐસે કૈસે જાલે ભોંદૂ । કર્મ કરોનિ હ્મણતિ સાધુ॥1॥
અંગા લાવૂનિયાં રાખ । ડોળે ઝાંકુની કરિતી પાપ ॥ધ્રુ.॥
દાવુનિ વૈરાગ્યાચી કળા । ભોગી વિષયાચા સોહળા ॥2॥
તુકા હ્મણે સાંગોં કિતી । જળો તયાંચી સંગતી ॥3॥

કોણી નિંદા કોણી વંદા । આહ્માં સ્વહિતાચા ધંદા॥1॥
કાય તુહ્માંસી ગરજ । આહ્મી ભજૂં પંઢરિરાજ ॥ધ્રુ.॥
તુહ્માંસારિખેં ચાલાવેં । તેવ્હાં સ્વહિતા મુકાવેં ॥2॥
તુકા હ્મણે હો કાં કાંહીં । ગળ દિલા વિઠ્ઠલ પાયીં ॥3॥

તુઝે નામેં દિનાનાથા । આહ્મી ઉઘડા ઘાતલા માથા॥1॥
આતાં ન ધરાવેં દુરી । બોલ યેઇ઩લ બ્રીદાવરી ॥ધ્રુ.॥
પતિત હોતોં ઐસા ઠાવા । આધીં કાં ન વિચારાવા ॥2॥
તુકા હ્મણે તુઝે પાયીં । આહ્મી મિરાસ કેલી પાહીં ॥3॥

રહ્ શ્વેત કૃષ્ણ પીત પ્રભા ભિન્ન । ચિન્મય અંજન સુદલેં ડોળાં ॥1॥
તેણેં અંજનગુણેં દિવ્યદૃઇષ્ટ જાલી । કલ્પના નિવાલી દ્વૈતાદ્વૈત ॥ધ્રુ.॥
દેશકાલવસ્તુભેદ માવળલા । આત્મા નિર્વાળલા વિશ્વાકાર ॥2॥
ન જાલા પ્રપંચ આહે પરબ્રહ્મ । અહંસોહં બ્રહ્મ આકળલેં ॥3॥
તક્વમસિ વિદ્યા બ્રહ્માનંદ સાંગ । તેં ચિ જાલા અંગેં તુકા આતાં ॥4॥

નીત સાંડોનિ અવનીત ચાલે । ભંડૌભંડ ભલતેં ચિ બોલે ॥1॥
ત્યાંત કોણાચેં કાય બા ગેલેં । જ્યાચેં તેણેં અનહિત કેલેં ॥ધ્રુ.॥
જ્યાસિ વંદાવેં ત્યાસી નિંદી । મૈત્રી સાંડોનિ હોતસે દંદી॥2॥
આન યાતીચે સંગતી લાગે । સંતસજ્જનામધ્યેં ના વાગે॥3॥
કેલ્યાવિણ પરાક્રમ સાંગે । જેથેં સાંગે તેથેં ચિ ભીક માગે ॥4॥
કરી આપુલા ચિ સંભ્રમ । પરિ પુઢેં કઠીણ ફાર યમ ॥5॥
તુકા હ્મણે કાંહીં નિત્યનેમ । ચિત્તીં ન ધરી તો અધમ ॥6॥

માનૂં કાંહીં આહ્મી આપુલિયા સ્વૈચ્છા । નાહીં તરિ સરિસા રંકરાવો ॥1॥
આપુલ્યા ઉદાસ આહોં દેહભાવીં । મગ લજ્જાજીવીં ચાડ નાહીં ॥2॥
તુકા હ્મણે ખેળોં આહ્મી સહજલીળે । હ્મણોની નિરાળે સુખ દુઃખ ॥3॥

બોલે તૈસા ચાલે । ત્યાચીં વંદીન પાઉલેં ॥1॥
અંગેં ઝાડીન અંગણ । ત્યાચેં દાસત્વ કરીન ॥ધ્રુ.॥
ત્યાચા હોઇ઩ન કિંકર। ઉભા ઠાકેન જોડોનિ કર ॥2॥
તુકા હ્મણે દેવ । ત્યાચે ચરણીં માઝા ભાવ ॥3॥

પાણ્યા નિઘાલી ગુજરી । મન ઠેવિલેં દો ઘાગરીં । ચાલે મોકઑયા પદરીં । પરી લક્ષ તેથેં ॥1॥
વાવડી ઉડાલી અંબરીં। હાતીં ધરોનિયાં દોરી । દિસે દુરિચ્યા દુરી । પરી લક્ષ તેથેં॥ધ્રુ.॥
ચોર ચોરી કરી । ઠેવી વનાંતરીં । વર્તતસે ચરાચરીં । પરી લક્ષ તેથેં ॥2॥
વ્યભિચારિણી નારી । ઘરાશ્રમ કરી । પરપુરુષ જિવ્હારીં । પરી લક્ષ તેથેં ॥3॥
તુકા હ્મણે અસોં ભલતિયે વ્યાપારીં। લક્ષ સર્વેશ્વરીં । ચુકોં નેદી ॥4॥

જનાચિયા મના જાવેં કાસિયેસી । માઝી વારાણસી પાંડુરંગ ॥1॥
તેથેં ભાગીરથી યેથેં ભીમરથી । અધિક હ્મણતી ચંદ્રભાગા॥ધ્રુ.॥
તેથેં માધવરાવ યેથેં યાદવરાજ । જાણોનિયાં ભાવ પુંડલિકાચા ॥2॥
વિષ્ણુપદ ગયા તે ચિ યેથેં આહે । પ્રત્યક્ષ હેં પાહે વિટેવરી ॥3॥
તુકા હ્મણે હે ચિ પ્રપંચ ઉદ્ધરી । આતાં પંઢરપુરી ઘડો બાપા ॥4॥

નકો યેઊં લાજે હોય તૂં પરતી । ભજોં દે શ્રીપતી સખા માઝા ॥1॥
તુઝે સંગતીનેં મોટા જાલા ઘાત । જાલોં મી અંકિત દુર્જનાચા ॥2॥
તુકા હ્મણે રાંડે ઘેઇન કાઠીવરી । ધની સહાકારી રામ કેલા ॥3॥

ભિહૄણ ઘેતલેં માઝેં । ચરણ ગાહાણ આહેત તુઝે॥1॥
પ્રેમ વ્યાજ દેઇપ હરી । માઝા હિશેબ લવકરી કરીં ॥ધ્રુ.॥
માઝેં મી ન સોડીં ધન । નિત્ય કરિતોં કીર્ત્તન ॥2॥
તુઝેં નામ આહે ખત । સુખેં કરી પંચાઇ઩ત ॥3॥
તુકા હ્મણે ગરુડધ્વજા । યાસી સાક્ષ શ્રીગુરુરાજા ॥4॥

ફિરવિલેં દેઊળ જગામાજી ખ્યાતિ । નામદેવા હાતીં દુધ પ્યાલા ॥1॥
ભરિયેલી હુંડી નરસી મહત્યાચી । ધનાજીજાટાચીંસેતેં પેરી ॥ધ્રુ.॥
મિરાબાઇ઩સાટીં ઘેતોં વિષ પ્યાલા । દામાજીચા જાલા પાઢેવાર ॥2॥
કબીરાચે માગીં વિણૂં લાગે સેલે । ઉઠવિલેં મૂલ કુંભારાચેં ॥3॥
આતાં તુહ્મી દયા કરા પંઢરિરાયા । તુકા વિનવી પાયાં નમીતસે ॥4॥

હે ચિ વેળ દેવા નકા માગેં ઘેઊં । તુહ્માંવિણ જાઊં શરણ કોણા ॥1॥
નારાયણા યે રે પાહેં વિચારૂન । તુજવિણ કોણ આહે મજ ॥ધ્રુ.॥
રાત્રહિ દિવસ તુજ આઠવૂનિ આહેં । પાહાતોસી કાયે સક્વ માઝેં ॥2॥
તુકા હ્મણે કિતી યેઊં કાકુલતી । કાંહીં માયા ચિત્તીં યેઊં દ્યાવી ॥3॥

ઇંદ્રાવણા કેલેં સાકરેચેં આળેં । ન સાંડી વેગળેં કડુપણ ॥1॥
કાવઑયાચેં પિલૂં કૌતુકેં પોશિલેં । ન રાહે ઉગલેં વિષ્ઠેવિણ ॥ધ્રુ.॥
ક્ષેમ દેતાં અંગા ગાંધેલાચી પોળી । કરવી નાદાળી મહાશબ્દ ॥2॥
તુકા હ્મણે ઐસે ન હોતી તે ભલે । ઘાલિતી તે ઘાલે સાધુજના ॥3॥

મુસળાચેં ધનુ નવ્હે હો સર્વથા । પાષાણ પિઇળતાં રસ કૈંચા ॥1॥
વાંઝે બાળા જૈસેં દુધ નાહીં સ્તનીં । ગારા ત્યા અધણીં ન સિજતી ॥ધ્રુ.॥
નવખંડ પૃથ્વી પિકે મૃગજળેં । ડોંગર ભેટે બળેં અસમાનાસી ॥2॥
નૈશ્વર બ્રહ્મ તેવ્હાં હોય બ્રહ્મ । તુકા હ્મણે શ્રમ કરુની કાય ॥3॥

ધન્યા આતાં કાય કરૂં । માઝેં તાન્હુલેં લેકરૂં॥1॥
ધન્યા અવચિત મરણ આલેં । મજ કોણાસી નિરવિલેં ॥ધ્રુ.॥
માઝેં દારવંડ નકા પાડૂં । ત્યાચે હાત પાય તોડૂં ॥2॥
એકે હાતીં ધરલી દાઢી । ઘે કુ†હાડી દુજે હાતીં ॥3॥
યેરી ઘાવ ઘાલૂં પાહે । તંવ તો ઉઠોનિ ઉભા રાહે ॥4॥
તુકા હ્મણે અવઘીં ચોરેં । સેકી રામનામ સોઇરેં ॥5॥

નિરંજનીં આહ્મીં બાંધિયેલેં ઘર । નિરાકારીં નિરંતર રાહિલોં આહ્મી ॥1॥
નિરાભાસીં પૂર્ણ જાલોં સમરસ । ખંડ ઐક્યાસ પાવલોં આહ્મી ॥2॥
તુકા હ્મણે આતાં નાહીં અહંકાર । જાલોં તદાકાર નિત્ય શુદ્ધ ॥3॥

પાંડુરંગેં સત્ય કેલા અનુગ્રહ । નિરસોનિ સંદેહ બુઇદ્ધભેદ॥1॥
જીવશિવા સેજ રચિલી આનંદેં । ઔઠાવે પદીં આરોહણ॥2॥
નિજીં નિજરૂપીં નિજવિલા તુકા । અનુહાતે બાળકા હલરુ ગાતી ॥3॥

નાના મતાંતરેં શબ્દાચી વિત્પિત્ત । પાઠાંતરેં હોતી વાચાળ તે ॥1॥
માઝ્યા વિઠોબાચેં વર્મ આહે દુરી । કૈંચી તેથેં ઉરી દેહભાવા ॥ધ્રુ.॥
યયા યાગ જપ તપ અનુષ્ઠાન । રાહે ધ્યેય ધ્યાન આલીકડે ॥2॥
તુકા હ્મણે હોય ઉપરતિ ચિત્તા । અંગીં સપ્રેમતા યેણેં લાગેં ॥3॥

નાહીં શબ્દાધીન વર્મ આહે દુરી । નવ્હે તંત્રીં મંત્રીં અનુભવ તો ॥1॥
હર્ષામષૉ અંગીં આદળતી લાટા । કામક્રોધેં તટા સાંડિયેલેં ॥ધ્રુ.॥
ન સરે તે ભિહ્ વિઠોબાચે પાયીં । ઉપરતિ નાહીં જેથેં ચિત્તા ॥2॥
તુકા હ્મણે સુખ દેહનિરસનેં । ચિંતનેં ચિંતન તદ્રૂપતા ॥3॥

શોધૂનિ અન્વય વંશ વંશાવળી । પરસ્પરા કુળીં ઉચ્ચારણ ॥1॥
હ્મણવિલેં માગેં પુઢેં ચાલે કૈસેં । કેલા સામરસ્યેં અભિષેક ॥ધ્રુ.॥
એકછત્ર ઝળકે ઉન્મની નિશાણી । અનુહાતાચ્યા ધ્વની ગગન ગર્જે ॥2॥
તુકયા સ્વામી સ્થાપી નિજપદીં દાસા । કરૂનિ ઉલ્હાસા સપ્રેમતા ॥3॥

પ્રવૃઇત્તનિવૃત્તીચે આટૂનિયાં ભાગ । ઉતરિલેં ચાંગ રસાયણ॥1॥
યાઆનાઇગ્નહુતાશીં કડશિલે વોજા । આત્મસિઇદ્ધકાજા લાગૂનિયાં ॥ધ્રુ.॥
બ્રહ્મીં બ્રહ્મરસ શીઘ્ર જાલા પાક । ઘેતલા રુચક પ્રતીતીમુખેં ॥2॥
સ્વાનુભવેં અંગીં જાલા સમરસ । સાધની નિજધ્યાસ ગ્રાસોગ્રાસીં ॥3॥
અરોગ્યતા તુકા પાવલા અષ્ટાંગીં । મિરવિલા રંગીં નિજાત્મરંગેં ॥4॥

કાય બા કરિશી સોવળેં ઓવળેં । મન નાહીં નિર્મળ વાઉગેં ચિ ॥1॥
કાય બા કરીસી પુસ્તકાંચી મોટ । ઘોકિતાં હૃદયસ્ફોટ હાતા નયે ॥ધ્રુ.॥
કાય બા કરીસી ટાળ આણિ મૃદંગ । જેથેં પાંડુરંગ રંગલા નાહીં ॥2॥
કાય બા કરીસી યાઆનાચિયા ગોષ્ટી । કરણી નાહીં પોટીં બોલણ્યાચી ॥3॥
કાય બા કરીસી દંભલૌકિકાતેં। હિત નાહીં માતેં તુકા હ્મણે ॥4॥

સ્વામી તૂં હી કૈસા ન પડસી ડોળાં । સુંદર સાંવળા ઘવઘવીત ॥1॥
ચતુર્ભુજ માળા રુળે એકાવળી । કસ્તુરી નિડળીં રેખિલીસે ॥ધ્રુ.॥
શંખ ચક્રા ગદા રુળે વૈજયંતી । કુંડલેં તળપતી શ્રવણીં દોન્હી ॥2॥
તુકા હ્મણે સ્વામી આતાં દાવીં પાય । પાંડુરંગ માય કૃપાવંતે ॥3॥

આણીક કોણાપુઢેં વાસૂં મુખ સાંગ । કીં માઝેં અંતરંગ કોણ જાણે ॥1॥
પાહેં તુજકડે યેઊનિ જાઊની । પાંડુરંગા મનીં વિચારાવેં ॥ધ્રુ.॥
ભય ચિંતા અવઘે ઉદ્યોગ સાંડિલે । આઠવુની પાઉલેં અસેં તુઝીં ॥2॥
નકા વિસરૂં મજ વૈકુંઠનાયકા । વિનવિતો તુકા બંદીજન ॥3॥

સદ્ગ‍ઊચે ચરણીં ઠેવિલા મસ્તક । દેઉનિયાં હસ્તક ઉઠવિલેં ॥1॥
ઉઠવિલેં મજ દેઊનિયાં પ્રેમ । ભાવાથૉ સપ્રેમે નમસ્કારીં॥2॥
નમસ્કારીં ત્યાલા સદ્ગ‍ઉરાયાલા । તુકા હ્મણે બોલા નામ વાચેં ॥3॥

સદ્ગ‍ઊને મજ આશીર્વાદ દિલા । હરુષ ભરલા હૃદયીં માઝે ॥1॥
હૃદયીંચા ભાવ કળલા ગુરૂસી । આનંદૌલ્હાસીં બોલે મજ ॥2॥
બોલે મજ ગુરૂ કૃપા તો કરૂનિ । તુકા હ્મણે મનીં આનંદલોં ॥3॥

આનંદાચા કંદ ગાઇયેલા ગીતીં । પાહિયેલા ચિત્તીં દેવરાવ ॥1॥
દેવરાવ તો હી આહે નિશ્ચયેસીં । અખંડ નામાસી બોલવિતો ॥2॥
બોલવિતો મજ કૃપા તો કરૂનિ । તુકા હ્મણે મનીં ધરા ભાવ ॥3॥

સાતાદિવસાંચા જરી જાલા ઉપવાસી । તરીં કીર્તનાસી ટાકું નયે ॥1॥
ફુટો હા મસ્તક તુટો હેં શરીર । નામાચા ગજર સોડૂં નયે ॥ધ્રુ.॥
શરીરાચે હોત દોની તે હી ભાગ । પરિ કીર્ત્તનાચા રંગ સોડોં નયે ॥2॥
તુકા હ્મણે ઐસા નામીં જ્યા નિર્ધાર । તેથેં નિરંતર દેવ અસે ॥3॥

ચલા આળંદીલા જાઊં । યાઆનદેવા ડોળાં પાહૂં ॥1॥
હોતિલ સંતાચિયા ભેટી । સુખાચિયા સાંગોં ગોષ્ટી ॥ધ્રુ.॥
યાઆનેશ્વર યાઆનેશ્વર । મુખીં હ્મણતાં ચુકતી ફેર ॥2॥
તુહ્માં જન્મ નાહીં એક । તુકા હ્મણે માઝી ભાક ॥3॥

ચરણીં નમન સદ્ગ‍ઊચ્યા પૂર્ણ । નિત્ય હરિગુણ ગાઊં સદા ॥1॥
ગોવર્ધન જેણેં નખીં હો ધરિલા । કાઑયા નાથિલા મહાબળી ॥ધ્રુ.॥
ઐસે હરિગુણ ગાતો વાચેવરિ । પતિતાસી તારી જનાદ઩ન ॥2॥
તુકા હ્મણે હેં ચિ સજ્જના જીવન । વાચેસી સ્મરણ ગોવિંદાચેં ॥3॥

સદ્ગ‍ઊવાંચૂનિ પ્રેતરૂપ વાણી । બોલતી પુરાણીં વ્યાસૠષિ॥1॥
હ્મણોનિ તયાચેં પાહૂં નયે તોંડ । નિગુરા અખંડ સુતકાળા ॥ધ્રુ.॥
કોણે પરી તયા નવ્હે ચિ સુટકા । દેહ ત્યાચા લટિકા જાણા તુહ્મી ॥2॥
તુકા હ્મણે ઐસીં બોલતી પુરાણેં । સંતાંચીં વચનેં માગિલાં હો ॥3॥

ડિવેના ડસેના બુઝેના નિર્મળ । પરિ અમંગળ સ્વીકારીના॥1॥
પરંતુ ગર્ધબ અપવિત્ર જાણા । પર્વકાળીં દાના દેઊં નયે ॥ધ્રુ.॥
ડિવી લાત્રી બુજે બહુ નેદી દુધ । મુખીં નાહીં શુદ્ધ વિષ્ઠા ખાય ॥2॥
પરંતુ તે ગાય પવિત્ર હો જાણા । પર્વકાળીં દાના દેઊજેતે॥3॥
બ્રાહ્મણેં બ્રાહ્મણા સદ્ગ‍ઊ કરાવા । પરિ ન કરાવા શૂદ્રાદિક ॥4॥
તુકા હ્મણે દેવેં સાંગિતલી સોય । હ્મણોનિ ત્યાચે પાય ધરિલે જીવેં ॥5॥

સંસારીંચેં ઓઝેં વાહતા વાહાવિતા । તુજવિણ અનંતા નાહીં કોણી ॥1॥
ગીતેમાજી શબ્દ દુંદુભીચા ગાજે । યોગક્ષેમકાજ કરણેં ત્યાચેં ॥ધ્રુ.॥
ચતુર્ભુજા કરીં વારૂ શૃંગારાવે । સારથ્ય કરાવેં અર્જુનાચેં ॥2॥
શ્વપચ અંત્યજ ભિહ્સ્નેહેં જાલા । અચળપદીં કેલા ધ્રુવ તુકા ॥3॥

કવણદિસ યેઇલ કૈસા । ન કળે સંપત્તીચા ભરંવસા॥1॥
ચૌદા ચૌકડિયા લંકાપતિ । ત્યાચી કોણ જાલી ગતી ॥ધ્રુ.॥
લંકેસારિખેં ભુવન । ત્યાચેં ત્યાસી પારખેં જાણ ॥2॥
તેહતીસ કોટિ બાંદવડી । રાજ્ય જાતાં ન લગે ઘડી ॥3॥
ઐસે અહંતેનેં નાડિલે । તુકા હ્મણે વાંયાં ગેલે ॥4॥

લટિકા પ્રપંચ વાંજેચી સંતતિ । તત્વયાઆ હે ભ્રાંતિ બાધૂં નેણે ॥1॥
સૂર્યબિંબીં કાય અંધાર રિઘેલ । મૃગજળેં તિંબેલ નભ કાઇ઩ ॥ધ્રુ.॥
તૈસા દૃશ્યભાસ નાડળે ચિ ડોળા । પ્રકાશસોહળા ભોગીતસે ॥2॥
ભોગ ભોગ્ય ભોહા નાડળે ચિ કાંહીં । ચૈતન્યવિગ્રહીં પૂર્ણકામ ॥3॥
તુકા બ્રહ્માનંદીં આહે તુકબ્રહ્મ । પ્રપંચાચેં બંડ ન દેખે ડોળાં ॥4॥

ન હ્મણે વો આહ્મી આપુલેનિ ચિત્તીં । નિઃશેષ અતિપ્રીતિ વિષયીં તો ॥1॥
ખોટા તો વિટાળ । હ્મણોનિ ગાબાળ સાંડિયેલે॥ધ્રુ.॥
ભાંગતમાખૂચા ચિત્તાચા આદર । કોરડેં ઉત્તર ચાટાવેં તેં ॥2॥
તુકા હ્મણે આહ્મી નવ્હોં ફજિતખોર । તુટીચા વ્યાપાર કરાવયા ॥3॥

અનાથાચા નાથ પતિતપાવન । દીનાચેં રક્ષણ કરીતસે॥1॥
ઐસેં જાણોનિયાં નામીં વિશ્વાસલોં । ભીમાતિરા આલોં ધાંવત ચિ ॥ધ્રુ.॥
સ્નાન હેં કરિતાં ત્રિતાપ નિવાલે । મહાદ્વારા આલેં મન માઝેં ॥2॥
તેથેં અનુમાત્ર રીગ નવ્હે યાચા । પરતલોં સાચા તેથૂનિયાં ॥3॥
પુંડલિકાપાશીં યેઊનિ પુસિલેં । ચિન્મય દાટલેં જનાદ઩ન ॥4॥
તુકા હ્મણે આતાં દુજા દેવ નાહીં । બાપ તરી આઇ઩ તો ચિ વિઠો ॥5॥

ઢાલતલવારે ગુંતલે હે કર । હ્મણે જુંઝણાર કૈસા જુંઝે ॥1॥
પેટી પડદળે સિલે ટોપ ઓઝેં । હેં તોં જાલેં દુજેં મરણમૂળ ॥ધ્રુ.॥
બૈસવિલેં મલા યેણેં અશ્વાવરી । ધાવૂં પળૂં તરી કૈસા આતાં ॥2॥
અસોનિ ઉપાય હ્મણે હે અપાય । હ્મણે હાયહાય કાય કરૂં ॥3॥
તુકા હ્મણે હા તોં સ્વયેં પરબ્રહ્મ । મૂર્ખ નેણે વર્મ સંતચરણ ॥4॥

કિડા અન્નાચેં માનુસ । ત્યાચા હ્મણવિલ્યા દાસ॥1॥
તેં હી ત્યાસી ઉપેક્ષીના । બોલ આપુલા સાંડીના ॥ધ્રુ.॥
તો તૂં નરાચા નરેંદ્ર । તુજપાસૂનિ ઇંદ્ર ચંદ્ર ॥2॥
તુકા હ્મણે વિશ્વંભર । તુજ વર્ણી ફણીવર ॥3॥

કોટિજન્મ પુણ્યસાધન સાધિલેં । તેણેં હાતા આલેં હરિદાસ્ય ॥1॥
રાત્રીં દિવસ ધ્યાન હરીચેં ભજન । કાયાવાચામન ભગવંતીં ॥ધ્રુ.॥
ઐસિયા પ્રેમળા હ્મણતાતી વેડા । સંસાર રોકડા બુડવિલા ॥2॥
એકવીસ કુળેં જેણેં ઉદ્ધરિલીં । હે તોં ન કળે ખોલી ભાગ્યમંદા ॥3॥
તુકા હ્મણે ત્યાચી પાયધુળી મિળે । ભવભય પળે વંદિતાં ચિ ॥4॥

ઉપજલા પ્રાણી ન રાહે સંસારીં । બૈસલા સેજારી કાળ ઉસાં ॥1॥
પાહા તો ઉંદીર ઘેઉનિ જાય બોકા । તૈસા કાળ લોકા નેત અસે ॥ધ્રુ.॥
ખાટિકાચે ઘરીં અજાપુત્ર પાહેં । કસાબાચી ગાય વાંચે કૈસી ॥2॥
તુકા હ્મણે કાંહીં કરા કાઢાકાઢી । જાતી ઐસી ઘડી પુન્હા નયે ॥3॥

પંઢરીસ જાઊં હ્મણતી । યમ થોર ચિંતા કરિ તી ॥1॥
યા રે નાચોં બ્રહ્માનંદેં । વિઠ્ઠલનામાચિયા છંદેં ॥ધ્રુ.॥
ધરિલી પંઢરીચી વાટ । પાપેં રિગાલીં કપાટ ॥2॥
કેલેં ભીમરેચેં સ્નાન । યમપુરી પડિલે ખાન ॥3॥
દુરોનિ દેખિલી પંઢરી । પાપેં ગેલીં દુરચ્યાદુરી ॥4॥
દુરોનિ દેખિલેં રાઉળ । હરુષેં નાચતી ગોપાળ ॥5॥
તુકા હ્મણે નાહીં જાણેં । અખંડ પંઢરિરાહણેં ॥6॥

પય દધિ ઘૃત આણિ નવનીત । તૈસેં દૃશ્યજાત એકપણેં ॥1॥
કનકાચે પાહીં અલંકાર કેલે । કનકત્વા આલે એકપણેં ॥ધ્રુ.॥
મૃઇત્તકેચે ઘટ જાલે નાનાપરી । મૃઇત્તકા અવધારીં એકપણેં ॥2॥
તુકા હ્મણે એક એક તે અનેક । અનેકત્વીં એક એકપણા ॥3॥

પંધરા દિવસાંમાજી સાક્ષાત્કાર જાલા । વિઠોબા ભેટલા નિરાકાર ॥1॥
ભાંબગિરિપાઠારીં વિસ્ત જાણ કેલી । વૃઇત્ત થિરાવલી પરબ્રહ્મીં ॥ધ્રુ.॥
નિર્વાણ જાણોનિ આસન ઘાતલેં । ધ્યાન આરંભિલેં દેવાજીચેં ॥2॥
સર્પ વિંચૂ વ્યાઘ્ર આંગાસી ઝોંબલે । પીડૂં જે લાગલે સકિળક ॥3॥
દીપકીં કર્પૂર કૈસા તો વિરાલા । તૈસા દેહ જાલા તુકા હ્મણે ॥4॥

અયાઆન હા દેહ સ્વરૂપીં મીનલા । સર્વ વોસાવલા દેહપાત ॥1॥
યાઆનસ્વરૂપાચી સાંગડ મિળાલી । અંતરીં પાહિલી યાઆનજ્યોતી ॥2॥
તુકા હ્મણે ચિત્ત સ્વરૂપીં રાહિલેં । દેહ વિસાવલેં તુઝ્યા પાયીં ॥3॥

દામાજીપંતાચી રસદ ગુદરલી । લજ્જા સાંભાઇળલી દેવરાયેં ॥1॥
તયાચેં ચરિત્ર પરિસા હો સાદરેં । કરિતોં નમસ્કાર સંતજના ॥ધ્રુ.॥
મંગળવેઢા અસે વિસ્ત કુટુંબેંસી । વ્યાપારી સર્વાંસી માન્ય સદા ॥2॥
કર્મ કાય કરી ઠાણાચા હવાલા । તોં કાંહીં પડલા કઠિણ કાળ ॥3॥
ધાન્યાચીં ભાંડારેં હોતીં તીં ફોડિલીં । પંઢરી રિક્ષલી દુષ્કાળાંત ॥4॥
દુબળેં અનાથ તેં હિ વાંચવિલેં । રાષ્ટધાંત તે જાલી કીઇર્ત્ત મોઠી ॥5॥
મુજુમ કરીત હોતા કાનડા બ્રાહ્મણ । ફિર્યાદ લિહૂન પાઠવિલી ॥6॥
અવિંદાચેં રાજ્ય બેદરીં અસતાં । કાગદ પાહતાં તલબ કેલી ॥7 ॥
દામાજીપંતાસી ધરોનિ ચાલવિલેં । ઇકડે યા વિઠ્ઠલેં માવ કેલી ॥8॥
વિકતે ધારણે સવાઇ઩ચેં મોલ । ધાન્યાચેં સકળ દ્રવ્ય કેલેં ॥9॥
દામાજીપંતાચ્યા નાંવેં અર્જદાસ્ત । લિહૂન ખલેતી મુદ્રા કેલી ॥10॥
વિઠો પાડેવાર ભહાં સાહએ જાલા । વેદરાસી ગેલા રાયાપાસીં ॥11॥
જોહાર માયબાપ પુસતી કોઠીલ । તંવ તો હ્મણે સ્થળ મંગળવેઢેં ॥12॥
દામાજીપંતાંનીં રસદ પાઠવિલી । ખલેતી ઓતિલી અર્જદાસ્ત ॥13॥
દેખોનિયાં રાજા સંતોષ પાવલા । હ્મણે વ્યર્થ ત્યાલા તલબ કેલી॥14॥
કાય તુઝેં નાંવ પુસતી યંત્રધારી । તો હ્મણે બેગારી વિઠા કાં જી॥15॥
પાવલ્યાચા જાબ દ્યાવા માયબાપ । કરોનિ ઘેતોં માપ હ્મણતી તે॥16॥
પાવલ્યાચા જાબ દિધલા લિહૂન । તસરીફ દેઊન પાઠવિલા ॥17॥
છત્રી ઘોડા શિબિકા આભરણાંસહિત । દિલા સવેં દૂત પાઠવૂનિ॥18॥
વાટે ચુકામુક જાલી યાચી ત્યાંચી । તે આલે તૈસે ચિ મંગળવેઢા॥19॥
દામાજીપંતાસી બેદરાસી નેલેં । રાજા હ્મણે જાલેં કવતુક ॥20॥
કાલ ગેલા વિઠા બેગારી દેઊન । તસરીફ દેઊન જાબ દિલા ॥21॥
કાય તુમચેં કાજ બોલા જી સત્વર । બોલાજી નિર્ધાર વચનાચા॥22॥
કૈંચા વિઠા કોણ પાઠવિલા કધીં । કાઢોનિયાં આધીં જાબ દિલા॥23॥
પહાતાં ચિ જાબ હૃદય ફુટલેં । નયન નિડારલે રાજા દેખે ॥24॥
સાવળેં સકુમાર રૂપ મનોહર । માથાં તેણેં ભાર વાહિયેલા ॥25॥
દામાજીપંતાસી રાયેં સન્માનિલેં । તો હ્મણે આપુલેં કર્મ નવ્હે ॥26॥
આતાં તુમચી સેવા પુરે જી સ્વામિયા । શિણવિલેં સખયા વિઠોબાસી॥27॥
નિરોપ ઘેઊનિ આલા સ્વસ્થળાસી । ઉદાસ સર્વાસીં હોતા જાલા ॥28॥
દામાજીપંતાંનીં સેવિલી પંઢરી । ઐસા ત્યાચા હરિ નિકટવૃઇત્ત ॥29॥
તુકા હ્મણે વિઠો અનાથ કૈવારી । નુપેક્ષી હા હરિ દાસાલાગીં ॥30॥

પહિલી માઝી ઓવી ઓવીન જગત્ર । ગાઇ઩ન પવિત્ર પાંડુરંગ ॥1॥
દુસરી માઝી ઓવી દુજેં નાહીં કોઠેં । જનીં વનીં ભેટે પાંડુરંગ ॥ધ્રુ.॥
તિસરી માઝી ઓવી તિળા નાહીં ઠાવ । અવઘા ચિ દેવ જનીં વનીં ॥2॥
ચવથી માઝી ઓવી વૈરિલેં દળણ । ગાઇ઩ન નિધાન પાંડુરંગ ॥3॥
પાંચવી માઝી ઓવી તે માઝિયા માહેરા । ગાઇ઩ન નિરંતરા પાંડુરંગા ॥4॥
સાહાવી માઝી ઓવી સાહા હી આટલે। ગુરૂમૂર્ત્ત ભેટલે પાંડુરંગ ॥5॥
સાતવી માઝી ઓવી આઠવે વેળોવેળાં। બૈસલાસે ડોળાં પાંડુરંગ ॥6॥
આઠવી માઝી ઓવી આઠાવીસ યોગ। ઉભા ચંદ્રભાગે પાંડુરંગ ॥7॥
નવવી માઝી ઓવી સરલેં દળણ। ચુકલેં મરણ સંસારીચેં ॥8॥
દાહાવી માઝી ઓવી દાહા અવતારા । ન યાવેં સંસારા તુકા હ્મણે ॥9॥

ધરોનિયાં ફરશ કરી । ભહ્જનાચીં વિઘ્નેં વારી॥1॥
ઐસા ગજાનન મહારાજા । ત્યાચેં ચરણીં હાલો લાગો માઝા ॥ધ્રુ.॥
સેંદુર શમી બહુઇપ્રય જ્યાલા । તુરા દુર્વાંચા શોભલા ॥2॥
ઉંદિર અસે જયાચેં વહન । માથાં જડિતમુગુટ પૂર્ણ ॥3॥
નાગયયાઓપવીત રુળે । શુભ્ર વસ્ત્ર શોભિત સાજિરેં ॥4॥
ભાવમોદક હરાભરી । તુકા ભાવેં હે પૂજા કરી ॥5॥

નામ આહે જયાપાશીં । જેથેં રાહે તેથેં ચિ કાશી॥1॥
ઐસા નામાચા મહિમા । જાણે વાલ્મીક શંકર ઉમા ॥ધ્રુ.॥
નામ પ્ર†હાદબાળ । જાણે પાપી આજામેળ ॥2॥
નામ જાણે તો નારદ । નામેં ધ્રુવા અક્ષય પદ ॥3॥
નામ ગણિકેતેં તારી । પશુ ગજેંદ્ર ઉદ્ધારી॥4॥
નામ જાણે હણુમંત । જાણતાતિ મહાસંત ॥5॥
નામ જાણે શુકમૂતિ઩ । જાણે રાજા પરિઇક્ષતી ॥6॥
નામ જાણે તુકા । નાહીં સંસારાચા ધોકા ॥7॥

