સામવેદસંહિતા · અધ્યાય 1

અગ્ન આ યાહિ વીતયે ગૃણાનો હવ્યદાતયે। નિ હોતા સત્સિ બર્હિષિ ॥

ત્વમગ્ને યજ્ઞાનાં હોતા વિ શ્વેષાં હિતઃ। દેવેભિર્માનુષે જને ॥

અગ્નિં દૂતં વૃણીમહે હોતારં વિશ્વવેદસમ્। અસ્ય યજ્ઞસ્ય સુક્રતુમ્ ॥

અગ્નિર્વૃત્રાણિ જઙ્ઘનદ્ દ્રવિણસ્યુર્વિપન્યયા। સમિદ્ધઃ શુક્ર આહુતઃ ॥

પ્રેષ્ઠં વો અતિથિં સ્તુષે મિત્રમિવ પ્રિયમ્। અગ્ને રથં ન વેદ્યમ્ ॥

ત્વં નો અગ્ને મહોભિઃ પાહિ વિશ્વસ્યા અરાતેઃ। ઉત દ્વિષો મર્ત્યસ્ય ॥

એહ્યૂ ષુ બ્રવાણિ તેઽગ્ન ઇત્થેતરા ગિરઃ। એભિર્વર્ધાસ ઇન્દુભિઃ ॥

આ તે વત્સો મનો યમત્પરમાચ્ચિત્સધસ્થાત્। અગ્ને ત્વાં કામયે ગિરા ॥

ત્વામગ્ને પુષ્કરાદધ્યથર્વા નિરમન્થત। મૂર્ધ્નો વિશ્વસ્ય વાઘતઃ ॥

અગ્ને વિવસ્વદા ભરાસ્મભ્યમૂતયે મહે। દેવો હ્યસિ નો દૃશે ॥

નમસ્તે અગ્ન ઓજસે ગૃણન્તિ દેવ કૃષ્ટયઃ। અમૈરમિત્રમર્દય ॥

દૂતં વો વિશ્વવેદસં હવ્યવાહમમર્ત્યમ્। યજિષ્ઠમૃઞ્જસે ગિરા ॥

ઉપ ત્વા જામયો ગિરો દેદિશતીર્હવિષ્કૃતઃ। વાયોરનીકે અસ્થિરન્ ॥

ઉપ ત્વાગ્ને દિવેદિવે દોષાવસ્તર્ધિયા વયમ્। નમો ભરન્ત એમસિ ॥

જરાબોધ તદ્વિવિડ્ઢિ વિશેવિશે યજ્ઞિયાય। સ્તોમં રુદ્રાય દૃશીકમ્ ॥

પ્રતિ ત્યં ચારુમધ્વરં ગોપીથાય પ્ર હૂયસે। મરુદ્ભિરગ્ન આ ગહિ ॥

અશ્વં ન ત્વા વારવન્તં વન્દધ્યા અગ્નિં નમોભિઃ। સમ્રાજન્તમધ્વરાણામ્ ॥

ઔર્વભૃગુવચ્છુચિમપ્નવાનવદા હુવે। અગ્નિં સમુદ્રવાસસમ્ ॥

અગ્નિમિન્ધાનો મનસા ધિયં સચેત મર્ત્યઃ। અગ્નિમિન્ધે વિવસ્વભિઃ ॥

આદિત્પ્રત્નસ્ય રેતસો જ્યોતિઃ પશ્યન્તિ વાસરમ્। પરો યદિધ્યતે દિવિ ॥

અગ્નિં વો વૃધન્તમધ્વરાણાં પુરૂતમમ્। અચ્છા નપ્ત્રે સહસ્વતે ॥

અગ્નિસ્તિગ્મેન શોચિષા યંસદ્વિશ્વં ન્ય3ઽત્રિણમ્। અગ્નિર્નો વંસતે રયિમ્ ॥

અગ્ને મૃડ મહાં અસ્યય આ દેવયું જનમ્। ઇયેથ બર્હિરાસદમ્ ॥

અગ્ને રક્ષા ણો અંહસઃ પ્રતિ સ્મ દેવ રીષતઃ। તપિષ્ઠૈરજરો દહ ॥

અગ્ને યુઙ્ક્ષ્વા હિ યે તવાશ્વાસો દેવ સાધવઃ। અરં વહન્ત્યાશવઃ ॥

નિ ત્વા નક્ષ્ય વિશ્પતે દ્યુમન્તં ધીમહે વયમ્। સુવીરમગ્ન આહુત ॥

અગ્નિર્મૂર્ધા દિવઃ કકુત્પતિઃ પૃથિવ્યા અયમ્। અપાં રેતાંસિ જિન્વતિ ॥

ઇમમૂ ષુ ત્વમસ્માકં સનિં ગાયત્રં નવ્યાંસમ્। અગ્ને દેવેષુ પ્ર વોચઃ ॥

તં ત્વા ગોપવનો ગિરા જનિષ્ઠદગ્ને અઙ્ગિરઃ। સ પાવક શ્રુધી હવમ્ ॥

પરિ વાજપતિઃ કવિરગ્નિર્હવ્યાન્યક્રમીત્। દધદ્રત્નાનિ દાશુષે ॥

ઉદુ ત્યં જાતવેદસં દેવં વહન્તિ કેતવઃ। દૃશે વિશ્વાય સૂર્યમ્ ॥

કવિમગ્નિમુપ સ્તુહિ સત્યધર્માણમધ્વરે। દેવમમીવચાતનમ્ ॥

શં નો દેવીરભિષ્ટયે શં નો ભવન્તુ પીતયે। શં યોરભિ સ્રવન્તુ નઃ ॥

કસ્ય નૂનં પરીણસિ ધિયો જિન્વસિ સત્પતે। ગોષાતા યસ્ય તે ગિરઃ ॥

યજ્ઞાયજ્ઞા વો અગ્નયે ગિરાગિરા ચ દક્ષસે। પ્રપ્ર વયમમૃતં જાતવેદસં પ્રિયં મિત્રં ન શંસિષમ્ ॥

પાહિનો અગ્ન એકયા પાહ્યૂ૩ઽત દ્વિતીયયા । પાહિગીર્ભિસ્તિસૃભિરૂર્જાં પતે પાહિ ચતસૃભિર્વસો ॥

બૃહદ્ભિરગ્ને અર્ચિભિઃ શુક્રેણ દેવ શોચિષા। ભરદ્વાજે સમિધાનો યવિષ્ઠ્ય રેવત્પાવક દીદિહિ ॥

ત્વે અગ્ને સ્વાહુત પ્રિયાસઃ સન્તુ સૂરયઃ। યન્તારો યે મઘવાનો જનાનામૂર્વં દયન્ત ગોનામ્ ॥

અગ્ને જરિતર્વિશ્પતિસ્તપાનો દેવ રક્ષસઃ। અપ્રોષિવાન્ગૃહપતે મહાં અસિ દિવસ્પાયુર્દુરોણયુઃ ॥

અગ્ને વિવસ્વદુષસશ્ચિત્રં રાધો અમર્ત્ય। આ દાશુષે જાતવેદો વહા ત્વમદ્યા દેવાં ઉષર્બુધઃ ॥

ત્વં નશ્ચિત્ર ઊત્યા વસો રાધાંસિ ચોદય। અસ્ય રાયસ્ત્વમગ્ને રથીરસિ વિદા ગાધં તુચે તુ નઃ ॥

ત્વમિત્સપ્રથા અસ્યગ્ને ત્રાતરૃતઃ કવિઃ। ત્વાં વિપ્રાસઃ સમિધાન દીદિવ આ વિવાસન્તિ વેધસઃ ॥

આ નો અગ્ને વયોવૃધં રયિં પાવક શંસ્યમ્। રાસ્વા ચ ન ઉપમાતે પુરુસ્પૃહં સુનીતી સુયશસ્તરમ્ ॥

યો વિશ્વા દયતે વસુ હોતા મન્દ્રો જનાનામ્। મધોર્ન પાત્રા પ્રથમાન્યસ્મૈ પ્ર સ્તોમા યન્ત્વગ્નયે ॥

