શિવપુરાણ · અધ્યાય 1.8
ઇતિ શ્રીશિવમહાપુરાણે વિદ્યેશ્વરસંહિતાયાં સપ્તમો ઽધ્યાયઃ
છપ્તેર્ 8
નન્દિકેશ્વર ઉવાચ
સસર્જાથ મહાદેવઃ પુરુષં કંચિદદ્ભુતમ્
ભૈરવાખ્યં ભ્રુવોર્મધ્યાદ્બ્રહ્મદર્પજિઘાંસયા
સ વૈ તદા તત્ર પતિં પ્રણમ્ય શિવમંગણે
કિં કાર્યં કરવાણ્યત્ર શીઘ્રમાજ્ઞાપય પ્રભો
વત્સયો ઽયં વિધિઃ સાક્ષાજ્જગતામાદ્યદૈવતમ્
નૂનમર્ચય ખડ્ગં સ્વં તિગ્મેન જવસા પરમ્
સ વૈ ગૃહીત્વૈકકરેણ કેશં તત્પઞ્ચમં દૃપ્તમસત્યભાષણમ્
છિત્ત્વા શિરાંસ્યસ્ય નિહંતુમુદ્યતઃ પ્રકંપયન્ખડ્ગમતિસ્ફુટં કરૈઃ
પિતા તવોત્સૃષ્ટવિભૂષણાંબરસ્રગુત્તરીયામલકેશસંહતિઃ
પ્રવાતરંભેવ લતેવ ચંચલઃ પપાત વૈ ભૈરવપાદપંકજે
તાવદ્વિધિં તાત દિદૃક્ષુરચ્યુતઃ કૃપાલુરસ્મત્પતિપાદપલ્લવમ્
નિષિચ્ય બાષ્પૈરવદત્કૃતાંજલિર્યથા શિશુઃ સ્વં પિતરં કલાક્ષરમ્
અચ્યુત ઉવાચ
ત્વયા પ્રયત્નેન પુરા હિ દત્તં યદસ્ય પઞ્ચાનનમીશચિહ્નમ્
તસ્માત્ક્ષમસ્વાદ્યમનુગ્રહાર્હં કુરુ પ્રસાદં વિધયે હ્યમુષ્મૈ
ઇત્યર્થિતો ઽચ્યુતેનેશસ્તુષ્ટઃ સુરગણાંગણે
નિવર્તયામાસ તદા ભૈરવં બ્રહ્મદંડતઃ
અથાહ દેવઃ કિતવં વિધિં વિગતકંધરમ્
બ્રહ્મંસ્ત્વમર્હણાકાંક્ષી શઠમીશત્વમાસ્થિતઃ
નાતસ્તે સત્કૃતિર્લોકે ભૂયાત્સ્થાનોત્સવાદિકમ્
બ્રહ્મોવચ
સ્વામિન્પ્રસીદાદ્ય મહાવિભૂતે મન્યે વરં વરદ મે શિરસઃ પ્રમોક્ષમ્
નમસ્તુભ્યં ભગવતે બંધવે વિશ્વયોનયે
સહિષ્ણવે સર્વદોષાણાં શંભવે શૈલધન્વને
ઈશ્વર ઉવાચ
અરાજભયમેતદ્વૈ જગત્સર્વં ન શિષ્યતિ
તતસ્ત્વં જહિ દંડાર્હં વહ લોકધુરં શિશો
વરં દદામિ તે તત્ર ગૃહાણ દુર્લભં પરમ્
વૈતાનિકેષુ ગૃહ્યેષુ યજ્ઞે ચ ભવાન્ ગુરુઃ
નિષ્ફલસ્ત્વદૃતે યજ્ઞઃ સાંગશ્ચ સહદક્ષિણઃ
અથાહ દેવઃ કિતવં કેતકં કૂટસાક્ષિણમ્
રે રે કેતક દુષ્ટસ્ત્વં શઠ દૂરમિતો વ્રજ
મમાપિ પ્રેમ તે પુષ્પે મા ભૂત્પૂજાસ્વિતઃ પરમ્
ઇત્યુક્તે તત્ર દેવેન કેતકં દેવજાતયઃ
સર્વાનિ વારયામાસુસ્તત્પાર્શ્વાદન્યતસ્તદા
કેતક ઉવાચ
નમસ્તે નાથ મે જન્મનિષ્ફલં ભવદાજ્ઞયા
સફલં ક્રિયતાં તાત ક્ષમ્યતાં મમ કિલ્બિષમ્
જ્ઞાનાજ્ઞાનકૃતં પાપં નાશયત્યેવ તે સ્મૃતિઃ
તાદૃશે ત્વયિ દૃષ્ટે મે મિથ્યાદોષઃ કુતો ભવેત્
તથા સ્તુતસ્તુ ભગવાન્કેતકેન સભાતલે
ન મે ત્વદ્ધારણં યોગ્યં સત્યવાગહમીશ્વરઃ
મદીયાસ્ત્વાં ધરિષ્યંઇ જન્મ તે સફલં તતઃ
ત્વં વૈ વિતાનવ્યાજેન મમોપરિ ભવિષ્યસિ
ઇત્યનુગૃહ્ય ભગવાન્કેતકં વિધિમાધવૌ
વિરરાજ સભામધ્યે સર્વદેવૈરભિષ્ટુતઃ
મૂળ પાઠ: Śivapurāṇa, Books 1 and 7 · Edition: Venkatesvara Steam Press, Bombay (c. 1920) · Data entry Jun Takashima · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0