બહુતાં જન્માં અંતીં જન્મલાસી નરા । દેવ તૂં સોઇરા કરીં આતાં ॥1॥
કરીં આતાં બાપા સ્વહિતાચા સ્વાર્થ । અનર્થાચા અર્થ સાંડીં આતાં ॥ધ્રુ.॥
સાંડિ આતાં કુડી કલ્પનેચી વાટ । માર્ગ આહે નીટ પંઢરીચા ॥2॥
પંઢરીસ જાવેં સર્વ સુખ ઘ્યાવેં । રૂપ તેં પાહાવેં વિટેવરિ ॥3॥
વિટેવરિ નીટ આનંદાચા કંદ । તુકા નાચે છંદ નામઘોષેં ॥4॥

કિતી સાંગોં તરિ નાઇકતિ બટકીચે । પુઢેં સિંદળીચે રડતીલ ॥1॥
નકા નકા કરૂં રાંડેચી સંગતી । નેવોની અધોપાતી ઘાલિલ યમ ॥2॥
તુકા હ્મણે જરી દેવીં નાહીં ચાડ । હાણોનિ થોબાડ ફોડિલ યમ ॥3॥

ઉધાનુ કાટીવરિ ચોપડુચી આસ । નવરા રાજસ મિરવતસે ॥1॥
જિવ્હાઑયાચા કાઠી ઉબાઑયાચ્યા મોટા । નવરા ચોહટા મિરવતસે ॥ધ્રુ.॥
તુળસીચી માળ નવરીચે કંઠીં । નોવરા વૈકુંઠીં વાટ પાહે ॥2॥
તુકા હ્મણે ઐસી નોવ†યાચી કથા । પરમાર્થ વૃથા બુડવિલા ॥3॥

ન કળે મહિમા વેદ મોનાવલે । જેથેં પાંગુળલે મનપવન ॥1॥
ચંદ્ર સૂર્ય જ્યાચેં તેજ વાગવિતી । તેથેં માઝી મતી કોણીકડે ॥ધ્રુ.॥
કાય મ્યાં વાણાવેં તુઝ્યા થોરપણા । સહસ્રવદના વર્ણવેના ॥2॥
તુકા હ્મણે આહ્મી બાળ તૂં માઉલી । કૃપેચી સાઉલી કરીં દેવા ॥3॥

સંતચરણરજ લાગતાં સહજ । વાસનેચેં બીજ જળોન જાય ॥1॥
મગ રામનામીં ઉપજે આવડી । સુખ ઘડોઘડી વાઢોં લાગે ॥ધ્રુ.॥
કંઠીં પ્રેમ દાટે નયનીં નીર લોટે । હૃદયીં પ્રગટે રામરૂપ॥2॥
તુકા હ્મણે સાધન સુલભ ગોમટેં । પરિ ઉપતિષ્ઠે પૂર્વપુણ્યેં ॥3॥

વિધવેસિ એક સુત । અહનિ઩શીં તેથેં ચિત્ત ॥1॥
તૈસા તૂં મજ એકલા । નકો મોકલૂં વિઠ્ઠલા ॥ધ્રુ.॥
સુપુત્રાલાગીં બાપ । અવઘે તેથેં ચિ સંકલ્પ ॥2॥
તુકા હ્મણે ચિત્તીં । પતિવ્રતે જૈસા પતિ॥3॥

હ્મણે વિઠ્ઠલ પાષાણ । ત્યાચ્યા તોંડાવરિ વાહાણ॥1॥
નકો નકો દર્શન ત્યાચેં । ગલિતકુષ્ટ ભરો વાચે ॥ધ્રુ.॥
શાઇળગ્રામાસિ હ્મણે ધોંડા । કોડ પડો ત્યાચ્યા તોંડા ॥2॥
ભાવી સદ્ગ‍ઉ મનુષ્ય । ત્યાચેં ખંડો કા આયુષ્ય ॥3॥
હરિભહાચ્યા કરી ચેષ્ટા । ત્યાચે તોંડીં પડો વિષ્ઠા ॥4॥
તુકા હ્મણે કિતી ઐકોં । કોઠવરી મર્યાદા રાખોં ॥5॥

સ્વગાઅચે અમર ઇઇચ્છતાતિ દેવા । મૃત્યુલોકીં વ્હાવા જન્મ આહ્માં ॥1॥
નારાયણનામેં હોઊં જિવનમુહ્ । કિર્ત્તનીં અનંત ગાઊં ગીતી ॥ધ્રુ.॥
વૈકુંઠીંચે જન સદા ચિંતિતાતિ । કૈં યેથેં યેતી હરિચે દાસ ॥2॥
યમધર્મ વાટ પાહે નિરંતર । જોડોનિયાં કર તિષ્ઠતસે ॥3॥
તુકા હ્મણે પાવાવયા પૈલ પાર । નામંત્ર સાર ભાવિકાસિ॥4॥

વ્યાપક હા વિશ્વંભર । ચરાચર યાચેની ॥1॥
પંઢરિરાવ વિટેવરિ । ત્યાચીંચ ધરીં પાઉલેં ॥ધ્રુ.॥
અવઘિયાંચા હા ચિ ઠાવ । દેવોદેવીં સકળ ॥2॥
તુકા હ્મણેં ન કરીં સોસ । ભેદેં દોષ ઉફરાટે॥3॥

પસરોનિ મુખેં । કૈસે ધાલોં બા હારીખેં ॥1॥
બ્રહ્માદિકા દુર્લભ વાંટા । આહ્માં ફાવલા રાણટાં ॥ધ્રુ.॥
ગોડ લાગે કાય તરિ। કૃપાવંત જાલા હરિ ॥2॥
ઉડતી થેંબુટેં । અમૃતાહુનિ ગોમટેં ॥3॥
ગોડાહુનિ ગોડ । જિવ્હા નાચે વાટે કોડ ॥4॥
ખુણાવુનિ તુકા । દાવી વર્મ બોલોં નકા ॥5॥

આમુચિ મિરાસ પંઢરી । આમુચેં ઘર ભીમાતિરીં ॥1॥
પાંડુરંગ આમુચા પિતા । રકુમાબાઇ઩ આમુચિ માતા ॥ધ્રુ.॥
ભાવ પુંડલીક મુનિ । ચંદ્રભાગા આમુચી બહિણી ॥2॥
તુકા જુન્હાટ મિરાશી । ઠાવ દિલા પાયાંપાશીં ॥3॥

ગંગા ગેલી સિંધુપાશીં । જરી તો ઠાવ નેદી તિશી॥1॥
તિણેં જાવેં કવણ્યા ઠાયા । મજ સાંગા પંઢરિરાયા ॥ધ્રુ.॥
જળ ક્ષોભલેં જલચરાં । માતા બાળા નેદી થારા ॥2॥
તુકા હ્મણે આલોં શરણ । દેવા ત્વાં કાં ધરિલેં મૌન્ય ॥3॥

બૈસો આતાં મનીં । આલે તૈસેં ચિ વદનીં ॥1॥
મગ અવઘેં ચિ ગોડ । પુરે સકળ હિ કોડ ॥ધ્રુ.॥
બાહેરીલ ભાવ । તૈસા અંતરીં હિ વાવ ॥2॥
તુકા હ્મણે મણિ । શોભા દાખવી કોંદણીં॥3॥

વેઠી ઐસા ભાવ । ન કરી અહાચ ઉપાવ ॥1॥
રૂપ ડસવી ન જિવા । અવઘા યે ચ ઠાયીં હેવા ॥ધ્રુ.॥
કૃપણાચેપરિ । લેખા પળનિમિષેવરિ ॥2॥
તુકા હ્મણે આસ । સંનિધ ચિ જગદીશા॥3॥

સર્વસુખા અધિકારી । મુખેં ઉચ્ચારી હરિનામ ॥1॥
સર્વાંગેં તો સવાઔત્તમ । મુખીં નામ હરીચેં ॥ધ્રુ.॥
ઐશી ઉભારિલી બાહે। વેદીં પાહેં પુરાણીં ॥2॥
તુકા હ્મણે યેથેં કાંહી । સંદેહ નાહીં ભરવસા॥3॥

જો કા નિર્ગુણ નિરાકાર । તેથેં ધરિયેલે અવતાર॥1॥
નિર્ગુણ હોતા તો સગુણાસિ આલા । ભિહ્સાટીં પ્રગટલા ॥ધ્રુ.॥
જો કા ત્રિભુવનચાળક । તો હા નંદાચા બાળક ॥2॥
સોડવિલેં વસુદેવદેવકીસિ । અવતાર ધરિલા તિચે કુશી ॥3॥
મારિયેલા કંસરાણા । રાજ્યીં સ્થાપિલેં ઉગ્રસેના ॥4॥
તુકા હ્મણે દેવાદિદેવ । તો હા ઉભા પંઢરિરાવ ॥5॥

જુનાટ હેં ધન અંત નાહીં પાર । ખાત આલે ફાર સરલેં નાહીં ॥1॥
નારદ હા મુનિ શુક સનકાદિક । ઉરલેં આમુપ તુહ્માં આહ્માં ॥ધ્રુ.॥
યેથૂનિયાં ધના ખાતી બહુ જન । વાલ ગુંજ ઉણેં જાલેં નાહીં ॥2॥
તુકા હ્મણે ધના અંત નાહીં પાર । કુંટિત ચાર વાચા તેથેં ॥3॥

કોડિયાચેં ગોરેપણ । તૈસેં અહંકારીયાઆન ॥1॥
ત્યાસિ અંતરીં રિઝે કોણ । જવળી જાતાં ચિળસવાણ ॥ધ્રુ.॥
પ્રેતદેહ ગૌરવિલેં। તૈસેં વિટંબવાણેં જાલેં ॥2॥
તુકા હ્મણે ખાણેં વિષ્ઠા । તૈશા દેહબુઇદ્ધચેષ્ટા॥3॥

પાયા જાલા નારૂ । તેથેં બાંધલા કાપૂરુ ।
તેથેં બિબવ્યાચેં કામ । અધમાસિ તોં અધમ ॥1॥
રુસલા ગુલામ । ધણી કરીતો સલામ ।
તેથેં ચાકરાચેં કામ । અધમાસિ તોં અધમ ॥ધ્રુ.॥
રુસલી ઘરચી દાસી । ધણી સમજાવી તિયેસિ ।
તેથેં બટકીચેં કામ। અધમાસિ તોં અધમ ॥2॥
દેવ્હા†યાવરિ વિંચૂ આલા । દેવપૂજા નાવડે ત્યાલા ।
તેથેં પૈજારેચેં કામ । અધમાસિ તોં અધમ ॥3॥
તુકા હ્મણે જાતી । જાતીસાટીં ખાતી માતી ॥4॥

બ્રાહ્મણા ન કળે આપુલેં તેં વર્મ । ગંવસે પરબ્રહ્મ નામેં એકા ॥1॥
લહાનથોરાસિ કરિતોં પ્રાર્થના । દૃઢ નારાયણા મનીં ધરા॥ધ્રુ.॥
સર્વાંપ્રતિ માઝી હે ચિ અસે વિનંતી । આઠવા શ્રીપતી મનામાજી ॥2॥
કેશવ નારાયણ કરિતાં આચમન । તે ચિ સંધ્યા સ્નાન કર્મ ક્રિયા ॥3॥
નામેં કરા નિત્ય ભજન ભોજન । બ્રહ્મકર્મ ધ્યાન યાચે પાયીં ॥4॥
તુકા હ્મણે હેં ચિ નિર્વાણીંચેં શસ્ત્ર । હ્મણોનિ સર્વત્ર સ્મરા વેગીં ॥5॥

નરદેહ વાંયાં જાય । સેવીં સદ્ગ‍ઊચે પાય ॥1॥
સાંડોનિયાં અહંભાવ । ધરીં ભહી પૂજીં દેવ ॥ધ્રુ.॥
થોરાચિયે વાટે। જાતાં ભવશોક આટે ॥2॥
પ્રલ્હાદાતેં તારી । તુકા હ્મણે તો કંઠીં ધરીં ॥3॥

સંચિત તૈશી બુઇદ્ધ ઉપજે મનામધીં । સાંગિતલેં સિઇદ્ધ નવ જાય ॥1॥
જ્યાચા જૈસા ઠેવા તો ત્યાપાશીં ધાંવે । ન લગતી કરાવે ઉપદેશ ॥2॥
ઘેઊન ઉઠતી આપુલાલે ગુણ । ભવિષ્યાપ્રમાણેં તુકા હ્મણે ॥3॥

કુરંગીપાડસ ચુકલેસે વનીં । ફુટે દુઃખેંકરોનિ હૃદય ત્યાચેં ॥1॥
તૈસા પરદેશી જાલોં તુજવિણ । નકો હો નિર્વાણ પાહૂં માઝેં ॥ધ્રુ.॥
અપરાધ્યાચ્યા કોટિ ઘાલીં સર્વ પોટીં । નકો યા શેવટીં ઉપેક્ષૂં ગા ॥2॥
તુકા હ્મણે અસોં દ્યાવી માઝી ચિંતા । કૃપાળુ અનંતા પાંડુરંગા ॥3॥

ધન્ય જાલોં હો સંસારીં । આહ્મી દેખિલી પંઢરી ॥1॥
ચંદ્રભાગે કરૂં સ્નાન । પુંડલીકાચેં દર્શન ॥ધ્રુ.॥
કરૂં ક્ષેત્રપ્રદિક્ષણા। ભેટૂં સત યા સજ્જનાં ॥2॥
ઉભે રાહૂં ગરુડપારીં । ડોળેંભરુની પાહોં હરી ॥3॥
તુકા હ્મણે વાળવંટીં । મહાલાભ ફુકાસાટીં ॥4॥

પંઢરીચા વારકરી । ખેપા વૈકુંઠબંદરીં ॥1॥
તયા નાહીં આણખી પેણેં । સદા વૈકુંઠીં રાહાણેં ॥ધ્રુ.॥
આલા ગેલા કેલ્યા યાત્રા । ઉદ્ધરિલેં કુળા સર્વત્રા ॥2॥
તુકા હ્મણે નાહીં । યાસિ સંદેહ કલ્પાંતીં હી ॥3॥

સોડિયેલ્યા ગાઇ઩ નવલક્ષ ગોપાળીં । સવેં વનમાળી ચાલિયેલા ॥1॥
સુદીન સમય ભાગ્યાચા ઉદય । ચારાવયા ગાઇ઩ વનામાજી ॥ધ્રુ.॥
ગાઇ઩ગોપાળાંચ્યા સંગેં ચાલી હરિ । ક્રીડા નાનાપરિ ખેળતાતિ ॥2 ॥
કાઠી કાંબળીયા મોહરીયા પોંવા । સિદોરી ગાંજિવા ખાંદ્યાવરિ ॥3॥
ગોધનેં સંવગડે ખેળે નાનાપરી । આલે ભીમાતીરીં વેણુનાદા ॥4॥
તેથેં ઉભા ઠેલા ગોપાળાંસહિત । સિદોરિયા સોડીત બૈસે તેથેં ॥5॥
તુકા હ્મણે જ્યાંનીં આણિલ્યા ભાકરી । નેઊનિયાં હરીપુઢેં દેતી ॥6॥

જ્યાં જૈસી આવડી ત્યાં તૈસા વિભાગ । દેત પાંડુરંગ તૃઇપ્ત જાલી ॥1॥
મુખીંચેં ઉઇચ્છષ્ટ હિરોનિયાં ખાત । વિઇસ્મત વિધાતા દેખોનિયાં ॥ધ્રુ.॥
દિલેં જેં ગોપાળાં તેં નાહીં કોણાસિ । વિઇસ્મત માનસીં સુરવર ॥2॥
દેવ ૠષિ મુનિ સિદ્ધ હે ચારણ । શિવ મરુદ્ગણ ચંદ્ર સૂર્ય ॥3॥
તુકા હ્મણે આલે સકળ હિ સુરવર । આનંદેં નિર્ભર પાહાવયા ॥4॥

આલે સુરવર નાનાપક્ષી જાલે । સકળ અવતરલે શ્વાપદવેષેં ॥1॥
શ્વાનખરરૂપી હોઊનિયાં આલે । ઉઇચ્છષ્ટ કવળ વેચિતાતિ ॥ધ્રુ.॥
હોઊનિયાં દીન હાત પસરિતી । માગોનિયાં ઘેતી ઉષ્ટાવળી ॥2॥
અભિમાન આડ ઘાલોનિ બાહેરિ । તયાં હ્મણે ઘ્યા રે ધણી ॥3॥
તુકા હ્મણે ધણી લાધલી અપાર । તયા સુખા પાર કાય સાંગોં ॥4॥

એકમેકીં ઘેતી થડકા । પાડી ધડકા દેઊનિ ॥1॥
એકમેકા પાઠીવરિ । બૈસોનિ કરિતી ઢવાળી ॥ધ્રુ.॥
હાતા હાત હાણે લાહી । પળતાં ઘાઇ઩ ચુકવિતી ॥2॥
તુકા હ્મણે લપણી ચપણી । એકા હાણી પાઠીવરી ॥3॥

ચલા વળૂં ગાઇ઩ । દૂર અંતરલ્યા ભાઇ઩ ॥1॥
ખેળ ખેળતાં જાલા શીણ । કોણ કરી વણવણ ॥ધ્રુ.॥
ગાઇ઩ હકારી કાન્હયા । હ્મણોનિ લાગતી તે પાયાં ॥2॥
તુકા હ્મણે દ્યાવેં । નામ સંકીર્તન બરવેં ॥3॥

નાહીં સંસારાચી ચાડ । ગાઊં હરિચેં નામ ગોડ ॥1॥
હો કા પ્રાણાચા હી ઘાત । પરિ હા ન સોડીં અનંત ॥ધ્રુ.॥
જન્મોજન્મીં હા ચિ ધંદા । સંતસંગ રાહો સદા ॥2॥
તુકા હ્મણે ભાવ । તો હા જાણા પંઢરિરાવ ॥3॥

હરીવિણ જિણેં વ્યર્થ ચિ સંસારીં । પ્રેત અળંકારીં મિરવત ॥1॥
દેવાવિણ શબ્દ વ્યર્થ ચિ કારણ । ભાંડ રંજવણ સભેસિ ગા ॥ધ્રુ.॥
આચાર કરણેં દેવાવિણ જો ગા । સર્પાચિયા અંગા મૃદુપણ ॥2॥
તુકા હ્મણે કાય બહુ બોલોં ફાર । ભહીવિણ નર અભાગ્ય કીં ॥3॥

જાલાસિ પંડિત પુરાણ સાંગસી । પરિ તૂં નેણસી મીં હેં કોણ ॥1॥
ગાઢવભરી પોથ્યા ઉલથિશી પાનેં । પરિ ગુરુગમ્યખુણે નેણશી બાપા ॥2॥
તુકા કુણબિયાચા નેણે શાસ્ત્રમત । એક પંઢરીનાથ વિસંબેના ॥3॥

સ્વપ્નીંચ્યા વ્યવહારા કાળાંતર લેખા । જાગૃતીસિ રુકા ગાંઠ નાહીં ॥1॥
તેવીં શબ્દયાઆનેં કરિતી ચાવટી । યાઆન પોટાસાટીં વિકોં નયે ॥ધ્રુ.॥
બોલાચી ચ કઢી બોલાચા ચી ભાત । જેવૂનિયાં તૃપ્ત કોણ જાલા ॥2॥
કાગદીં લિહિલી નાંવાચી સાકર। ચાટિતાં મધુર કેવીં લાગે ॥3॥
તુકા હ્મણે જળો જળો ત્યાચેં યાઆન। યમપુરી કોણ દંડ સાહે ॥4॥

ભૂત નાવરે કોણાસી । પુંડલીકેં ખિઇળલેં ત્યાસી॥1॥
સમચરણ અસે વિટે । કટિકર ઉભેં નીટ ॥ધ્રુ.॥
વાળુવંટીં નાચતી સંત । પ્રેમામૃતેં ડુલ્લત ॥2॥
તુકા હ્મણે પુંડલીકા । ભિહ્બળેં તૂં ચિ નિકા ॥3॥

આપુલે વરદળ નેદા । એવઢી ગોવિંદા કૃપણતા ॥1॥
યાવર બા તુમચા મોળા । હા ગોપાળા કળેના ॥ધ્રુ.॥
સેવા તરી ઘેતાં સાંગ । ચોરિલેં અંગ સહાવેના ॥2॥
તુકા જરી ક્રિયાનષ્ટ । તરી કાં કષ્ટ ઘેતસાં ॥3॥

ભીમાતિરીંચા નાટક । યાનેં લાવિયેલેં ચેટક ॥1॥
મન બુઇદ્ધ જાલી ઠક । નેણે સંસારાચી ટુક ॥ધ્રુ.॥
કૈશી પ્રસંગીક વાણી । પ્રત્યાદર કડસણી ॥2॥
તુકા હ્મણે મોઠા ઠક । જેથેં તેથેં ઉભા ઠાકે ॥3॥

કાં રે દાટોન હોતાં વેડે । દેવ આહે તુહ્માંપુઢેં ॥1॥
જ્યાસ પાઠ નાહીં પોટ । કરી ત્રૈલોક્યાચા ઘોંટ ॥ધ્રુ.॥
તુમચી તુહ્માં નાહીં સોય । કોણાચેં કાય જાય ॥2॥
તુકા ગાતો નામીં । તેથેં નાહીં આહ્મી તુહ્મી ॥3॥

નવ્હે હેં કવિત્વ ટાંકસાળી નાણેં । ઘેતી ભલે જન ભલે લોક ॥1॥
લાગલાસે ઝરા પૂર્ણ નવનીતેં । સેવિલિયાં હિત ફાર હોય ॥2॥
તુકા હ્મણે દેવા કેલા બલાત્કાર । અંગા આલેં ફાર મહંતપણ ॥3॥

સાંવળેં સુંદર પાહે દૃઇષ્ટભરિ । ઐસેં કાંહીં કરીં મન માઝેં ॥1॥
મના તુજ ઠાવ દિલા ત્યાચે પાયીં । રાહેં વિઠાબાઇ઩સવેં સદા ॥ધ્રુ.॥
મના નકો ધરૂં આણિકાંચા સંગ । નાહીં પાંડુરંગ જયાં મનીં ॥2॥
વરપંગ ભાવ નકો હ્મણે તુકા । કરીં પ્રાણસખા નારાયણા॥3॥

એકલી વના ચાલલી રાના । ચોરુનિ જના ઘરાચારી॥1॥
કોણી નાહીં સંગીસવેં । દેહભાવેં ઉદાસ ॥ધ્રુ.॥
જાઉનિ પડે દુર્ઘટવનીં। શ્વાપદાંનીં વેઢિલી ॥2॥
માર્ગ ન ચલે જાતાં પુઢેં । ભય ગાઢેં ઉદેલેં॥3॥
માગીલ માગેં અંતરલીં । પુઢીલ ચાલી ખોળંબા ॥4॥
તુકા હ્મણે ચિત્તીં યાસિ । હૃદયસ્થાસી આપુલ્યા ॥5॥

પડલી ઘોર રજની । સંગી કોણી નસે ચિ ॥1॥
પહા હો કૈસેં ચાલવિલેં । પિસેં ગોવલેં લાવૂનિ ॥ધ્રુ.॥
કોઠેં લપવિલેં તેં અંગ । હોતા સંગ દિલા તો ॥ ।2॥
મજ કધીં નવ્હતેં ઠાવેં । દોહી ભાવેં વાટોળેં ॥3॥
તુકા હ્મણે કૈંચી ઉરી । દોહીપરિ નાડિલેં ॥4॥

ઉદાર કૃપાળ પતિતપાવન । ઇબ્રદેં નારાયણા જાતી વાંયાં ॥1॥
વણિ઩લાસિ શ્રુતિ નેણે તુઝા પાર । રાહે મૌનાકાર નેતિ ઐસેં ॥ધ્રુ.॥
તેથેં માઝા ધાંવા પાવે કોણીકડે । અદૃષ્ટ હેં પુઢેં વોડવલેં ॥2॥
કોણ ઐસા ભહ્ લાધલા ભાગ્યાસી । આઠવણ ઐસી દ્યાવી તુજ ॥3॥
તુકા હ્મણે નકો પાહોં માઝા અંત । જાણોનિ હે માત ઉડી ઘાલીં ॥4॥

જ્યાચેં જૈસેં ભાવી મન । ત્યાસિ દેણેં દરુષણ ॥1॥
પુરવૂં જાણે મનિંચી ખૂણ । સમાધાન કરોનિ ॥ધ્રુ.॥
આપણિયાતેં પ્રગટ કરી । છાયા વરી કૃપેચી ॥2॥
તુકા હ્મણે કેલે દાન । મન ઉન્મન હરિનામીં ॥3॥

કાં રે પુંડએઆ માતલાસી । ઉભેં કેલેં વિઠ્ઠલાસિ ॥1॥
વિસ્ત ક્ષીરસાગરવાસીં । આલા ઉભા પંઢરીસિ ॥ધ્રુ.॥
ભહી દેખોનિ નિકટ । દેવેં સોડિલેં વૈકુંઠ ॥2॥
તુકા હ્મણે બળી । તૂં ચિ એક ભૂમંડળીં ॥3॥

શેવટીંચી વિનંતી । ઐકા ઐકા કમળાપતી ॥1॥
કાયા વાચા મન । ચરણીં અસે સમર્પણ ॥ધ્રુ.॥
જીવપરમાત્મા ઐક્યાસિ। સદા વસો હૃદયેંસીં ॥2॥
તુકા હ્મણે દેવા । કંઠીં વસાવેં કેશવા॥3॥

માઝેં પરિસાવેં ગા†હાણેં । ચિત્ત દ્યાવેં નારાયણેં ॥1॥
માઝે હૃદયીંચેં વર્મ । દેવા જાણશી તૂં કર્મ ॥ધ્રુ.॥
સબાહએઅંતરસાક્ષ। ઐસા વેદીં કેલા પક્ષ ॥2॥
તુકા હ્મણે નેણાં । કાય સાંગોં નારાયણા॥3॥

ગુરુચિયા મુખેં હોઇલ બ્રહ્મયાઆન । ન કળે પ્રેમખુણ વિઠોબાચી ॥1॥
વેદાતેં વિચારા પુરાણાતેં પુસા । વિઠોબાચા કૈસા પ્રેમભાવ ॥2॥
તુકા હ્મણે સાંડા જાણિવેચા શીણ । વિઠોબાચી ખૂણ જાણતી સંત ॥3॥

દેવ આતાં આહ્મીં કેલા અસે ૠણી । આણિકા વાંચૂનિ કાય ગુંતા ॥1॥
એકાચેં આર્જવ કરૂ એકનિષ્ઠ । આણિકાંચા બોભાટ કામા નયે ॥ધ્રુ.॥
બહુતાંચે આર્જવ કેલિયા ખટપટ । નાહીં હા શેવટ શુદ્ધ હોત ॥2॥
પુરતા વિચાર આણોની માનસીં । અંતરલોં સર્વાસિ પૈપ દેખા ॥3॥
તુકા હ્મણે દેવા ચરણીં અસો ભાવ । તેણેં માઝા જીવ સંતોષ હા ॥4॥

પાપાચી વાસના નકો દાવૂં ડોળાં । ત્યાહુનિ અંધળા બરાચ મી ॥1॥
નિંદેચેં શ્રવણ નકો માઝે કાનીં । બધિર કરોનિ ઠેવીં દેવા ॥ધ્રુ.॥
અપવિત્ર વાણી નકો માઝ્યા મુખા । ત્યાજહુનિ મુકા બરાચ મી ॥2॥
નકો મજ કધીં પરસ્ત્રીસંગતિ । જનાંતુન માતી ઉઠતાં ભલી ॥3॥
તુકા હ્મણે મજ અવઘ્યાચા કાંટાળા । તૂં એક ગોપાળા આવડસી ॥4॥

કીર્ત્તનાચા વિકરા માતેચેં ગમન । ભાડ ખાઇ઩ ધન વિટાળ તો ॥1॥
હરિભહાચિ માતા હે હરિગુણકીઇર્ત્ત । ઇજવર પોટ ભરિતી ચાંડાળ તે ॥ધ્રુ.॥
અંત્યજ હા ઐસેં કલ્પાંતીં કરીના । ભાડ હે ખાઇ઩ના જનનીચી ॥2॥
તુકા હ્મણે ત્યાચેં દર્શન હી ખોટેં । પૂર્વજાંસિ નેટેં નરકા ધાડી ॥3॥

પંઢરી પાવન જાલેં માઝેં મન । આતાં કરૂં ધ્યાન વિઠોબાચેં ॥1॥
આતાં ઐસેં કરૂં નામ ગાઊં ગીતીં । સુખાચા સાંગાતી વિઠો કરૂં ॥ધ્રુ.॥
સંગ કરૂં ત્યાચા તો સખા આમચા । અનંતાં જન્માંચા માયબાપ ॥2॥
પરતોનિ સોઇ઩ ધરીં કાં રે મના । વિઠ્ઠલચરણા ઘાલીં મિઠી ॥3॥
ઘાતલીસે મિઠી નાહી ભિહ્ભાવ । ઉદાર પંઢરિરાવ તુકા હ્મણે ॥4॥

યેઇપ ગે વિઠ્ઠલે વિશ્વજીવનકલે । સુંદર ઘનનીળે પાંડુરંગેં ॥1॥
યેઇપ ગે વિઠ્ઠલે કરુણાકલ્લોળે । જીવ કળવળે ભેટાવયા ॥ધ્રુ.॥
ન લગતી ગોડ આણીક ઉત્તરેં । તુઝેં પ્રેમ ઝુરે ભેટાવયા ॥2॥
તુકા હ્મણે ધાંવ ઘાલીં કૃષ્ણાબાઇ઩ । ક્ષેમ ચાહૂંબાહી દેઇપ મજ ॥3॥

કટાવરી કર કાસયા ઠેવિલે । જનની વિઠ્ઠલે જીવલગે॥1॥
શંખચક્રગદાકમળમંડિત । આયુધેં મંડિત કૃષ્ણાબાઇ઩॥ધ્રુ.॥
ક્ષણ એક ધીર હોત નાહીં ચિત્તા । કેવ્હાં પંઢરિનાથા ભેટશીલ ॥2॥
તુકા હ્મણે હેં ચિ કરીં દેઇપ । તૈપ ચ વિશ્રામા પાવૈ઩ન॥3॥

આતાં મોકલાવેં નવ્હે હેં ઉચિત । તરી કૃપાવંત હ્મણવાવેં ॥1॥
પૂવાઅ ભહ્ જાલે સર્વ આપંગિલે । નાહીં ઉપેઇક્ષલે તુહ્મીં કોણી ॥ધ્રુ.॥
માઝિયા વેળેસિ કાં ગા લપાલાસી । વિશ્વ પોસિતોસિ લપોનિયાં ॥2॥
કરાવી હ્મણાવી સર્વાં ભૂતીં દયા । તરી ભેટાવયા યેઇ઩ન મી ॥3॥
તરી માઝે હાતી દેઇપ મનબુઇદ્ધ । જરિ દયાનિધિ યેશીલ તૂં ॥4॥
તુકા હ્મણે તૂં ચિ અવઘા સૂત્રધારી । માઝી સત્તા હરી કાય આહે ॥5॥

માઝેં કોણ આહે તુજવિણ દેવા । મુકુંદા કેશવા નારાયણા ॥1॥
વાટ પાહતસેં કૃપેચ્યા સાગરા । ગોપીમનોહરા પાંડુરંગા॥ધ્રુ.॥
સાચ કરીં હરી આપુલી ઇબ્રદાવળી । કૃપેનેં સાંભાળીં મહારાજા ॥2॥
ક્ષમા કરીં સર્વ અપરાધ માઝા । લડિવાળ મી તુઝા પાંડુરંગા ॥3॥
સાહએ હોસી તરી જાતી સાહી વૈરી । મગ સુખેં અંતરીં ધ્યાન તુઝેં ॥4॥
કૃપા કરોનિ દેઇપ દયા ક્ષમા શાંતી । તેણેં તુઝી ભિહ્ લાભૈ઩લ ॥5॥
માઝેં હેં સામર્થ્ય નવ્હે નારાયણા । જરી કાંહીં કરુણા યેઇલ તુજ ॥6॥
તુકા હ્મણે મજ કૈસેં આપંગા જી । આપુલેંસેં કરા જી પાંડુરંગા ॥7॥

અપરાધ જાલે જરી અસંખ્યાત । તરી કૃપાવંત નામ તુઝેં ॥1॥
તુઝેં લડિવાળ તુજ કૃપા યાવી । મ્યાં વાટ પાહાવી કવણાચી ॥ધ્રુ.॥
માયબાપ માઝા રુક્માદેવીવર । હા દૃઢ નિર્ધાર અંતરીંચા ॥2॥
તુકા હ્મણે કોણે ગોષ્ટીચેં સંકષ્ટ । ન ઘાલીં મજ ભેટ નારાયણા ॥3॥

આધીં કાં મજ લાવિયેલી સવે । આતાં ન રાહાવે તુજવિણ ॥1॥
પહિલેં ચિ તોંડક કાં ગા નાહીં કેલેં । આતાં ઉપેઇક્ષલેં ન સોડીં મી ॥ધ્રુ.॥
કૃપેચ્યા સાગરા ન પાહેં નિર્વાણ । જાલોં તુજવીણ કાસાવીસ ॥2॥
તુકા હ્મણે કોઠેં ગુંતલેતિ હરી । યેઇપ ઝડકરી પાંડુરંગા ॥3॥

બા રે પાંડુરંગા કેવ્હાં યેશી ભેટી । જાહાલોં હિંપુટી તુજવીણ ॥1॥
તુજવીણ સખેં ન વટે મજ કોણી । વાટતેં ચરણીં ઘાલૂં મિઠીં ॥ધ્રુ.॥
ઓવાળાવી કાયા ચરણાંવરોનિ । કેવ્હાં ચક્રપાણી ભેટશીલ ॥2॥
તુકા હ્મણે માઝી પુરવીં આવડી । વેગીં ઘાલીં ઉડી નારાયણા ॥3॥

પંચાઇગ્નસાધન કરૂં ધૂમ્રપાન । કાય તીર્થાટણ કરૂં સાંગ ॥1॥
સાંગ કોણે દેશીં આહે તુઝેં ગાંવ । ઘેઊનિયાં ધાંવ યેઊં તેથેં ॥ધ્રુ.॥
સાંગ કાંહીં વૃત્ત કોણ કરૂં વ્રત । જેણેં કૃપાવંત હોશીલ તૂં ॥2॥
વાટતેં સેવટીં જાલાસિ નિષ્ઠ‍ । ન દેસી ઉત્તર તુકા હ્મણે ॥3॥

તુજવીણ તીળભરી રિતા ઠાવ । નાહીં ઐસેં વિશ્વ બોલતસે ॥1॥
બોલિયેલે યોગી મુની સાધુ સંત । આહેસિ યા આંત સર્વાંઠાયીં ॥ધ્રુ.॥
મી તયા વિશ્વાસેં આલોં શરણાગત । પૂવાઅચેં અપત્ય આહેં તુઝેં ॥2॥
અનંત બ્રહ્માંડેં ભરોનિ ઉરલાસિ । મજલા જાલાસિ કોઠેં નાહીં ॥3॥
અંતપાર નાહીં માઝિયા રૂપાસિ । કાય સેવકાસિ ભેટ દેઊં ॥4॥
ઐસેં વિચારિલેં હ્મણોનિ ન યેશી । સાંગ હૃષીકેશી માયબાપા ॥5॥
તુકા હ્મણે કાય કરાવા ઉપાય । જેણેં તુઝે પાય આતુડતિ ॥6॥