એના વો અગ્નિં નમસોર્જો નપાતમા હુવે। પ્રિયં ચેતિષ્ઠમરતિં
સ્વધ્વરં વિશ્વસ્ય દૂતમમૃતમ્ ॥

શેષે વનેષુ માતૃષુ સં ત્વા મર્તાસ ઇન્ધતે। અતન્દ્રો હવ્યં વહસિ હવિષ્કૃત આદિદ્દેવેષુ રાજસિ ॥

અદર્શિ ગાતુવિત્તમો યસ્મિન્વ્રતાન્યાદધુઃ। ઉપો ષુ જાતમાર્યસ્ય વર્ધનમગ્નિં નક્ષન્તુ નો ગિરઃ ॥

અગ્નિરુક્થે પુરોહિતો ગ્રાવાણો બર્હિરધ્વરે। ઋચા યામિ મરુતો બ્રહ્મણસ્પતે દેવા અવો વરેણ્યમ્ ॥

અગ્નિમીડિષ્વાવસે ગાથાભિઃ શીરશોચિષમ્। અગ્નિં રાયે પુરુમીઢ શ્રુતં નરોઽગ્નિઃ સુદીતયે છર્દિઃ ॥

શ્રુધિ શ્રુત્કર્ણ વહ્નિભિર્દેવૈરગ્ને સયાવભિઃ। આ સીદતુ બર્હિષિ મિત્રો અર્યમા પ્રાતર્યાવભિરધ્વરે ॥

પ્ર દૈવોદાસો અગ્નિર્દેવ ઇન્દ્રો ન મજ્મના। અનુ માતરં પૃથિવીં વિ વાવૃતે તસ્થૌ નાકસ્ય શર્મણિ ॥

અધ જ્મો અધ વા દિવો બૃહતો રોચનાદધિ। અયા વર્ધસ્વ તન્વા ગિરા મમા જાતા સુક્રતો પૃણ ॥

કાયમાનો વના ત્વં યન્માતૃૃ઼રજગન્નપઃ। ન તત્તે અગ્ને પ્રમૃષે નિવર્તનં યદ્દૂરે સન્નિહાભુવઃ ॥

નિ ત્વામગ્ને મનુર્દધે જ્યોતિર્જનાય શશ્વતે। દીદેથ કણ્વ ઋતજાત ઉક્ષિતો યં નમસ્યન્તિ કૃષ્ટયઃ ॥

દેવો વો દ્રવિણોદાઃ પૂર્ણાં વિવષ્ટ્વાસિચમ્। ઉદ્વા સિઞ્ચધ્વમુપ વા પૃણધ્વમાદિદ્વો દેવ ઓહતે ॥

પ્રૈતુ બ્રહ્મણસ્પતિઃ પ્ર દેવ્યેતુ સૂનૃતા। અચ્છા વીરં નર્યં પઙ્ક્તિરાધસં દેવા યજ્ઞં નયન્તુ નઃ ॥

ઊર્ધ્વ ઊ ષુ ણ ઊતયે તિષ્ઠા દેવો ન સવિતા। ઊર્ધ્વો વાજસ્ય સનિતા યદઞ્જિભિર્વાઘદ્ભિર્વિહ્વયામહે ॥

પ્ર યો રાયે નિનીષતિ મર્તો યસ્તે વસો દાશત્। સ વીરં ધત્તે અગ્ન ઉક્થશંસિનં ત્મના સહસ્રપોષિણમ્ ॥

પ્ર વો યહ્વં પુરૂણાં વિશાં દેવયતીનામ્। અગ્નિં સૂક્તેભિર્વચોભિર્વૃણીમહે યંસમિદન્ય ઇન્ધતે ॥

અયમગ્નિઃ સુવીર્યસ્યેશે હિ સૌભગસ્ય। રાય ઈશે સ્વપત્યસ્ય ગોમત ઈશે વૃત્રહથાનામ્ ॥

ત્વમગ્ને ગૃહપતિસ્ત્વં હોતા નો અધ્વરે। ત્વં પોતા વિશ્વવાર પ્રચેતા યક્ષિ યાસિ ચ વાર્યમ્ ॥

સખાયસ્ત્વા વવૃમહે દેવં મર્તાસ ઊતયે। અપાં નપાતં સુભગં સુદંસસં સુપ્રતૂર્તિમનેહસમ્ ।આ જુહોતા હવિષા મર્જયધ્વં નિ હોતારં ગૃહપતિં દધિધ્વમ્ ॥

ઇડસ્પદે નમસા રાતહવ્યં સપર્યતા યજતં પસ્ત્યાનામ્ ॥

ચિત્ર ઇચ્છિશોસ્તરુણસ્ય વક્ષથો ન યો માતરાવન્વેતિ ધાતવે। અનૂધા યદજીજનદધા ચિદા વવક્ષત્સદ્યો મહિ દૂત્યાં૩ચરન્ ॥

ઇદં ત એકં પર ઉ ત એકં તૃતીયેન જ્યોતિષા સં વિશસ્વ। સંવેશનસ્તન્વેઽ૩ચારુરેધિ પ્રિયો દેવાનાં પરમે જનિત્રે ॥

ઇમં સ્તોમમર્હતે જાતવેદસે રથમિવ સં મહેમા મનીષયા। ભદ્રા હિ નઃ પ્રમતિરસ્ય સંસદ્યગ્ને સખ્યે મા રિષામા વયં તવ ॥

મૂર્ધાનં દિવો અરતિં પૃથિવ્યા વૈશ્વાનરમૃત આ જાતમગ્નિમ્। કવિં સમ્રાજમતિથિં જનાનામાસન્નઃ પાત્રં જનયન્ત દેવાઃ ॥

વિ ત્વદાપો ન પર્વતસ્ય પૃષ્ઠાદુક્થેભિરગ્ને જનયન્ત દેવાઃ। તં ત્વા ગિરઃ સુષ્ટુતયો વાજયન્ત્યાજિં ન ગિર્વવાહો જિગ્યુરશ્વાઃ ॥

આ વો રાજાનમધ્વરસ્ય રુદ્રં હોતારં સત્યયજં રોદસ્યોઃ। અગ્નિં પુરા તનયિત્નોરચિત્તાદ્ધિરણ્યરૂપમવસે કૃણુધ્વમ્ ॥

ઇન્ધે રાજા સમર્યો નમોભિર્યસ્ય પ્રતીકમાહુતં ઘૃતેન। નરો હવ્યેભિરીડતે સબાધ આગ્નિરગ્રમુષસામશોચિ ॥

પ્ર કેતુના બૃહતા યાત્યગ્નિરા રોદસી વૃષભો રોરવીતિ। દિવશ્ચિદન્તાદુપમામુદાનડપામુપસ્થે મહિષો વવર્ધ ॥

અગ્નિં નરો દીધિતિભિરરણ્યોર્હસ્તચ્યુતં જનયત પ્રશસ્તમ્। દૂરેદૃશં ગૃહપતિમથવ્યુમ્ ॥

અબોધ્યગ્નિઃ સમિધા જનાનાં પ્રતિધેનુમિવાયતીમુષાસમ્ । યહ્વા ઇવ પ્ર વયામુજ્જિહાનાઃ પ્ર ભાનવઃ સસ્રતે નાકમચ્છ ॥

પ્ર ભૂર્જયન્તં મહાં વિપોધાં મૂરૈરમૂરં પુરાં દર્માણમ્। નયન્તં ગીર્ભિર્વના ધિયંધા હરિશ્મશ્રું ન વર્મણા ધનર્ચિમ્ ॥

શુક્રં તે અન્યદ્યજતં તે અન્યદ્વિષુરૂપે અહની દ્યૌરિવાસિ। વિશ્વા હિ માયા અવસિ સ્વધાવન્ભદ્રા તે પૂષન્નિહ રાતિરસ્તુ ॥

ઇડામગ્ને પુરુદંસં સનિં ગોઃ શશ્વત્તમં હવમાનાય સાધ। સ્યાન્નઃ સૂનુસ્તનયો વિજાવાગ્ને સા તે સુમતિર્ભૂત્વસ્મે ॥

પ્ર હોતા જાતો મહાન્નભોવિન્નૃષદ્મા સીદદપાં વિવર્તે । દધદ્યો ધાયી સુતે વયાંસિ યન્તા વસૂનિ વિધતે તનૂપાઃ ॥