કામ ક્રોધ આડ પડલે પર્વત । રાહિલા અનંત પલીકડે ॥1॥
નુલંઘવે મજ ન સાંપડે વાટ । દુસ્તર હા ઘાટ વૈરિયાંચા ॥ધ્રુ.॥
આતાં કૈંચા મજ સખા નારાયણ । ગેલા અંતરોન પાંડુરંગા ॥2॥
તુકા હ્મણે વ્યર્થ મોલાચેં શરીર । ગેલેં હા વિચાર કળોં આલા ॥3॥

નવ્હે નિષ્ઠાવંત તુજ કાય બોલ । સેવેવિણ મોલ માગતસેં ॥ધ્રુ.॥
ન ઘડે ભજન શુદ્ધ ભાવનિષ્ઠા । આપુલ્યા અદૃષ્ટાવરી બોલ ॥ધ્રુ.॥
પૂવાઅ જાલે ભહ્ અસંખ્ય વિરહ્ । કામ ક્રોધ અહંતે નિદા઩ઇળલેં ॥2॥
ઐસી અંગવણ નાહીં મજ દેવા । કરીતસેં હેવા ભેટાવયાચા ॥3॥
કૃપા કરોનિયાં પુરવીં અસોસી । આપુલ્યા ઇબ્રદાસી રાખાવયા ॥4॥
તુકા હ્મણે એક બાળક અયાઆતેં । ત્યાસિ હે પોસિત માયબાપેં ॥5॥
નાટાચે 2

અગા યે મધુસૂદના માધવા । અગા યે કમળાપતી યાદવા ।
અગા શ્રીધરા કેશવા । અગા બાંધવા દ્રૌપદીચ્યા ॥1॥
અગા વિશ્વવ્યાપકા જનાદ઩ના । ગોકુળવાસી ગોપિકારમણા ।
અગા ગુણનિધિ ગુણનિધાના । અગા મદ઩ના કંસાચિયા ॥ધ્રુ.॥
અગા સવાઔત્તમા સર્વેશ્વરા । ગુણાતીતા વિશ્વંભરા ।
અગા નિર્ગુણા નિરાકારા । અગા આધારા દીનાચિયા ॥2॥
અગા ઉપમન્યસહાકારા । અગા શયના ફણિવરા ।
અગા કાળકૃતાંત અસુરા । અગા અપારા અલક્ષા ॥3॥
અગા વૈકુંઠનિવાસા । અગા અયોધ્યાપતિ રાજહંસા ।
અગા યે પંઢરિનિવાસા। અગા સર્વેશા સહજરૂપા ॥4॥
અગા પરમાત્મા પરમપુરુષા। અગા અવ્યયા જગદીશા ।
અગા કૃપાળુવા આપુલ્યા દાસા । તોડીં ભવપાશા તુકા હ્મણે ॥5॥

કૈસી કરૂં તુઝી સેવા । ઐસેં સાંગાવેં જી દેવા ।
કૈસા આણૂં અનુભવા । હોશી ઠાવા કૈશાપરી ॥1॥
કર્મભ્રષ્ટ માઝેં મન । નેણેં જપ તપ અનુષ્ઠાન ।
નાહીં ઇંઇદ્રયાંસિ દમન । નવ્હે મન એકવિધ॥ધ્રુ.॥
નેણે યાતીચા આચાર । નેણેં ભહીચા વિચાર ।
મજ નાહીં સંતાંચા આધાર । નાહીં ઇસ્થર બુઇદ્ધ માઝી ॥2॥
ન સુટે માયાજાળ । નાહીં વૈરાગ્યાચેં બળ ।
ન જિંકવતી સબળ । કામ ક્રોધ શરીરીં ॥3॥
આતાં રાખ કૈસેં તરિ । મજ નુપેક્ષાવેં હરી ।
તુઝીં ઇબ્રદેં ચરાચરીં । તૈસીં સાચ કરીં તુકા હ્મણે ॥4॥

ભીમાતીરવાસી । તેથેં નિશ્ચયેંસી કાશી ॥1॥
મુખ્યમુહીચેં માહેર । ઐસેં જાણા પંઢરપુર ॥ધ્રુ.॥
ઘડે ભીંવરેશીં સ્નાન । ત્યાસિ પુન્હા નાહીં જન્મ ॥2॥
ભાવ ધરોનિ નેટકા । મોક્ષ જવળી હ્મણે તુકા ॥3॥

જાલી ગાઢવી દુધાળ । મહિમા ગાઇ઩ચી પાવેલ ॥1॥
શ્વાન જાલેંસે ચાંગલેં । તરી કાં સાંગાતેં જેવીલ ॥ધ્રુ.॥
જાલી સિંદળા ચાંગલી । તરિ કાં પતિવ્રતા જાલી ॥2॥
તુકા હ્મણે ઐશા જાતિ । કાય ઉંચપણ પાવતી ॥3॥

કાશીયાત્રા પાંચ દ્વારકેચ્યા તીન । પંઢરીચી જાણ એક યાત્રા ॥1॥
કાશી દેહ વિટંબણેં દ્વારકેં જાળણેં । પંઢરીશી હોણેં બ્રહ્મરૂપ ॥ધ્રુ.॥
અઠરાપગડયાતી સકળ હિ વૈષ્ણવ । દુજા નાહીં ભાવ પંઢરીસિ ॥2॥
તુકા હ્મણે અસો અથવા નસો ભાવ । દર્શનેં પંઢરિરાવ મોક્ષ દેતો ॥3॥

હેં ચિ માગણેં વિઠાબાઇ઩ । પાયીં ઠેવૂનિયાં ડોઇ઩ ॥1॥
શાંતિ દયા અંતઃકરણીં । રંગો રામનામીં વાણી ॥ધ્રુ.॥
મૂળ દ્વંદ્વાચેં વિઘડો । નિજાનંદીં વૃઇત્ત જડો ॥2॥
તુકા હ્મણે હરી । આતાં આપુલેંસેં કરીં ॥3॥

કરોનિ સ્નાનવિધિ આણિ દેવધર્મ । ક્રિયા નિત્યનેમ તુજસાટીં ॥1॥
તુજલાગીં દાનેં તુજલાગીં તીથૉ । સકળ હી વ્રતેં તુજલાગીં ॥ધ્રુ.॥
સકળ ચિત્તવૃઇત્ત દિવસ આણિ રાતી । આવડશી પ્રીતી નારાયણા ॥2॥
તુકા હ્મણે યાહો પવિત્રાચ્યા રાયા । પ્રાણવિસાવયા પાંડુરંગા ॥3॥

પહાવા નયનીં વિઠ્ઠલ ચિ એક । કાંહીં તરી સાર્થક સંસારાચેં ॥1॥
કોઠેં પાહોં તુજ કાં ગા લપાલાસિ । કાંહીં બોલ મશીં નારાયણા ॥ધ્રુ.॥
વાટતે ઉદાસ મજ દાહી દિશા । તુજવિણ હૃષીકેશા વાંચોનિયાં ॥2॥
નકો ઠેવૂં મજ આપણા વેગળેં । બહુત કળવળેં તુજલાગીં ॥3॥
તુકા હ્મણે ભેટી દેઇપ નારાયણા । ઘડી કંઠવેના તુજવિણ ॥4॥

પૂવાઅ બહુતાંચે કેલે પ્રતિપાળ । તેં મજ સકળ શ્રુત આહે ॥1॥
અજ અવિનાશ નિર્ગુણ નિરામય । વિચારિલેં કાય ત્યાંચે વેળે ॥ધ્રુ.॥
તયાંચિયેં વેળે હોશી કૃપાવંત । માઝા ચિ કાં અંત પહાતોસિ ॥2॥
નારદ પ્ર†હાદ ઉપમન્ય ધુરૂ । ત્યાંચા અંગીકારુ કૈસા કેલા ॥3॥
અંબૠષીસાટીં ગર્ભવાસ જાલે । કાં ગા મોકલિલેં કૃપાસિંધુ ॥4॥
ધર્માચેં ઉઇચ્છષ્ટ અર્જુનાચીં ઘોડીં । આણીક સાંકડીં કિતીએક ॥5॥
જાલાસિ લુગડીં તયા દ્રૌપદીચીં । ન યે કાં આમુચી કૃપા કાંહીં ॥6॥
તુકા હ્મણે કાં ગા જાલાસિ કઠીણ । માઝા ભાગ સીણ કોણ જાણે ॥7॥

કાસયાસિ વ્યર્થ ઘાતલેં સંસારીં । હોતેં તૈસેં જરી તુઝે ચિત્તીં ॥1॥
તુઝિયે ભેટીચી થોર અસે આસ । દિસોની નિરાસ આલી મજ ॥ધ્રુ.॥
આતાં કાય જિણેં જાલેં નિરર્થક । વૈકુંઠનાયક ભેટે ચિ ના ॥2॥
આડલાસિ કાય કૃપેચ્યા સાગરા । રકુમાદેવીવરા સોઇરિયા॥3॥
તુકા હ્મણે દેઇપ ચરણાચી સેવા । નુપેક્ષીં કેશવા માયબાપા ॥4॥

પક્ષીયાચે ઘરીં નાહીં સામુગરી । ત્યાંચી ચિંતા કરી નારાયણ ॥1॥
અજગર જનાવર વારુળાંત રાહે । ત્યાજકડે પાહે પાંડુરંગ ॥ધ્રુ.॥
ચાતક હા પક્ષી નેઘે ભૂમિજળ । ત્યાસાટીં ઘનનીળ નિત્ય વર્ષે ॥2॥
તુકા હ્મણે આહ્મી પિપ્પલિકાંચી જાત । પુરવીં મનોરથ પાંડુરંગા ॥3॥

રામનામ હા ચિ માંડિલા દુકાન । આહે વાનોવાણ ઘ્યારે કોણી ॥1॥
નકા કોણી કરૂં ઘેતા રે આળસ । વાંટિતોં તુહ્માંસ ફુકાચેં હેં ॥ધ્રુ.॥
સંચિતાસારિખે પડે ત્યાચ્યા હાતા । ફારસેં માગતાં તરી ન યે ॥2॥
તુકા હ્મણે આહ્મીં સાંઠવિલેં સાર । ઉરલિયા થાર વિચારિતાં ॥3॥

બહુજન્માં શેવટીં સ્વામી તુઝી ભેટી । બહુ મોહ પોટીં થોર જાલા ॥1॥
બહુ પુરેં પાહિલીં બહુ દિશા શોધિલી । બહુ ચિંતા વાહિલી દુર્ભરાચી ॥ધ્રુ.॥
બહુ કાળ ગેલે અનુચિત કેલેં । બહુ નાહીં ગાઇલેં નામ તુઝેં ॥2॥
ઐસા મી અપરાધી અગા કૃપાનિધિ । બહુ સંતાં સંનિધિ ઠેવીં તુકા ॥3॥

કોણ ઉપાવ કરૂં ભેટાવયા । જાળાવી હે કાયા ઐસેં વાટે ॥1॥
સોડોનિયાં ગાંવ જાઊં વનાંતરા । રુકુમાદેવીવરા પહાવયા॥ધ્રુ.॥
કરૂં ઉપવાસ શોધૂં હેં શરીર । ન ધરવે ધીર નારાયણા॥2॥
જાતી આયુષ્યાચે દિવસ હે ચારી । મગ કેવ્હાં હરી ભેટશીલ ॥3॥
તુકા હ્મણે કાંહીં સાંગા વિચારોનિ । વિઠો તુઝે મનીં અસેલ તેં ॥4॥

માય બાપ બંધુ સોયરા સાંગાતી । તૂં ચિ માઝી પ્રીતિ ગણ ગોત ॥1॥
શરણ આલીં ત્યાંચીં વારિલીં દુરિતેં । તારિલે પતિત અસંખ્યાત ॥ધ્રુ.॥
ઇતર કોણ જાણે પાવલેં વિશ્રાંતિ । ન યેતાં તુજપ્રતિ શરણાગત ॥2॥
તયામધ્યેં મજ ઠેવીં નારાયણા । લક્ષુમીરમણા સોઇરિયા ॥3॥
તુકા હ્મણે દેઇપ દર્શનાચા લાભ । જે પાય દુર્લભ બ્રહ્માદિકાં ॥4॥

પાપ તાપ માઝે ગુણદોષ નિવારીં । કૃષ્ણા વિષ્ણુ હરી નારાયણા ॥1॥
કામ ક્રોધ વૈરી ઘાલોનિ બાહેરી । તૂં રાહેં અંતરીં પાંડુરંગા ॥ધ્રુ.॥
કરિશીલ તરી નવ્હે કાંઇ એક । નિમિ઩લેં જ્યૈલોક્ય હેળામાત્રેં ॥2॥
સમર્થાસિ કાય આહ્મીં શિકવાવેં । તુકા હ્મણે યાવેં પાંડુરંગા ॥3॥

યે ગા મહાવિષ્ણુ અનંતભુજાચ્યા । આહ્માં અનાથાંચ્યા માહેરા યે ॥1॥
ભેટાવયા તુજ ઓઢે માઝા જીવ । એકવેળા પાય દાવીં ડોળાં ॥ધ્રુ.॥
આણીક હે આર્ત નાહીં નારાયણા । ઓઢે હે વાસના ભેટાવયા ॥2॥
વાટે ચિત્તીં કાય કરાવા વિચાર । ચરણ સુંદર પહાવયા ॥3॥
તુકા હ્મણે માઝે પુરવીં મનોરથ । યેઇ઩ ગા ન સંવરીત પાંડુરંગા ॥4॥

કાય પાહતોસિ કૃપેચ્યા સાગરા । નરાચ્યા નરેંદ્રા પાંડુરંગા ॥1॥
નામાચા પ્રતાપ ઇબ્રદાચા બડિવાર । કરાવા સાચાર નારાયણા ॥ધ્રુ.॥
કલીમાજી દેવ બૌધ્યરૂપ જાલા । જગાચિયા બોલા લાગૂં નકા ॥2॥
માય પુત્રા કાય મારૂં પાહે કળી । જગાચી ઢવાળી કાય કાજ ॥3॥
તુકા હ્મણે યા હો કૃપેચ્યા સાગરા । રુકુમાદેવીવરા માયબાપા ॥4॥

રામનામાચે પવાડે । અખંડ જ્યાચી વાચા પઢે ॥1॥
ધન્ય તો એક સંસારીં । રામનામ જો ઉચ્ચારી ॥ધ્રુ.॥
રામનામ ગર્જે વાચા । કાળ આયાઆધારક ત્યાચા ॥ 2 ॥
તુકા હ્મણે રામનામીં । કૃતકૃત્ય જાલોં આહ્મીં ॥3॥

યેઇલ ઘરા દેવ ન ધરીં સંદેહા । ફકિરાચા યાવા વ્હાવા જેવ્હાં ॥1॥
હોઇલ ફકીર યોગી મહાનુભાવ । ઘડીઘડી દેવ સાંભાળીલ ॥2॥
તુકા હ્મણે ઐસેં બોલતી બહુત । યેણે ગુણેં સંત જાલે રામ ॥3॥

ભહીવીણ જિણેં જળો લાજિરવાણેં । સંસાર ભોગણેં દુઃખમૂળ ॥1॥
વીસલક્ષ યોનિ વૃક્ષામાજી ઘ્યાવ્યા । જલચરીં ભોગાવ્યા નવલક્ષ ॥ધ્રુ.॥
અકરાલક્ષ યોનિ કિડએઆંમાજી ઘ્યાવ્યા । દશલક્ષ ભોગાવ્યા પૈયાંમધ્યે ॥2॥
તીસલક્ષ યોનિ પશૂંચીયે ઘરીં । માનવાભીતરીં ચારલક્ષ ॥3॥
એકએક યોનિ કોટિકોટિ ફેરા । મનુષ્યદેહાચા વારા મગ લાગે ॥4॥
તુકા હ્મણે તેવ્હાં નરદેહ નરા । તયાચા માતેરા કેલા મૂઢેં ॥5॥

તુજવાંચૂન કોણા શરણ । જાઊં આતાં કર જોડૂન॥1॥
કોણ કરીલ માઝેં સાહે । ચિત્તીં વિચારૂનિ પાહેં ॥ધ્રુ.॥
તૂં તંવ કૃપેચા સાગર । દીનબંધુ જગદોદ્ધાર ॥2॥
તુકા હ્મણે નિકા । ભવસિંધુ તારક નૌકા ॥3॥

હાતીં ધરિલિયાચી લાજ । દેવા અસોંદે ગા તુજ॥1॥
આહેં અમંગળ દુર્બળ । હોઇપ દીન તૂં દયાળ ॥ધ્રુ.॥
બાળ સેંબડેં માતેસિ । કાય નાવડે તિયેસિ ॥2॥
તુકા હ્મણે જાણેં । કરોનિ દેહાચેં સાંડણેં ॥3॥

જળોજળો તેં ગુરુપણ । જળોજળો તેં ચેલેપણ ॥1॥
ગુરુ આલા વેશીદ્વારીં । શિષ્ય પળતોં ખિંડોરીં ॥ધ્રુ.॥
કાશાસાટીં જાલેં યેણેં । ત્યાચેં આલેં વર્ષાસન ॥2॥
તુકા હ્મણે ચેલા । ગુરૂ દોઘે હિ નરકાલા ॥3॥

અગા પંઢરીચ્યા રાયા । વેગીં યેઇપ તૂં સાવયા ॥1॥
દીનબંધુ તુઝેં નામ । દેઇપ આપુલેં આહ્માં પ્રેમ ॥ધ્રુ.॥
જીવનકળા તૂં વિશ્વાચી । તૂં ચિ માઉલી અનાથાચી ॥2॥
તુકા હ્મણે પુંડલિકા । ઠેવીં મસ્તકીં પાદુકા ॥3॥

વિટેવરી સમચરણ । તો હા રુઇક્મણીરમણ ॥1॥
વેદશાસ્ત્રા માહેર । કેલે દાસા ઉપકાર ॥ધ્રુ.॥
નામાપાશીં ચારી મુઇહ્। પહા હૃદયીં પ્રતીતિ ॥2॥
તુકા હ્મણે કળા । અંગીં જયાચ્યા સકળા ॥3॥

સકળ હે માયા નાગવે કવણા । ભાંબાવિલેં જના દાહી દિશા ॥1॥
આશા તૃષ્ણા દંભ લાગલીં હીં પાઠી । નેદી બૈસોં હાટીં મોહ ઠાયીં ॥ધ્રુ.॥
કામ ક્રોધ ઘરા લાવિતીલ આગી । નિંદા હિંસા દોઘી પળતાં ખાતી ॥2॥
લાજ પુઢેં ઉભી રાહિલી આડવી । તે કરી ગાઢવી થોર ઘાત ॥3॥
તુકા હ્મણે ચિંતા ઘાલી ગર્ભવાસીં । ઓઢોનિયાં પાશીં ચહૂંકડે ॥4॥

સકળતીર્થાહુનિ । પંઢરી હેં મુગુટમણિ ॥1॥
કાય સાંગોં તેથિલ શોભા । રમાવલ્લભ જેથેં ઉભા ॥ધ્રુ.॥
ન લભે વ્રતતીર્થદાનીં। તેં યા વિઠ્ઠલદર્શનીં ॥2॥
સાધુ સંત ગાતી નામ । સકળ ભૂતાંચા વિશ્રામ ॥3॥
તુકા હ્મણે સ્તુતી । કરૂં કાય સાંગોં કિતી ॥4॥

ગવ્હાંચ્યા ઘુગ†યા । નાચણ્યાંચ્યા પુ†યા । બ†યા ત્યા ચિ બ†યા । પાધાણી ત્યા પાધાણી ॥1॥
કાય થોરપણ । વાંયાં જાળાવા તો શીણ । કારણાપેં ભિન્ન । નિવડે તેં નિરાળેં ॥ધ્રુ.॥
રુચિ વોજેપાશી । ગરજ તે જૈશીતૈશી । કરૂં નકા નાશી । ખાવેં ખાણેં જાલેં તેં ॥2॥
તુકા હ્મણે મોઠા । કાય કરાવા તો તાટા । નાહીં વીણ નિટા । પાવિજેત મારગ ॥3॥

આપુલિયા ઐસેં કરી । સંગ ધરી જ્યાચા હો ॥1 ॥
હ્મણૌનિ પરપરતે । વરવરતે પળતસેં ॥ધ્રુ.॥
લોભિક તેં લોભા લાવી। બાંધલ્યા ગોવી વાંચૂનિ ॥2॥
તુકા હ્મણે નામગોઠી । પુરે ભેટી તુઝી દેવા ॥3॥

બરેં જાલીયાચે અવઘેં સાંગાતી । વાઇટાચે અંતીં કોણી નાહીં ॥1॥
નોહે માતાપિતા નોહે કાંતાસુત । ઇતરાંચી માત કાય સાંગોં ॥2॥
તુકા હ્મણે જન દુતોંડી સાવજ । સાંપડે સહજ તિકડે ધરી ॥3॥

મિથ્યા આહે સર્વ અવઘેં હેં માયિક । ન કળે વિવેક મજ કાંહીં ॥1॥
સર્વ બાજાગિરી વાટતી હી ખરી । પહાતાં યેથેં ઉરી કાંહીં નાહીં ॥ધ્રુ.॥
આતાં મજ દુઃખ વાટતેં અંતરીં । ઉપાય ઝડકરી સાંગ કાંહીં ॥2॥
પુઢેં કોણ ગતિ ન કળે સર્વથા । તુઝે પાયીં માથા ઠેવિયેલા ॥3॥
કરણેં તેં કરીં સુખેં આતાં હરી । તુજ મ્યાં નિર્ધારીં ધરિયેલેં ॥4॥
સ્વહિત તેં કાય ન કળે સર્વથા । તારીં તૂં અનંતા તુકા હ્મણે ॥5॥

અવઘ્યા કોલ્હએઆંચેં વર્મ અંડીં । ધરિતાં તોંડીં ખીળ પડે ॥1॥
ભુંકું નકા ભુંકું નકા । આલા તુકા વિષ્ણુદાસ ॥ધ્રુ.॥
કવણે ઠાયીં સાદર વ્હાવેં । નાહીં ઠાવેં ગાઢવા ॥2॥
દુર્જનાસિ પંચાનન । તુકા રજરેણુ સંતાંચા ॥3॥

તુઝે હ્મણોં આહ્માં । મગ ઉણેં પુરુષોત્તમા ॥1॥
ઐસા ધર્મ કાય । અમૃતાનેં મૃત્યુ હોય ॥ધ્રુ.॥
કલ્પવૃક્ષા તળીં । ગાંઠી બાંધલિયા ઝોળી ॥2॥
તુકા હ્મણે પરીસ । સાંપડલ્યા ઉપવાસ॥3॥

કોરડિયા ગોષ્ટી નાવડતી મના । નાહીં બ્રહ્મયાઆનાવિણ ચાડ ॥1॥
દાખવીં આપુલેં સગુણ રૂપડેં । વંદીન મી કોડેં પાય તુઝે ॥ધ્રુ.॥
ન લગે તો મોક્ષ મજ સાયુજ્યતા । નાવડે હે વાર્તા શૂન્યાકારી ॥2॥
તુકા હ્મણે ચાડ ધરીન શ્રીમુખેં । યેશિલ કવતુકેં જવળીક ॥3॥

ગણેશ સારજા કરિતી ગાયના । આણિ દેવાંગના રંભે ઐશા ॥1॥
તેથેં આહ્મીં માનવાંહીં વિનવાવેં તેં કાય । સુરવર પાય વંદિતિ જેથેં ॥ધ્રુ.॥
જ્યાચ્યા ગાયનાસી તટસ્થ શંકર । ત્યા હિ પરિ પાર ન કળે તુઝા ॥2॥
તુકા હ્મણે આહ્મી કિંકર તે કિતી । ઇંદ્રાચી હિ મતિ નાગવિશી ॥3॥

ડોઇળયાંચેં દૈવ આજિ ઉભેં ઠેલેં । નિધાન દેખિલેં પંઢરીયે ॥1॥
કાય તે વાનાવેં વાચેચે પાલવેં । વેદા ન બોલવે રૂપ જ્યાચેં ॥ધ્રુ.॥
આનંદાચ્યા રસેં ઓંતીવ ચાંગલેં । દેખતાં રંગલેં ચિત્ત માઝેં ॥2॥
તુકા હ્મણે મી તોં સગળાચ વિરાલોં । વિઠ્ઠલ ચિ જાલોં દર્શનાનેં ॥3॥

ભોગિયેલ્યા નારી । પરિ તો બાળબ્રહ્મચારી ॥1॥
ઐસી જ્યાચેં અંગીં કળા । પાર ન કળે વેદાલા ॥ધ્રુ.॥
વળીવળી થોરથોર। મોડોનિયાં કેલે ચૂર ॥2॥
વાંકડી કુબજ્યા । સરસી આણિયેલી વોજા ॥3॥
મલ્લ રગડિલા પાયીં । ગજ ઝુગારિલા બાહીં ॥4॥
જિવેં મારિયેલા મામા । ધાંવેં ભહાચિયા કામા ॥5॥
તુકા હ્મણે પૂર્ણ । દાવી ભહીચીં વિંદાનેં ॥6॥

વૃદ્ધપણીં આલી જરા । શરીર કાંપે થરથરા ॥1॥
આયુષ્ય ગેલેં હેં કળેના । સ્મરા વેગીં પંઢરિરાણા ॥ધ્રુ.॥
દાંત દાઢા પડિલ્યા ઓસ । હનુવટિ ભેટે નાકાસ ॥2॥
હાત પાય રાહિલેં કાન। નેત્રા પાઝર હાલે માન ॥3॥
અંગકાંતિ પરતલી । ચિરગુટા ઐસી જાલી ॥4॥
આડ પડે જિવ્હા લોટે । શબ્દ નયે મુખા વાટે॥5॥
લાંબ લોંબતાતી અંડ । ભરભરા વાજે ગાંડ ॥6॥
તુકા હ્મણે આતાં તરી । સ્મરા વેગીં હરી હરી ॥7॥

વૃદ્ધપણી ન પુસે કોણી । વિટંબણી દેહાચી ॥1॥
નવ દ્વારેં જાલી મોકળીક । ગાંડ સરલી વાજતી ॥ધ્રુ.॥
દંત દાઢા ગળે થુંકા । લાગે નાકા હનુવટી ॥2॥
શબ્દ નયે મુખાવાટા । કરિતી ચેષ્ટા પોરેં તી ॥3॥
તુકા હ્મણે અજૂનિ તરી । સ્મરેં શ્રીહરી સોડવીલ ॥4॥

અતિત્યાઇ઩ દેતાં જીવ । નયે કીંવ દેવાસિ ॥1॥
થોડએઆસાટીં રાગ આલા । જીવ દિલા ગંગેંત ॥ધ્રુ.॥
ત્યાસિ પરલોકીં નાહીં મુઇહ્ । અધોગતિ ચુકેના ॥2॥
તુકા હ્મણે કૃષ્ણરામ । સ્મરતાં શ્રમ વારતી ॥3॥

તુઝેં રૂપ પાહતાં દેવા । સુખ જાલેં માઝ્યા જીવા॥1॥
હેં તોં વાચે બોલવેના । કાય સાંગોં નારાયણા ॥ધ્રુ.॥
જન્મોજન્મીંચે સુકૃત । તુઝે પાયીં રમે ચિત્ત ॥2॥
જરી યોગાચા અભ્યાસ । તેવ્હાં તુઝા નિજધ્યાસ ॥3॥
તુકા હ્મણે ભહ્ । ગોડ ગાઊં હરિચેં ગીત॥4॥

તુજવીણ મજ કોણ આહે દેવા । મુકુંદા કેશવા નારાયણા ॥1॥
જોડોનિયાં કર કૃપેચ્યા સાગરા । ગોપીમનોહરા પાંડુરંગા ॥ધ્રુ.॥
સાચ કરીં હરી આપુલી ઇબ્રદાવળી । કૃપેનેં સાંભાળીં માયબાપા ॥2॥
સાહએ હોસી જરી જાતી સહા વૈરી । મગ ધ્યાન કરીં આવડીનેં ॥3॥
સર્વ અપરાધ ક્ષમા કરીં માઝા । લડિવાળ તુઝા પાંડુરંગા ॥4॥
કૃપા કરોનિયાં દ્યાવી ક્ષમા શાંતિ । તેણેં તુઝી ભિહ્ ઘડેલ દેવા ॥5॥
ઐંસેં તોં સામર્થ્ય નાહીં નારાયણા । જરી તુજ કરુણા યેઇલ કાંહીં ॥6॥
તુકા હ્મણે આતાં આપંગાવેં મજ । રાખેં માઝી લાજ પાંડુરંગા ॥7॥

નકો વિદ્યા વયસા આયુષ્ય ફારસેં । નાહીં મજ પિસેં મુહીચેં હી ॥1॥
રામકૃષ્ણ હ્મણતાં જાવો માઝા પ્રાણ । હેં ચિ કૃપાદાન માગતસેં ॥ધ્રુ.॥
નકો ધન માન ન વાઢે સંતાન । મુખીં નારાયણ પ્રાણ જાવા ॥2॥
તુકા હ્મણે દીન કાકુલતી યેતોં । તુજ નિરવિતોં પાંડુરંગા ॥3॥

શિષ્યા સાંગે ઉપદેશ । ગુરુપૂજા હે વિશેષ ॥1॥
દાવી આચાર સોવળે । દંડ કમંડલુ માળે ॥ધ્રુ.॥
છાટી ભગવી માનસીં ।વ્યર્થ હ્મણવી સંન્યાસી ॥2॥
તુકા હ્મણે લોભ । ન સુટે નાહીં લાભ ॥3॥

જિકડે પાહેં તિકડે ઉભા । અવઘ્યા ગગનાચા ગાભા॥ 1 ॥
ડોળાં બૈસલેં બૈસલેં । રૂપ રાહોનિ સંચલેં ॥ધ્રુ.॥
ન વજિ઩તાં દાહી દિશા । જિકડે પાહેં તિકડે સરિસા ॥2॥
તુકા હ્મણે સમપદીં । ઉભા દિઠીચિયે આધીં ॥3॥

આપટા સંવદડ રાનચારા । દસ†યાચા હોય તુરા॥1॥
તૈસા દેવામુળેં માન । નાહીં તરી પુસેં કોણ ॥ધ્રુ.॥
મૃઇત્તકેચી તે ઘાગરી । પાણ્યાસાટીં બૈસે શિરી ॥2॥
તુકા હ્મણે માપ જાણ । દાણ્યાસવેં ઘેણેં દેણેં ॥3॥

કાળ સાર્થક કેલા ત્યાંણી । ધરિલા મનીં વિઠ્ઠલ॥1॥
નામ વાચે શ્રવણ કીઇર્ત્ત । પાઉલેં ચિત્તીં સમાન ॥ધ્રુ.॥
કીર્ત્તનાચા સમારંભ । નિદપભ સર્વદા ॥2॥
તુકા હ્મણે સ્વરૂપસિઇદ્ધ । નિત્ય સમાધિ હરિનામીં ॥3॥

આહ્મી જાતોં આપુલ્યા ગાંવા । આમુચા રામરામ ઘ્યાવા ॥1॥
તુમચી આમચી હે ચિ ભેટી । યેથુનિયાં જન્મતુટી॥ધ્રુ.॥
આતાં અસોં દ્યાવી દયા । તુમચ્યા લાગતસેં પાયાં ॥2॥
યેતાં નિજધામીં કોણી । વિઠ્ઠલવિઠ્ઠલ બોલા વાણી ॥3॥
રામકૃષ્ણ મુખીં બોલા । તુકા જાતો વૈકુંઠાલા ॥4॥

કામધેનૂચેં વાસરૂં । ખાયા ન મિળે કાય કરૂં ॥1॥
ઐસેં આહ્માં માંડિયેલેં । વિઠો ત્વાં કાં સાંડિયેલેં ॥ધ્રુ.॥
બૈસોનિ કલ્પદ્રુમાતળીં । પોટાસાટીં તળમળીં ॥2॥
તુકા હ્મણે નારાયણા । બરેં લોકીં હેં દીસેના ॥3॥

તુઝેં નામ માઝે મુખી અસો દેવા । વિનવિતોં રાઘવા દાસ તુઝા ॥1॥
તુઝ્યા નામબળેં તરલે પતિત । હ્મણોનિ માઝેં ચિત્ત તુઝે પાયીં ॥2॥
તુકા હ્મણે તુઝેં નામ હેં સાદર । ગાતાં નિરંતર સુખ વાટે ॥3॥

ઉભય ભાગ્યવંત તરી ચ સમાન । સ્થળીં સમાધાન તરી ચ રાહે ॥1॥
યુહીચેં ગૌરવ નસતાં જિવ્હાળા । સાંચવણી જળા પરી નાશ ॥ધ્રુ.॥
લોખંડા પરીસ યાઆનિયા તો શઠ । નાંવાચા પાલટ દગડ ખરા ॥2॥
તુકા હ્મણે અવઘે વિનોદાચે ઠાવ । એકાત્મક ભાવ નાહીં તેથેં ॥3॥

દો દિવસાંચા પાહુણા ચાલતો ઉતાણા । કાં રે નારાયણા ન ભજસી ॥1॥
તૂં અખંડ દુઇશ્ચત્તા તુજ નેતી અવચિતા । મગ પંઢરીનાથા ભજસી કેવ્હાં ॥2॥
તુકા હ્મણે ઐસે આહેત ઉદંડ । તયા કેશવ પ્રચંડ કેવીં ભેટે ॥3॥

તુઝે પાય માઝેં ભાળ । એકત્રતા સર્વકાળ ॥1॥
હેં ચિં દેઇપ વિઠાબાઇ઩ । પાંડુરંગે માઝે આઇ઩ ॥ધ્રુ.॥
નાહીં મોક્ષ મુઇહ્ ચાડ । તુઝી સેવા લાગે ગોડ ॥2॥
સદા સંગ સજ્જનાંચા । નકો વિયોગ પંઢરીચા ॥3॥
નિત્ય ચંદ્રભાગે સ્નાન । કરીં ક્ષેત્રપ્રદક્ષણ॥4॥
પુંડલીક પાહોન દૃષ્ટી । હષૉ નાચોં વાળવંટીં ॥5॥
તુકા હ્મણે પાંડુરંગા । તુઝેં સ્વરૂપ ચંદ્રભાગા ॥6॥

બાઇ઩લ ચાલિલી માહેરા । સંગેં દિધલા હ્માતારા ॥1॥
સિધા સામગ્રી પોટાચી । સવેં સ્વારી બૈલાચી ॥ધ્રુ.॥
જાતા પાડિલી ઢોરાનેં । સિવ્યા દેતી અન્યોવિન્યે ॥2॥
ન સાવરી આપણાતેં । નગ્ન સાવલેં વરતેં ॥3॥
ફજિત કેલેં જનલોકીં । મેલા હ્મણે પડે નરકીં॥4॥
ગોહાચી હે ગેલી લાજ । ગાંજિતાં કાં તુહ્મી મજ ॥5॥
તુકા હ્મણે જનીં । છી થૂ કેલી વિટંબણી ॥6॥

તુળસીવૃંદાવનીં ઉપજલા કાંદા । નાવડે ગોવિંદા કાંહીં કેલ્યા ॥1॥
તૈસે વંશામધ્યેં જાલે જે માનવ । જાણાવે દાનવ અભહ્ તે ॥ધ્રુ.॥
કેવડએઆમધીલ નિગપધ કણસેં । તૈશીં તીં માણસેં ભિહ્હીન ॥2॥
તુકા હ્મણે જેવીં વંદનાંતિલ આળી । ન ચઢે નિઢળીં દેવાચિયા ॥3॥

શિવ શિહ્ આણિ સૂર્ય ગણપતિ । એક ચિ હ્મણતી વિષ્ણૂસ હી ॥1॥
હિરા ગાર દોની માનિતી સમાન । રાજસ ભજનેં વાંયાં જાતી ॥ધ્રુ.॥
અન્ય દેવતાંસિ દેવ હ્મણઊન । તામસ જીવન તમોયોગ્યા ॥2॥
વાંયાં જાયાસાઠીં કેલાસે હવ્યાસ । અન્ય દેવતાંસ દેવપણ ॥3॥
આપુલિયા મુખેં સાંગતસે ધણી । નવ્હે માઝી વાણી પદરીંચી ॥4॥
ધન્ય તે વૈષ્ણવ ભજતી કેશવ । સાઇત્વક હે જીવ મોક્ષા યોગ્ય ॥5॥
તુકા હ્મણે મોક્ષ નાહીં કોણાપાસીં । એકા ગોવિંદાસી શરણ વ્હા રે ॥6॥

તુહ્મી સાધુ સંત કૈવલ્યસાગર । મોક્ષાચે આગર તુહ્માં ઘરીં ॥1॥
તેથેં મતિમંદ કાય બોલોં વાણી । અમૃતાચે ધણી પાણી કાં ઘ્યા ॥ધ્રુ.॥
કોટી ભાનુ તેજીં ખદ્યોત બાપુડેં । તૈસા તુહ્માંપુઢેં કાય બોલોં ॥2॥
તુહ્મી અવઘે ચિંતામણિ કલ્પતરૂચીં વનેં । ત્યાપુઢેં ધાંવણેં મષકાંનીં ॥3॥
વારાણશીક્ષેત્ર ગંગા વાહે કોડ । કા તેથેં પાડ કોકણાચે ॥4॥
પલ્લવાચા વારા હિમકરીં કાય । ગગનાવરી છાય કોણ કરી ॥5॥
સમુદ્રાચી તૃષા હરી ઐસા કોણ । જગાચી જી તાન્હ નિવવિતો ॥6॥
મેરૂચા પાઠાર અવઘી તે ઇક્ષતિ । મષકાચે હાતીં મુઇષ્ટ ફાવે ॥7॥
સિંહાપુઢેં કાય જંબૂક આરોળી । મોતિયાંચે વોળી કાંચ કાય ॥8॥
કાપુરાસિ કાય લાવૂનિ ઉટાવેં । કાય ઓવાળાવેં દીપકાસિ ॥9॥
તૈશી તુહ્મી નિરે યાઆનાચે ભરીંવ । તેથેં મ્યાં બોલાવેં પાડ કાય ॥10॥
કૃપાનિધિ તુહ્મીં બોલવિલેં બોલા । સુખેં ન્યાય કેલા તુમચા મીં ॥11॥
અયાઆન મી વેડેં હ્મણવિતોં બાળ । માઝા પ્રતિપાળ કરણેં તુહ્માં ॥12॥
બોબડેં બોલણેં ન ધરાવા કોપ । ક્ષમા કરા બાપ કૃપાસિંધુ ॥13॥
તુકા હ્મણે તુહ્મી સંત બાપમાય । ભયેં ધરિલે પાય કૃપાનિધિ ॥14॥

દેહીં અસોનિયાં દેવ । વૃથા ફિરતો નિદ।વ ॥1॥
દેવ આહે અંતર્યામીં । વ્યર્થ હિંડે તીર્થગ્રામીં ॥ધ્રુ.॥
નાભી મૃગાચે કસ્તુરી। વ્યર્થ હિંડે વનાંતરીં ॥2॥
સાખરેચેં મૂળ ઊંસ । તૈસા દેહીં દેવ દિસે॥3॥
દુધીં અસતાં નવનીત । નેણે તયાચેં મથિત ॥4॥
તુકા સાંગે મૂઢજના । દેહીં દેવ કાં પાહાના ॥5॥

જયજય હ્મણા રામ । હાતેં ટાળી વાચે નામ ॥1॥
આટાઆટી નાહીં જ્યાસ । ન વેચે મોલ ન પડે ખાંસ ॥ધ્રુ.॥
આપણ હ્મણે આણિકાં હાતીં । યયાઆદિકીં નયે તે ગતિ ॥2॥
આસન ભોજન કરિતાં કામ । ધ્યાનસમાધિ હ્મણતાં રામ ॥3॥
મંત્ર જપા હા ચિ સાર। વર્ણા યાતી જયજયકાર ॥4॥
હ્મણતાં રામ હ્મણે તુકા । વેળોવેળાં ચુકોં નકા ॥5॥

શિકવણેસાટીં વાટતે તળમળ । પુઢેં યેઇ઩લ કાળા ફોડોં ડોઇ઩ ॥1॥
તેવ્હાં ત્યાસિ કાય દેશીલ ઉત્તર । મેળૌનિ અંતર ઠેવિતોસિ ॥ધ્રુ.॥
યેથીંચિયા સોંગેં ભોરપિયાચે પરિ । હોઇ઩લ તેં દુરિ શૃંગારિલેં ॥2॥
તુકા હ્મણે કાં રે રાખિલેં ખરકટેં । રાગેલ્યાચે તંટ રાગેલેં કા ॥3॥

હોઇપ આતાં માઝ્યા ભોગાચા ભોગિતા । સકળ અનંતા શુભાશુભ ॥1॥
આઠવુની પાય રાહિલોં હૃદયીં । નિવારલી તૈપ સકળ ચિંતા ॥ધ્રુ.॥
અચળ ન ચળે દેહાચેં ચળણ । આહે હેં વળણ પ્રારબ્ધેં ચિ ॥2॥
તુકા હ્મણે જાલેં એક ચિ વચન । કેલિયા કીર્ત્તન આરાણુક ॥3॥

લેખી દુખણ્યાસમાન । વેચલા નારાયણીં ક્ષણ ।
ઉદ્યાંચેં આજિ ચ મરણ । આણોનિ હ્મણે હરિ ભોહા ॥1॥
નાહીં કાંહીં પડોં યેત તુટી । જાણેં તો આહે સેવટીં ।
લાભ વિચારોનિ પોટીં। હોઇપ સેવટીં જાગૃત ॥ધ્રુ.॥
આહે તે ઉરે કટા । લાવુનિ ચળ આપુલા ફાટા ।
પુરે હેં ન પુરે સેવટા । તરણ્યા બળકટા સદા વાસ॥2॥
હ્મણોનિ મોડાવા કાંટાળા । અવિદ્યાત્મક કોંવળા ।
હોતીલ પ્રબળા । આશા તૃષ્ણા માયા ॥3॥
ક્ષણ યા દેહાચ્યા અંતીં। જડ હોઉનિ રાહેલ માતી ।
પરદેશ તે પરવર હોતી । ચિળસવિતી નાકડોળે ॥4॥
જંવ યા નાહીં પાતલ્યા વિપિત્ત । આયુષ્ય ભવિષ્ય આહે હાતીં ।
લાભ વિચારોનિ ગુંતી । તુકા હ્મણે અંતીં સર્વ પિસુનેં॥5॥

આસાવલેં મન જીવનાચેં ઓઢી । નામરૂપીં ગોડી લાવિયેલી ॥1॥
કાય તુઝે પાયીં નાહીં ભાંડવલ । માઝે મિથ્યા બોલ જાતી ઐસે ॥ધ્રુ.॥
કાય લોખંડાચે પાહે ગુણદોષ । સિવોન પરીસ સોનેં કરી ॥2॥
તુકા હ્મણે માઝેં અવઘેં અસોં દ્યાવેં । આપુલેં કરાવેં બ્રીદ સાચ ॥3॥

પંઢરીચી વારી જયાંચિયે ઘરીં । પાયધુળી શિરીં વંદિન ત્યાંચી ॥1॥
દાસાચા મી દાસ પોસણા ડોંગર । આતાં બહુ ફાર કાય બોલોં ॥ધ્રુ.॥
જાતીચેં મી હીન ન કળે ભજન । હ્મણોનિ સંતચરણ ઇચ્છીતસેં ॥2॥
તુકા હ્મણે મજ હ્મણાવેં આપુલેં । બહુતા તારિલેં સંતજનીં ॥3॥

નામ પાવન પાવન । ત્યાહૂન પવિત્ર આહે કોણ ॥1॥
શિવ હાલાહાલેં તાપલા । તો હી નામેં શીતળ જાલા ॥ધ્રુ.॥
શિવાસ નામાચા આધાર । કેલા કિળકાળ કિંકર ॥2॥
મરણ જાલેં કાશીપુરી। તેથેં નામ ચિ ઉદ્ધરી ॥3॥
તુકા હ્મણે અવઘીં ચોરેં। એક હરિનામ સોઇરેં ॥4॥

અલ્પ વિદ્યા પરિ ગર્વશિરોમણિ । મજહુનિ યાઆની કોણી આહે ॥1॥
અંગીં ભરે તાઠા કોણાસી માનીના । સાધૂચી હેળણા સ્વયેં કરી ॥ધ્રુ.॥
સજ્જનાચ્યા દેહીં માની જો વિટાળ । ત્રૈલોકીં ચાંડાળ તો ચિ એક ॥2॥
સંતાંચી જો નિંદા કરી મુખીં જપ। ખતેલેં તેં પાપ વજ્રલેપ ॥3॥
તુકા હ્મણે ઐસે માવેચે મૈંદ । ત્યાંપાશીં ગોવિંદ નાહીં નાહીં ॥4॥

નાહીં સંતાંશીં શરણ । કાય વાચોનિ પુરાણ ॥1॥
હ્મણે વિઠ્ઠલાચા દાસ । દેખોની પરનારીસ હાંસે ॥ધ્રુ.॥
કરિતી વિઠોબાચી ભિહ્ । દયાધર્મ નાહીં ચિત્તીં ॥2॥
તેથેં નાહીં માઝા દેવ। વ્યર્થ શ્રમવી હા જીવ ॥3॥
અંગીં નાહીં ક્ષમા દયા । હ્મણતી ભેટ પંઢરીરાયા ॥4॥
નાહીં ધર્માચી વાસના । કાય કરોનિ પ્રદિક્ષણા॥5॥
ઐસેં નવ્હે ભિહ્વર્મ । તેથેં નાહીં માઝા રામ ॥6॥
નયે કૃપા કાંહીં કેલ્યા । નયે ઘામ જીવ ગેલ્યા ॥7॥
જૈસી ખડ્ગાચી ધાર । વિઠ્ઠલચરણીં તુકા શૂર ॥8॥

નાહીં રિકામીક પરી વાહે મનીં । તયા ચક્રપાણિ સાહએ હોય ॥1॥
ઉદ્વેગ જીવાસિ પંઢરીચેં ધ્યાન । તયા નારાયણ સાહએ કરી ॥ધ્રુ.॥
શરીરાસિ બળ નાહીં સ્વતા ભાવ । તયા પંઢરિરાવ સાહએ કરી ॥2॥
અસો નસો બળ રાહે પરાધીન । તરી અનુમાન કરૂં નકા ॥3॥
તુકા હ્મણે યેણેં કરોનિ ચિંતનીં । તયા નારાયણ જવળીક ॥4॥

દારિદ્રાનેં વિપ્ર પીડિલા અપાર । તયા પોટીં પોર એક અસે ॥1॥
બાહેરી મિષ્ટાન્ન મિળે એકે દિશીં । ઘેઊની છંદાસિ ત્યા ચિ બૈસે ॥ધ્રુ.॥
ક્ષુધાકાળીં રડે દેખિલેં તેં માગે । કાંહીં કેલ્યા નેઘે દુજેં કાંહીં ॥2॥
સહજ કૌતુકેં બોલે બાપમાયે । દેવાપાશીં આહે માગશી તેં ॥3॥
તેવ્હાં તુજલાગીં સ્મરે નારાયણા । જીવીંચ્યા જીવના પાંડુરંગા॥4॥
લાગલી હે ક્ષુધા જાત અસે પ્રાણ । કાય હેં નિર્વાણ પાહાતોસિ ॥5॥
બ્રહ્માંડનાયક વિશ્વાચા પાળક । વરી તિન્હી લોક પોસિતોસિ ॥6॥
પ્રાણ હા ઉત્કર્ષ જાહલા વિવ્હળ । તેવ્હાં તો કૃપાળ ધાંવ ઘાલી ॥7॥
સાંડૂનિ વૈકુંઠ ધાંવ ઘાલી તૈપ । આળંગિલા બાહીં કૃપાવંતેં ॥8॥
તુકા હ્મણે દિલા ક્ષીરાચા સાગર । રાહે નિરંતર તયાપાસીં ॥9॥

અનાથાચા સખા ઐકિલા પ્રતાપ । હોસિ કૃપાવંત મજવરિ ॥1॥
માઝિયા ગા ચિત્તા કરિં શિકવણ । જેણેં તુઝે ચરણ જોડતીલ ॥ધ્રુ.॥
જોડોનિયાં કર યેતોં કાકુલતી । રકુમાઇ઩ચ્યા પતિ કૃપાવંતા ॥2॥
હરુષેં નિર્ભર કરીં માઝેં મન । દાખવીં ચરણ પાંડુરંગા॥3॥
તુઝે ભેટીવિણ જન્મ ગેલાં વાંયાં । ભજન કરાયા શિહ્ નાહીં ॥4॥
ન ઘડે તુઝી સેવા ન ઘડે પૂજન । જન્મોનિ નિષ્કારણ જાઊં પાહે ॥5॥
તુકા હ્મણે હરિ કરાવેં યા કાય । ભજનાસિ સાહએ હોઇપ બાપા ॥6॥

હીનવર બીજવર દોઘી ત્યા ગડણી । અખંડ કહાણી સંસારાચી ॥1॥
માઝે પતિ બહુ લહાન ચિ આહે । ખેળાવયા જાય પોરાંસવેં ॥ધ્રુ.॥
માઝેં દુઃખ જરી ઐકશીલ સૈ઩ । હ્માતારા તો બાઇ઩ ખોકતસે ॥2॥
ખેળે સાંજવરી બાહેરી તો રાહે । વાટ મી પાહેં સેજેવરી ॥3॥
પૂર્વ પુણ્ય માઝેં નાહીં વા નીટ । બહુ હોતી કષ્ટ સાંગો કાંહી ॥4॥
જવળ મી જાતેં અંગા અંગ લાવૂં । નેદી જવળ યેઊં કાંટાળતો ॥5॥
પૂર્વ સુકૃતાચા હા ચિ બાઇ઩ ઠેવા । તુકા હ્મણે દેવા કાય બોલ ॥6॥

સ્વામીચ્યા સામથ્યૉ । ચાલે બોલિલા પુરુષાર્થ ॥1॥
પાઠી દેવાચેં હેં બળ । મગ લાભે હાતીં કાળ ॥ધ્રુ.॥
દેવ જ્યાસી સાહએ । તેણેં કેલેં સર્વ હોય ॥2॥
તુકા હ્મણે સ્વામીસત્તા । મગ નાહીં ભય ચિત્તા ॥3॥

નામાંચા ડાંગોરા ફિરવીં ઘરોઘરીં । હ્મણા હરીહરી સર્વભાવેં ॥1॥
નામેં હરતી કર્મેં વૈકુંઠીંચી પૈ વિસ્ત । સંનિધ શ્રીપતિ સદોદિત ॥ધ્રુ.॥
નામાચા મહિમા બહુતાં કળલા । નામેં ઉદ્ધરિલા અજામેળ ॥2॥
ગજેંદ્રાચી ઇસ્થતિ પુરાણીં બોલતી । નામેં ચિ શ્રીપતિ પાવલાસે ॥3॥
તુકા હ્મણે ઘેતાં મુઇહ્ આહે । નામેં સર્વ પાહેં આકિળલેં॥4॥

યમાચે હે પાશ નાટોપતી કોણાતેં । આહ્માં દિનાનાથેં રિક્ષયેલેં ॥1॥
યમ નેતાં તુહ્માં રક્ષીલ હેં કોણ । તુહ્માં ધન્યધન્ય કોણ હ્મણતી ॥ધ્રુ.॥
સંતસજ્જનમેળા પવિત્ર સંતકીતિ઩ । ત્યાંનીં ઉત્તમ ઇસ્થતિ સાંગિતલી ॥2॥
તેં ચિ ધરોનિ ચિત્તીં તુકા હિત કરી। યમાસિ પાંપરી હાણે આતાં ॥3॥

દેવાસી પૈં ભાંડોં એકચિત્ત કરૂનિ । આહ્માંસિ સજ્જનીં સાંગિતલેં ॥1॥
આહ્માં કાય આતાં દેવેં આડો પરી । ભેટી નેદી તરી સુખેં નેદો ॥ધ્રુ.॥
તો ચિ નાંદો સદા હરિ પૈં વૈકુંઠીં । આહ્માં દેશવટી દેવો સુખેં ॥2॥
દેવેં અભિમાન ચિત્તાંત ધરિલા । તરી તો એકલા રાહો આતાં ॥3॥
ચિત્તીં ધરોનિ નામ અસોં સુખેં યેથેં । હષૉ ગાઊં ગીત ગોવિંદાચેં ॥4॥
તુકા હ્મણે સર્વ દેવાચી નષ્ટાઇ઩ । આહ્મી સુખેં ડુલતસોં ॥5॥

ભરણી આલી મુહ્ પેઠા । કરા લાટા વ્યાપાર ॥1॥
ઉધાર ઘ્યા રે ઉધાર ઘ્યા રે । અવઘે યા રે જાતીચે ॥ધ્રુ.॥
યેથેં પંઇહ્ભેદ નાહીં । મોઠેં કાંહીં લહાન ॥2॥
તુકા હ્મણે લાભ ઘ્યાવા। મુદ્દલ ભાવા જતન ॥3॥

ગ્રાસોગ્રાસીં ભાવ । તરી દેહિં ચ જેવી દેવ ॥1॥
ધરીં સ્મરણ તેં સાર । નાહીં દુરી તેં અંતર ॥ધ્રુ.॥
ભોગિતાં તૂં ભાવેં । દેવ જેઊં બૈસે સવેં ॥2॥
તુજ પાવો દેવા । ભાવેં અંતરીંચી સેવા ॥3॥
ગુંતલા સાધનીં । દેવ નાહીં ત્રિભુવનીં ॥4॥
તુકા હ્મણે હાતીં । ન ધરિતાં ગમાવિતી ॥5॥

કામિનીસી જૈસા આવડે ભ્રતાર । ઇચ્છીત ચકોર ચંદ્ર જૈસા ॥1॥
તૈસી હે આવડી વિઠ્ઠલાચે પાયીં । લાગલિયા નાહીં ગર્ભવાસ ॥ધ્રુ.॥
દુષ્કાળેં પીડિલ્યા આવડે ભોજન । આણિક જીવન તૃષાક્રાંતા ॥2॥
કામાતુર જૈસા ભય લજ્જા સાંડોનિ । આવડે કામિની સર્વભાવેં ॥3॥
તુકા હ્મણે તૈસી રાહિલી આવડી । પાંડુરંગ થડી પાવવીલ ॥4॥

ૐ તત્સદિતિ સૂત્રાચેં સાર । કૃપેચા સાગર પાંડુરંગ॥1॥
હરિઃૐ સહિત ઉદત અનુદત । પ્રચુરીશ્વરાસહિત પાંડુરંગ ॥2॥
ગોબ્રાહ્મણહિતા હોઊનિ નિરાળે । વેદાચેં તેં મૂળ તુકા હ્મણે ॥3॥

સાંડિયેલા ગર્ભ ઉબગોનિ માઉલી । નાહીં સાંભાઇળલી ભૂમિ શુદ્ધ ॥1॥
ઉષ્ણ તાન ભૂક એવઢિયે આકાંતીં । ઓસંગા લાવિતી કાય હ્મુણ ॥ધ્રુ.॥
ખાંદ્યાવરિ શૂળ મરણાચિયે વાટે । અન્યાય હી મોઠે કેલે સાચ ॥2॥
હાતીંચા હિરોનિ ઘાતલા પોટાસી। તુકા હ્મણે ઐસી પરી જાલી ॥3॥
ઓંવ્યા પ્રારંભ 231 અભંગ 3

પાંડુરંગા કરૂં પ્રથમ નમન । દુસરેં ચરણા સંતાંચિયા॥1॥
યાચ્યા કૃપાદાનેં કથેચા વિસ્તાર । બાબાજીસદ્ગ‍ઉદાસ તુકા ॥2॥
કાય માઝી વાણી માનેલ સંતાંસી । રંજવૂં ચિત્તાસી આપુલિયા ॥3॥
યા મનાસી લાગો હરિનામાચા છંદ । આવડી ગોવિંદ ગાવયાસી ॥4॥
સીણ જાલા મજ સંવસારસંભ્રમેં । સીતળ યા નામેં જાલી કાયા॥5॥
યા સુખા ઉપમા નાહીં દ્યાવયાસી । આલેં આકારાસી નિવિ઩કાર ॥6॥
નિત્ય ધાંવે તેથેં નામાચા ગજર । ઘોષ જયજયકાર આઇકતાં ॥7॥
તાંતડી તે કાય હરિગુણ ગાય । આણીક ઉપાય દુઃખમૂળ ॥8॥
મૂળ નરકાચેં રાજ્યમદેંમાતે । અંતરે બહુત દેવ દુરી ॥9॥
દુરી અંતરલા નામનિંદકાસી । જૈસેં ગોંચિડાસી ક્ષીર રાહે ॥10॥
હે વાટ ગોમટી વૈકુંઠાસી જાતાં । રામકૃષ્ણકથા દિંડી ધ્વજા ॥11॥
જાણતયાંનીં સાંગિતલેં કરા । અંતરાસી વારા આડૂનિયાં ॥12॥
યાંસી આહે ઠાવેં પરિ અંધ હોતી । વિષયાચી ખંતી વાટે જના ॥13॥
નાહીં ત્યા સુટલીં દ્રવ્ય લોભ માયા । ભસ્મ દંડ છાયા તરુવરાચી ॥14॥
ચિત્ત જ્યાચેં પુત્રપત્નીબંધૂવરી । સુટલ હા પરિ કૈસેં જાણા ॥15॥
જાણત નેણત કરા હરિકથા । તરાલ સર્વથા ભાક માઝી ॥16॥
માઝી મજ અસે ઘડલી પ્રચિત । નસેલ પતિત ઐસા કોણી ॥17॥
કોણીં તરી કાંહીં કેલેં આચરણ । મજ યા કીર્તનેંવિણ નાહીં ॥18॥
નાહીં ભય ભહા તરાયા પોટાચેં । દેવાસી તયાચેં કરણેં લાગે ॥19॥
લાગે પાઠોવાટી પાહે પાયાંકડે । પીતાંબર ખડે વાટ સાંડી ॥20॥
ડિંકોનિયાં કાં રે રાહિલે હે લોક । હેં ચિ કવતુક વાટે મજ ॥21॥
જયાનેં તારિલે પાષાણ સાગરીં । તો ધ્યા રે અંતરીં સ્વામી માઝા॥22॥
માઝિયા જીવાચી કેલી સોડવણ । ઐસા નારાયણ કૃપાળુ હા ॥23॥
હા ચિ માઝા નેમ હા ચિ માઝા ધર્મ । નિત્ય વાચે નામ વિઠોબાચેં ॥24॥
ચેતવલા ઐગ્ન તાપત્રયજ્વાળ । તો કરી શિતળ રામનામ ॥25॥
મના ધીર કરીં દૃઢ ચિત્તાં ધરીં । તારીલ શ્રીહરિ માયબાપ ॥26॥
બાપ હા કૃપાળુ ભહા ભાવિકાંસી । ઘરીં હોય દાસી કામારી ત્યા ॥27॥
ત્યાચા ભાર માથાં ચાલવી આપુલા। જિહીં ત્યા દિધલા સર્વ ભાવ ॥28॥
ભાવેંવિણ ત્યાચી પ્રાઇપ્ત । પુરાણેં બોલતી ઐસી માત ॥29॥
માત ત્યાચી જયા આવડે જીવાસી। તયા ગર્ભવાસીં નાહીં યેણેં ॥30॥
યાવેં ગર્ભવાસીં તરી ચ વિષ્ણુદાસીં। ઉદ્ધાર લોકાંસી પૂજ્ય હોતી ॥31॥
હોતી આવડત જીવાચે તાઇત। ત્યાં ઘડી અચ્યુત ન વિસંભે ॥32॥
ભેદાભેદ નાહીં ચિંતા દુઃખ કાંહીં । વૈકુંઠ ત્યા ઠાયીં સદા વસે ॥33॥
વસે તેથેં દેવ સદા સર્વકાળ । કરિતી નિર્મળ નામઘોષ ॥34॥
સંપદા તયાંચી ન સરે કલ્પાંતીં । મેળવિલા ભહી દેવલાભ ॥35॥
લાભ તયાં જાલા સંસારા યેઊની । ભગવંત ૠણી ભહી કેલા ॥36॥
લાગલેંસે પિસેં કાય મૂઢજનાં । કાય નારાયણા વિસરલીં ॥37॥
વિસરલીં તયાં થોર જાલી હાણી । પચવિલ્યા ખાણી ચૌ†યાસી ॥38॥
શિકવિલેં તરી નાહીં કોણા લાજ । લાગલીસે ભાજ ધન ગોડ ॥39॥
ગોડ એક આહે અવિટ ગોવિંદ । આણીક તો છંદ નાસિવંત ॥40॥
તળમળ ત્યાચી કાંહીં તરી કરા । કાં રે નિદસુરા બુડાવયા ॥41॥
યા જનાસી ભય યમાચેં નાહીં । સાંડિયેલીં તિહીં એકરાજ્યેં ॥42॥
જેણેં ઐગ્નમાજી ઘાતલાસે પાવ । નેણતા તો રાવ જનક હોતા॥43॥
તાન ભૂક જિહીં સાહિલે આઘાત । તયા પાય હાત કાય નાહીં॥44॥
નાહીં ઐસા તિહીં કેલા સંવસાર । દુઃખાચે ડોંગર તોડાવયા ॥45॥
યાચ જન્મેં ઘડે દેવાચેં ભજન । આણીક હેં યાઆન નાહીં કોઠેં ॥46॥
કોઠેં પુઢેં નાહીં ઘ્યાવયા વિસાંવા । ફિરોનિ યા ગાંવા આલ્યાવિણ॥47॥
વિનવિતાં દિવસ બહુત લાગતી । હ્મણૌનિ ચિત્તીં દેવ ધરા ॥48॥
ધરા પાય તુહ્મી સંતાંચે જીવાસી । વિયોગ તયાંસી દેવા નાહીં ॥49॥
નાહીં ચાડ દેવા આણીક સુખાચી । આવડી નામાચી ત્યાચ્યા તયા॥50॥
ત્યાચી ચ ઉઇચ્છષ્ટ બોલતોં ઉત્તરેં । સાંગિતલેં ખરેં વ્યાસાદિકીં ॥51॥
વ્યાસેં સાંગિતલેં ભિહ્ હે વિચાર । ભવસિંધુ પાર તરાવયા ॥52॥
તરાવયા જના કેલેં ભાગવત । ગોવળ ગોપી ભહ્ માતા પિતા ॥53॥
તારુનિયાં ખરે નેલી એક્યાસરેં । નિમિત્તેં ઉત્તરેં રુસિયા ॥54॥
યાસી વર્મ ઠાવેં ભહાં તરાવયા । જનની બાળ માયા રાખ તાન્હેં ॥55॥
તાન્હેલેં ભુકેલેં હ્મણે વેળોવેળાં । ન મગતાં લળા જાણોનિયાં ॥56॥
જાણોનિયાં વર્મ દેઠ લાવિયેલા । દ્રૌપદીચ્યા બોલાસવેં ધાંવે ॥57॥
ધાંવે સર્વતા ધેનુ જૈસી વત્સા । ભહાલાગીં તૈસા નારાયણ ॥58॥
નારાયણ વ્હોવા હાંવ જ્યાચ્યા જીવા । ધન્ય ત્યાચ્યા દૈવા પાર નાહીં ॥59॥
પાર નાહીં સુખા તેં દિલેં તયાસી । અખંડ વાચેસી રામનામ ॥60॥
રામનામ દોની ઉત્તમ અક્ષરેં । ભવાનીશંકરેં ઉપદેશિલીં ॥61॥
ઉપદેશ કરી વિશ્વનાથ કાનીં । વારાણસી પ્રાણી મધ્યેં મરે ॥62॥
મરણાચે અંતીં રામ હ્મણે જરી । ન લગે યમપુરી જાવેં તયા ॥63॥
તયાસી ઉત્તમ ઠાવ વૈકુંઠીં । વસે નામ ચિત્તીં સર્વકાળ ॥64॥
સર્વકાળ વસે વૈષ્ણવાંચ્યા ઘરીં । નસે ક્ષણભરી થિર કોઠેં ॥65॥
કોઠેં નકા પાહોં કરા હરિકથા । તેથેં અવચિતા સાંપડેલ ॥66॥
સાંપડે હા દેવ ભાવિકાંચે હાતીં । શાહાણે મરતી તરી નાહીં ॥67॥
નાહીં ભલેં ભહી કેલિયાવાંચૂનિ। અહંતા પાપિણી નાગવણ ॥68॥
નાગવલોં હ્મણે દેવ મી આપણા । લાભ દિલા જના ઠકલોં તો ॥69॥
તો ચિ દેવ યેર નવ્હે ઐસેં કાંહીં। જનાદ઩ન ઠાયીં ચહૂં ખાણી ॥70॥
ખાણી ભરૂનિયાં રાહિલાસે આંત । બોલાવયા માત ઠાવ નાહીં ॥71॥
ઠાવ નાહીં રિતા કોણી દેવાવિણ । ઐસી તે સજ્જન સંતવાણી ॥72॥
વાણી બોલૂનિયાં ગેલીં એક પુઢેં । તયાસી વાંકુડેં જાતાં ઠક ॥73॥
ઠકા નાહીં અર્થ ઠાઉકા વેદાંચા । હોઊનિ ભેદાચા દાસ ઠેલા ॥74॥
દાસ ઠેલા પોટ અર્થ દંભાસાટીં । હ્મણૌનિ તુટી દેવાસવેં ॥75॥
સવેં દેવ દ્વિજાતીહી દુરાવિલા । આણિકાંચા આલા કોણ પાડ ॥76॥
પાડ કરૂનિયાં નાગવિલીં ફાર । પંડિત વેવ્હાર ખળવાદી ॥77॥
વાદકા નિંદકા દેવાચેં દરુશન । નવ્હે જાલા પૂર્ણ ષડકમાઅ ॥78॥
ષડકમાઅ હીન રામનામ કંઠીં । તયાસવેં ભેટી સવેં દેવા ॥79॥
દેવાસી આવડ ભાવિક જો ભોળા । શુદ્ધ ત્યા ચાંડાળા કરુનિ માની ॥80॥
માનિયેલ્યા નાહીં વિશ્વાસ યા બોલા । નામ ઘેતાં મલા યુઇહ્ થોડી॥81॥
યુહ્ થોડી મજ દુર્બળાચી વાચા । પ્રતાપ નામાચા બોલાવયા ॥82॥
બોલતાં પાંગલ્યા શ્રુતિ નેતિ નેતિ । ખુંટલિયા યુઇહ્ પુઢેં ત્યાંચ્યા॥83॥
પુઢેં પાર ત્યાચા ન કળે ચિ જાતાં । પાઉલેં દેખતાં બ્રહ્માદિકાં॥84॥
કાય ભહીપિસેં લાગલેં દેવાસી । ઇચ્છા જ્યાચી જૈસી તૈસા હોય॥85॥
હોય હા સગુણ નિર્ગુણ આવડી । ભિહિપ્રય ગોડી ફેડાવયા ॥86॥
યા બાપાસી બાળ બોલે લાડેં કોડેં । કરુનિ વાંકુડેં મુખ તૈસેં॥87॥
તૈસેં યાચકાચેં સમાધાન દાતા । હોય હા રાખતા સક્વકાળીં ॥88॥
સક્વકાળીં કામા ન યેતી આયુધેં । બળ હા સંબંધ સૈન્યલોક॥89॥
સૈન્યલોક તયા દાખવી પ્રતાપ । લોટલા હા કોપ કોપાવરી ॥90॥
કોપા મરણ નાહીં શાંત હોય ત્યાસી । પ્રમાણ ભલ્યાસી સક્વગુણીં॥91॥
સક્વરજતમા આપણ નાસતી । કરિતાં હે ભિહ્ વિઠોબાચી ॥92॥
ચિત્ત રંગલિયા ચૈતન્ય ચિ હોય । તેથેં ઉણેં કાય નિજસુખા ॥93॥
સુખાચા સાગરુ આહે વિટેવરી । કૃપાદાન કરી તો ચિ એક ॥94॥
એક ચિત્ત ધરૂં વિઠોબાચે પાયીં । તેથેં ઉણેં કાંહીં એક આહ્માં ॥95॥
આહ્માંસી વિશ્વાસ યાચિયા નામાચા । હ્મણૌનિ વાચા ઘોષ કરૂં॥96॥
કરૂં હરિકથા સુખાચી સમાધિ । આણિકાચી બુદ્ધી દુષ્ટ નાસ ॥97॥
નાસે સંવસાર લોકમોહો માયા । શરણ જા રે તયા વિઠોબાસી॥98॥
સિકવિલેં મજ મૂઢા સંતજનીં । દૃઢ યા વચનીં રાહિલોંસે ॥99॥
રાહિલોંસે દૃઢ વિઠોબાચે પાયીં । તુકા હ્મણે કાંહીં ન લગે આંતા॥100॥