પ્ર સમ્રાજમસુરસ્ય પ્રશસ્તં પુંસઃ કૃષ્ટીનામનુમાદ્યસ્ય । ઇન્દ્રસ્યેવ પ્ર તવસસ્કૃતાનિ વન્દદ્વારા વન્દમાના વિવષ્ટુ ॥

અરણ્યોર્નિહિતો જાતવેદા ગર્ભ ઇવેત્સુભૃતો ગર્ભિણીભિઃ । દિવેદિવ ઈડ્યો જાગૃવદ્ભિર્હવિષ્મદ્ભિર્મનુષ્યેભિરગ્નિઃ ॥

સનાદગ્ને મૃણસિ યાતુધાનાન્ન ત્વા રક્ષાંસિ પૃતનાશુ જિગ્યુઃ । અનુ દહ સહમૂરાન્કયાદો મા તે હેત્યા મુક્ષત દૈવ્યાયાઃ ॥

અગ્ન ઓજિષ્ઠમા ભર દ્યુમ્નમસ્મભ્યમધ્રિગો । પ્ર નો રાયે પનીયસે રત્સિ વાજાય પન્થામ્ ॥

યદિ વીરો અનુ ષ્યાદગ્નિમિન્ધીત મર્ત્યઃ । આજુહ્વદ્ધવ્યમાનુષક્ શર્મ ભક્ષીત દૈવ્યમ્ ॥

ત્વેષસ્તે ધૂમ ઋણ્વતિ દિવિ સંચ્છુક્ર આતતઃ । સૂરો ન હિ દ્યુતા ત્વં કૃપા પાવક રોચસે ॥

ત્વં હિ ક્ષૈતવદ્યશોઽગ્ને મિત્રો ન પત્યસે । ત્વં વિચર્ષણે શ્રવો વસો પુષ્ટિં ન પુષ્યસિ ॥

પ્રાતરગ્નિઃ પુરુપ્રિયો વિશ સ્તવેતાતિથિઃ । વિશ્વે યસ્મિન્નમર્ત્યે હવ્યં મર્તાસ ઇન્ધતે ॥

યદ્વાહિષ્ઠં તદગ્નયે બૃહદર્ચ વિભાવસો। મહિષીવ ત્વદ્રયિસ્ત્વદ્વાજા ઉદીરતે ॥

વિશોવિશો વો અતિથિં વાજયન્તઃ પુરુપ્રિયમ્। અગ્નિં વો દુર્યં વચઃ સ્તુષે શૂષસ્ય મન્મભિઃ ॥

બૃહદ્વયો હિ ભાનવેઽર્ચા દેવાયાગ્નયે । યં મિત્રં ન પ્રશસ્તયે મર્તાસો દધિરે પુરઃ ॥

અગન્મ વૃત્રહન્તમં જ્યેષ્ઠમગ્નિમાનવમ્ । ય સ્મ શ્રુતર્વન્નાર્ક્ષ્યે બૃહદનીક ઇધ્યતે ॥

જાતઃ પરેણ ધર્મણા યત્સવૃદ્ધિઃ સહાભુવઃ । પિતા યત્કશ્યપસ્યાગ્નિઃ શ્રદ્ધા માતા મનુઃ કવિઃ ॥

સોમં રાજાનં વરુણમગ્નિમન્વારભામહે । આદિત્યં વિષ્ણું સૂર્યં બ્રહ્માણં ચ બૃહસ્પતિમ્ ॥

ઇત એત ઉદારુહન્દિવઃ પૃષ્ઠાન્યા રુહન્ । પ્ર ભૂર્જયો યથા પથોદ્યામઙ્ગિરસો યયુઃ ॥

રાયે અગ્ને મહે ત્વા દાનાય સમિધીમહિ । ઈડિષ્વા હિ મહે વૃષં દ્યાવા હોત્રાય પૃથિવી ॥

દધન્વે વા યદીમનુ વોચદ્બ્રહ્મેતિ વેરુ તત્। પરિ વિશ્વાનિ કાવ્યા નેમિશ્ચક્રમિવાભુવત્ ॥