ગાઇ઩ન ઓંવિયા પંઢરિચા દેવ । આમુચા તો જીવ પાંડુરંગ ॥1॥
રંગલેં હેં ચિત્ત માઝેં તયા પાયીં । હ્મણૌનિ ઘેઇપ હા ચિ લાહો ॥2॥
લાહો કરીન મી હા ચિ સંવસારીં । રામ કૃષ્ણ હરિ નારાયણ ॥3॥
નારાયણ નામ ઘાલિતાં તુકાસી । ન યેતી યા રાસી તપતીથૉ ॥4॥
તીથૉ રજ માથાં વંદિતી સંતાંચે । જે ગાતી હરિચે ગુણવાદ ॥5॥
ગુણવાદ જ્યાચે ગાતાં પૂજ્ય જાલે । બડિવાર બોલે કોણ ત્યાંચા ॥6॥
ત્યાચા નાહીં પાર કળલા વેદાંસી । આણીક હી ૠષિ વિચારિતાં ॥7॥
વિચારિતાં તૈસા હોય ત્યાંચ્યા ભાવેં । નિજસુખ ઠાવેં નાહીં કોણા ॥8॥
કોણા કવતુક ન કળે હે માવ । નિજલિયા જિવેં કરી ધંદા ॥9॥
કરુનિ કવતુક ખેળે હા ચિ લીળા । વ્યાપૂનિ વેગળા પાહાતુસે ॥10॥
સેવટીં આપણ એકલા ચિ ખરા । સોંગ હા પસારા નટ કેલા ॥11॥
લાવિયેલેં ચાળા મીપણેં હેં જન । ભોગ- તયા કોણ ભોગવિશી ॥12॥
વિષયીં ગુંતલીં વિસરલીં તુજ । કન્યા પુત્ર ભાજ ધનલોભા ॥13॥
લોભેં ગિળી ફાંસા આવિસાચ્યા આશા। પડોનિ માસા તળમળી ॥14॥
તળમળ યાચી તરી શમ હોઇ઩લ । જરી હા વિઠ્ઠલ આઠવિતી ॥15॥
આઠવ હા તરી સંતાંચ્યા સાંગાતેં। કિંવા હેં સંચિત જન્માંતરેં ॥16॥
જન્માંતરેં તીન ભોગિતાં કળતી । કેલેં તેં પાવતી કરિતાં પુઢેં ॥17॥
પુઢેં જાણોનિયાં કરાવેં સંચિત। પુજાવે અતીત દેવ દ્વિજ ॥18॥
જન્મ તુટે ઐસેં નવ્હે તુહ્માં જના । પુઢિલ્યા પાવના ધર્મ કરા ॥19॥
કરા જપ તપ અનુષ્ઠાન યાગ । સંતીં હા મારગ સ્થાપિયેલા ॥20॥
લાવિયેલીં કર્મેં શુદ્ધ આચરણેં । કોણા એકા તેણેં કાળેં પાવે ॥21॥
પાવલા સત્વર નિષ્કામ ઉદાર। જિંકિલી અપાર વાસના હે ॥22॥
વાસનેચેં મૂળ છેદિલ્યા વાંચૂન । તરલેંસેં કોણી ન હ્મણાવેં ॥23॥
ન હ્મણાવેં જાલા પંડિત વાચક । કરૂં મંત્રઘોષ અક્ષરાંચા ॥24॥
ચાળવિલીં એકેં તે ચિ આવડીનેં । લોક દંભમાનેં દેહસુખેં ॥25॥
સુખ તરી ચ ઘડે ભજનાચેં સાર । વાચે નિરંતર રામનામ ॥26॥
રામ હા ઉચ્ચાર તરી ચ બૈસે વાચે । અનંતા જન્માચેં પુણ્ય હોય ॥27॥
પુણ્ય ઐસેં કાય રામનામાપુઢેં । કાય તે બાપુડે યાગયયા ॥28॥
યાગયયા તપ સંસાર દાયકેં । ન તુટતી એકે નામેંવિણ ॥29॥
નામેંવિણ ભવસિંધુ પાવે પાર । ઐસા વિચાર નાહીં દુજા ॥30॥
જાણતી હે ભહ્રાજ મહામુનિ । નામ સુખધણી અમૃતાચી ॥31॥
અમૃતાચેં સાર નિજતક્વ બીજ । ગુહએઆચેં તેં ગુજ રામનામ ॥32॥
નામેં અસંખ્યાત તારિલે અપાર । પુરાણીં હેં સાર પ્રસિદ્ધ હે ॥33॥
હેં ચિ સુખ આહ્મી ઘેઊં સર્વકાળ । કરૂનિ નિર્મળ હરિકથા ॥34॥
કથાકાળીં લાગે સકળા સમાધિ । તાત્કાળ હે બુઇદ્ધ દુષ્ટ નાસે ॥35॥
નાસે લોભ મોહો આશા તૃષ્ણા માયા । ગાતાં ગુણ તયા વિઠોબાચે ॥36॥
વિઠોબાચે ગુણ મજ આવડતી । આણીક હે ચિત્તીં ન લગે કાંહીં ॥37॥
કાંહીં કોણી નકા સાંગોં હે ઉપાવ। માઝા મનીં ભાવ નાહીં દુજા ॥38॥
જાણોનિયાં આહ્મી દિલા જીવભાવ। દૃઢ યાચે પાયે ધરિયેલે ॥39॥
ધરિયેલે આતાં ન સોડીં જીવેંસી । કેલા યે ચ વિશીં નિરધાર ॥40॥
નિરધાર આતાં રાહિલોં યે નેટીં। સંવસારતુટી કરૂનિયાં ॥41॥
યેણેં અંગીકાર કેલા પાંડુરંગેં । રંગવિલા રંગેં આપુલિયા ॥42॥
આપુલી પાખર ઘાલુનિયાં વરિ । આહ્માંસી તો કરી યત્ન દેવ ॥43॥
દેવ રાખે તયા આણિકાંચેં કાય। કરિતાં ઉપાય ચાલે તેથેં ॥44॥
તેથેં નાહીં રિઘ કિળકાળાસી જાતાં । દાસ હ્મણવિતાં વિઠોબાચે ॥45॥
વિઠોબાચે આહ્મી લાડિકે ડિંગર । કાંપતી અસુર કાળ ધાકેં ॥46॥
ધાક તિહીં લોકીં જયાચા દરારા । સ્મરણ હેં કરા ત્યાચેં તુહ્મી ॥47॥
તુહ્મી નિદસુર નકા રાહૂં કોણી । ચુકાવયા ખાણી ગર્ભવાસ ॥48॥
ગર્ભવાસદુઃખ યમાચેં દંડણેં । થોર હોય શીણ યેતાં જાતાં ॥49॥
તાન ભૂક પીડા જીતાં તે આગાત । મેલ્યા યમદૂત જાચ કરિતી ॥50॥
જાચ કરિતી હે હ્મણસી કોણા આહે ઠાવેં । નરકીં કૌરવેં બુડી દિલી ॥51॥
બુડી દિલી કુંભપાકીં દુયાઔધનેં । દાવિના લાજેનેં મુખ ધર્મા ॥52॥
ધર્મ હા કૃપાળૂ આલાસે જવળી । બૈસલા પાતાળીં વરિ નયે ॥53॥
ન યે વરિ કાંહીં કરિતાં ઉપાવ । ભોગવિતો દેવ ત્યાચે ત્યાસી ॥54॥
ત્યાંસી અભિમાન ગર્વ યા દેહાચા । નુચ્ચારિતી વાચા નારાયણ ॥55॥
નારાયણ વિસરલીં સંવસારીં । તયા અઘોરીં વાસ સત્ય ॥56॥
સત્ય માનૂનિયાં સંતાંચ્યા વચના । જા રે નારાયણા શરણ તુહ્મી ॥57॥
તુહ્મી નકા માનૂં કોણી વિસવાસ। પુત્ર પત્ની આસ ધન વિત્ત॥58॥
ધન વિત્ત લોભ માયા મોહપાશ । માંડિયલે ફાસે યમદૂતીં ॥59॥
દૂતીં યાચ્યા મુખા કેલેંસે કુડણ । વાચે નારાયણ યેઊં નેદી ॥60॥
નેદી શુદ્ધબુઇદ્ધ આતળોં ચિત્તાસી । નાના કર્મ ત્યાસી દુરાવતી॥61॥
દુરાવિલીં એકેં જાણતીં ચ ફાર । નિંદા અહંકાર વાદભેદ ॥62॥
વાદ ભેદ નિંદા હે ફંદ કાળાચેં । ગોવિતીલ વાચે રિકામિકેં ॥63॥
રિકામિક દેવા હોય નવ્હે મના । ચિંતેચિયે ઘાણા જુંપિજેસી ॥64॥
સેવટીં હે ગળા લાવુનિયાં દોરી । સાંભાળ યે કરી વાસનેચા ॥65॥
વાસનેચા સંગ હોય અંતકાળીં । તરી તપોબળી જન્મ ધરી ॥66॥
ધરૂનિયાં દેવ રાહતીલ ચિત્તીં । આધીંચિયા ગતી આઠવાયા ॥67॥
આઠવાવા દેવ મરણાચે કાળીં। હ્મણૌનિ બળી જીવ દિલે ॥68॥
દિલે ટાકૂનિયાં ભોગ ૠષેશ્વરીં । ખાતી વનાંતરીં કંદમૂળેં ॥69॥
મુળેં સુખાચિયા દેવ અંતરલા । અલ્પાસાટીં નેલા અધોગતી ॥70॥
ગતિ હે ઉત્તમ વ્હાવયા ઉપાવ । આહે ધરા પાવ વિઠોબાચે ॥71॥
વિઠોબાચે પાયીં રાહિલિયા ભાવેં । ન લગે કોઠેં જાવેં વનાંતરા॥72॥
તરતી દુબળીં વિઠોબાચ્યા નાંવેં। સંચિત જ્યા સવેં નાહીં શુદ્ધ॥73॥
શુદ્ધ તરી યાચે કાય તેં નવલ। હ્મણતાં વિઠ્ઠલ વેળોવેળાં ॥74॥
વેળા કાંહીં નાહીં કવણાચે હાતીં । ન કળે હે ગતિ ભવિષ્યાચી॥75॥
ભવિષ્ય ન સુટે ભોગિલ્યાવાંચૂનિ । સંચિત જાણોનિ શુદ્ધ કરા ॥76॥
કરાવે સાયાસ આપુલ્યા હિતાચે । યેથેં આલિયાચે મનુષ્યપણ ॥77॥
મનુષ્યપણ તરી સાધી નારાયણ । નાહીં તરી હીન પશુહૂની ॥78॥
પશુ પાપ પુણ્ય કાય તે જાણતી । મનુષ્યા યા ગતિ ઠાઉકિયા॥79॥
ઠાઉકેં હેં અસે પાપ પુણ્ય લોકા । દેખતી તે એકાં ભોગિતિયા॥80॥
ભોગતીલ એક દુઃખ સંવસારીં । કાય સાંગોં પરી વેગળાલ્યા ॥81॥
લ્યાવેં ખાવેં બરેં અસાવેં સદૈવ । હે ચિ કરી હાંવ સંવસારીં ॥82॥
સંવસારેં જન ગિઇળલે સકળ । ભોગવિતો ફળ ગર્ભવાસા ॥83॥
વાસનેચેં મૂળ છેદિલ્યાવાંચૂન । નવ્હે યા ખંડણ ગર્ભવાસા ॥84॥
સાયાસ કેલિયાવાંચુનિ તેં કાંહીં । ભોગાવરી પાહીં ઘાલૂં નયે ॥85॥
નયે બળેં ધડ ઘાલૂં કાંટએઆવરિ । જાયે જીવેં ધરી સર્પ હાતીં ॥86॥
હાતીં આહે હિત કરીલ તયાસી । હ્મણૌનિ ૠષીં સાંગિતલેં ॥87॥
સાંગતી યા લોકાં ફજિત કરૂનિ ।આપણ જે કોણી તરલે તે॥88॥
તેણેં વાળવંટીં ઉભારિલે કર । કૃપેચા સાગર પાંડુરંગ ॥89॥
ગંગાચરણીં કરી પાતકાંચી ધુની । પાઉલેં તીં મનીં ચિંતિલિયા ॥90॥
ચિંતનેં જયાચ્યા તારિલે પાષાણ । ઉદ્ધરી ચરણ લાવૂનિયાં ॥91॥
લાવૂનિયાં ટાળી નલગે બૈસાવેં । પ્રેમસુખ ઘ્યાવેં સંતસંગેં ॥92॥
સંતસંગેં કથા કરાવેં કીર્તન । સુખાચેં સાધન રામરામ ॥93॥
મગ કોઠેં દેવ જાઊં ન સકે દુરી । બૈસોનિ ભીતરી રાહે કંઠીં ॥94॥
રાહે વ્યાપુનિયાં સકળ શરીર । આપુલા વિસર પડોં નેદી ॥95॥
નેદી દુઃખ દેખોં આપુલિયા દાસા । વારી ગર્ભવાસા યમદૂતા ॥96॥
તાન ભૂક ત્યાસી વાહોં નેદી ચિંતા । દુઇંશ્ચત હે ઘેતાં નામ હોતી ॥97॥
હોતી જીવ ત્યાંચે સકળ હી જંત । પરિ તે અંકિત સંચિતાચે ॥98॥
ચેવલે જે કોણી દેહઅભિમાનેં । ત્યાંસી નારાયણેં કૃપા કેલી ॥99॥
કૃપાળૂ હા દેવ અનાથા કોંવસા । આહ્મી ત્યાચ્યા આશા લાગલોંસોં ॥100॥
લાવિયેલે કાસે યેણેં પાંડુરંગેં । તુકા હ્મણે સંગેં સંતાંચિયા ॥101॥

વિચાર કરિતી બૈસોનિ ગૌળણી । જ્યા કૃષ્ણકામિની કામાતુરા ॥1॥
એકાંત એકલ્યા એકા ચ સુખાચ્યા । આવડતી ત્યાંચ્યા ગોષ્ટી ત્યાંલા ॥2॥
તર્કવિતકિર્ણી દુરાવિલ્યા દુરી । મૌન ત્યા પરિચારી આરંભિલેં ॥3॥
કુશળા કવિત્યા કથિત્યા લોભિકા । ત્યા હી યેથેં નકા આહ્માંપાશીં ॥4॥
બોલક્યા વાચાળા કૃષ્ણરતા નાહીં । યાં ચોરોનિ તીંહીં ખેટ કેલી ॥5॥
ભેઊનિયાં જના એકી સવા જાલ્યા । વાતી વિઝવિલ્યા દાટોબળેં ॥6॥
કૃષ્ણસુખ નાહીં કળલેં માનસીં । નિંદિતી ત્યા ત્યાસી કૃષ્ણરતા ॥7॥
તો નયે જવળી દેખોનિ કોલ્હાળ । હ્મણૌનિ સમેળ મેળવિલા ॥8॥
અંતરીં કોમળા બાહેરી નિર્મળા । તલ્લીન ત્યા બાળા કૃષ્ણધ્યાનીં ॥9॥
હરિરૂપીં દૃઇષ્ટ કાનીં ત્યા ચ ગોષ્ટી । આળંગિતી કંઠીં એકા એકી ॥10॥
ન સાહે વિયોગ કરિતી રોદના । ભ્રમિષ્ટ ભાવના દેહાચિયા ॥11॥
વિસરલ્યા માગેં ગૃહ સુત પતી । અવસ્થા યાચિતી ગોવિંદાચી ॥12॥
અવસ્થા લાગોનિ નિવળ ચિ ઠેલ્યા । એકા એકી જાલ્યા કૃષ્ણરૂપા॥13॥
કૃષ્ણા હ્મણોનિયાં દેતી આલિંગન । વિરહતાપ તેણેં નિવારેના ॥14॥
તાપ કોણ વારી ગોવિંદાવાંચૂનિ । સાચ તો નયનીં ન દેખતાં ॥15॥
ન દેખતાં ત્યાંચા પ્રાણ રિઘોં પાહે । આજિ કામાસ યે ઉસિર કેલા ॥16॥
રિત્યા યાઆનગોષ્ટી તયાં નાવડતી । આઇંળગણ પ્રીતી કૃષ્ણાચિયા ॥17॥
માગેં કાંહીં આહ્મી ચુકલોં ત્યાચી સેવા । અસેલ યા દેવા રાગ આલા ॥18॥
આઠવિતી માગેં પાપપુણ્યદોષ । પરિહાર એકીસ એક દેતી ॥19॥
અનુતાપેં જાલ્યા સંતપ્ત ત્યા બાળા । ટાકુનિ વિવ્હળા ધરણી અંગ ॥20॥
જાણોનિ ચરિત્ર જવળી ચ હોતા । આલી ત્યા અનંતા કૃપા મગ ॥21॥
હોઉની પ્રગટ દાખવિલેં રૂપ । તાપત્રય તાપ નિવવિલે ॥22॥
નિવાલેયા દેખોનિ કૃષ્ણાચેં શ્રીમુખ । શોક મોહ દુઃખ દુરાવલા॥23॥
સાચ ભાવ ત્યાંચા આણુનિયાં મના । આળંગિતો રાણા વૈકુંઠીંચા॥24॥
હરિઅંગસંગેં હરિરૂપ જાલ્યા । બોલોં વિસરલ્યા તયા સુખા ॥25॥
વ્યભિચારભાવેં ભોગિલેં અનંતા । વતાઔનિ અસતાં ઘરાચારી ॥26॥
સકળા ચોરોનિ હરિ જયાં ચિત્તીં । ધન્ય ત્યા નાંદતી તયામધ્યેં॥27॥
ઉણેં પુરેં ત્યાંચેં પડોં નેંદી કાંહીં । રાખે સર્વાં ઠાયીં દેવ તયાં ॥28॥
ન કળે લાઘવ બ્રહ્માદિકાં ભાવ । ભિહ્ભાવેં દેવ કેલા તૈસા ॥29॥
તુકા હ્મણે ત્યાંચા ધન્ય વ્યભિચાર । સાધિલેં અપાર નિજસુખ ॥30॥
બાળક્રીડા પ્રારંભ અભંગ - 100

દેવા આદિદેવા જગત્રયા જીવા । પરિયેસીં કેશવા વિનંતી માઝી ॥1॥
માઝી વાણી તુઝે વર્ણી તુઝે વર્ણી ગુણ નામ । ઐસી દેઇપ પ્રેમ કાંહીં કળા ॥2॥
કળા તુજપાશીં આમચેં જીવન । ઉચિત કરૂન દેઇપ આહ્માં ॥3॥
આહ્માં શરણાગતાં તુઝા ચિ આધાર। તૂં તંવ સાગર કૃપાસિંધુ ॥4॥
સિંધુ પાયાવાટ હોય તુઝ્યા નામેં । જાળીં મહાકર્મેં દુસ્તરેં તીં ॥5॥
તીં ફળેં ઉત્તમેં તુઝા નિજધ્યાસ । નાહીં ગર્ભવાસ સેવિલિયા ॥6॥
સેવિંલિયા રામ કૃષ્ણ નારાયણ । નાહીં ત્યા બંધન સંસારાચેં ॥7॥
સંસાર તેં કાય તૃણવતમય । ઐગ્ન ત્યાસી ખાય ક્ષણમાત્રેં ॥8॥
ક્ષણમાત્રેં જાળી દોષાંચિયા રાસી । નિંદ્ય ઉત્તમાસી વંદ્ય કરી ॥9॥
કરીં ઇબ્રદેં સાચ આપલીં આપણ । પતિતપાવન દિનાનાથ ॥10॥
નાથ અનાથાચા પતિ ગોપિકાંચા । પુરવી ચિત્તીંચા મનોરથ ॥11॥
ચિત્તીં જેં ધરાવેં તુકા હ્મણે દાસીં । પુરવિતા હોસી મનોરથ ॥12॥

મનોરથ જૈસે ગોકુળીંચ્યા જના । પુરવાવી વાસના તયાપરી ॥1॥
રિણ ફેડાવયા અવતાર કેલા । અવિનાશ આલા આકારાસી ॥2॥
સીણ જાલા વસુદેવદેવકીસ । વધી બાળેં કંસ દુરાચારી ॥3॥
દુરાચારિયાસી નાહીં ભૂતદયા । આપ પર તયા પાપ પુણ્ય ॥4॥
પુણ્યકાળ ત્યાચા રાહિલાસે ઉભા । દેવકીચ્યા ગર્ભા દેવ આલે ॥5॥
ગર્ભાસી તયાંચ્ય આલા નારાયણ । તુટલેં બંધન આપેંઆપ॥6॥
આપેંઆપ બેડએઆ તુટલ્યા શંકળા । બંદાચ્યા આગળા કિલિયા કોંડે ॥7॥
કોંડમાર કેલા હોતા બહુ દિસ । સોડવી નિમિષ્ય નલગતાં ॥8॥
ન કળે તો ત્યાસી સાંગિતલા ભાવ । આપણાસી ઠાવ નંદાઘરીં ॥9॥
નંદાઘરીં જાતાં યેતાં વસુદેવા । નાહીં જાલા ગોવા સવેં દેવ ॥10॥
સવેં દેવ તયા આડ નયે કાંહીં । તુકા હ્મણે નાહીં ભય ચિંતા ॥11॥

ચિંતા તે પળાલી ગોકુળાબાહેરી । પ્રવેશ ભીતરી કેલા દેવેં ॥1॥
દેવ આલા ઘરા નંદાચિયા ગાંવા । ધન્ય ત્યાચ્યા દૈવા દૈવ આલેં ॥2॥
આલેં અવિનાશ ધરૂનિ આકાર । દૈત્યાચા સંહાર કરાવયા ॥3॥
કરાવયા ભહ્જનાચેં પાલણ । આલે રામકૃષ્ણ ગોકુળાસી ॥4॥
ગોકુળીં આનંદ પ્રગટલેં સુખ । નિર્ભર હે લોક ઘરોઘરીં ॥5॥
ઘરોઘરીં જાલા લૈમીચા વાસ । દૈન્યદાઇળદ્રાસ ત્રાસ આલા ॥6॥
આલા નારાયણ તયાંચ્યા અંતરા । દયા ક્ષમા નરા નારીલોકાં ॥7॥
લોકાં ગોકુળીંચ્યા જાલેં બ્રહ્મયાઆન । કેલિયાવાંચૂન જપતપેં ॥8॥
જપતપેં કાય કરાવીં સાધનેં । જંવેં નારાયણેં કૃપા કેલી ॥9॥
કેલીં નારાયણેં આપુલીં અંકિત । તો ચિ ત્યાંચેં હિત સર્વ જાણે ॥10॥
સર્વ જાણે એક વિષ્ણુ સાચ ખરા । આણીક દુસરા નાહીંનાહીં ॥11॥
નાહીં ભહા દુજેં તિહીં ત્રિભુવનીં । એકા ચક્રપાણીવાંચૂનિયાં ॥12॥
યાચ્યા સુખસંગેં ઘેતી ગર્ભવાસ । તુકા હ્મણે આસ ત્યજૂનિયાં ॥13॥

યાંચ્યા પૂર્વપુણ્યા કોણ લેખા કરી । જિંહીં તો મુરારી ખેળવિલા ॥1॥
ખેળવિલા જિંહીં અંતર્બાહએસુખેં । મેળવૂનિ મુખેં ચુંબન દિલેં ॥2॥
દિલેં ત્યાંસી સુખ અંતરીચેં દેવેં । જિંહીં એકા ભાવેં જાણિતલા ॥3॥
જાણિતલા તિહીં કામાતુર નારી । કૃષ્ણભોગાવરી ચિત્ત જ્યાંચેં ॥4॥
જ્યાંચેં કૃષ્ણીં તન મન જાલેં રત । ગૃહ પતિ સુત વિસરલ્યા ॥5॥
વિષ તયાં જાલેં ધન માન જન । વસવિતી વન એકાંતીં ત્યા ॥6॥
એકાંતીં ત્યા જાતી હરીસી ઘેઉનિ । ભોગૈચ્છાધણી ફેડાવયા ॥7॥
વયાચ્યા સંપન્ના તૈસા ત્યાંકારણેં । અંતરીંચા દેણેં ઇચ્છાભોગ ॥8॥
ભોગ ત્યાગ નાહીં દોન્હી જયાપાસીં । તુકા હ્મણે જૈસી સ્પટિકશિળા ॥9॥

શિળા સ્ફટિકાચી ન પાલટે ભેદેં । દાઉનિયાં છંદે જૈસી તૈસી ॥1॥
જૈસા કેલા તૈસા હોય ક્ષણક્ષણા । ફેડાવી વાસના ભિહ્ભાવેં ॥2॥
ફેડાવયા આલા અવઘિયાંચી ધણી । ગોપાળ ગૌળણી માયબાપા ॥3॥
માયબાપા સોડવિલેં બંદીહુનિ । ચાણૂર મદુ઩ની કંસાદિક ॥4॥
દિક નાહીં દેણેં અરિમિત્રા એક । પૂતના કંટક મુહ્ કેલી ॥5॥
મુહ્ કેલા મામા કંસ મહાદોષી । બાળહત્યા રાસી પાતકાંચ્યા ॥6॥
પાપ કોઠેં રાહે હરી આઠવિતાં । ભહી દ્વેષેં ચિંતા જૈસા તૈસા ॥7॥
સાક્ષી તયાપાશીં પૂર્વીલકર્માચ્યા। બાંધલા સેવેચ્યા રુણી દેવ ॥8॥
દેવ ભોળા ધાંવે ભહા પાઠોવાઠી। ઉચ્ચારિતાં કંઠીં માગેંમાગેં ॥9॥
માનાચા કંટાળા તુકા હ્મણે ત્યાસી। ધાંવે તો ઘરાસી ભાવિકાંચ્યા ॥10॥

ચારી વેદ જ્યાચી કીર્તી વાખાણિતી । બાંધવી તો હાતીં ગૌળણીચ્યા ॥1॥
ગૌળણિયા ગળા બાંધિતી ધારણીં । પાયાં ચક્રપાણી લાગે તયા ॥2॥
તયાઘરીં રિઘે ચોરાવયા લોણી । રિતેં પાળતૂનિ શિરે માજી ॥3॥
માજી શિરોનિયાં નવનીત ખાયે । કવાડ તેં આહે જૈસેં તૈસેં ॥4॥
જૈસા તૈસા આહે અંતર્બાહએઆત્કારીં । હ્મણૌનિ ચોરી નસંપડે ॥5॥
નસંપડે તયાં કરિતાં ખટપટ । વાઉગે બોભાટ વર્માવિણ ॥6॥
વર્મ જાણતી ત્યા એકલ્યા એકટા । બૈસતીલ વાટા નિરોધૂનિ ॥7॥
નિવાંત રાહિલ્યા નિઃસંગ હોઊનિ । નિશ્ચળ જ્યા ધ્યાનીં કૃષ્ણધ્યાન ॥8॥
ન યે ક્ષણભરી યોગિયાંચે ધ્યાનીં । ધરિતી ગૌળણી ભાવિકા ત્યા ॥9॥
ભાવિકા તયાંસી યેતો કાકુલતી। શાહાણ્યા મરતી નસંપડે ॥10॥
નલગે વેચાવી ટોળી ધનાનાંવેં । તુકા હ્મણેં ભાવેં ચાડ એકા ॥11॥

ચાડ અનન્યાચી ધરી નારાયણ । આપણાસમાન કરી રંકા ॥1॥
રંક હોતી રાજે યમાચિયે ઘરીં । આચરણેં બરી નાહીં હ્મણવોનિ ॥2॥
નસંપડે ઇંદ્રચંદ્રબ્રહ્માદિકાં । અભિમાનેં એકા તિળમાત્રેં॥3॥
તિળમાત્ર જરી હોય અભિમાન । મેરુ તો સમાન ભાર દેવા ॥4॥
ભાર પૃથિવીચા વાહિલા સકળ । જડ હોતી ખળ દુષ્ટ લોક ॥5॥
દુષ્ટ અભહ્ જે નિષ્ઠ‍ માનસીં । કેલી હે તયાંસી યમપુરી ॥6॥
યમદૂત ત્યાંસી કરિતી યાતના । નાહીં નારાયણા ભજિજેલેં ॥7॥
જે નાહીં ભજલે એકા ભાવેં હરી । તયાં દંડ કરી યમધર્મ ॥8॥
યમધર્મ હ્મણે તયાં દોષિયાંસી । કાં રે કેશવાસી ચુકલેતી ॥9॥
ચુકલેતી કથા પુરાણશ્રવણ । હોતે તુહ્માં કાન ડોળે મુખ ॥10॥
કાન ડોળે મુખ સંતાંચી સંગતિ । ન ધરા ચ ચિત્તીં સાંગિતલેં ॥11॥
સાંગિતલેં સંતીં તુહ્માં ઉગવૂનિ । ગર્ભાદ યેઊનિ યમદંડ ॥12॥
દંડૂં આહ્મીં રાગેં હ્મણે યમધર્મ । દેવા હોય શ્રમ દુર્જનાચા ॥13॥
દુર્જનાચા યાણેં કરૂનિ સંહાર । પૂર્ણઅવતાર રામકૃષ્ણ ॥14॥
રામકૃષ્ણનામેં રંગલે જે નર । તુકા હ્મણે ઘર વૈકુંઠી ત્યાં ॥15॥

વૈકુંઠીચ્યા લોકાં દુર્લભ હરિજન । તયા નારાયણ સમાગમેં ॥1॥
સમાગમ ત્યાંચા ધરિલા અનંતેં । જિહીં ચિત્તવિત્ત સમપિ઩લેં ॥2॥
સમથૉ તીં ગાતી હરીચે પવાડે । યેર તે બાપુડે રાવરાણે॥3॥
રામકૃષ્ણેં કેલેં કૌતુક ગોકુળીં । ગોપાળાંચે મેળીં ગાઇ઩ ચારી ॥4॥
ગાઇ઩ ચારી મોહોરી પાંવા વાહે પાઠીં । ધન્ય જાળી કાઠી કાંબળીચેં ॥5॥
કાય ગૌઇળયાંચ્યા હોત્યા પુણ્યરાસી । આણીક ત્યા હ્મૈસી ગાઇ઩ પશુ ॥6॥
સુખ તેં અમુપ લુટિલેં સકળીં । ગોપિકા ગોપાળીં ધણીવરિ ॥7॥
ધણીવરિ ત્યાંસી સાંગિતલી માત । જયાચેં જેં આર્ત તયાપરી ॥8॥
પરી યાચિ તુહ્મી આઇકા નવળ । દુર્ગમ જો ખોલ સાધનાસિ ॥9॥
શિક લાવૂનિયાં ઘાલિતી બાહેરી । પાહાતી ભીતરી સવેં ચિ તો ॥10॥
તોંડાકડે ત્યાંચ્યા પાહે કવતુકેં । શિવ્યા દેતાં સુખેં હાસતુસે ॥11॥
હાંસતસે શિવ્યા દેતાં ત્યા ગૌળણી । મરતાં જપધ્યાનીં ન બોલે તો ॥12॥
તો જેંજેં કરિલ તેં દિસે ઉત્તમ । તુકા હ્મણે વર્મ દાવી સોપેં ॥13॥

દાવી વર્મ સોપેં ભાવિકાં ગોપાળાં । વાહે ત્યાંચ્યા ગળાં પાલે માળા ॥1॥
માન દેતી આધીં માગતીલ ડાવ । દેવા તેં ગૌરવ માને સુખ ॥2॥
માનતી તે મંત્ર હમામા હુંબરી । સિંતોડિતી વરિ સ્નાન તેણેં ॥3॥
વસ્ત્રેં ઘોંગડિયા ઘાલુનિયાં તળીં । વરી વનમાળી બૈસવિતી ॥4॥
તિંહીં લોકાંસી જો દુર્લભ ચિંતના । તો ધાંવે ગોધના વળતિયાં ॥5॥
યાંચ્યા વચનાચીં પુષ્પેં વાહે શિરીં । નૈવેદ્ય ત્યાંકરીં કવળ માગે ॥6॥
ત્યાંચિયે મુખીંચેં હિરોનિયાં ઘ્યાવેં। ઉઇચ્છષ્ટ તેં ખાવેં ધણીવરી ॥7॥
વરી માથાં ગુંફે મોરપિસાંવેટી । નાચે ટાળી પિટી ત્યાંચ્યા છંદેં ॥8॥
છંદેં નાચતીલ જયાસવેં હરી । દેહભાવ વરી વિસરલીં ॥9॥
વિસરલી વરી દેહાચી ભાવના । તે ચિ નારાયણા સર્વપૂજા ॥10॥
પૂજા ભાવિકાંચી ન કળતાં ઘ્યાવી । ન માગતાં દાવી નિજ ઠાવ ॥11॥
ઠાવ પાવાવયા હિંડે માગેં માગેં । તુકા હ્મણે સંગેં ભહાંચિયા ॥12॥

ભહ્જનાં દિલેં નિજસુખ દેવેં । ગોપિકા ત્યા ભાવેં આળંગિલ્યા ॥1॥
આળંગિલ્યા ગોપી ગુણવંતા નારી । ત્યાંચ્યા જન્માંતરીં હરિ ૠણી ॥2॥
રુસલિયા ત્યાંચેં કરી સમાધાન । કરવિતા આણ ક્રિયા કરી ॥3॥
ક્રિયા કરી તુહ્માં ન વજે પાસુનિ । અવઘિયાજણી ગોપિકાંસી ॥4॥
ગોપિકાંસી હ્મણે વૈકુંઠીંચા પતિ । તુહ્મીં માઝ્યા ચિત્તીં સર્વભાવેં ॥5॥
ભાવ જૈસા માઝ્યાઠાયીં તુહ્મી ધરા । તૈસા ચિ મી ખરા તુહ્માંલાગીં ॥6॥
તુહ્માં કળોં દ્યા હા માઝા સાચ ભાવ । તુમચા ચિ જીવ તુહ્માં ગ્વાહી ॥7॥
ગ્વાહી તુહ્માં આહ્માં અસે નારાયણ। આપલી ચ આણ વાહાતસે ॥8॥
સત્ય બોલે દેવ ભિહ્ભાવ જૈસા। અનુભવેં રસા આણૂનિયાં ॥9॥
યાંસી બુઝાવિતો વેગળાલ્યા ભાવેં । એકીચેં હેં ઠાવેં નાહીં એકી ॥10॥
એકી ક્રિયા નાહીં આવઘિયાંચા ભાવ । પૃથક હા દેવ ઘેતો તૈસેં ॥11॥
તૈસેં કળોં નેદી જો મી કોઠેં નાહીં । અવઘિયાંચે ઠાયીં જૈસા તૈસા ॥12॥
જૈસા મનોરથ જયે ચિત્તીં કામ । તૈસા મેઘશામ પુરવિતો ॥13॥
પુરવિલે મનોરથ ગોપિકાંચે । આણીક લોકાંચે ગોકુળીંચ્યા ॥14॥
ગોકુળીંચ્યા લોકાં લાવિયેલા છંદ । બૈસલા ગોવિંદ ત્યાચા ચિત્તીં ॥15॥
ચિત્તેં હી ચોરૂનિ ઘેતલીં સકળા । આવડી ગોપાળાંવરી તયાં ॥16॥
આવડે તયાંસી વૈકુંઠનાયક । ગેલીં સકિળક વિસરોનિ ॥17॥
નિંદા સ્તુતી કોણી ન કરી કોણાચી । નાહીં યા દેહાચી શુઇદ્ધ કોણા॥18॥
કોણાસી નાઠવે કન્યા પુત્ર માયા । દેવ હ્મણુનિ તયા ચુંબન દેતી ॥19॥
દેતી યા ટાકૂન ભ્રતારાંસી ઘરીં । લાજ તે અંતરીં આથી ચ ના ॥20॥
નાહીં કોણા ધાક કોણાસી કોણાચા । તુકા હ્મણે વાચા કાયા મનેં ॥21॥