પ્રત્યગ્ને હરસા હરઃ શૃણાહિ વિશ્વતસ્પરિ । યાતુધાનસ્ય રક્ષસો બલં ન્યુબ્જવીર્યમ્ ॥

ત્વમગ્ને વસૂંરિહ રુદ્રાં આદિત્યાં ઉત । યજા સ્વધ્વરં જનં મનુજાતં ઘૃતપ્રુષમ્ ॥

પુરુ ત્વા દાશિવાં વોચેઽરિરગ્ને તવ સ્વિદા । તોદસ્યેવ શરણ આ મહસ્ય ॥

પ્ર હોત્રે પૂર્વ્યં વચોઽગ્નયે ભરતા બૃહત્ । વિપાં જ્યોતીંષિ બિભ્રતે ન વેધસે ॥

અગ્ને વાજસ્ય ગોમત ઈશાનઃ સહસો યહો । અસ્મે દેહિ જાતવેદો મહિ શ્રવઃ ॥

અગ્ને યજિષ્ઠો અધ્વરે દેવાં દેવયતે યજ । હોતા મન્દ્રો વિ રાજસ્યતિ સ્રિધઃ ॥

જજ્ઞાનઃ સપ્ત માતૃભિર્મેધામાશાસત શ્રિયે। અયં ધ્રુવો રયીણાં ચિકેતદા ॥

ઉત સ્યા નો દિવા મતિરદિતિરૂત્યાગમત્। સા શન્તાતા મયસ્કરદપ સ્રિધઃ ॥

ઈડિષ્વા હિ પ્રતીવ્યાં૩ યજસ્વ જાતવેદસમ્। ચરિષ્ણુધૂમમગૃભીતશોચિષમ્ ॥

ન તસ્ય માયયા ચ ન રિપુરીશીત મર્ત્યઃ। યો અગ્નયે દદાશ હવ્યદાતયે ॥

અપ ત્યં વૃજિનં રિપું સ્તેનમગ્ને દુરાધ્યમ્। દવિષ્ઠમસ્ય સત્પતે કૃધી સુગમ્ ॥

શ્રુષ્ટ્યગ્ને નવસ્ય મે સ્તોમસ્ય વીર વિશ્પતે। નિ માયિનસ્તપસા રક્ષસો દહ ॥

પ્ર મંહિષ્ઠાય ગાયત ઋતાવ્ને બૃહતે શુક્રશોચિષે। ઉપસ્તુતાસો અગ્નયે ॥

પ્ર સો અગ્ને તવોતિભિઃ સુવીરાભિસ્તરતિ વાજકર્મભિઃ। યસ્ય ત્વં સખ્યમાવિથ ॥

તં ગૂર્ધયાસ્વર્ણરં દેવાસો દેવમરતિં દધન્વિરે। દેવત્રા હવ્યમૂહિષે ॥

મા નો હૃણીથા અતિથિં વસુરગ્નિઃ પુરુપ્રશસ્ત એષઃ। યઃ સુહોતા સ્વધ્વરઃ ॥

ભદ્રો નોઅગ્નિરાહુતો ભદ્રા રાતિઃ સુભગ ભદ્રો અધ્વરઃ। ભદ્રા ઉત પ્રશસ્તયઃ ॥

યજિષ્ઠં ત્વા વવૃમહે દેવં દેવત્રા હોતારમમર્ત્યમ્। અસ્ય યજ્ઞસ્ય સુક્રતુમ્ ॥

તદગ્ને દ્યુમ્નમા ભર યત્સાસાહા સદને કં ચિદત્રિણમ્। મન્યું જનસ્ય દૂઢ્યમ્ ॥

યદ્વા ઉ વિશ્પતિઃ શિતઃ સુપ્રીતો મનુષો વિશે। વિશ્વેદગ્નિઃ પ્રતિ રક્ષાંસિ સેધતિ ॥

તદ્વો ગાય સુતે સચા પુરુહૂતાય સત્વને। શં યદ્ગવે ન શાકિને ॥

યસ્તે નૂનં શતક્રતવિન્દ્ર દ્યુમ્નિતમો મદઃ। તેન નૂનં મદે મદે ॥

ગાવ ઉપ વદાવટે મહી યજ્ઞસ્ય રપ્સુદા। ઉભા કર્ણા હિરણ્યયા ॥

અરમશ્વાય ગાયત શ્રુતકક્ષારં ગવે। અરમિન્દ્રસ્ય ધામ્ને ॥

તમિન્દ્રં વાજયામસિ મહે વૃત્રાય હન્તવે। સ વૃષા વૃષભો ભુવત્ ॥

ત્વમિન્દ્ર બલાદધિ સહસો જાત ઓજસઃ। ત્વંસન્વૃષન્વૃષેદસિ ॥

યજ્ઞ ઇન્દ્રમવર્ધયદ્યદ્ભૂમિં વ્યવર્તયત્। ચક્રાણ ઓપશં દિવિ ॥

યદિન્દ્રાહં યથા ત્વમીશીય વસ્વ એક ઇત્। સ્તોતા મે ગોસખા સ્યાત્ ॥

પન્યપન્યમિત્સોતાર આ ધાવત મદ્યાય। સોમં વીરાય શૂરાય ॥

ઇદં વસો સુતમન્ધઃ પિબા સુપૂર્ણમુદરમ્। અનાભયિન્રરિમા તે ॥

ઉદ્ધેદભિ શ્રુતામઘં વૃષભં નર્યાપસમ્। અસ્તારમેષિ સૂર્ય ॥

યદદ્ય કચ્ચ વૃત્રહન્નુદગા અભિ સૂર્ય। સર્વં તદિન્દ્ર તે વશે ॥

ય આનયત્પરાવતઃ સુનીતી તુર્વશં યદુમ્। ઇન્દ્રઃ સ નો યુવા સખા ॥

મા ન ઇન્દ્રાભ્યાઽ૩દિશઃ સૂરો અક્તુષ્વા યમત્ । ત્વા યુજા વનેમ તત્ ॥

એન્દ્ર સાનસિં રયિં સજિત્વાનં સદાસહમ્। વર્ષિષ્ઠમૂતયે ભર ॥

ઇન્દ્રં વયં મહાધન ઇન્દ્રમર્ભે હવામહે। યુજં વૃત્રેષુ વજ્રિણમ્ ॥

અપિબત્કદ્રુવઃ સુતમિન્દ્રઃ સહસ્રબાહ્વે। તત્રાદદિષ્ટ પૌસ્યમ્ ॥

વયમિન્દ્ર ત્વાયવોઽભિ પ્ર નોનુમો વૃષન્। વિદ્ધી ત્વા૩ઽઽઽ સ્ય નો વસો ॥

આ ઘા યે અગ્નિમિન્ધતે સ્તૃણન્તિ બર્હિરાનુષક્। યેષામિન્દ્રો યુવા સખા ॥

ભિન્ધિ વિશ્વા અપ દ્વિષઃ પરિ બાધો જહી મૃધઃ। વસુ સ્પાર્હં તદા ભર ॥

ઇહેવ શૃણ્વ એષાં કશા હસ્તેષુ યદ્વદાન્। નિ યામં ચિત્રમૃઞ્જતે ॥

ઇમ ઉ ત્વા વિ ચક્ષતે સખાય ઇન્દ્ર સોમિનઃ। પુષ્ટાવન્તો યથા પશુમ્ ॥

સમસ્ય મન્યવે વિશો વિશ્વા નમન્ત કૃષ્ટયઃ। સમુદ્રાયેવ સિન્ધવઃ ॥

દેવાનામિદવો મહત્તદા વૃણીમહે વયમ્। વૃષ્ણામસ્મભ્યમૂતયે ॥

સોમાનાં સ્વરણં કૃણુહિ બ્રહ્મણસ્પતે। કક્ષીવન્તં ય ઔશિજઃ ॥

બોધન્મના ઇદસ્તુ નો વૃત્રહા ભૂર્યાસુતિઃ। શૃણોતુ શક્ર આશિષમ્ ॥

અદ્ય નો દેવ સવિતઃ પ્રજાવત્સાવીઃ સૌભગમ્। પરા દુષ્વપ્ન્યં સુવ ॥

ક્વઽ૩સ્ય વૃષભો યુવા તુવિગ્રીવો અનાનતઃ। બ્રહ્મા કસ્તં સપર્યતિ ॥

ઉપહ્વરે ગિરીણાં સઙ્ગમે ચ નદીનામ્। ધિયા વિપ્રો અજાયત ॥

પ્ર સમ્રાજં ચર્ષણીનામિન્દ્રં સ્તોતા નવ્યં ગીર્ભિઃ। નરં નૃષાહં મંહિષ્ઠમ્ ॥

અપાદુ શિપ્ર્યન્ધસઃ સુદક્ષસ્ય પ્રહોષિણઃ। ઇન્દ્રોરિન્દ્રો યવાશિરઃ ॥

ઇમા ઉ ત્વા પુરુવસોઽભિ પ્ર નોનવુર્ગિરઃ। ગાવો વત્સં ન ધેનવઃ ॥

અત્રાહ ગોરમન્વત નામ ત્વષ્ટુપીચ્યમ્। ઇત્થા ચન્દ્રમસો ગૃહે ॥

યદિન્દ્રો અનયદ્રિતો મહીરપો વૃષન્તમઃ। તત્ર પૂષાભુવત્સચા ॥

ગૌર્ધયતિ મરુતાં શ્રવસ્યુર્માતા મઘોનામ્॥ યુક્તા વહ્ની રથાનામ્ ॥

ઉપ નો હરિભિઃ સુતં યાહિ મદાનાં પતે। ઉપ નો હરિભિઃ સુતમ્ ॥

ઇષ્ટા હોત્રા અસૃક્ષતેન્દ્રં વૃધન્તો અધ્વરે। અચ્છાવભૃથમોજસા ॥

અહમિદ્ધિ પિતુષ્પરિ મેધામૃતસ્ય જગ્રહ। અહં સૂર્ય ઇવાજનિ ॥

રેવતીર્નઃ સધમાદ ઇન્દ્રે સન્તુ તુવિવાજાઃ। ક્ષુમન્તો યાભિર્મદેમ ॥

સોમઃ પૂષા ચ ચેતતુર્વિશ્વાસાં સુક્ષિતીનામ્। દેવત્રા રથ્યોર્હિતા ॥

પાન્તમા વો અન્ધસ ઇન્દ્રમભિ પ્ર ગાયત। વિશ્વાસાહં શતક્રતું મંહિષ્ઠં ચર્ષણીનામ્ ॥

પ્ર વ ઇન્દ્રાય માદનં હર્યશ્વાય ગાયત। સખાયઃ સોમપાવ્ને ॥

વયમુ ત્વા તદિદર્થા ઇન્દ્ર ત્વાયન્તઃ સખાયઃ। કણ્વા ઉક્થેભિર્જરન્તે ॥

ઇન્દ્રાય મદ્વને સુતં પરિ ષ્ટોભન્તુ નો ગિરઃ। અર્કમર્ચન્તુ કારવઃ ॥

અયં ત ઇન્દ્ર સોમો નિપૂતો અધિ બર્હિષિ। એહીમસ્ય દ્રવા પિબ ॥

સુરૂપકૃત્નુમૂતયે સુદુઘામિવ ગોદુહે। જુહૂમસિ દ્યવિદ્યવિ ॥

અભિ ત્વા વૃષભા સુતે સુતં સૃજામિ પીતયે। તૃમ્પા વ્યશ્નુહી મદમ્ ॥

ય ઇન્દ્ર ચમસેષ્વા સોમશ્ચમૂષુ તે સુતઃ। પિબેદસ્ય ત્વમીશિષે ॥

યોગેયોગે તવસ્તરં વાજેવાજે હવામહે। સખાય ઇન્દ્રમૂતયે ॥

આ ત્વેતા નિ ષીદતેન્દ્રમભિ પ્ર ગાયત। સખાયઃ સ્તોમવાહસઃ ॥

ઇદં હ્યન્વોજસા સુતં રાધાનાં પતે। પિબા ત્વાઽ૩સ્ય ગિર્વણઃ ॥

મહાં ઇન્દ્રઃ પુરશ્ચ નો મહિત્વમસ્તુ વજ્રિણે। દ્યૌર્ન પ્રથિના શવઃ ॥

આ તૂ ન ઇન્દ્ર ક્ષુમન્તં ચિત્રં ગ્રાભં સં ગૃભાય। મહાહસ્તી દક્ષિણેન ॥

અભિ પ્ર ગોપતિં ગિરેન્દ્રમર્ચ યથા વિદે। સૂનું સત્યસ્ય સત્પતિમ્ ॥

કયા નશ્ચિત્ર આ ભુવદૂતી સદાવૃધઃ સખા। કયા શચિષ્ઠયા વૃતા ॥

ત્યમુ વઃ સત્રાસાહં વિશ્વાસુ ગીર્ષ્વાયતમ્। આ ચ્યાવયસ્યૂતયે ॥

સદસસ્પતિમદ્ભુતં પ્રિયમિન્દ્રસ્ય કામ્યમ્। સનિં મેધામયાસિષમ્ ।.2.6.8 ॥

યે તેપન્થા અધો દિવો યેભિર્વ્યશ્વમૈરયઃ। ઉત શ્રોષન્તુ નો ભુવઃ ॥

ભદ્રંભદ્રં ન આ ભરેષમૂર્જં શતક્રતો। યદિન્દ્ર મૃડયાસિ નઃ ॥

અસ્તિ સોમો અયં સુતઃ પિબન્ત્યસ્ય મરુતઃ। ઉત સ્વરાજો અશ્વિના ॥

ઈઙ્ખયન્તીરપસ્યુવ ઇન્દ્રં જાતમુપાસતે। વન્વાનાસઃ સુવીર્યમ્ ॥

ન કિ દેવા ઇનીમસિ ન ક્યા યોપયામસિ। મન્ત્રશ્રુત્યં ચરામસિ ॥

દોષો આગાદ્ બૃહદ્ગાય દ્યુમદ્ગામન્નાથર્વણ। સ્તુહિ દેવં સવિતારમ્ ॥

એષો ઉષા અપૂર્વ્યા વ્યુચ્છતિ પ્રિયા દિવઃ। સ્તુષે વામશ્વિના બૃહત્ ॥

ઇન્દ્રો દધીચો અસ્થભિર્વૃત્રાણ્યપ્રતિષ્કુતઃ। જઘાન નવતીર્નવ ॥

ઇન્દ્રેહિત્સ્યન્ધસો વિશ્વેભિઃ સોમપર્વભિઃ। મહાં અભિષ્ટિરોજસા ॥

આ તૂ ન ઇન્દ્ર વૃત્રહન્નસ્માકમર્ધમા ગહિ। મહાન્મહીભિરૂતિભિઃ ॥

ઓજસ્તદસ્ય તિત્વિષ ઉભે યત્સમવર્તયત્। ઇન્દ્રશ્ચર્મેવ રોદસી ॥

અયમુ તે સમતસિ કપોત ઇવ ગર્ભધિમ્। વચસ્તચ્ચિન્ન ઓહસે ॥

વાત આ વાતુ ભેષજં શમ્ભુ મયોભુ નો હૃદે। પ્ર ન આયૂંષિ તારિષત્ ॥

યં રક્ષન્તિ પ્રચેતસો વરુણો મિત્રો અર્યમા। ન કિઃ સ દભ્યતે જનઃ ॥

ગવ્યો ષુ ણો યથા પુરાશ્વયોત રથયા। વરિવસ્યા મહોનામ્ ॥

ઇમાસ્ત ઇન્દ્ર પૃશ્નયો ઘૃતં દુહત આશિરમ્। એનામૃતસ્ય પિપ્યુષીઃ ॥

અયા ધિયા ચ ગવ્યયા પુરુણામન્પુરુષ્ટુત। યત્સોમેસોમ આભુવઃ ॥

પાવકા નઃ સરસ્વતી વાજેભિર્વાજિનીવતી। યજ્ઞં વષ્ટુ ધિયાવસુ ॥

ક ઇમં નાહુષીષ્વા ઇન્દ્રં સોમસ્ય તર્પયાત્। સ નો વસૂન્યા ભરાત્ ॥

આ યાહિ સુષુમા હિ ત ઇન્દ્ર સોમં પિબા ઇમમ્। એદં બર્હિઃ સદો મમ ॥

મહિ ત્રીણામવરસ્તુ દ્યુક્ષં મિત્રસ્યાર્યમ્ણઃ। દુરાધર્ષં વરુણસ્ય ॥

ત્વાવતઃ પુરૂવસો વયમિન્દ્ર પ્રણેતઃ। સ્મસિ સ્થાતર્હરીણામ્ ॥

ઉત્ત્વા મન્દન્તુ સોમાઃ કૃણુષ્વ રાધો અદ્રિવઃ। અવ બ્રહ્મદ્વિષો જહિ ॥

ગિર્વણઃ પાહિ નઃ સુતં મધોર્ધારાભિરજ્યસે। ઇન્દ્ર ત્વાદાતમિદ્યશઃ ॥

સદા વ ઇન્દ્રશ્ચર્કૃષદા ઉપો નુ સ સપર્યન્। ન દેવો વૃતઃ શૂર ઇન્દ્રઃ ॥

આ ત્વા વિશન્ત્વિન્દવઃ સમુદ્રમિવ સિન્ધવઃ। ન ત્વામિન્દ્રાતિ રિચ્યતે ॥

ઇન્દ્રમિદ્ગાથિનો બૃહદિન્દ્રમર્કેભિરર્કિણઃ। ઇન્દ્રં વાણીરનૂષત ॥

ઇન્દ્ર ઇષે દદાતુ ન ઋભુક્ષણમૃભુંરયિમ્। વાજી દદાતુ વાજિનમ્ ॥

ઇન્દ્રો અઙ્ગ મહદ્ભયમભી ષદપ ચુચ્યવત્। સ હિ સ્થિરો વિચર્ષણિઃ ॥

ઇમા ઉ ત્વા સુતેસુતે નક્ષન્તે ગિર્વણો ગિરઃ। ગાવો વત્સં ન ધેનવઃ ॥

ઇન્દ્રા નુ પૂષણા વયં સખ્યાય સ્વસ્તયે। હુવેમ વાજસાતયે ॥

ન કિ ઇન્દ્ર ત્વદુત્તરં ન જ્યાયો અસ્તિ વૃત્રહન્। ન ક્યેવં યથા ત્વમ્ ॥

તરણિં વો જનાનાં ત્રદં વાજસ્ય ગોમતઃ। સમાનમુ પ્ર શંસિષમ્ ॥

અસૃગ્રમિન્દ્ર તે ગિરઃ પ્રતિ ત્વામુદહાસત। સજોષા વૃષભં પતિમ્ ॥