મનેં હરિરૂપીં ગુંતલ્યા વાસના । ઉદાસ યા સુના ગૌઇળયાંચ્યા ॥1॥
યાંચ્યા ભ્રતારાંચીં ધરૂનિયાં રૂપેં । ત્યાંચ્યા ઘરીં ત્યાંપેં ભોગ કરી ॥2॥
કરી કવતુક ત્યાચે તયાપરી । એકાં દિસે હરિ એકાં લેંક ॥3॥
એક ભાવ નાહીં સકળાંચ્યા ચિત્તીં । હ્મણઊનિ પ્રીતિ તૈસેં રૂપ ॥4॥
રૂપ યાચેં આહે અવઘેં ચિ એક । પરિ કવતુક દાખવિલેં ॥5॥
લેંકરૂં ન કળે સ્થૂલ કીં લહાન । ખેળે નારાયણ કવતુકેં ॥6॥
કવતુક કેલેં સોંગ બહુરૂપ । તુકા હ્મણે બાપ જગાચા હા ॥7॥

જગાચા હા બાપ દાખવિલેં માયે । માતી ખાતાં જાયે મારાવયા ॥1॥
મારાવયા તિણેં ઉગારિલી કાઠી । ભુવનેં ત્યા પોટીં ચૌદા દેખે ॥2॥
દેખે ભયાનક ઝાંકિયેલે ડોળે । માગુતા તો ખેળે તયેપુઢે ॥3॥
પુઢેં રિઘોનિયાં ઘાલી ગળાં કવ । કળોં નેદી માવ માયાવંતા ॥4॥
માયાવંત વિશ્વરૂપ કાય જાણે । માઝેં માઝેં હ્મણે બાળ દેવા ॥5॥
બાળપણીં રીઠા રગડિલા દાઢે । મારિયેલે ગાઢે કાગબગ ॥6॥
ગળાં બાંધઊનિ ઉખળાસી દાવેં । ઉન્મળી ત્યા ભાવેં વિમળાર્જુન ॥7॥
ન કળે જુનાટ જગાચા જીવન । ઘાતલેં મોહન ગૌઇળયાંસી ॥8॥
સિંકીં ઉતરૂનિ ખાય નવનીત । ન કળે બહુત હોય તરી ॥9॥
તરીં દુધડેરે ભરલે રાંજણ । ખાય તે ભરૂન દાવી દુણી ॥10॥
દુણી જાલેં ત્યાચા માનિતી સંતોષ દુભત્યાચી આસ ધરૂનિયાં ॥11॥
આશાબદ્ધા દેવ અસોનિ જવળી । નેણતી તે કાળીં સ્વાર્થામુળેં ॥12॥
મુળેં યાચ દેવ ન કળે તયાંસી । ચિત્ત આશાપાશીં ગોવિયેલેં ॥13॥
લેંકરૂં આમચેં હ્મણે દસવંતી । નંદાચિયે ચિત્તીં તો ચિ ભાવ ॥14॥
ભાવ જાણાવયા ચરિત્ર દાખવી। ઘુસિળતાં રવી ડેરિયાંત ॥15॥
ડેરિયાંત લોણી ખાદલેં રિઘોનિ । પાહે તોં જનની હાતીં લાગે ॥16॥
હાતીં ધરૂનિયાં કાઢિલા બાહેરી। દેખોનિયાં કરી ચોજ ત્યાસી ॥17॥
સિકવી વિચાર નેણે ત્યાચી ગતી । હોતા કોણે રીતી ડેરિયાંત ॥18॥
યાંસી પુત્રલોભેં ન કળે હા ભાવ । કળોં નેદી માવ દેવ ત્યાંસી ॥19॥
ત્યાંસી માયામોહજાળ ઘાલી ફાંસ । દેર આપણાસ કળોં નેદી ॥20॥
નેદી રાહોં ભાવ લોભિકાંચે ચિત્તીં । જાણતાં ચિ હોતી અંધળીં તીં ॥21॥
અંધળીં તીં તુકા હ્મણે સંવસારીં । જિહીં નાહીં હરિ ઓળખિલા ॥22॥

ઓળખી તયાંસી હોય એકા ભાવેં । દુસરિયા દેવેં ન પવિજે ॥1॥
ન પવિજે કદા ઉન્મત્ત જાલિયા । ડંબુ તો ચિ વાંયાં નાગવણ ॥2॥
વનવાસ દેવાકારણેં એકાંત । કરાવીં હીં વ્રતતપેં યાગ॥3॥
વ્રત યાગ યાંસી ફળલીં બહુતેં । હોતીં યા સંચિતેં ગૌઇળયાંચી ॥4॥
યાંસી દેવેં તારિયેલેં ન કળતાં । માગીલ અનંતા ઠાવેં હોતેં ॥5॥
હોતેં તેં દ્યાવયા આલા નારાયણ । માયબાપાં રીણ ગૌઇળયાંચેં ॥6॥
ગૌઇળયાંચેં સુખ દુર્લભ આણિકાં । નાહીં બ્રહ્માદિકાં તુકા હ્મણે ॥7॥

નેણતિયાંસાટીં નેણતા લાહાન । થિંકોનિ ભોજન માગે માયે ॥1॥
માયા દોની યાસ બાપ નારાયણા । સારખી ભાવના તયાંવરી ॥2॥
તયાંવરી ત્યાચા સમચિત્ત ભાવ । દેવકીવસુદેવ નંદ દોઘે ॥3॥
ઘેઉનિયાં એકે ઠાયીં અવતાર । એકીં કેલા થોર વાઢવૂનિ॥4॥
ઉણા પુરા યાસી નાહીં કોણી ઠાવ । સારિખા ચિ દેવ અવઘિયાંસી॥5॥
યાસી દોની ઠાવ સારિખે અનંતા । આધીલ માગુતા વાઢલા તો ॥6॥
વાઢલા તો સેવાભિહ્ચિયા ગુણેં । ઉપચારમિષ્ટાન્નેં કરૂનિયાં ॥7॥
કરોનિયાં સાયાસ મેળવિલેં ધન । તેં હી કૃષ્ણાર્પણ કેલેં તીહીં ॥8॥
કૃષ્ણાસી સકળ ગાઇ઩ ઘોડે હ્મૈસી । સમપિ઩લ્યા દાસી જીવેં ભાવ॥9॥
જીવેં ભાવેં ત્યાચી કરિતીલ સેવા । ન વિસંબતી નાંવા ક્ષણભરી॥10॥
ક્ષણભરી હોતાં વેગળા તયાંસ । હોતી કાસાવીસ પ્રાણ ત્યાંચે ॥11॥
ત્યાંચે ધ્યાનીં મનીં સર્વભાવેં હરિ । દેહ કામ કરી ચિત્ત ત્યાપેં ॥12॥
ત્યાચેં ચિ ચિંતન કૃષ્ણ કોઠેં ગેલા । કૃષ્ણ હા જેવિલા નાહીં કૃષ્ણ॥13॥
કૃષ્ણ આલા ઘરા કૃષ્ણ ગેલા દારા । કૃષ્ણ હા સોયરા ભેટોં કૃષ્ણા ॥14॥
કૃષ્ણ ગાતાં ઓંવ્યા દળણીં કાંડણીં । કૃષ્ણ હા ભોજનીં પાચારિતી ॥15॥
કૃષ્ણ તયાં ધ્યાનીં આસનીં શયનીં । કૃષ્ણ દેખે સ્વપનીં કૃષ્ણરૂપ ॥16॥
કૃષ્ણ ત્યાંસ દિસે આભાસ દુઇશ્ચતાં । ધન્ય માતાપિતા તુકા હ્મણે ॥17॥

કૃષ્ણ હા પરિચારી કૃષ્ણ હા વેવ્હારી । કૃષ્ણ ઘ્યા વો નારી આણિકી હ્મણે ॥1॥
હ્મણે કૃષ્ણાવિણ કૈસેં તુહ્માં ગમે । વિળ હા કરમે વાંયાંવિણ ॥2॥
વાંયાંવિણ તુહ્મીં પિટીત્યા ચાકટી । ઘ્યા ગે જગજેઠી ક્ષણભરી ॥3॥
ક્ષણભરી યાચ્યા સુખાચા સોહળા । પહા એકવેળા ઘેઊનિયાં ॥4॥
યાચેં સુખ તુહ્માં કળલિયાવરિ । મગ દારોદારીં ન ફિરાલ ॥5॥
લટિકેં હેં તુહ્માં વાટેલ ખેળણેં । એકા કૃષ્ણાવિણેં આવઘેં ચિ ॥6॥
અવઘ્યાંચા તુહ્મીં ટાકાલ સાંગાત । ઘેઊનિ અનંત જાલ રાના ॥7॥
નાવડે તુહ્માંસ આણીક બોલિલેં । મગ હેં લાગલેં હરિધ્યાન ॥8॥
ન કરા હા મગ યા જીવા વેગળા । ટોંકવાલ બાળા આણિકા હી ॥9॥
આણિકા હી તુહ્મા યેતી કાકુલતી। જવળી ઇઇચ્છતી ક્ષણ બૈસોં ॥10॥
બૈસોં ચલા પાહોં ગોપાળાચેં મુખ। એકી એક સુખ સાંગતીલ ॥11॥
સાંગે જંવ ઐસી માત દસવંતી । તંવ ધરિતી ચિત્તીં બાળા ॥12॥
બાળા એકી ઘરા ઘેઉનિયાં જાતી । નાહીં ત્યા પરતી તુકા હ્મણે ॥13॥

તુકા હ્મણે પુન્હા ન યેતી માગુત્યા । કૃષ્ણાસીં ખેળતાં દિવસ ગમે ॥1॥
દિવસ રાતી કાંહીં નાઠવે તયાંસી । પાહાતાં મુખાસી કૃષ્ણાચિયા ॥2॥
યાચ્યા મુખેં નયે ડોળયાસી વીટ । રાહિલે હે નીટ તાટસ્થ ચિ ॥3॥
તાટસ્થ રાહિલેં સકળ શરીર । ઇંઇદ્રયેં વ્યાપાર વિસરલીં ॥4॥
વિસરલ્યા તાન ભુક ઘર દાર । નાહીં હા વિચાર આહોં કોઠેં ॥5॥
કોઠેં અસોં કોણ જાલા વેળ કાળ । નાઠવે સકળ વિસરલ્યા ॥6॥
વિસરલ્યા આહ્મીં કોણીયે જાતીચ્યા। વર્ણા હી ચહૂંચ્યા એક જાલ્યા ॥7॥
એક જાલ્યા તેવ્હાં કૃષ્ણાચિયા સુખેં । નિઃશંકેં ભાતુકેં ખેળતીલ ॥8॥
ખેળતા ભાતુકેં કૃષ્ણાચ્યા સહિત । નાહીં આશંકિત ચિત્ત ત્યાંચેં ॥9॥
ચિત્તીં તો ગોવિંદ લટિકેં દળણ । કરિતી હેં જન કરી તૈસેં ॥10॥
જન કરી તૈસા ખેળતીલ ખેળ । અવઘા ગોપાળ કરૂનિયાં ॥11॥
કરિતી આપલા આવઘા ગોવિંદ । જના સાચ ફંદ લટિકા ત્યા ॥12॥
ત્યાણીં કેલા હરિ સાસુરેં માહેર । બંધુ હે કુમર દીર ભાવેં ॥13॥
ભાવના રાહિલી એકાચિયે ઠાયીં । તુકા હ્મણે પાયીં ગોવિંદાચે ॥14॥

ગોવિંદ ભ્રતાર ગોવિંદ મુળહારી । નામેં ભેદ પરિ એક ચિ તો ॥1॥
એકાચીં ચ નામેં ઠેવિયેલીં દોની । કિલ્પતીલ મનીં યાવેં જાવેં ॥2॥
જાવેં યાવેં તિહીં ઘર઴ઇચયા ઘરીં । તેથિચી સિદોરી તેથેં ન્યાવી ॥3॥
વિચારિતાં દિસે યેણેં જાણેં ખોટેં । દાવિતી ગોમટેં લોકા ઐસેં ॥4॥
લોક કરૂનિયાં સાચ વર્તતાતી । તૈશા ત્યા ખેળતી લટિક્યાચી ॥5॥
લટિકીં કરિતી મંગળદાયકેં । લટિકીં ચ એકેં એકાં વ્યાહી ॥6॥
વ્યાહી ભાઇ઩ હરિ સોયરા જાવાયી । અવઘિયાંચ્યા ઠાયીં કેલા એક ॥7॥
એકાસિ ચ પાવે જેં કાંહીં કરિતી । ઉપચાર સંપિત્ત નાના ભોગ ॥8॥
ભોગ દેતી સર્વ એકા નારાયણા । લટિક્યા ભાવના વ્યાહી ભાઇ઩ ॥9॥
લટિકા ચ ત્યાંણીં કેલા સંવસાર । જાણતી સાચાર વેગળા ત્યા ॥10॥
ત્યાંણીં મૃઇત્તકેચેં કરૂનિ અવઘેં । ખેળતીલ દોઘેં પુરુષનારી ॥11॥
પુરુષનારી ત્યાંણીં ઠેવિયેલીં નાવેં । કવતુકભાવેં વિચરતી ॥12॥
વિચરતી જૈસે સાચ ભાવેં લોક । તૈસેં નાહીં સુખ ખેળતીયા ॥13॥
યાંણીં જાણિતલેં આપઆપણયા । લટિકેં હેં વાંયાં ખેળતોં તેં ॥14॥
ખેળતોં તે આહ્મીં નવ્હોં નારીનર । હ્મણોનિ વિકાર નાહીં તયાં ॥15॥
તયા ઠાવેં આહે આહ્મી અવઘીં એક । હ્મણોનિ નિઃશંક ખેળતીલ ॥16॥
તયાં ઠાવેં નાહીં હરિચિયા ગુણેં । આહ્મી કોણકોણેં કાય ખેળોં ॥17॥
કાય ખાતોં આહ્મી કાસયા સાંગાતેં । કૈસેં હેં લાગતેં નેણોં મુખી॥18॥
મુખીં ચવી નાહીં વરી અંગીં લાજ । વરણા યાતી કાજ ન ધરિતી॥19॥
ધરિતીલ કાંહીં સંકોચ ત્યા મના । હાંસતાં યા જના નાઇકતી॥20॥
નાઇકતી બોલ આણિકાંચે કાનીં । હરિ ચિત્તીં મનીં બૈસલાસે ॥21॥
બૈસલાસે હરિ જયાંચિયે ચિત્તીં । તયાં નાવડતી માયબાપેં ॥22॥
માયબાપેં ત્યાંચીં નેતી પાચારુનિ । બળેં પરિ મનીં હરિ વસે ॥23॥
વસતીલ બાળા આપલાલે ઘરીં । ધ્યાન ત્યા અંતરીં ગોવિંદાચેં ॥24॥
ગોવિંદાચેં ધ્યાન નિજલિયા જાગ્યા । આણીક વાઉગ્યા ન બોલતી॥25॥
ન બોલતી નિજલિયા હરિવિણ । જાગૃતિ સપન એક જાલેં ॥26॥
એકવિધ સુખ ઘેતી નિત્ય બાળા । ભ્રમર પરિમળાલાગીં તૈશા ॥27॥
તૈસા ત્યાંચા ભાવ ઘેતલા ત્યાંપરી । તુકા હ્મણે હરિ બાળલીલા॥28॥

લીલાવિગ્રહી તો લેવવી ખાવવી । યશોદા બૈસવી માંડીવરી ॥1॥
માંડીવરી ભાર પુષ્પાચિયે પરી । બૈસોનિયાં કરી સ્તનપાન ॥2॥
નભાચા હી સાક્ષી પાતાળાપરતા । કુર્વાઇળતે માતા હાતેં ત્યાસિ ॥3॥
હાતેં કુર્વાળુની મુખીં ઘાલી ઘાંસ । પુરે હ્મણે તીસ પોટ ધાલેં ॥4॥
પોટ ધાલેં મગ દેતસે ઢેંકર । ભહીચેં તેં ફાર તુળસીદળ ॥5॥
તુળસીદળ ભાવેં સહિત દેવાપાણી । ફાર ત્યાહુનિ ક્ષીરસાગરા ॥6॥
ક્ષીરાચા કાંટાળા અસે એકવેળ । ભહીચેં તેં જળ ગોડ દેવા ॥7॥
દેવા ભહ્ જિવાહુનિ આવડતી । સકળ હિ પ્રીતિ ત્યાંચ્યાઠાયીં ॥8॥
ત્યાંચા હા અંકિત સર્વ ભાવેં હરિ । તુકા હ્મણે કરી સર્વ કાજ ॥9॥

જયેવેળીં ચોરૂનિયાં નેલીં વત્સેં । તયાલાગીં તૈસેં હોણેં લાગે ॥1॥
લાગે દોહીં ઠાયી કરાવેં પાળણ । જગાચા જીવન માયબાપ ॥2॥
માય જાલ્યાવરી અવઘ્યા વત્સાંચી । ઘરીં વત્સેં જીચીં તૈસા જાલા ॥3॥
જાલા તૈસા જૈસે ઘરિંચે ગોપાળ । આણિક સકળ મોહરી પાંવે ॥4॥
મોહરી પાંવે સિંગેં વાહિલ્યા કાહાળા । દેખિલા સોહાળા બ્રહ્માદિકીં ॥5॥
બ્રહ્માંદિકાં સુખ સ્વપનીં હી નાહીં । તૈસેં દોહીં ઠાયીં વોસંડલેં ॥6॥
વોસંડલ્યા ક્ષીર અમુપ ત્યા ગાયી । જૈસી જ્યાચી આઇ઩ તૈસા જાલા ॥7॥
લાઘવ કળલેં બ્રહ્મયાસી યાચેં । પરબ્રહ્મ સાચેં અવતરલેં ॥8॥
તરલે હે જન સકળ હી આતાં । ઐસેં તો વિધાતા બોલિયેલા ॥9॥
લાગલા હે સ્તુતી કરૂં અનંતાચી । ચતુર્મુખ વાચી ભહી સ્તોત્રેં ॥10॥
ભિહ્કાજેં દેવેં કેલા અવતાર। પૃથ્વીચા ભાર ફેડાવયા ॥11॥
પૃથિવી દાટીલી હોતી યા અસુરીં । નાસાહાવે વરીભાર તયે ॥12॥
તયા કાકુલતી આપલ્યા દાસાંચી । તયાલાગીં વેચી સર્વસ્વ હી ॥13॥
સ્વહિત દાસાંચેં કરાવયાલાગીં । અવ્યહ્ હેં જગીં વ્યહી આલેં ॥14॥
લેખા કોણ કરી યાંચિયા પુણ્યાચા । જયાંસવેં વાચા બોલે હરી ॥15॥
હરી નામમાત્રેં પાતકાંચ્યા રાસી । તો આલા ઘરાસિ ગૌઇળયાંચ્યા ॥16॥
ગૌઇળયે અવઘીં જાલીં કૃષ્ણમય । નામેં લોકત્રય તરતીલ ॥17॥
તરતીલ નામેં કૃષ્ણાચિયા દોષી । બહુત જ્યાંપાશીં હોઇલ પાપ ॥18॥
પાપ ઐસેં નાહીં કૃષ્ણનામેં રાહે । ધન્ય તો ચિ પાહે કૃષ્ણમુખ ॥19॥
મુખ માઝેં કાય જો મી વણૂપ પાર । મગ નમસ્કાર ઘાલી બ્રહ્મા ॥20॥
બ્રહ્મા નમસ્કાર ઘાલી ગોધનાસી । કળલા તયાસિ હા ચિ દેવ ॥21॥
દેવ ચિ અવગા જાલાસે સકળ । ગાઇ઩ હા ગોપાળ વત્સેં તેથેં ॥22॥
તેથેં પાહાણેં જેં આણીક દુસરેં । મૂર્ખ ત્યા અંતરેં દુજા નાહીં ॥23॥
દુજા ભાવ તુકા હ્મણે જયા ચિત્તી । રવરવ ભોગિતી કુંભપાક ॥24॥

કુંભપાક લાગે તયાસિ ભોગણેં । અવઘા ચિ નેણે દેવ ઐસા ॥1॥
દેવ ઐસા ઠાવા નાહીં જયા જના । તયાસિ યાતના યમકરી ॥2॥
કળલા હા દેવ તયા સાચ ખરા । ગાઇ઩ વત્સેં ઘરા ધાડી બ્રહ્મા ॥3॥
બ્રહ્માદિકાં ઐસા દેવ અગોચર । કૈસા ત્યાચા પાર જાણવેલ ॥4॥
જાણવેલ દેવ ગૌઇળયાંચ્યા ભાવેં । તુકા હ્મણે સેવે સંચિત હેં ॥5॥

સંચિત ઉત્તમ ભૂમિ કસૂનિયાં । જાઊં નેણે વાંયાં પરિ ત્યાચેં ॥1॥
ત્યાચિયા પિકાસિ આલિયા ઘુમરી । આલ્યા ગાઇ઩વરી આણિક ગાઇ઩ ॥2॥
ગાઇ઩ દવડુનિ ઘાલિતી બાહેરી । તંવ હ્મણે હરિ બાંધા ત્યા હી ॥3॥
ત્યાહી તુહ્મી બાંધા તુમચ્યા સારિખ્યા । ભોવંડા પારિખ્યા વાડએઆંતુનિ ॥4॥
પારિખ્યા ન યેતી કોણાચિયા ઘરા । સૂત્રધારી ખરા નારાયણ ॥5॥
નારાયણ નાંદે જયાચિયે ઠાયીં । સહજ તેથેં નાહીં ઘાલમેલી ॥6॥
મેલીં હીં શાહાણીં કરિતાં સાયાસ । નાહીં સુખલેશ તુકા હ્મણે ॥7॥

તુકા હ્મણે સુખ ઘેતલેં ગોપાળીં । નાચતી કાંબળીં કરુનિ ધ્વજા ॥1॥
કરૂનિયાં ટિરી આપુલ્યા માંદળ । વાજવિતી ટાળ દગડાચે ॥2॥
દગડાચે ટાળ કોણ ત્યાંચા નાદ । ગીત ગાતાં છંદ તાલ નાહીં ॥3॥
નાહી તાળ ગાતાં નાચતાં ગોપાળાં । ઘનનીળ સાવળા તયામધ્યેં ॥4॥
મધીં જયાં હરિ તેં સુખ આગળેં । દેહભાવ કાળેં નાહીં તયાં ॥5॥
તયાંસિ આળંગી આપુલિયા કરીં । જાતી ભૂમીવરી લોટાંગણીં ॥6॥
નિજભાવ દેખે જયાંચિયે અંગીં । તુકા હ્મણે સંગીં ક્રીડે તયાં ॥7॥

તયાંસવેં કરી કાલા દહીંભાત । સિદો†યા અનંત મેળવુની ॥1॥
મેળવુની અવઘિયાંચે એકે ઠાયીં । માગેં પુઢેં કાંહીં ઉરોં નેદી ॥2॥
નેદી ચોરી કરૂં જાણે અંતરીંચેં । આપલેં હીં સાચેં દ્યાવેં તેથેં ॥3॥
દ્યાવા દહીંભાત આપલે પ્રકાર । તયાંચા વેવ્હાર સાંડવાવા ॥4॥
વાંટી સકળાંસિ હાતેં આપુલિયા । જૈસેં માગે તયા તૈસેં દ્યાવેં ॥5॥
દ્યાવેં સાંભાળુની સમ તુકભાવેં । આપણ હિ ખાવેં ત્યાંચેં તુક ॥6॥
તુક સકળાંચે ગોવિંદાચે હાતીં । કોણ કોણે ગતિ ભલા બુરા ॥7॥
રાખે ત્યાસિ તૈસેં આપલાલ્યા ભાવેં । વિચારુનિ દ્યાવેં જૈસેં તૈસેં ॥8॥
તૈસેં સુખ નાહીં વૈકુંઠીંચ્યા લોકાં । તેં દિલેં ભાવિકાં ગોપાળાંસિ ॥9॥
ગોપાળાંચે મુખીં દેઉની કવળ । ઘાંસ માખે લાળ ખાય ત્યાંચી ॥10॥
ત્યાંચિયે મુખીંચે કાઢૂનિયાં ઘાંસ। ઝોંબતાં હાતાંસ ખાય બળેં ॥11॥
બળેં જયાચિયા ઠેંગણેં સકળ । તયાતેં ગોપાળ પાડિતીલ ॥12॥
પાઠી ઉચલૂનિ વાહાતીલ ખાંદીં । નાચતીલ માંદીં મેળવુની ॥13॥
માંદીં મેળવુની ધણી દિલી આહ્માં। તુકા હ્મણે જમા કેલ્યા ગાઇ઩ ॥14॥

કેલા પુઢેં હરિ અસ્તમાના દિસા । માગેં ત્યાસરિસે થાટ ચાલે ॥1॥
થાટ ચાલે ગાઇ઩ ગોપાળાંચી ધૂમ । પુઢેં કૃષ્ણ રામ તયાં સોયી ॥2॥
સોયી લાગલિયા તયાંચી અનંતી । ન બોલવિતાં યેતી માગેં તયા ॥3॥
તયાંચિયે ચિત્તીં બૈસલા અનંત । ઘેતી નિત્યનિત્ય તેં ચિ સુખ ॥4॥
સુખ નાહીં કોણા હરિચ્યા વિયોગેં । તુકા હ્મણે જુગેં ઘડી જાય ॥5॥

જાય ફાકોનિયાં નિવડિતાં ગાઇ઩ । આપલાલ્યા સોયી ઘરાચિયે ॥1॥
ઘરાચિયે સોયી અંતરલા દેવ । ગોપાળાંચે જીવ ગોવિંદાપે॥2॥
ગોવિંદે વેધિલેં તુકા હ્મણે મન । વિયોગેં હી ધ્યાન સંયોગાચેં ॥3॥

સંયોગ સકળાં અસે સર્વકાળ । દુઇશ્ચત્ત ગોપાળ આલા દિસે ॥1॥
ગોપાળ ગુણાચા હ્મણે ગુણમય । નિંબલોણ માયે ઉતરિલેં ॥2॥
ઉતરૂનિ હાતેં ધરિ હનૂવઠી । ઓવાળૂનિ દિઠી સાંડિયેલી॥3॥
દિઠી ઘાલી માતા વિશ્વાચ્યા જનકા । ભિહ્ચિયા સુખા ગોડાવલા ॥4॥
લહાન હા થોર જીવજંત ભૂતેં । આપણ દૈવતેં જાલા દેવી ॥5॥
દેવી હ્મૈસાસુર મુંજિયા ખેચર । લહાન હિ થોર દેવ હરિ ॥6॥
હરિ તુકા હ્મણે અવઘા એકલા । પરિ યા ધાકુલા ભહાસાટીં ॥7॥

ભહીસાટીં કેલી યશોદેસી આળી । થિંકોનિયા ચોળી ડોળે દેવ ॥1॥
દેવ ગિળુનિયાં ધરિલેં મોહન । માય હ્મણે કોણ યેથેં દુજેં ॥2॥
દુજેં યેથેં કોણી નાહીં કૃષ્ણાવિણ । નિરુતે જાણોન પુસે દેવા ॥3॥
દેવાપાશીં પુસે દેવ કાય જાલા । હાંસેં આલેં બોલા યાચેં હરિ ॥4॥
યાંચે મી જવળી દેવ તો નેણતી । લટિકેં માનિતી સાચ ખરેં ॥5॥
લટિકેં તેં સાચ સાચ તેં લટિકે । નેણતી લોભિકેં આશાબદ્ધ ॥6॥
સાંગ હ્મણે માય યેરુ વાસી તોંડ । તંવ તેં બ્રહ્માંડ દેખે માજી ॥7॥
માજી જયા ચંદ્ર સૂર્ય તારાંગણેં । તો ભહાંકારણેં બાળલીલા ॥8॥
લીળા કોણ જાણે યાચેં મહિમાન । જગાચેં જીવન દેવાદિદેવ ॥9॥
દેવેં કવતુક દાખવિલેં તયાં । લાગતીલ પાયાં માયબાપેં ॥10॥
માયબાપ હ્મણે હા ચિ દેવ ખરા । આણીક પસારા લટિકા તો ॥11॥
તો હિ ત્યાંચા દેવ દિલા નારાયણેં । માઝેં હેં કરણેં તો હિ મી ચ ॥12॥
મીં ચ હ્મણૌનિ જેં જેં જેથેં ધ્યાતી । તેથેં મી શ્રીપતિ ભોગિતા તેં ॥13॥
તેં મજ વેગળેં મી તયા નિરાળા । નાહીં યા સકળા બ્રહ્માંડાંત ॥14॥
તતભાવના તૈસેં ભવિષ્ય તયાચેં । ફળ દેતા સાચેં મી ચ એક ॥15॥
મી ચ એક ખરા બોલેં નારાયણ । દાવિલેં નિર્વાણ નિજદાસાં ॥16॥
નિજદાસાં ખૂણ દાવિલી નિરુતી । તુકા હ્મણે ભૂતીં નારાયણ ॥17॥

નારાયણ ભૂતીં ન કળે જયાંસિ । હોય ગર્ભવાસીં યેણેં જાણેં ॥1॥
યેણેં જાણેં હોય ભૂતાંચ્યા મત્સરેં । ન કળતાં ખરેં દેવ ઐસા ॥2॥
દેવ ઐસા જયા કળલા સકળ । ગેલી તળમળ દ્વેષબુઇદ્ધ॥3॥
બુદ્ધીચા પાલટ નવ્હે કોણે કાળીં । હરિ જળીં સ્થળીં તયા ચિત્તીં ॥4॥
ચિત્ત તેં નિર્મળ જૈસેં નવનીત । જાણિજે અનંત તયામાજી ॥5॥
તયામાજી હરિ જાણિજે ત્યા ભાવેં । આપલેં પરાવેં સારિખેં ચિ ॥6॥
ચિંતનેં તયાચ્યા તરતી આણીક । જો હેં સકિળક દેવ દેખે ॥7॥
દેવ દેખે તો હી કસા દેવ નવ્હે । ઉરલા સંદેહે કાય ત્યાસિ ॥8॥
કાયા વાચા મનેં પૂજાવે વૈષ્ણવ । હ્મણૌનિ ભાવ ધરૂનિયાં ॥9॥
યાંસિ કવતુક દાખવિલેં રાનીં । વોણવા ગિળૂનિ ગોપાળાંસિ ॥10॥
ગોપાળાંસિ ડોળે ઝાંકવિલે હાતેં । ધરિલેં અનંતેં વિશ્વરૂપ ॥11॥
પસરૂનિ મુખ ગિઇળયેલેં જ્વાળ । પહાતી ગોપાળ બોટાં સાંદી ॥12॥
સંધિ સારૂનિયાં પાહિલેં અનંતા । હ્મણતી તે આતાં કળલાંસી ॥13॥
કળલા હા તુઝા દેહ નવ્હે દેવા । ગિઇળલા વોણવા આણીક તો ॥14॥
તો તયાં કળલા આરુષાં ગોપાળાં । દુર્ગમ સકળાં સાધનાંસિ ॥15॥
સીણ ઉરે તુકા હ્મણે સાધનાચા । ભાવિકાંસિ સાચા ભાવ દાવી ॥16॥

ભાવ દાવી શુદ્ધ દેખોનિયાં ચિત્ત । આપલ્યા અંકિત નિજદાસાં ॥1॥
સાંગે ગોપાળાંસિ કાય પુણ્ય હોતેં । વાંચલોં જળતે આગી હાતીં ॥2॥
આજિ આહ્માં યેથેં રાખિયેલેં દેવેં । નાહીં તરી જીવેં ન વંચતોં ॥3॥
ન વંચત્યા ગાઇ઩ જળતોં સકળેં । પૂર્વપુણ્યબળેં વાંચવિલેં ॥4॥
પૂર્વપુણ્ય હોતેં તુમચિયે ગાંઠી । બોલે જગજેઠી ગોપાળાંસિ ॥5॥
ગોપાળાંસિ હ્મણે વૈકુંઠનાયક । ભલે તુહ્મી એક પુણ્યવંત ॥6॥
કરી તુકા હ્મણે કરવી આપણ । દ્યાવેં થોરપણ સેવકાંસિ ॥7॥

કાય આહ્માં ચાળવિસી વાયાંવિણ । હ્મણસી દુરૂન દેખિલાસિ ॥1॥
લાવૂનિયાં ડોળે નવ્હતોં દુઇશ્ચત । તુજ પરચિત્ત માવ હોતી ॥2॥
હોતી દૃઇષ્ટ આંત ઉઘડી આમચી । બાહેરી તે વાંયાં ચિ કુંચી ઝાકું ॥3॥
જાલાસિ થોરલા થોરલ્યા તોંડાચા । ગિઇળયેલા વાચા ધૂર આગી ॥4॥
આગી ખાતો ઐસા આમચા સાંગાતી । આનંદેં નાચતી ભોંવતાલી ॥5॥
ભોંવતીં આપણા મેળવિલીં દેવેં । તુકા હ્મણે ઠાવેં નાહીં યાઆન ॥6॥

નાહીં ત્યાચી શંકા વૈકુંઠનાયકા । નેણતી તે એકાવિણ દુજા ॥1॥
જાણતિયાં સવેં યેઊં નેદી હરિ । તર્કવાદી દુરી દુરાવિલે॥2॥
વાદિયાસિ ભેદ નિંદા અહંકાર । દેઊનિયાં દૂર દુરાવિલે ॥3॥
દુરાવલે દૂર આશાબદ્ધ દેવા । કરિતાં યા સવા કુટુંબાચી ॥4॥
ચિત્તીં દ્રવ્યદારા પુત્રાદિસંપત્તી । સમાન તે હોતી પશુ નર ॥5॥
નરક સાધિલે વિસરોનિ દેવા । બુડાલે તે ભવા નદીમાજી ॥6॥
જીહીં હરિસંગ કેલા સંવસારીં । તુકા હ્મણે ખરી ખેપ ત્યાંચી ॥7॥

ખેળીંમેળીં આલે ઘરા ગોપીનાથ । ગોપાળાંસહિત માતેપાશીં ॥1॥
માતેપાશીં એક નવલ સાંગતી । જાલી તૈસી ખ્યાતી વોણવ્યાચી ॥2॥
ઓવાઇળલેં તિનેં કરૂનિ આરતી । પુસે દસવંતી ગોપાળાંસિ ॥3॥
પુસે પડતાળુની માગુતી માગુતી । ગોપાળ સાંગતી કવતુક ॥4॥
કવતુકા કાનીં આઇકતાં ત્યાંચે । બોલતાં યે વાચે વીટ નયે ॥5॥
નયન ગુંતલે શ્રીમુખ પાહતાં । ન સાહે લવતાં આડ પાતેં ॥6॥
તેવ્હાં કવતુક કળોં આલેં કાંહીં । હળુહળુ દોહીં માયબાપાં ॥7॥
હળુહળુ ત્યાંચેં પુણ્ય જાલેં વાડ । વારલેં હેં જાડ તિમિરાચેં ॥8॥
તિમિર હેં તેથેં રાહોં શકે કૈસેં । જાલિયાં પ્રકાશેં ગોવિંદાચ્યા ॥9॥
દાવી તુકા હ્મણે દેવ જ્યા આપણા । પાલટે તેં ક્ષણામાજી એકા ॥10॥

કાય આતાં યાસિ હ્મણાવેં લેંકરૂં । જગાચા હા ગુરુ માયબાપ ॥1॥
માયા યાચી યાસિ રાહિલી વ્યાપૂન । કળોં નયે ક્ષણ એક હોતાં ॥2॥
ક્ષણ એક હોતાં વિસરલીં ત્યાસિ । માઝેંમાઝેં ઐસેં કરી બાળા ॥3॥
કરી કવતુક કળોં નેદી કોણા । યોજૂનિ કારણા તેં ચિ ખેળે ॥4॥
તેં સુખ લુટિલેં ઘરિચિયા ઘરીં । તુકા હ્મણે પરી આપુલાલ્યા ॥5॥