સુનીથો ઘા સ મર્ત્યો યં મરુતો યમર્યમા। મિત્રાસ્પાન્ત્યદ્રુહઃ ॥

યદ્વીડાવિન્દ્ર યત્સ્થિરે યત્પર્શાને પરાભૃતમ્। વસુ સ્પાર્હં તદા ભર ॥

શ્રુતં વો વૃત્રહન્તમં પ્ર શર્ધં ચર્ષણીનામ્। આશિષે રાધસે મહે ॥

અરં ત ઇન્દ્ર શ્રવસે ગમેમ શૂર ત્વાવતઃ। અરં શક્ર પરેમણિ ॥

ધાનાવન્તં કરમ્ભિણમપૂપવન્તમુક્થિનમ્। ઇન્દ્ર પ્રાતર્જુષસ્વ નઃ ॥

અપાં ફેનેન નમુચે શિર ઇન્દ્રોદવર્તયઃ। વિશ્વા યદજય સ્પૃધઃ ॥

ઇમે ત ઇન્દ્ર સોમાઆઃ સુતાસો યે ચ સોત્વાઃ। તેષાં મત્સ્વ પ્રભૂવસો ॥

તુભ્યં સુતાસઃ સોમાઃ સ્તીર્ણં બર્હિર્વિભાવસો। સ્તોતૃભ્ય ઇન્દ્ર મૃડય ॥

આ વ ઇન્દ્ર કૃવિં યથા વાજયન્તઃ શતક્રતુમ્। મંહિષ્ઠંસિઞ્ચ ઇન્દુભિઃ ॥

અતશ્ચિદિન્દ્ર ન ઉપા યાહિ શતવાજયા। ઇષા સહસ્રવાજયા ॥

આ બુન્દં વૃત્રહા દદે જાતઃ પૃચ્છદ્વિ માતરમ્। ક ઉગ્રાઃ કે હ શૃણ્વિરે ॥

બૃબદુક્થંહવામહે સૃપ્રકરસ્નમૂતયે। સાધઃ કૃણ્વન્તમવસે ॥

ઋજુનીતી નો વરુણો મિત્રો નયતિ વિદ્વાન્। અર્યમા દેવૈઃ સજોષાઃ ॥

દૂરાદિહેવ યત્સતોઽરુણપ્સુરશિશ્વિતત્। વિ ભાનું વિશ્વથાતનત્ ॥

આ નો મિત્રાવરુણા ઘૃતૈર્ગવ્યૂતિમુક્ષતમ્। મધ્વા રજાંસિ સુક્રતૂ ॥

ઉદુ ત્યે સૂનવો ગિરઃ કાષ્ઠા યજ્ઞેષ્વત્નત। વાશ્રા અભિજ્ઞુ યાતવે ॥

ઇદં વિષ્ણુર્વ ચક્રમે ત્રેધા નિ દધે પદમ્। સમૂઢમસ્ય પાંસુલે ॥

અતીહિ મન્યુષાવિણં સુષુવાંસમુપેરય। અસ્ય રાતૌ સુતં પિબ ॥

કદુ પ્રચેતસે મહે વચો દેવાય શસ્યતે। તદિધ્યસ્ય વર્ધનમ્ ॥

ઉક્થં ચ ન શસ્યમાનં નાગો રયિરા ચિકેત। ન ગાયત્રં ગીયમાનમ્ ॥

ઇન્દ્ર ઉક્થેભિર્મન્દિષ્ઠો વાજાનાં ચ વાજપતિઃ। હરિવાન્ત્સુતાનાં સખા ॥

આ યાહ્યુપ નઃ સુતં વાજેભિર્મા હૃણીયથાઃ। મહાં ઇવ યુવજાનિઃ ॥

કદા વસો સ્તોત્રંહર્યત આ અવ શ્મશા રુધદ્વાઃ। દીર્ઘંસુતમ્ વાતાપ્યાય ॥

બ્રાહ્મણાદિન્દ્ર રાધસઃ પિબા સોમમૃતૂં રનુ। તવેદંસખ્યમસ્તૃતમ્ ॥

વયં ઘા તે અપિ સ્મસિ સ્તોતાર ઇન્દ્ર ગિર્વણઃ। ત્વં નો જિન્વ સોમપાઃ ॥

એન્દ્ર પૃક્ષુ કાસુ ચિન્નૃમ્ણં તનૂષુ ધેહિ નઃ। સત્રાજિદુગ્ર પૌં ॥

એવા હ્યસિ વીરયુરેવા શૂર ઉત સ્થિરઃ। એવા તે રાધ્યં મનઃ ॥

અભિ ત્વા શૂર નોનુમોઽદુગ્ધા ઇવ ધેનવઃ। ઈશાનમસ્ય જગતઃ સ્વર્દૃશમીશાનમિન્દ્ર તસ્થુષઃ ॥

ત્વામિદ્ધિ હવામહે સાતૌ વાજસ્ય કારવઃ। ત્વાં વૃત્રેષ્વિન્દ્ર સત્પતિં નરસ્ત્વાં કાષ્ઠાસ્વર્વતઃ ॥

અભિ પ્ર વઃ સુરાધસમિન્દ્રમર્ચ યથા વિદે। યો જરિતૃભ્યો મઘવા પુરૂવસુઃ સહસ્રેણેવ શિક્ષતિ ॥

તં વો દસ્મમૃતીષહં વસોર્મન્દાનમન્ધસઃ। અભિ વત્સં ન સ્વસરેષુ ધેનવ ઇન્દ્રં ગીર્ભિર્નવામહે ॥

તરોભિર્વો વિદદ્વસુમિન્દ્રં સબાધ ઊતયે। બૃહદ્ગાયન્તઃ સુતસોમે અધ્વરે હુવે ભરં ન કારિણમ્ ॥

તરણિરિત્સિષાસતિ વાજં પુરન્ધ્યા યુજા। આ વ ઇન્દ્રં પુરુહૂતં નમે ગિરા નેમિં તષ્ટેવ સુદ્રુવમ્ ॥

પિબા સુતસ્ય રસિનો મત્સ્વા ન ઇન્દ્ર ગોમતઃ। આપિર્નો બોધિ સધમાદ્યે વૃધે૩ઽ.સ્માંઅવન્તુ તે ધિયઃ ॥

ત્વં હ્યેહિ ચેરવે વિદા ભગં વસુત્તયે। ઉદ્વાવૃષસ્વ મઘવન્ ગવિષ્ટય ઉદિન્દ્રાશ્વમિષ્ટયે ॥

ન હિ વશ્ચરમં ચ ન વસિષ્ઠઃ પરિમંસતે। અસ્માકમદ્ય મરુતઃ સુતે સચા વિશ્વે પિબન્તુ કામિનઆઃ ॥

મા ચિદન્યદ્વિ શંસત સખાયો મા રિષણ્યત। ઇન્દ્રમિત્સ્તોતા વૃષણં સચા સુતે મુહુરુક્થા ચ શંસત ॥

ન કિષ્ટં કર્મણા નશદ્યશ્ચકાર સદાવૃધમ્। ઇન્દ્રં ન યજ્ઞૈર્વિશ્વગૂર્તમૃભ્વસમધૃષ્ટં ધૃષ્ણુમોજસા ॥

ય ઋતે ચિદભિશ્રિષઃ પુરા જત્રુભ્ય આતૃદઃ। સન્ધાતા સન્ધિં મઘવા પુરૂવસુર્નિષ્કર્તા વિહ્રુતં પુનઃ ॥

આ ત્વા સહસ્રમા શતં યુક્તા રથે હિરણ્યયે। બ્રહ્મયુજો હરય ઇન્દ્ર કેશિનો વહન્તુ સોમપીતયે ॥

આ મન્દ્રૈરિન્દ્ર હરિભિર્યાહિ મયૂરરોમભિઃ। મા ત્વા કે ચિન્નિ યેમુરિન્ન પાશિનોઽતિ ધન્વેવ તાં ઇહિ ॥

ત્વમઙ્ગ પ્ર શંસિષો દેવઃ શવિષ્ઠ મર્ત્યમ્। ન ત્વદન્યો મઘવન્નસ્તિ મર્ડિતેન્દ્ર બ્રવીમિ તે વચઃ ॥

ત્વમિન્દ્ર યશા અસ્યૃજીષી શવસસ્પતિઃ। ત્વં વૃત્રાણિ હંસ્યપ્રતીન્યેક ઇત્પુર્વનુત્તશ્ચર્ષણીધૃતિઃ ॥

ઇન્દ્રમિદ્દેવતાતય ઇન્દ્રં પ્રયત્યધ્વરે। ઇન્દ્રં સમીકે વનિનો હવામહ ઇન્દ્રં ધનસ્ય સાતયે ॥

ઇમા ઉ ત્વા પુરૂવસો ગિરો વર્ધન્તુ યા મમ। પાવકવર્ણાઃ શુચયો વિપશ્ચિતોઽભિ સ્તોમૈરનૂષત ॥

ઉદુ ત્યે મધુમત્તમા ગિર સ્તોમાસ ઈરતે। સત્રાજિતો ધનસા અક્ષિતોતયો વાજયન્તો રથા ઇવ ॥

યથા ગૌરો અપા કૃતં તૃષ્યન્નેત્યવેરિણમ્। આપિત્વે નઃ પ્રપિત્વે તૂયમા ગહિ કણ્વેષુ સુ સચા પિબ ॥

શગ્ધ્યૂ૩ષુ શચીપત ઇન્દ્ર વિશ્વાભિરૂતિભિઃ। ભગં ન હિ ત્વા યશસં વસુવિદમનુ શૂર ચરામસિ ॥

યા ઇન્દ્ર ભુજ આભરઃ સ્વર્વાં અસુરેભ્યઃ। સ્તોતારમિન્મઘવન્નસ્ય વર્ધય યે ચ ત્વે વૃક્તબર્હિષઃ ॥

પ્ર મિત્રાય પ્રાર્યમ્ણેઇ સચથ્યમૃતાવસો। વરૂથ્યે૩ વૈરુણે છન્દ્યં વૈચઃ સ્તોત્રૈં રાજસુ ગાયત ॥

અભિ ત્વા પૂર્વપીતય ઇન્દ્ર સ્તોમેભિરાયવઃ। સમીચીનાસ ઋભવઃ સમસ્વરન્રુદ્રા ગૃણન્ત પૂર્વ્યમ્ ॥

પ્ર વ ઇન્દ્રાય બૃહતે મરુતો બ્રહ્માર્ચત। વૃત્રં હનતિ વૃત્રહા શતક્રતુર્વજ્રેણ શતપર્વણા ॥

બૃહદિન્દ્રાય ગાયત મરુતો વૃત્રહન્તમમ્। યેન જ્યોતિરજનયન્નૃતાવૃધો દેવં દેવાય જાગૃવિ ॥

ઇન્દ્ર ક્રતું ન આ ભર પિતા પુત્રેભ્યો યથા। શિક્ષા ણો અસ્મિન્પુરુહૂત યામનિ જીવા જ્યોતિરશીમહિ ॥

મા ન ઇન્દ્ર પરા વૃણગ્ભવા નઃ સધમાદ્યે। ત્વં ન ઊતી ત્વમિન્ન આપ્યં મા ન ઇન્દ્ર પરા વૃણક્ ॥

વયં ઘ ત્વા સુતાવન્ત આપો ન વૃક્તબર્હિષઃ। પવિત્રસ્ય પ્રસ્રવણેષુ વૃત્રહન્પરિ સ્તોતાર આસતે ॥

યદિન્દ્ર નાહુષીષ્વા ઓજો નૃમ્ણં ચ કૃષ્ટિષુ। યદ્વા પઞ્ચ ક્ષિતીનાં દ્યુમ્નમા ભર સત્રા વિશ્વાનિ પૌંસ્યા ॥

સત્યમિત્થા વૃષેદસિ વૃષજૂતિર્નોઽવિતા। વૃષા હ્યુગ્ર શૃણ્વિષે પરાવતિ વૃષો અર્વાવતિ શ્રુતઃ ॥

યચ્છક્રાસિ પરાવતિ યદર્વાવતિ વૃત્રહન્। અતસ્ત્વા ગીર્ભિર્દ્યુગદિન્દ્ર કેશિભિઃ સુતાવાંઆ વિવાસતિ2 ॥

અભિ વો વીરમન્ધસો મદેષુ ગાય ગિરા મહા વિચેતસમ્। ઇન્દ્રં નામ શ્રુત્યં શાકિનં વચો યથા ॥

ઇન્દ્ર ત્રિધાતુ શરણં ત્રિવરૂથં સ્વસ્તયે। છર્દિર્યચ્છ મઘવદ્ભ્યશ્ચ મહ્યં ચ યાવયા દિદ્યુમેભ્યઃ ॥

શ્રાયન્ત ઇવ સૂર્યં વિશ્વેદિન્દ્રસ્ય ભક્ષત। વસૂનિ જાતો જનિમાન્યોજસા પ્રતિ ભાગં ન દીધિમઃ ॥

ન સીમદેવ આપ તદિષં દીર્ઘાયો મર્ત્યઃ। એતગ્વા ચિદ્ય એતશો યુયોજત ઇન્દ્રો હરી યુયોજતે ॥

આ નો વિશ્વાસુ હવ્યમિન્દ્રં સમત્સુ ભૂષત। ઉપ બ્રહ્માણિ સવનાનિ વૃત્રહન્પરમજ્યા ઋચીષમ ॥

તવેદિન્દ્રાવમં વસુ ત્વં પુષ્યસિ મધ્યમમ્। સત્રા વિશ્વસ્ય પરમસ્ય રાજસિ ન કિષ્ટ્વા ગોષુ વૃણ્વતે ॥

ક્વેયથ ક્વેદસિ પુરુત્રા ચિદ્ધિ તે મૈનઃ। અલર્ષિ યુધ્મ ખજકૃત્પુરન્દર પ્ર ગાયત્રા અગાસિષુ ॥

વયમેનમિદા હ્યોપીપેમેહ વજ્રિણમ્। તસ્મા ઉ અદ્ય સવને સુતં ભરા નૂનં ભૂષત શ્રુતે ॥

યો રાજા ચર્ષણીનાં યાતા રથેભિરધ્રિગુ। વિશ્વાસાં તરુતા પૃતનાનાં જ્યેષ્ઠં યો વૃત્રહા ગૃણે ॥

યત ઇન્દ્ર ભયામહે તતો નો અભયં કૃધિ। મઘવઞ્છગ્ધિ તવ તન્ન ઊતયે વિ દ્વિષો વિ મૃધો જહિ ॥

વાસ્તોષ્પતે ધ્રુવા સ્થૂણાં સત્રં સોમ્યાનામ્। દ્રપ્સઃ પુરાં ભેત્તા શશ્વતીનામિન્દ્રો મુનીનાં સખા ॥

બણ્મહાં અસિ સૂર્ય બડાદિત્ય મહાં અસિ। મહસ્તે સતો મહિમા પનિષ્ટમ મહ્ના દેવ મહાં અસિ ॥

અશ્વી રથી સુરૂપ ઇદ્ગોમાં યદિન્દ્ર તે સખા। શ્વાત્રભાજા વયસા સચતે સદા ચન્દ્રૈર્યાતિ સભામુપ ॥

યદ્યાવ ઇન્દ્ર તે શતં શતં ભૂમીરુતસ્યુઃ । ન ત્વા વજ્રિન્ત્સહસ્રંસ્યુ સૂર્યા અનુ ન જાતમષ્ટ રોદસી ॥

યદિન્દ્ર પ્રાગપાગુદગ્ન્યગ્વા હૂયસે નૃભિઃ। સિમા પુરૂ નૃષૂતો અસ્યાનવેઽસિ પ્રશર્ધ તુર્વશે ॥

કસ્તમિન્દ્ર ત્વા વસવા મર્ત્યો દધર્ષતિ। શ્રદ્ધા હિ તે મઘવન્પાર્યે દિવિ વાજી વાજં સિષાસતિ ॥

ઇન્દ્રાગ્ની અપાદિયં પૂર્વાગાત્પદ્વતીભ્યઃ। હિત્વા શિરો જિહ્વયા રારપચ્ચરત્ત્રિંશત્પદા ન્યક્રમીત્ ॥

ઇન્દ્ર નેદીય એદિહિ મિતમેધાભિરૂતિભિઃ। આ શં તમ શંતમાભિરભિષ્ટિભિરા સ્વાપે સ્વાપિભિઃ ॥

ઇત ઊતી વો અજરં પ્રહેતારમપ્રહિતમ્। આશું જેતારં હેતારં રથીતમમતૂર્તં તુગ્રિયાવૃધમ્ ॥

મો ષુ ત્વા વાઘતશ્ચ નારે અસ્મન્નિ રીરમન્। આરાત્તાદ્વા સધમાદં ન આ ગહીહ વા સન્નુપ શ્રુધિ ॥

સુનોત સોમપાવ્ને સોમમિન્દ્રાય વજ્રિણે। પચતા પક્તીરવસે કૃણુધ્વમિત્પૃણન્નિત્પૃણતે મયઃ ॥

યઃ સત્રાહા વિચર્ષણિરિન્દ્રં તં હૂમહે વયમ્। સહસ્રમન્યો તુવિનૃમ્ણ સત્પતે ભવા સમત્સુ નો વૃધે ॥

શચીભિર્નઃ શચીવસૂ દિવાનક્તં દિશસ્યતમ્। મા વાં રાતિરુપ દસત્કદાચનાસ્મદ્રાતિઃ કદાચન ॥