આપુલાલ્યાપરી કરિતીલ સેવા । ગીત ગાતી દેવા ખેળવૂનિ ॥1॥
ખેળુ માંડિયેલા યમુને પાબળીં । યા રે ચેંડુફળી ખેળૂં આતાં ॥2॥
આણવિલ્યા ડાંગા ચવગુણાં કાઠી । બૈસોનિયા વાંટી ગડિયા ગડી ॥3॥
ગડી જંવ પાહે આપણાસમાન । નાહીં નારાયણ હ્મણે દુજા ॥4॥
જાણોનિ ગોવિંદેં સકળાંચા ભાવ । તયાંસિ ઉપાવ તો ચિ સાંગે ॥5॥
સાંગે સકળાંસિ વ્હા રે એકીકડે । ચેંડૂ રાખા ગડે તુહ્મી માઝા ॥6॥
મજ હા ન લગે આણીક સાંગાતી । રાખાવી બહુતીં હાલ માઝી ॥7॥
માઝે હાકે હાક મેળવા સકળ । નવ જા બરળ એકમેકાં ॥8॥
એકા સમતુકેં અવઘેચિ રાહા । જાઇ઩લ તો પાહા ધરા ચેંડૂ ॥9॥
ચેંડૂ ધરા ઐસેં સાંગતો સકળાં । આપણ નિરાળા એકલા ચિ ॥10॥
ચિંડુનિયાં ચેંડૂ હાણે ઊર્ધ્વમુખેં । ઠેલીં સકિળક પાહાત ચિ ॥11॥
પાહાત ચિ ઠેલીં ન ચલતાં કાંહીં । યેરૂ લવલાહીં હ્મણે ધરા ॥12॥
ધરાવા તયાનેં ત્યાચેં બળ જ્યાસિ। યેરા આણિકાંસિ લાગ નવ્હે ॥13॥
નવ્હે કામ બળ બુઇદ્ધ નાહીં ત્યાચેં । ન ધરવે નિંચેં ઉંચાવિણ ॥14॥
વિચારીં પડિલે દેખિલે ગોપાળ । યા હ્મણે સકળ મજમાગેં ॥15॥
માર્ગ દેવાવિણ ન દિસે આણિકા । ચતુર હોત કા બહુત જન ॥16॥
ચતુર ચિંતિતી બહુત મારગ । હરિ જાય લાગ પાહોનિયાં ॥17॥
યા માગેં જે ગેલે ગોવિંદા ગોપાળ । તે નેલે સીતળ પંથ ઠાયાં ॥18॥
પંથ જે ચુકલે આપલે મતીચે । તયાંમાગેં ત્યાંચે તે ચિ હાલ ॥19॥
હાલ દોઘાં એક મોહરાં માગિલાં । ચાલતાં ચુકલાં વાટ પંથ ॥20॥
પંથ પુઢિલાંસી ચાલતાં ન કળે । માગિલાંનીં ડોળે ઉઘડાવે ॥21॥
વયાચા પ્રબોધ વિચાર જ્યા નાહીં । સમાન તો દેહીં બાળકાંસી ॥22॥
સિકવિલેં હિત નાયિકે જો કાનીં । ત્યામાગેં ભલ્યાંનીં જાઊં નયે ॥23॥
નયે તેં ચિ કરી શ્રેષ્ઠાચિયા મના । મૂર્ખ એક જાણા તો ચિ ખરા ॥24॥
રાનભરી જાલે ન કળે મારગ । મગ તો શ્રીરંગ આઠવિલા ॥25॥
લાજ સાંડૂનિયાં મારિતીલ હાકા । કળલેં નાયકા વૈકુંઠીંચ્યા ॥26॥
ચારી વેદ જ્યાચી કીર્તી વાખાણીતી । તયા અતિ પ્રીતિ ગોપાળાંચી॥27॥
ગોપાળાંચા ધાંવા આઇકિલા કાનીં । સોયી ચક્રપાણિ પાલવિલેં॥28॥
સાયા ધરૂનિયાં આલે હરિપાસીં । લહાન થોરાંસી સાંભાઇળલેં ॥29॥
સાંભાઇળલેં તુકા હ્મણે સકળ હિ । સુખી જાલે તે હી હરિમુખેં॥30॥

મુખેં સાંગે ત્યાંસિ પૈલ ચેંડૂ પાહા । ઉદકાંત ડોહાચિયે માથાં ॥1॥
માથાં કળંબાચે અવઘડા ઠાયીં । દાવિયેલા ડોહીં જળામાજી ॥2॥
જળાંત પાહાતાં હાડતિ યા દૃઇષ્ટ । હ્મણે જગજેઠી ઐસેં નવ્હે ॥3॥
નવ્હે સાચ ચેંડૂ છાયા દિસે આંત । ખરા તેથેં ચિત્ત લાવા વરી ॥4॥
વરી દેખિયેલા અવઘ્યાંનીં ડોળાં । હ્મણતી ગોપાળા આતાં કૈસેં ॥5॥
કૈસેં કરૂનિયાં ઉતરાવા ખાલીં । દેખોનિયાં ભ્યાલીં અવઘીં ડોહો ॥6॥
ડોહો બહુ ખોલ કાળયા ભીતરી । સરલીં માઘારીં અવઘીં જણેં ॥7॥
જયાચેં કારણ તયાસી ચ ઠાવેં । પુસે ત્યાચ્યા ભાવેં ત્યાસ હરિ ॥8॥
ત્યાસિ નારાયણ હ્મણે રાહા તળીં । ચઢે વનમાળી ઝાડાવરી ॥9॥
વરિ જાતાં વરિ પાહાતી ગોપાળ । હ્મણતિ સકળ આહ્મી નેણોં ॥10॥
નેણોં હ્મણતી હેં કરિતોસિ કાઇ઩। આહ્માં તુઝી આઇ઩ દેઇલ સિવ્યા ॥11॥
આપુલિયા કાનાં દેઉનિયાં હાત । સકળીં નિમિત્ય ટાઇળયેલેં ॥12॥
નિમિત્યાકારણેં રચિલેં કારણ । ગેલા નારાયણ ખાંદીવરી ॥13॥
ખાંદીવરી પાવ ઠેવિયેલા દેવેં । પાડાવા ત્યા ભાવેં ચેંડૂ તળીં ॥14॥
તળીલ નેણતી તુકા હ્મણે ભાવ । અંતરીંચા દેવ જાણોં નેદી ॥15॥

નેદી કળોં કેલ્યાવિણ તેં કારણ । દાખવી આણૂન અનુભવા ॥1॥
ન પુરેસા હાત ઘાલી ચેંડૂકડે । હ્મણીતલેં ગડે સાંભાળાવેં ॥2॥
સાંભાળ કરિતાં સકળાં જિવાંચા । ગોપાળાંસિ વાચા હ્મણે બરેં ॥3॥
બરેં વિચારુની કરાવેં કારણ । હ્મણે નારાયણ બ†યા બરેં ॥4॥
બરેં હ્મણૌનિ તયાંકડે પાહે । સોડવિલા જાય ચેંડૂ તળા ॥5॥
તયાસવેં ઉડી ઘાતલી અનંતેં । ગોપાળ રડતે યેતી ઘરા ॥6॥
યેતાં ત્યાંચા લોકીં દેખિલા કોલ્હાળ । સામોરીં સકળ આલીં પુઢેં ॥7॥
પુસતીલ માત આપઆપલ્યાસિ । હરિદુઃખેં ત્યાંસી ન બોલવે ॥8॥
ન બોલવે હરિ બુડાલાસેં મુખેં । કુટિતીલ દુઃખેં ઉર માથે ॥9॥
માયબાપેં તુકા હ્મણે ન દેખતી । ઐસેં દુઃખ ચિત્તીં ગોપાળાંચ્યા ॥10॥

ગોપાળાં ઉભડુ નાવરે દુઃખાચા । કુંટિત હે વાચા જાલી ત્યાંચી ॥1॥
જાલેં કાય ઐસેં ન કળે કોણાસી । હ્મણતી તુહ્માંપાસીં દેવ હોતા ॥2॥
દેવાસવેં દુઃખ ન પવતે ઐસેં । કાંહીં અનારિસેં દિસે આજી ॥3॥
આજિ દિસે હરિ ફાંકલા યાંપાશીં । હ્મણૌનિ ઐશી પરિ જાલી ॥4॥
જાણવિલ્યાવિણ કૈસેં કળે ત્યાંસિ। શાહાણે તયાંસિ કળોં આલે ॥5॥
કળોં આલેં તીહીં કાઉંફ્દ શાંત કેલા । ઠાયીંચા ચ ત્યાંલા થોડા હોતા ॥6॥
હોતા તો વિચાર સાંગિતલા જના । ગોપાળ શાહાણા હોતા ત્યાણેં ॥7॥
સાંગે આતાં હરિ તુહ્માં આહ્માં નાહીં । બુડાલા તો ડોહીં યમુનેચ્યા ॥8॥
યાસી અવકાશ નવ્હે ચિ પુસતાં । જાલિયા અનંતા કોણ પરિ ॥9॥
પરિ ત્યા દુઃખાચી કાય સાંગોં આતાં । તુકા હ્મણે માતા લોકપાળ॥10॥

પાષાણ ફુટતી તેં દુઃખ દેખોનિ । કરિતાં ગૌળણી શોક લોકાં ॥1॥
કાય ઐસેં પાપ હોતેં આહ્માંપાસીં । બોલતી એકાસી એક એકા ॥2॥
એકાંચિયે ડોળાં અસું બાહએઆત્કારી । નાહીં તીં અંતરીં જળતીલ ॥3॥
જળતીલ એકેં અંતર્બાહએઆત્કારેં । ટાકિલીં લેકુરેં કડિયેહૂનિ ॥4॥
નિવાંત ચિ એકેં રાહિલીં નિઇંશ્ચત । બાહેરી ના આંત જીવ ત્યાંચે ॥5॥
ત્યાંચે જીવ વરી આલે ત્યા સકળાં । એકા ત્યા ગોપાળાંવાંચૂનિયાં ॥6॥
વાંચણેં તેં આતાં ખોટેં સંવસારીં । નવ્હે ભેટી જરી હરિસવેં ॥7॥
સવેં ઘેઊનિયાં ચાલલી ગોપાળાં । અવઘીં ચ બાળા નર નારી ॥8॥
નર નારી નાહીં મનુષ્યાચેં નાવેં । ગોકુળ હેં ગાંવ સાંડિયેલેં ॥9॥
સાંડિયેલીં અન્નેં સંપદા સકળ । ચિત્તીં તો ગોપાળ ધરુનિ જાતી ॥10॥
તિરીં માના ઘાલૂનિયાં ઉભ્યા ગાઇ઩ । તટસ્થ યા ડોહીં યમુનેચ્યા ॥11॥
યમુનેચ્યા તિરીં ઝાડેં વૃક્ષ વલ્લી। દુઃખેં કોમાઇલીં કૃષ્ણાચિયા ॥12॥
યાંચેં ત્યાંચેં દુઃખ એક જાલેં તિરીં । મગ શોક કરી માયબાપ ॥13॥
માયબાપ તુકા હ્મણે સહોદર । તોંવરી ચ તીર ન પવતાં ॥14॥

તીર દેખોનિયાં યમુનેચેં જળ । કાંઠીં ચ કોલ્હાળ કરિતાતી ॥1॥
કૈવાડ નવ્હે ઘાલાવયા ઉડી । આપણાસિ ઓઢી ભય માગેં ॥2॥
માગેં સરે માય પાઉલા પાઉલીં । આપલ્યા ચ ઘાલી ધાકેં અંગ ॥3॥
અંગ રાખોનિયાં માય ખેદ કરી । અંતરીચેં હરી જાણવલેં ॥4॥
જાણવલેં મગ દેવેં દિલી બુડી । તુકા હ્મણે કુડી ભાવના હે ॥5॥

ભાવનેચ્યા મુળેં અંતરલા દેવ । શિરલા સંદેહ ભયેં પોટીં ॥1॥
પોટીં હોતેં માગેં જીવ દ્યાવા ઐસેં । બોલિલ્યા સરિસેં ન કરવે ॥2॥
ન કરવે ત્યાગ જીવાચા યા નાસ । નારાયણ ત્યાસ અંતરલા ॥3॥
અંતરલા બહુ બોલતાં વાઉગેં । અંતરીંચ્યા ત્યાગેંવિણ ગોષ્ટી ॥4॥
ગોષ્ટી સકળાંચ્યા આઇકિલ્યા દેવેં । કોણ કોણ્યાભાવેં રડતી તીં ॥5॥
તીં ગેલીં ઘરાસ આપલ્યા સકળ । ગોધનેં ગોપાળ લોક માય ॥6॥
માયબાપાંચી તોં ઐસી જાલી ગતિ । તુકા હ્મણે અંતીં કળોં આલેં ॥7॥

આલા યાંચા ભાવ દેવાચિયા મના । અંતરીં કારણાંસાઠીં હોતા ॥1॥
હોતા ભાવ ત્યાંચા પાહોનિ નિરાળા । નવ્હતા પાતાળા ગેલા આધીં ॥2॥
આધીં પાઠીમોરીં જાલીં તીં સકળેં । મગ યા ગોપાળેં બુડી દિલી ॥3॥
દિલી હાક ત્યાણેં જાઊનિ પાતાળા । જાગવિલેં કાળા ભુજંગાસિ ॥4॥
ભુજંગ હા હોતા નિજલા મંદિરીં । નિર્ભર અંતરીં ગર્વનિધિ ॥5॥
ગર્વ હરાવયા આલા નારાયણ । મિસ યા કરૂન ચેંડુવાચેં ॥6॥
ચેંડુવાચે મિસેં કાળયા નાથાવા । તુકા હ્મણે દેવા કારણ હેં ॥7॥

કાળયાચે માગે ચેંડુ પત્નીપાશીં । તેજઃપુંજ રાશી દેખિયેલા ॥1॥
લાવણ્યપૂતળા મુખપ્રભારાશી । કોટિ રવિ શશી ઉગવલે ॥2॥
ઉઘવલા ખાંબ કદ઩ળીચા ગાભા । બ્રીદેં વાંકી નભા દેખે પાયીં ॥3॥
પાહિલા સકળ તિનેં ન્યાહાળૂનિ । કોણ યા જનની વિસંબલી ॥4॥
વિસરુ હા તીસ કૈસા યાચા જાલા । જીવાહુનિ વાલ્હા દિસતસે ॥5॥
દિસતસે રૂપ ગોજિરેં લાહાન । પાહાતાં લોચન સુખાવલે ॥6॥
પાહિલેં પતાઔનિ કાળા દુષ્ટાકડે । મગ હ્મણે કુડેં જાલેં આતાં ॥7॥
આતાં હા ઉઠોનિ ખાઇ઩લ યા બાળા । દેઇ઩લ વેલ્હાળા માય જીવ ॥8॥
જીવ યાચા કૈસા વાંચે હ્મણે નારી । મોહિલી અંતરીં હરિરૂપેં ॥9॥
રૂપે અનંતાચીં અનંતપ્રકાર । ન કળે સાચાર તુકા હ્મણે ॥10॥

હ્મણે ચેંડૂ કોણેં આણિલા યા ઠાયા । આલોં પુરવાયા કોડ ત્યાચેં ॥1॥
ત્યાચેં આઇકોન નિષ્ઠ‍ વચન । ભયાભીત મન જાલેં તીચેં ॥2॥
તિચી ચિત્તવૃત્તી હોતી દેવાવરી । આધીં તે માઘારી ફિરલી વેગીં ॥3॥
વેગીં મન ગેલેં ભ્રતારાચે સોયી । વિઘ્ન આલેં કાંહીં આહ્માંવરીં ॥4॥
વરિ ઉદકાસ અંત નાહીં પાર । અક્ષોભ સાગર ભરલાસે ॥5॥
સંચાર કરૂનિ કોણ્યા વાટે આલા । ઠાયીં ચ દેખિલા અવચિતા ॥6॥
અવચિતા નેણોં યેથેં ઉગવલા । દિસે તો ધાકુલા બોલ મોઠે ॥7॥
મોઠએઆનેં બોલતો ભય નાહીં મનીં । કેલા ઉઠવૂની કાળ જાગા ॥8॥
જાગવિલા કાળસર્પ તયે વેળીં । ઉઠિલા કલ્લોળીં વિષાચિયે ॥9॥
યમુનેચ્યા ડોહાવરી આલા ઊત । કાઑયાકૃતાંતધૂદકારેં ॥10॥
કારણેં જ્યા યેથેં આલા નારાયણ । જાલેં દરુષણ દોઘાંમધીં ॥11॥
દોઘાંમધ્યેં જાલે બોલ પરસ્પરેં । પ્રસંગ ઉત્તરેં યુદ્ધાચિયા ॥12॥
ચિંતાવલા ચિત્તીં તોંડે બોલે કાળ । કરીન સકળ ગ્રાસ તુઝા ॥13॥
જાલા સાવકાશ ઝેંપ ઘાલી વરી। તંવ હ્મણે હરિ મુઇષ્ટઘાતેં ॥14॥
તેણેં કાળેં ત્યાસિ દિસે કાળ તૈસા। હરાવયા જૈસા જીવ જાલા ॥15॥
આઠવલે કાળા હાકારિલેં ગોત । મિળાલીં બહુતેં નાગકુળેં ॥16॥
કલ્હારીં સંધાનીં ધરિયેલા હરિ । અવઘા વિખારીં વ્યાપિયેલા ॥17॥
યાંસ તુકા હ્મણે નાહીં ભહીવિણ । ગરુડાચેં ચિંતન કેલેં મનીં ॥18॥

નિજદાસ ઉભા તાત્કાળ પાયાપેં । સ્વામી દેખે સર્પેં વેઇષ્ટયેલા ॥1॥
લહાનથોરેં હોતીં મિળાલીં અપારેં । ત્યાચ્યા ધુદકારેં નિવારિલીં ॥2॥
નિઘતાં આપટી ધરૂનિ ધાંવામધીં । એકાચેં ચિ વધી માથેં પાયેં ॥3॥
એકીં જીવ દિલે યેતાં ચ ત્યા ધાકેં । યેતીલ તીં એકેં કાકૂલતી ॥4॥
યથેષ્ટ ભિક્ષલીં પોટ ધાયે વરી । તંવ હ્મણે હરિ પુરે આતાં ॥5॥
આતાં કરૂં કામ આલોં જયાસાટીં । હરી ઘાલી મિઠી કાળયાસિ ॥6॥
યાસિ નાથૂનિયાં નાકીં દિલી દોરી । ચેંડૂ ભાર શિરીં કમળાંચા ॥7॥
ચાલવિલા વરી બૈસે નારાયણ । ગરુડા આળંગુન બહુડવિલેં ॥8॥
વિસરુ ન પડે સંવગડએઆ ગાઇ઩ । યમુનેચ્યા ડોહીં લક્ષ ત્યાંચેં ॥9॥
ત્યાચ્યા ગોષ્ટી કાંઠીં બૈસોનિ સાંગતી । બુડાલા દાવિતી યેથેં હરિ ॥10॥
હરીચેં ચિંતન કરિતાં આઠવ । તુકા હ્મણે દેવ આલા વરી ॥11॥

અવચિત ત્યાંણીં દેખિલા ભુજંગ । પળતીલ મગ હાઉ આલા ॥1॥
આલા ઘેઊનિયાં યમુનેબાહેરી । પાલવિતો કરીં ગડિયાંસિ॥2॥
ગડિયાંસિ હ્મણે વૈકુંઠનાયક । યા રે સકિળક મજપાશીં ॥3॥
મજપાશીં તુહ્માં ભય કાય કરી । જવિળ યા દુરી જાઊં નકા ॥4॥
કાનીં આઇકિલે ગોવિંદાચે બોલ । હ્મણતી નવલ ચલા પાહોં ॥5॥
પાહોં આલે હરીજવળ સકળ । ગોવિંદેં ગોપાળ આઇંળગિલે ॥6॥
આલ્યા ગાઇ઩ વરી ઘાલિતીલ માના । વોરસલેં સ્તના ક્ષીર લોટેં ॥7॥
લોટતી સકળેં એકાવરી એક । હોઉનિ પૃથક કુર્વાળલીં ॥8॥
કુર્વાળલીં આનંદેં ઘેતી ચારાપાણી । તિહીં ચક્રપાણી દેખિયેલા ॥9॥
ત્યાં ચ પાશીં હોતા પરિ કેલી માવ । ન કળે સંદેહ પડલિયા ॥10॥
યાતિ વૃક્ષ વલ્લી હોત્યા કોમેલિયા । ત્યાંસિ કૃષ્ણેં કાયા દિવ્ય દિલી ॥11॥
દિલેં ગોવિંદેં ત્યા પદા નાહીં નાશ। તુકા હ્મણે આસ નિરસલી ॥12॥

આસ નિરસલી ગોવિંદાચે ભેટી । સંવસારા તુટી પુઢિલિયા ॥1॥
પુઢેં પાઠવિલેં ગોવિંદેં ગોપાળાં । દેઉનિ ચપળાં હાતીં ગુઢી ॥2॥
હાકા આરોઇળયા દેઉનિ નાચતી । એક સાદાવિતી હરિ આલે ॥3॥
આરંધીં પડિલીં હોતીં તયાં ઘરીં । સંકીર્ણ ત્યા નારી નરલોક ॥4॥
લોકા ભૂક તાન નાહીં નિદ્રા ડોળા । રૂપ વેળોવેળાં આઠવિતી ॥5॥
આહાકટા મગ કરિતી ગેલિયા । આધીં ઠાવા તયાં નાહીં કોણા ॥6॥
આધીં ચુકી મગ ઘડે આઠવણ । તુકા હ્મણે જન પરિચયેં ॥7॥

જનની હે હ્મણે આહા કાય જાલેં । શરીર રિક્ષલેં કાય કાજેં ॥1॥
કાય કાજ આતાં હરિવિણ જિણેં । નિત્ય દુઃખ કોણેં સોસાવેં હેં ॥2॥
હેં દુઃખ ન સરે હરિ ન ભેટે તોં । ત્યામાગેં ચિ જાતોં એકા વેળે ॥3॥
એકવેળ જરી દેખતેં મી આતાં । તરી જીવાપરતા ન કરિતેં ॥4॥
કરિતાં હે માત હરીચેં ચિંતન । શુભ તો શકુન તુકા હ્મણે ॥5॥

શુભ માત તિહીં આણિલી ગોપાળીં । ચેંડૂ વનમાળી ઘેઉનિ આલે ॥1॥
આલી દારા દેખે હરુષાચી ગુઢી । સાંગિતલી પુઢી હરુષેં માત ॥2॥
હરુષલીં માતા કેલેં નિંબલોણ । ગોપાળાંવરૂન કુરવંડી ॥3॥
ગોપાળાં ભોવતેં મિળાલેં ગોકુળ । અવઘીં સકળ લહાન થોરેં ॥4॥
થોર સુખ જાલેં તે કાળીં આનંદ । સાંગતી ગોવિંદ વરિ આલા ॥5॥
આલે વરિ બૈસોનિયાં નારાયણ । કાળયા નાથૂન વહન કેલેં ॥6॥
નગરાબાહેરી નિઘાલે આનંદેં । લાવૂનિયાં વાદ્યેં નાના ઘોષ ॥7॥
નારાયણાપુઢેં ગોપાળ ચાલતી । આનંદેં નાચતી ગાતી ગીત ॥8॥
તંવ તો દેખિલા વૈકુંઠીંચા પતી । લોટાંગણીં જાતી સકળ હી ॥9॥
સકળ હી એકા ભાવેં આલિંગિલે । અવઘિયાં જાલે અવઘે હરિ ॥10॥
હરિ આલિંગનેં હરિરૂપ જાલીં । આપ વિસરલીં આપણાસ ॥11॥
સકળાંસી સુખ એક દિલેં દેવેં । માયબાપાં ભાવેં લોકપાળાં ॥12॥
માયબાપ દેવા નાહીં લોકપાળ । સારિખીં સકળ તુકા હ્મણે ॥13॥

નેણેં વર્ણ ધર્મ જીં આલીં સામોરીં । અવઘીં ચ હરી આઇંળગિલીં ॥1॥
હરિ લોકપાળ આલે નગરાંત । સકળાંસહિત માયબાપ ॥2॥
પારણેં તયાંચેં જાલેં એકા વેળે । દેખિલેં સાવળેં પરબ્રહ્મ ॥3॥
બ્રહ્માનંદેં લોક સકળ નાચતી । ગુઢિયા ઉભવિતી ઘરોઘરીં ॥4॥
ઘરોઘરીં સુખ આનંદ સોહળા । સડે રંગ માળા ચૌકદારીં ॥5॥
દારીં વૃંદાવનેં તુળસીચીં વનેં । રામકૃષ્ણગાણેં નારાયણ॥6॥
નારાયણ તિહીં પૂજિલા બહુતીં । નાના પુષ્પયાતી કરૂનિયાં ॥7॥
યાંચેં ૠણ નાહીં ફિટલેં માગીલ । પુઢેં ભાંડવલ જોડિતી હીં ॥8॥
હીં નવ્હતીં કધીં યા દેવા વેગળીં । કેલા વનમાળી સેવાૠણી ॥9॥
સેવાૠણેં તુકા હ્મણે રૂપધારી । ભહાંચા કૈવારી નારાયણા ॥10॥

નારાયણ આલે નિજમંદિરાસિ । જાલે યા લોકાંસિ બહુડવિતે ॥1॥
બહુડવિલે બહુ કેલેં સમાધાન । વિસરુ તો ક્ષણ નકા માઝા ॥2॥
માત સાંગિતલી સકળ વૃત્તાંત । કેલેં દંડવત સકળાંનીં ॥3॥
સકળાં ભાતુકેં વાંટિલ્યા સાખરા । આપલાલ્યા ઘરા લોક ગેલે ॥4॥
લોક ગેલે કામા ગાઇ઩પેં ગોપાળ । વારલી સકળ લોભાપાઠી ॥5॥
લોભ દાવુનિયાં આપલા વિસર । પાડિતો કુમર ધનઆશા ॥6॥
આશેચે બાંધલે તુકા હ્મણે જન । કાય નારાયણ ઐસા જાણે ॥7॥

જાલા કવતુક કરિતાં રોકડેં । આણીક હી પુઢેં નારાયણ ॥1॥
યેઉનિયાં પુઢેં ધરિલા મારગ । હરાવયા ભાગ ઇંદ્રાપાશીં॥2॥
ઇંદ્રા દહીં દુધ તૂપ નેતાં લોણી । ઘેતલેં હિરોનિ વાટે ત્યાંચેં ॥3॥
હિરોનિ ઘેતલ્યા કાવડી સકળા । હ્મણતી ગોપાળા બરેં નવ્હે ॥4॥
નવ્હે તેં ચિ કરી ન ભે કિળકાળા । તુકા હ્મણે લીળા ખેળે દેવ ॥5॥

ખેળ નવ્હે બરા ઇંદ્ર કોપલિયા । દેવ હ્મણે તયાં ભેઊં નકા ॥1॥
નકા ધરૂ ભય ધાક કાંહીં મનીં । બોલે ચક્રપાણિ ગૌઇળયાંસિ ॥2॥
ગૌઇળયાંસિ ધીર નાહીં યા વચનેં । આશંકિતમનેં વેડાવલીં ॥3॥
વેડાવલીં ત્યાંસિ ન કળતાં ભાવ । દેવઆદિદેવ નોળખતાં ॥4॥
નોળખતાં દુઃખેં વાહાતી શરીરીં । તુકા હ્મણે વરિ ભારવાહી ॥5॥

ભારવાહી નોળખતી યા અનંતા । જવળી અસતાં અંગસંગેં ॥1॥
અંગસંગેં તયા ન કળે હા દેવ । કળોનિ સંદેહ માગુતાલા ॥2॥
માગુતી પડતી ચિંતેચિયે ડોહીં । જયાચી હે નાહીં બુઇદ્ધ ઇસ્થર ॥3॥
બુઇદ્ધ ઇસ્થર હોઉં નેદી નારાયણ । આશબદ્ધ જન લોભિકાંચી ॥4॥
લોભિકાં ન સાહે દેવાચેં કરણેં । તુકા હ્મણે તેણેં દુઃખી હોતી ॥5॥

દુઃખી હોતી લોભેં કરાવેં તેં કાઇ઩ । ઉડતીલ ગાઇ઩ મ્હૈસી આતાં ॥1॥
આણીકહી કાંહીં હોઇ઩લ અરિષ્ટ । નાયિકે હા ધીટ સાંગિતલેં ॥2॥
સાંગોં ચલા યાચ્યા માયબાપાંપાશીં । નિઘાલે ઘરાસિ દેવા રાગેં ॥3॥
રાગેં કાલા દેતાં ન ઘેતી કવળ । ટોકવી ગોપાળ ક્રોધિયાંસિ ॥4॥
ક્રોધ દેવાવરિ ધરિયેલા રાગ । તુકા હ્મણે ભાગ ન લભતી ॥5॥

ભાગ ત્યા સુખાચે વાંકડએઆં બોબડએઆં । આપલિયા ગડએઆં ભાવિકાંસિ ॥1॥
ભારવાહી ગેલે ટાકુનિ કાવડી । નવનીતગોડી ભાવિકાંસિ ॥2॥
કાલા કરૂનિયાં વાંટિલાં સકળાં । આનંદેં ગોપાળાંમાજી ખેળે ॥3॥
ખેળેંમેળેં દહીં દુધ તૂપ ખાતી । ભય નાહીં ચિત્તીં કવણાચેં ॥4॥
કવણાચેં ચાલે તુકા હ્મણે બળ । જયાસી ગોપાળ સાહએ જાલા ॥5॥

જાણવલેં ઇંદ્રા ચરિત્ર સકળ । વાંકુલ્યા ગોપાળ દાવિતાતી ॥1॥
તાતડિયા મેઘાં આયાઆ કરી રાવ । ગોકુળીંચા ઠાવ ઉરોં નેદા ॥2॥
નેદાવિયા કાઇ઩ મ્હસી વાંચોં લોક । પુરા સકિળક સિળાધારીં ॥3॥
ધાક નાહીં માઝા ગોવિળયાં પોરાં । સકિળક મારા હ્મણે મેઘાં ॥4॥
હ્મણવિતી દેવ આપણાં તોંવરી । જંવ નાહીં વરી કોપલોં મી ॥5॥
મીપણેં હા દેવ ન કળે ચિ ત્યાંસી । અભિમાનેં રાસિ ગર્વાચિયા ॥6॥
અભિમાનરાસિ જયાચિયે ઠાયીં । તુકા હ્મણે તૈપ દેવ દુરી ॥7॥

દેવ ત્યાં ફાવલા ગોપાળાં । નાહીં તેથેં કળા અભિમાન॥1॥
નાડલીં આપલ્યા આપણ ચિ એકેં । સંદેહદાયકેં બહુફારેં ॥2॥
ફારેં ચાળવિલીં નેદી કળોં માવ । દેવાઆદિદેવ વિશ્વંભર ॥3॥
વિશ્વાસાવાંચુનિ કળોં નયે ખરા । અભહાં અધીરા જૈસા તૈસા ॥4॥
જૈસા ભાવ તૈસા જવિળ ત્યા દુરિ । તુકા હ્મણે હરિ દેતો ઘેતો ॥5॥

તો યા સાચ ભાવેં ન કળે ચિ ઇંદ્રા । હ્મણૌનિ ધારા ઘાલી સિળા ॥1॥
ઘાલી ધારા મેઘ કડાડિલા માથા । વરિ અવચિતા દેખિયેલા ॥2॥
દેખતી પાઊસ વોળલા ગોપાળ । ભ્યાલે હે સકળ વિચારિતી ॥3॥
વિચાર પડલા વિસરલે ખેળ । અન્યાય ગોપાળ હ્મણતી કેલા ॥4॥
લાગલેંસે ગોડ ન કળે તે કાળીં । ભેણેં વનમાળી આઠવિતી ॥5॥
આતાં કાયકૈસા કરાવા વિચાર । ગોધનાસિ થાર આપણિયા ॥6॥
યાંચિયા વિચારેં હોણાર તે કાઇ઩ । તુકા હ્મણે ઠાયીં વેડાવલીં ॥7॥

વેડાવલીં કાય કરાવેં યા કાળીં । હ્મણે વનમાળી ગોપાળાંસિ ॥1॥
શિરી ધરૂં ગોવદ્ધ઩ન ઉચલૂનિ । હ્મણે તુહ્મી કોણી ભિઊં નકા ॥2॥
નકા સાંડૂં કોણી આપલા આવાંકા । મારિતાં યા હાકા આરોઇળયા ॥3॥
અશંકિત ચિત્તેં ન વટે ત્યાં ખરેં । ધાકેં ચ તે બરેં હ્મણતી ચલા ॥4॥
ચિત્તી ધાક પરિ જવળી અનંત । તુકા હ્મણે ઘાત હોઊં નેદી ॥5॥

નેદી દુઃખ દેખોં દાસા નારાયણ । ઠેવી નિવારૂન આલ્યા આધીં ॥1॥
આધીં પુઢેં શુદ્ધ કરાવા મારગ । દાસાંમાગેં મગ સુખરૂપ ॥2॥
પર્વતાસિ હાત લાવિલા અનંતેં । તો જાય વરતેં આપેંઆપ ॥3॥
આપલ્યાઆપણ ઉચલિલા ગિરી । ગોપાળ હે કરી નિમિત્યાસિ ॥4॥
નિમિત્ય કરૂનિ કરાવેં કારણ । કરિતાં આપણ કળોં નેદી ॥5॥
દિનાચા કૃપાળુ પતિતપાવન । હેં કરી વચન સાંચ ખરેં ॥6॥
સાંગણેં ન લગે સુખદુઃખ દાસા । તુકા હ્મણે ઐસા કૃપાવંત ॥7॥

કૃપાવંતેં હાક દિલી સકિળકાં । માજિયા રે નકા રાહોં કોણી ॥1॥
નિઘાલે યા ભેણે પાઉસાચ્યા જન । દેખે ગોવદ્ધ઩ન ઉચલિલા ॥2॥
લાવિલે ગોપાળ ફેરીં ચહૂંકડે । હાંસે કાઉંફ્દે રડે કોણી ધાકેં ॥3॥
ધાકેં હીં સકળ નિઘાલીં ભીતરી । ઉચલિલા ગિરી તયાખાલીં ॥4॥
તયાખાલીં ગાઇ઩ વત્સેં આલીં લોક । પક્ષી સકિળક જીવજાતિ ॥5॥
જિહીં હ્મણવિલેં હરીચે અંકિત । જાતીચે તે હોત કોણી તરી ॥6॥
જાતિ કુળ નાહીં તયાસિ પ્રમાણ । અનન્યા અનન્ય તુકા હ્મણે ॥7॥

ત્યાંસિ રાખે બળેં આપુલે જે દાસ । કિળકાળાસિ વાસ પાહોં નેદી ।1॥
પાઉસ ન યેતાં કેલી યાંચી થાર । લાગલા તુષાર યેઊં મગ ॥2॥
યેઉનિ દગડ બૈસતીલ ગિરી । વરુષલા ધારીં શિળાંચિયે ॥3॥
શિળાંચિયે ધારીં વરુષલા આકાંત । હોતા દિવસ સાત એક સરેં ॥4॥
એક સરેં ગિરિ ધરિલા ગોપાળીં । હોતોં ભાવ બળી આહ્મી ઐસે ॥5॥
ઐસેં કળોં આલેં દેવાચિયા ચિત્તા । હ્મણે તુહ્મીં આતાં હાત સોડા ॥6॥
હાંસતી ગોપાળ કરૂનિ નવલ । આઇકોનિ બોલ ગોવિંદાચે ॥7॥
દાવિતીલ ડોયા ગુડઘે કોપર । ફુટલે તે ભાર ઉચલિતાં ॥8॥
ભાર આહ્માંવરિ ઘાલુનિ નિરાળા । રાહિલાસી ડોળા ચુકવુનિ ॥9॥
નિમિત્ય અંગુળી લાવિયેલી બરી । પાહોં કૈસા ગિરી ધરિતોસિ ॥10॥
સિણલે હે હોતે ઠાયીંચ્યા ત્યા ભારેં । લટિકેં ચિ ખરેં માનુનિયાં ॥11॥
યાંણીં અંત પાહોં આદરિલા યાચા । તુકા હ્મણે વાચા વાચાળ તે ॥12॥

વાચાળ લટિકે અભહ્ જે ખળ । આપુલેં તેં બળ વાખાણીતી ॥1॥
બળેં હુંબરતી સત્ય ત્યાં ન કળે । નુઘડતી ડોળે અંધઑયાંચે ॥2॥
આસુડિલ્યા માના હાત પાય નેટેં । તંવ ભાર બોટેં ઉચલિલા ॥3॥
લટિકા ચિ આહ્મીં સીણ કેલા દેવા । કળોં આલેં તેવ્હાં સકળાંસિ ॥4॥
આલેં કળોં તુકા હ્મણે અનુભવેં । મગ અહંભાવેં સાંડવલીં ॥5॥

સાંડવલે સકળાંચે અભિમાન । આણિલે શરણ લોટાંગણીં॥1॥
લોટાંગણીં આલે હોઊનિયાં દીન । મગ નારાયણ હ્મણે ભલેં ॥2॥
ભલા આજિ તુહ્મી કેલા સાચ પણ । ગિરિ ગોવર્ધન ઉચલિલા ॥3॥
લાગતી ચરણા સકળ તે કાળીં । આહ્માંમધ્યેં બળી તૂં ચિ એક ॥4॥
એકા તુજવિણ ન યોં આહ્મી કામા । કળોં કૃષ્ણા રામા આલેં આજી ॥5॥
આજિવરિ આહ્માં હોતા અભિમાન । નેણતાં ચરણમહિમા તુઝા ॥6॥
તુઝા પાર આહ્મી નેણોં નારાયણા । નખીં ગોવદ્ધ઩ના રાખિયેલેં ॥7॥
રાખિયેલેં ગોકુળ આહ્માં સકળાંસિ । દગડાચ્યા રાશી વરુષતાં ॥8॥
વર્ણાવેં તેં કાય તુઝેં મહિમાન । ધરિતી ચરણ સકિળક ॥9॥
સકળ હી તાન વિસરલીં ભૂક । સકળ હી સુખ દિલેં ત્યાંસિ ॥10॥
ત્યાસિ કળોં આલા વૈકુંઠનાયકા। તુકા હ્મણે લોક નિર્ભર તે ॥11॥

લોકાં કળોં આલા દેવ આહ્માંમધીં । ટાકિલી ઉપાધિ તિહીં શંકા ॥1॥
શંકા નાહીં થોરાં લાહાનાં જીવાંસિ । કળલા હા હૃષીકેશી મગ ॥2॥
મગ મનીં જાલે નિર્ભર સકળ । સંગેં લોકપાળ કૃષ્ણાચિયા ॥3॥
કૃષ્ણાચિયા ઓંવ્યા ગાણેં ગાતી ગીત । કૃષ્ણમય ચિત્ત જાલેં ત્યાંચેં ॥4॥
ત્યાંસિ ઠાવા નાહીં બાહેરિલ ભાવ । અંતરીં ચ વાવ સુખ જાલેં ॥6॥
સુખેં તયા દીસ ન કળે હે રાતી । અખંડ યા જ્યોતી ગોવિંદાચી ॥6॥
ચિંતનેં ચિ ધાલીં ન લગે અન્નપાણી । તુકા હ્મણે મનીં સમાધાન ॥7॥

સમાધાન ત્યાંચીં ઇંઇદ્રયેં સકળ । જયાં તો ગોપાળ સમાગમેં ॥1॥
ગોવિંદાચા જાલા પ્રકાશ ભીતરી । મગ ત્યાં બાહેરી કાય કાજ ॥2॥
કાજ કામ ત્યાંચેં સરલે વ્યાપાર । નાહીં આપ પર માઝેં તુઝેં ॥3॥
માયા સકળાંચી સકળાં હી વરી । વિષય તેં હરિ દિસોં નેદી ॥4॥
દિસે તયા આપ પરાવેં સારિખેં । તુકા હ્મણે સુખેં કૃષ્ણાચિયા ॥5॥

કૃષ્ણાચિયા સુખેં ભુક નાહીં તાન । સદા સમાધાન સકળાંચેં ॥1॥
કળલેં ચિ ઩આહીં જાલે કિતી દિસ । બાહેરિલ વાસ વિસરલીં ॥2॥
વિસરુ કામાચા તુકા હ્મણે જાલા । ઉદ્વેગ રાહિલા જાવેં યાવેં ॥3॥

જાવેં બાહેરી હા નાઠવે વિચાર । નાહીં સમાચાર ઠાવા કાંહીં ॥1॥
કાંહીં ન કળે તેં કળોં આલેં દેવા । માંડિલા રિઘાવા કવતુક ॥2॥
કવતુકાસાઠીં ભહ્ દેહાવરિ । આણિતાહે હરિ બોલાવયા॥3॥
યાસિ નાંવ રૂપ નાહીં હા આકાર । કળલા સાચાર ભહા મુખેં ॥4॥
મુખેં ભહાંચિયા બોલતો આપણ । અંગસંગેં ભિન્ન નાહીં દોઘાં ॥5॥
દોઘે વેગળાલે લેખિલ જો કોણી । તયાચા મેદિની બહુ ભાર ॥6॥
તયાસી ઘડલીં સકળ હી પાપેં । ભહાંચિયા કોપેં નિંદા દ્વેષેં ॥7॥
દ્વેષિયાચા સંગ ન ઘડાવા કોણા । વિષ જેંવી પ્રાણાં નાશ કરી ॥8॥
કરિતાં આઇકે નિંદા યા સંતાંચી । તયા હોતી તે ચિ અધઃપાત ॥9॥
પતન ઉદ્ધાર સંગાચા મહિમા । ત્યજાવેં અધમા સંત સેવીં ॥10॥
સંતસેવીં જોડે મહાલાભરાસી । તુકા હ્મણે યાસિ નાશ નાહીં ॥11॥

નાહીં નાશ હરિ આઠવિતાં મુખેં । જોડતીલ સુખેં સકળ હી ॥1॥
સકળી હી સુખેં વોળલીં અંતરીં । મગ ત્યાબાહેરી કાય કાજ ॥2॥
યેઊં વિસરલીં બાહેરી ગોપાળેં । તલ્લીન સકળેં કૃષ્ણસુખેં ॥3॥
સુખ તેં યોગિયાં નાહીં સમાધીસ । દિલેં ગાઇ઩ વત્સ પશુ જીવાં ॥4॥
વારલા પાઊસ કેવ્હાં નાહીં ઠાવા । તુકા હ્મણે દેવાવાંચૂનિયાં ॥5॥

યાંસિ સમાચાર સાંગતોં સકળા । ચલાવેં ગોકુળા હ્મણે દેવ ॥1॥
દેવ રાખે તયા આડલિયા કાળેં । દેવ સુખફળેં દેતો દાસાં ॥2॥
દાસાં દુઃખ દેખોં નેદી આપુલિયા । નિવારી આલિયા ન કળતાં ॥3॥
નાહીં મેઘ યેતાં જાતાં દેખિયેલા । ધારીં વરુષલા શિળાંચિયે ॥4॥
એવઢેં ભહાંચેં સાંકડેં અનંતા । હોય નિવારિતા તુકા હ્મણે ॥5॥

કાકુલતી એકેં પાહાતી બાહેરી । તયા હ્મણે હરિ વોસરલા ॥1॥
વોસરલા મેઘ આલા હોતા કાળ । બાહેરી સકળ આલે લોક ॥2॥
કવતુક જાલેં તે કાળીં આનંદ । કળલા ગોવિંદ સાચ ભાવેં ॥3॥
ભાવેં તયાપુઢેં નાચતી સકળેં । ગાતીલ મંગળેં ઓંવ્યા ગીત ॥4॥
ગીત ગાતી ઓંવ્યા રામકૃષ્ણાવરી । ગોપાળ મોહોરી વાતી પાંવે ॥5॥
વત્સેં ગાઇ઩ પશૂ નાચતી આનંદેં । વેધલિયા છંદેં ગોવિંદાચ્યા ॥6॥
ચિત્ત વેધિયેલેં ગોવિંદેં જયાચેં । કોણ તેં દૈવાચેં તયાહુનિ ॥7॥
તયાહુનિ કોણી નાહીં ભાગ્યવંત । અખંડ સાંગાત ગોવિંદાચા ॥8॥
ગોવિંદાચા સંગ તુકા હ્મણે ધ્યાન । ગોવિંદ તે જન ગોકુળીંચે ॥9॥

ગોકુળીંચી ગતી કોણ જાણે પરિ । પાહોં આલા વરી ઇંદ્રરાવ ॥1॥
ઇંદ્રાપાશીં મેઘ બોલતી બડિવાર । સકળ સંહાર કરુનિ આલોં ॥2॥
આતાં જીવ નાહીં સાંગાયા તે રાનીં । પુરિલેં પાષાણીં શિળાધારીં ॥3॥
રિતા કોઠેં નાહીં રાહોં દિલા ઠાવ । જલ્પતી તો ભાવ ન કળતાં ॥4॥
ન કળતાં દેવ બળેં હુંબરતી । સાચ તે પાવતી અપમાન ॥5॥
માવ ન કળતાં કેલી તોંડપિટી । ઇંદ્ર આલા દૃષ્ટી પાહાવયા ॥6॥
પાહતાં તેં આહે જૈસેં હોતેં તૈસેં । નાચતી વિશેષેં તુકા હ્મણે ॥7॥

નાચતાં દેખિલીં ગાઇ઩ વત્સેં જન । વિઇસ્મત હોઊન ઇંદ્ર ઠેલા ॥1॥
લાગલા પાઊસ શિળાંચિયે ધારીં । વાંચલીં હીં પરી કૈસીં યેથેં ॥2॥
યેથેં આહે નારાયણ સંદેહ નાહીં । વિઘ્ન કેલેં ઠાયીં નિવિ઩ઘ્ન તેં ॥3॥
વિચારિતાં ઉચલિલા ગોવદ્ધ઩ન । અવતાર પૂર્ણ કળોં આલા ॥4॥
આલા ગૌઇળયાંચ્યા ઘરા નારાયણ । કરિતો સ્તવન ઇંદ્ર ત્યાંચેં ॥5॥
ત્યાંચ્યા પુણ્યા પાર કોણ કરી લેખા । ન કળે ચતુર્મુખા બ્રહ્મયાસિ ॥6॥
સીણતાં જો ધ્યાના ન યે એકવેળા । તો તયા ગોપાળાં સમાગમેં ॥7॥
સમાગમેં ગાઇ઩ વત્સ પુણ્યવંતા । દેહ કુર્વાઇળતાં અંગસંગ ॥8॥
સંગ જાલા માયબાપાં લોકપાળાં । આઇંળગિતી ગળા કંઠાકંઠ ॥9॥
કરિતે હે જાલે સ્તુતી સકિળક । દેવ ઇંદ્રાદિક ગોવિંદાચી ॥10॥
કરિતીલ વૃષ્ટી પુષ્પવરુષાવ । દેવઆદિદેવ પૂજિયેલા॥11॥
પુષ્પાંજુળી મંત્ર ઘોષ જયજયકાર । દુમદુમી અંબર નેણેં નાદેં ॥12॥
નામાચે ગજર ગંધર્વાંચીં ગાણીં । આનંદ ભુવનીં ન માયે તો ॥13॥
તો સુખસોહળા અનુપમ્ય રાસી । ગોકુળીં દેવાસી દોહીં ઠાયીં ॥14॥
દોહીં ઠાયીં સુખ દિલેં નારાયણેં । ગેલા દરુષણેં વૈરભાવ ॥15॥
ભાવના ભેદાચી જાય ઉઠાઉઠી । તુકા હ્મણે ભેટી ગોવિંદાચે ॥16॥

ગોવિંદાચેં નામ ગોડ ઘેતાં વાચે । તેથેં હે કૈંચે વૈરભાવ ॥1॥
ભાવેં નમસ્કાર ઘાતલે સકળીં । લોટાંગણેં તળીં મહીવરિ ॥2॥
વરિ હાતબાહે ઉભારિલી દેવેં । કળલીયા ભાવેં સકળાંચ્યા॥3॥
સકળ હી વરિ બહુડવિલે સ્થળા । ચલાવેં ગોપાળા હ્મણે ઘરા ॥4॥
રાહિલીં હીં નાચોં ગોવિંદાચ્યા બોલેં । પડિલીયા ડોલેં છંદેં હો તીં ॥5॥
છંદ તો નાવરે આપણા આપલા । આનંદાચા આલા હોતા ત્યાંસિ ॥6॥
ત્યાંચ્યા તુકા હ્મણે આનંદેં સકળ । ઠેંગણેં ગોપાળ સમાગમેં ॥7॥

સમાગમેં અસે હરિ નેણતિયાં । નેદી જાઊં વાંયાં અંકિતાંસિ ॥1॥
અંકિતાં સાવધ કેલેં નારાયણેં । ગોપાળ ગોધનેં સકિળકાં ॥2॥
સકળહી જન આલે ગોકુળાસિ । આનંદ માનસીં સકળાંચ્યા ॥3॥
સકળાંચા કેલા અંગીકાર દેવેં । ન કળતાં ભાવેં વાંચવી ત્યાં ॥4॥
ત્યાં જાલા નિર્ધાર હરિ આહ્માંપાસીં । નિવાંત માનસીં નિર્ભર તીં ॥5॥
નિર્ભર હે જન ગોકુળીંચે લોક । કેલે સકિળક નારાયણેં ॥6॥
નારાયણ ભય યેઊં નેદી ગાંવા । તુકા હ્મણે નાંવા અનુસરે ત્યા ॥7॥

યે દશે ચરિત્ર કેલેં નારાયણેં । રાંગતાં ગોધનેં રાખિતાહે॥1॥
હેં સોંગ સારિલેં યા રૂપેં અનંતેં । પુઢેં હિ બહુ તેં કરણેં આહે ॥2॥
આહે તુકા હ્મણે ધર્મ સંસ્થાપણેં । કેલા નારાયણેં અવતાર॥3॥

અવતાર કેલા સંહારાવે દુષ્ટ । કરિતી હે નષ્ટ પરપીડા॥1॥
પરપીડા કરી દૈત્ય કંસરાવ । પુઢેં તો હી ભાવ આરંભિલા ॥2॥
લાવિલેં લાઘવ પાહોનિયાં સંધી । સકળાંહી વધી દુષ્ટજના ॥3॥
દુષ્ટજન પરપીડક જે કોણી । તે યા ચક્રપાણી ન સાહતિ ॥4॥
ન સાહવે દુઃખ ભહાંચેં યા દેવા । અવતાર ઘ્યાવા લાગે રૂપ ॥5॥
રૂપ હેં ચાંગલેં રામકૃષ્ણ નામ । હરે ભવશ્રમ ઉચ્ચારિતાં ॥6॥
ઉચ્ચારિતાં નામ કંસ વૈરભાવેં । હરોનિયાં જીવેં કૃષ્ણ કેલા ॥7॥
કૃષ્ણરૂપ ત્યાસિ દિસે અવઘેં જન । પાહે તોં આપણ કૃષ્ણ જાલા ॥8॥
પાહિલેં દર્પણીં આધીલ મુખાસિ । ચતુર્ભુજ ત્યાસિ તો ચિ જાલા ॥9॥
જાલીં કૃષ્ણરૂપ કન્યા પુત્ર ભાજ । તુકા હ્મણે રાજ્ય સૈન્ય જન ॥10॥

સૈન્ય જન હાંસે રાયા જાલેં કાઇ઩ । વાસપે તો ઠાયીં આપણાસિ ॥1॥
આપણા આપણ જયાસ તીં તૈસીં । વૈરભાવ જ્યાંસિ ભિહ્ નાહીં ॥2॥
નાહીં યાચા ત્યાચા ભાવ એકવિધ । હ્મણૌનિ છંદ વેગળાલે ॥3॥
વેગળાલ્યા ભાવેં તી તયા હાંસતી । તયાસ દિસતી અવઘીં હરિ ॥4॥
હરિલા કંસાચા જીવ ભાવ દેવેં । દ્વેષાચિયા ભાવેં તુકા હ્મણે ॥5॥

દ્વેષાચિયા ધ્યાનેં હરિરૂપ જાલે । ભાવ હારપલે દેહાદિક॥1॥
દેહાદિક કર્મેં અભિમાન વાઢે । તયા કંસા જોડે નારાયણ ॥2॥
નારાયણ જોડે એકવિધ ભાવેં । તુકા હ્મણે જીવેં જાણેં લાગે ॥3॥

જીવભાવ ત્યાચા ગેલા અભિમાન । હ્મણઊનિ જન હાંસે કંસા ॥1॥
સાવધ કરિતાં નયે દેહાવરિ । દેખોનિયાં દુરિ પળે જન ॥2॥
જન વન હરિ જાલાસે આપણ । મગ હે લોચન ઝાંકિયેલે॥3॥
ઝાંકુનિ લોચન મૌન્યેં ચિ રાહિલા । નાહીં આતાં બોલાયાચેં કામ ॥4॥
બોલાયાસિ દુજેં નાહીં હેં ઉરલેં । જન કૃષ્ણ જાલે સ્વયેં રૂપ ॥5॥
રૂપ પાલટલેં ગુણ નામ યાતિ । તુકા હ્મણે ભૂતીં દેવ જાલા ॥6॥

જાલોં સ્વયેં કૃષ્ણ આઠવ હા ચિત્તીં । ભેદ ભયવૃઇત્ત ઉરલી આહે ॥1॥
ઉરલી આહે રૂપ નાંવ દિસે ભિન્ન । મી આણિ હા કૃષ્ણ આઠવતો ॥2॥
તોંવરિ હા દેવ નાહીં તયાપાસીં । આલા દિસે ત્યાસિ તો ચિ દેવ ॥3॥
દેવરૂપ ત્યાચી દિસે વરી કાયા । અંતરીં તો ભયાભીત ભેદેં ॥4॥
ભેદેં તુકા હ્મણે અંતરે ગોવિંદ । સાચેં વિણ છંદ વાંયાં જાય ॥5॥

વાંયાં તૈસે બોલ હરિશીં અંતર । કેલે હોતી ચાર ભયભેદેં ॥1॥
ભેદભય ગેલેં નોળખે આપણા । ભેટી નારાયણા કંસા જાલી ॥2॥
જાલી ભેટી કંસા હરિશીં નિકટ । સન્મુખ ચિ નીટ યેરયેરાં ॥3॥
યેરયેરાં ભેટી યુદ્ધાચ્યા પ્રસંગીં । ત્યાચેં શસ્ત્ર અંગીં હાણિતલેં ॥4॥
ત્યાચેં વર્મ હોતેં ઠાવેં યા અનંતા । તુકા હ્મણે સત્તાનાયક હા ॥5॥

નારાયણેં કંસ ચાણૂર મદિલા । રાર્જ્યીં બૈસવિલા ઉગ્રસેન ॥1॥
ઉગ્રસેન સ્થાપિયેલા શરણાગત । પુરવિલા અંત અભહાચા॥2॥
અવઘેં ચિ કેલેં કારણ અનંતેં । આપુલિયા હાતેં સકળ હી ॥3॥
સકળ હી કેલીં આપુલીં અંકિત । રાહે ગોપીનાથ મથુરેસિ ॥4॥
મથુરેસિ આલા વૈકુંઠનાયક । જાલેં સકિળક એક રાજ્ય ॥5॥
રાજ્ય દિલેં ઉગ્રસેના શરણાગતા । સોડવિલીં માતા પિતા દોન્હીં ॥6॥
સોડવણે ધાંવે ભહાચ્યા કૈવારેં । તુકા હ્મણે કરેં શસ્ત્ર ધરી ॥7॥

ધરી દોહી ઠાયીં સારખા ચિ ભાવ । દેવકી વસુદેવ નંદ દોઘે ॥1॥
દોન્હી એકે ઠાયીં કેલ્યા નારાયણેં । વાઢવિલા તિણેં આણિ વ્યાલી ॥2॥
વ્યાલા વાઢલા હા આપલ્યા આપણ । નિમિત્યા કારણેં માયબાપા ॥3॥
માય હા જગાચી બાપ નારાયણા । દુજા કરી કોણ યત્ન યાસિ ॥4॥
કોણ જાણે યાચે અંતરીંચા ભાવ । કળોં નેદી માવ તુકા હ્મણે ॥5॥

દિનાચા કૃપાળુ દુષ્ટજના કાળ । એકલા સકળ વ્યાપક હા ॥1॥
હાંસે બોલે તૈસા નવ્હે હા અનંત । નયે પરાકૃત હ્મણોં યાસિ ॥2॥
યાસિ કળાવયા એક ભિહ્ભાવ । દુજા નાહીં ઠાવ ધાંડોઇળતાં ॥3॥
ધાંડોઇળતાં શ્રુતિ રાહિલ્યા નિઇશ્ચત । તો કરી સંકેત ગોપીંસવેં ॥4॥
ગોપિકાંચી વાટ પાહે દ્રુમાતળીં । માગુતા ન્યાહાળી ન દેખતાં ॥5॥
ન દેખતાં ત્યાંસિ ઉઠે બૈસે પાહે । વેડાવલા રાહે વેળોવેળાં ॥6॥
વેળોવેળાં પંથ પાહે ગોપિકાંચા । તુકા હ્મણે વાચા નાતુડે તો ॥7॥

તો બોલે કોમળ નિષ્ઠ‍ સાહોનિ । કોપતાં ગૌળણી હાસ્ય કરી ॥1॥
કરાવયા દાસ્ય ભહાંચેં નિર્લજ્જ । કવતુકેં રજ માથાં વંદી ॥2॥
દિલેં ઉગ્રસેના મથુરેચેં રાજ્ય । સાંગિતલેં કાજ કરી ત્યાચેં ॥3॥
ત્યાસિ હોતાં કાંહીં અરિષ્ટનિર્માણ । નિવારી આપણ શરણાગતા ॥4॥
શરણાગતાં રાખે સર્વ ભાવેં હરિ । અવતાર ધરી તયાંસાટીં ॥5॥
તયાંસાટીં વાહે સુદર્શન ગદા । ઉભા આહે સદા સાંભાઇળત ॥6॥
તળમળ નાહીં તુકા હ્મણે ચિત્તા । ભહાંચા અનંતા ભાર માથાં ॥7॥

મારિલે અસુર દાટલે મેદિની । હોતે કોણાકોણી પીડિત તે ॥1॥
તે હા નારાયણ પાઠવી અઘોરા । સંતાંચ્યા મત્સરા ઘાતાવરી ॥2॥
વરિલે તે દૂતીં યમાચિયા દંડીં । નુચ્ચરિતાં તોંડીં નારાયણ ॥3॥
નારાયણ નામ નાવડે જયાસિ । તે જાલે મિરાસી કુંભપાકીં ॥4॥
કુંભપાકીં સેલ માન તો તયાંચા । તુકા હ્મણે વાચા સંતનિંદા ॥5॥

વાસ નારાયણેં કેલા મથુરેસિ । વધૂનિ દુષ્ટાંસિ તયે ઠાયીં ॥1॥
ઠાયીં પિતિયાચે માની ઉગ્રસેના । પ્રતિપાળ જનાંસહિત લોકાં ॥2॥
લોકાં દુઃખ નાહીં માગીલ આઠવ । દેખિયેલા દેવ દૃષ્ટી ત્યાંણીં ॥3॥
દેખોનિયાં દેવા વિસરલીં કંસા । ઠાવા નાહીં ઐસા હોતા યેથેં ॥4॥
યેથેં દુજા કોણી નાહીં કૃષ્ણાવિણેં । ઐસેં વાટે મનેં કાયા વાચા ॥5॥
કાયા વાચા મન કૃષ્ણીં રત જાલેં । સકળાં લાગલેં કૃષ્ણધ્યાન ॥6॥
ધ્યાન ગોવિંદાચેં લાગલેં યા લોકાં । નિર્ભર હે તુકા હ્મણે ચિત્તીં ॥7॥

ચિંતલે પાવલીં જયાં કૃષ્ણભેટી । એરવીં તે આટી વાંયાંવિણ ॥1॥
વાસના ધરિતી કૃષ્ણાવિણેં કાંહીં । સીણ કેલા તિહીં સાધનાંચા ॥2॥
ચાળવિલે ડંબેં એક અહંકારેં । ભોગ જન્માંતરેં ન ચુકતી ॥3॥
ન ચુકતી ભોગ તપેં દાનેં વ્રતેં । એકા ત્યા અનંતેંવાંચૂનિયાં॥4॥
ચુકવુનિ જન્મ દેઇ઩લ આપણા । ભજા નારાયણા તુકા હ્મણે ॥5॥

ભજલ્યા ગોપિકા સર્વ ભાવેં દેવા । નાહીં ચિત્તીં હેવા દુજા કાંહીં ॥1॥
દુજા છંદુ નાહીં તયાંચિયે મનીં । જાગૃતિ સપનીં કૃષ્ણધ્યાન ॥2॥
ધ્યાન જ્યાં હરીચેં હરીસિ તયાંચેં । ચિત્ત ગ્વાહી જ્યાંચેં તૈશા ભાવેં ॥3॥
ભાગ્યેં પૂર્વપુણ્યેં આઠવિતી લોક । અવઘે સકિળક મથુરેચે ॥4॥
મથુરેચે લોક સુખી કેલે જન । તેથેં નારાયણ રાજ્ય કરી ॥5॥
રાજ્ય કરી ગોપીયાદવાંસહિત । કમિ઩લેં બહુતકાળ તેથેં ॥6॥
તેથેં દૈત્યીં ઉપસર્ગ કેલા લોકાં । રચિલી દ્વારકા તુકા હ્મણે ॥7॥

રચિયેલા ગાંવ સાગરાચે પોટીં । જડોનિ ગોમટીં નાનારત્નેં ॥1॥
રત્ન ખણોખણી સોનિયાચ્યા ભિંતી । લાગલિયા જ્યોતિ રવિકળા ॥2॥
કળા સકળ હી ગોવિંદાચે હાતીં । મંદિરેં નિગુતીં ઉભારિલીં ॥3॥
ઉભારિલીં દુગૉ દારવંઠે ફાંજી । કોટી ચર્યા માજી શોભલિયા ॥4॥
શોભલેં ઉત્તમ ગાંવ સાગરાંત । સકળાંસહિત આલે હરિ ॥5॥
આલા નારાયણ દ્વારકા નગરા । ઉદાર યા શૂરા મુગુટમણિ ॥6॥
નિવડીના યાતિ સમાન ચિ કેલીં । ટણક ધાકુલીં નારાયણેં ॥7॥
નારાયણેં દિલીં અક્ષૈ઩ મંદિરેં । અભંગ સાચારેં સકળાંસિ॥8॥
સકળ હી ધર્મશીળ પુણ્યવંત । પવિત્ર વિરહ્ નારીનર ॥9॥
રચિલેં તેં દેવેં ન મોડે કવણા । બિળયાંચા રાણા નારાયણ ॥10॥
બળબુદ્ધીનેં તીં દેવા ચ સારિખીં । તુકા હ્મણે મુખીં ગાતી ઓંવ્યા ॥11॥

ગાતી ઓંવ્યા કામેં કરિતાં સકળેં । હાલવિતાં બાળેં દેવાવરિ ॥1॥
ૠઇદ્ધસિદ્ધી દાસી દારીં ઓળંગતી । સકળ સંપિત્ત સર્વાં ઘરીં ॥2॥
ઘરીં બૈસલિયા જોડલેં નિધાન । કરિતી કીર્ત્તન નરનારી ॥3॥
નારીનર લોક ધન્ય ત્યાંચી યાતિ । જયાંસિ સંગતિ ગોવિંદાચી ॥4॥
ગોવિંદેં ગોવિંદ કેલે લોકપાળ । ચિંતનેં સકળ તુકા હ્મણે ॥5॥

કાંહીં ચિંતા કોણા નાહીં કોણેવિશીં । કરી દ્વારકેસિ રાજ્ય દેવ ॥1॥
દ્વારકેસિ રાજ્ય કરી નારાયણ । દુષ્ટ સંહારૂન ધર્મ પાળી ॥2॥
પાળી વેદઆયાઆ બ્રાહ્મણાંચા માન । અતીતપૂજન વૈષ્ણવાંચેં॥3॥
અતીત અલિપ્ત અવઘિયાં વેગળા । નાહીં હા ગોપાળા અભિમાન ॥4॥
અભિમાન નાહીં તુકા હ્મણે ત્યાસિ । નેદી આણિકાંસિ ધરૂં દેવ ॥5॥

ધરિયેલેં રૂપ કૃષ્ણ નામ બુંથી । પરબ્રહ્મ ઇક્ષતી ઉતરલેં॥1॥
ઉત્તમ હેં નામ રામ કૃષ્ણ જગીં । તરાવયાલાગીં ભવનદી॥2॥
દિનાનાથિબ્રદેં રુળતી ચરણી । વંદિતીલ મુનિ દેવ ૠષિ ॥3॥
ૠષીં મુનીં ભેટી દિલી નારાયણેં । આણીક કારણેં બહુ કેલીં ॥4॥
બહુ કાસાવીસ જાલા ભહાંસાટીં । તુકા હ્મણે આટી સોસિયેલી ॥5॥

સોસિયેલા આટી ગર્ભવાસ ફેરે । આયુધાંચે ભારે વાગવિતાં ॥1॥
વાહોનિ સકળ આપુલિયે માથાં । ભાર દાસાં ચિંતા વાહોં નેદી ॥2॥
નેદી કાળાચિયે હાતીં સેવકાંસિ । તુકા હ્મણે ઐસી ઇબ્રદાવળી॥3॥

ઇબ્રદાવળી જ્યાચે રુળતે ચરણીં । પાઉલેં મેદિની સુખાવે ત્યા ॥1॥
સુખાવે મેદિની કૃષ્ણાચિયે ચાલીં । કુંકુમેં શોભલીં હોય રેખા ॥2॥
હોઉનિ ભ્રમર પાઉલાંચેં સુખ । ઘેતી ભહ્ મુખ લાવૂનિયાં ॥3॥
યાચસાટીં ધરિયેલા અવતાર । સુખ દિલેં ફાર નિજદાસાં ॥4॥
નિજ સુખ તુકા હ્મણે ભહાં ઠાવેં । તીંહીં ચ જાણાવેં ભોગૂં ત્યાસિ ॥5॥

ભોગિલા ગોપિકાં યાદવાં સકળાં । ગૌળણીગોપાળાં ગાઇ઩વત્સાં ॥1॥
ગાતી ધણીવરી કેલા અંગસંગ । પાહિલા શ્રીરંગ ડોળેભરિ ॥2॥
ભિહ્ નવવિધા તયાંસિ ઘડલી । અવઘીં ચ કેલી કૃષ્ણરૂપ ॥3॥
રૂપ દાખવિલેં હોતાં ભિન્ન ભાવ । ભહ્ આણિ દેવ ભિન્ન નાહીં ॥4॥
નાહીં રાહોં દિલેં જાતાં નિજધામા । તુકા હ્મણે આહ્માંસહિત ગેલા ॥5॥

ગેલા કોઠેં હોતા કોઠુનિયાં આલા । સહજ વ્યાપલા આહે નાહીં ॥1॥
આહે સાચ ભાવેં સકળવ્યાપક । નાહીં અભાવિક લોકાં કોઠેં ॥2॥
કોઠે નાહીં ઐસા નાહીં રિતા ઠાવ । અનુભવી દેવ સ્વયેં જાલેં ॥3॥
જાતોં યેતોં આહ્મી દેવાચે સાંગાંતેં । તુકા હ્મણે ગાત દેવનામ ॥4॥

મના વાટે તૈસીં બોલિલોં વચનેં । કેલી ધિટપણેં સલગી દેવા ॥1॥
વાણી નાહીં શુદ્ધ યાતિ એક ઠાવ । ભિહ્ નેણેં ભાવ નાહીં મનીં ॥2॥
નાહીં જાલેં યાઆન પાહિલેં અક્ષર । માની જૈસેં થોર થોરી નાહીં ॥3॥
નાહીં મનીં લાજ ધરિલી આશંકા । નાહીં ભ્યાલોં લોકાં ચતુરાંસિ ॥4॥
ચતુરાંચ્યા રાયા મી તુઝેં અંકિત । જાલોં શરણાગત દેવદેવા ॥5॥
દેવા આતાં કરીં સરતીં હીં વચનેં । તુઝ્યા કૃપાદાનેં બોલિલોં તીં ॥6॥
તુઝેં દેણેં તુઝ્યા સમર્પૂનિ પાયીં । જાલોં ઉતરાયી પાંડુરંગા ॥7॥
રંકાહુનિ રંક દાસ મી દાસાંચેં । સામર્થ્ય હેં કૈચેં બોલાવયા ॥8॥
બોલાવયા પુરે વાચા માઝી કાયી। તુકા હ્મણે પાયીં ઠાવ દ્યાવા ॥9॥

ચારી વેદ જ્યાચી કીર્તી વાખાણિતી । પ્રત્યક્ષ યે મૂતિ઩ વિઠોબાચી ॥1॥
ચહુંયુગાંચેં હેં સાધન સાધિલેં । અનુભવા આલેં આપુલિયા ॥2॥
એવઢેં કરૂનિ આપણ નિરાળા । પ્રત્યક્ષ ડોળાં દાખવિલેં ॥3॥
દાવુનિ સકળ પ્રમાણાચ્યા યુઇહ્ । જયજયકાર કરિતી અવઘે ભહ્ ॥4॥
ભિહ્ નવવિધા પાવલી મુળચી । જનાદ઩નનામાચી સંખ્યા જાલી ॥5॥
નવસેં ઓંવ્યા આદરેં વાચિતાં । ત્યાચ્યા મનોરથા કાર્યસિઇદ્ધ ॥6॥
સીમા ન કરવે આણીક હી સુખા। તુકા હ્મણે દેખા પાંડુરંગા ॥7॥
વર્ગ:ગાથા
વર્ગ:સંત તુકારામ સાહિત્ય
વર્ગ:તપાસણી કરાયચે સાહિત્ય‎