યદા કદાચ મીઢુષે સ્તોતા જરેત મર્ત્યઃ। આદિદ્વન્દેત વરુણં વિપા ગિરા ધર્ત્તારં વિવ્રતાનામ્ ॥

પાહિ ગા અન્ધસો મદ ઇન્દ્રાય મેધ્યાતિથે। યઃ સમ્મિશ્લો હર્યોર્યો હિરણ્યય ઇન્દ્રો વજ્રી હિરણ્યયઃ ॥

ઉભયં શૃણવચ્ચ ન ઇન્દ્રો અર્વાગિદં વચઃ। સત્રાચ્યા મઘવાન્ત્સોમપીતયે ધિયા શવિષ્ઠ આ ગમત્ ॥

મહે ચ ન ત્વાદ્રિવઃ પરા શુલ્કાય દીયસે। ન સહસ્રાય નાયુતાયે વજ્રિવો ન શતાય શતામઘ ॥

વસ્યાં ઇન્દ્રાસિ મે પિતુરુત ભ્રાતુરભુઞ્જતઃ। માતા ચ મે છદયથઃ સમા વસો વસુત્વનાય રાધસે ॥

ઇમ ઇન્દ્રાય સુન્વિરે સોમાસો દધ્યાશિરઃ। તાં આ મદાય વજ્રહસ્ત પીતયે હરિભ્યાં યાહ્યોક આ ॥

ઇમ ઇન્દ્ર મદાય તે સોમાશ્ચિકિત્ર ઉક્થિનઃ। મધોઃ પપાન ઉપ નો ગિરઃ શૃણુ રાસ્વ સ્તોત્રાય ગિર્વણઃ2 ॥

આ ત્વાઽ૩દ્ય સબર્દુઘાં હુવે ગાયત્રવેપસમ્। ઇન્દ્રં ધેનું સુદુઘામન્યામિષમુરુધારામરઙ્કૃતમ્ ॥

ન ત્વા બૃહન્તો અદ્રયો વરન્ત ઇન્દ્ર વીડવઃ। યચ્છિક્ષસિ સ્તુવતે માવતે વસુ ન કિષ્ટદા મિનાતિ તે ॥

ક ઈં વેદ સુતે સચા પિબન્તં કદ્વયો દધે। અયં યઃ પુરો વિભિનત્યોજસા મન્દાનઃ શિપ્ર્યન્ધસઃ ॥

યદિન્દ્ર શાસો અવ્રતં ચ્યાવયા સદસસ્પરિ। અસ્માકમંશું મઘવન્પુરુસ્પૃહં વસવ્યે અધિ બર્હય ॥

ત્વષ્ટા નો દૈવ્યં વચઃ પર્જન્યો બ્રહ્મણસ્પતિઃ। પુત્રૈર્ભ્રાતૃભિરદિતિર્નુ પાતુ નો દુષ્ટરં ત્રામણં વચઃ ॥

કદા ચન સ્તરીરસિ નેન્દ્ર સશ્ચસિ દાશુષે। ઉપોપેન્નુ મઘવન્ભૂય ઇન્નુ તે દાનં દેવસ્ય પૃચ્યતે ॥

યુઙ્ક્ષ્વા હિ વૃત્રહન્તમ હરી ઇન્દ્ર પરાવતઃ। અર્વાચીનો મઘવન્ત્સોમપીતય ઉગ્ર ઋષ્વેભિરા ગહિ ॥

ત્વામિદા હ્યો નરોઽપીપ્યન્વજ્રિન્ભૂર્ણયઃ। સ ઇન્દ્ર સ્તોમવાહસ ઇહ શ્રુધ્યુપ સ્વસરમા ગહિ ॥

પ્રત્યુ અદર્શ્યાયત્યૂઽ૩ચ્છન્તી દુહિતા દિવઃ। અપો મહી વૃણુતે ચક્ષુષા તમો જ્યોતિષ્કૃણોતિ સૂનરી ॥

ઇમા ઉ વાં દિવિષ્ટય ઉસ્રા હવન્તે અશ્વિના। અયં વામહ્વેઽવસે શચીવસૂ વિશંવિશં હિ ગચ્છથઃ ॥

કુષ્ઠઃ કો વામશ્વિના તપાનો દેવા મર્ત્યઃ। ઘ્નતા વામશ્મયા ક્ષપમાણોંશુનેત્થમુ આદુન્યથા ॥

અયં વાં મધુમત્તમઃ સુતઃ સોમો દિવિષ્ટિષુ। તમશ્વિના પિબતં તિરો અહ્ન્યં ધત્તંરત્નાનિ દાશુષે ॥

આ ત્વા સોમસ્ય ગલ્દયા સદા યાચન્નહં જ્યા। ભૂર્ણિં મૃગં ન સવનેષુ ચુક્રુધં ક ઈશાનં યાચિષત્ ॥

અધ્વર્યો દ્રાવયા ત્વં સોમમિન્દ્રઃ પિપાસતિ। ઉપો નૂનં યુયુજે વૃષણા હરી આ ચ જગામ વૃત્રહા ॥

અભી ષતસ્તદા ભરેન્દ્ર જ્યાયઃ કનીયસઃ। પુરૂવસુર્હિ મઘવન્બભૂવિથ ભરેભરે ચ હવ્યઃ ॥

યદિન્દ્ર યાવતસ્ત્વમેતાવદહમીશીય। સ્તોતારમિદ્દધિષે રદાવસો ન પાપત્વાય રંસિષમ્ ॥

ત્વમિન્દ્ર પ્રતૂર્તિષ્વભિ વિશ્વા અસિ સ્પૃધઃ। અશસ્તિહા જનિતા વૃત્રતૂરસિ ત્વં તૂર્ય તરુષ્યતઃ ॥

પ્ર યો રિરિક્ષ ઓજસા દિવઃ સદોભ્યસ્પરિ। ન ત્વા વિવ્યાચ રજ ઇન્દ્ર પાર્થિવમતિ વિશ્વં વવક્ષિથ ॥

અસાવિ દેવં ગોઋજીકમન્ધો ન્યસ્મિન્નિન્દ્રો જનુષેમુવોચ। બોધામસિ ત્વા હર્યશ્વ યજ્ઞૈર્બોધા ન સ્તોમમન્ધસો મદેષુ ॥

યોનિષ્ટ ઇન્દ્ર સદને અકારિ તમા નૃભિઃ પુરૂહૂત પ્ર યાહિ। અસો યથા નોઽવિતા વૃધશ્ચિદ્દદો વસૂનિ મમદશ્ચ સોમૈઃ ॥

અદર્દરુત્સમસૃજો વિ ખાનિ ત્વમર્ણવાન્બદ્બધાનાં અરમ્ણાઃ। મહાન્તમિન્દ્ર પર્વતં વિ યદ્વઃ સૃજદ્ધારા અવ યદ્દાનવાન્હન્ ॥

સુષ્વાણાસ ઇન્દ્ર સ્તુમસિ ત્વા સનિષ્યન્તશ્ચિત્તુવિનૃમ્ણ વાજમ્। આ નો ભર સુવિતં યસ્ય કોના તના ત્મના સહ્યામા ત્વોતાઃ ॥

જગૃહ્મા તે દક્ષિણમિન્દ્ર હસ્તં વસૂયવો વસુપતે વસૂનામ્। વિદ્મા હિ ત્વા ગોપતિં શૂર ગોનામસ્મભ્યં ચિત્રં વૃષણં રયિન્દાઃ ॥

ઇન્દ્રં નરો નેમધિતા હવન્તે યત્પાર્યા યુનજતે ધિયસ્તાઃ। શૂરો નૃષાતા શ્રવસશ્ચ કામ આ ગોમતિ વ્રજે ભજા ત્વં નઃ ॥

વયઃ સુપર્ણા ઉપ સેદુરિન્દ્રં પ્રિયમેધા ઋષયો નાધમાનાઃ। અપ ધ્વાન્તમૂર્ણુહિ પૂર્ધિ ચક્ષુર્મુમુગ્ધ્યાઽ૩સ્માન્નિધયેવ બદ્ધાન્ ॥

નાકે સુપર્ણમુપ યત્પતન્તં હૃદા વેનન્તો અભ્યચક્ષત ત્વા। હિરણ્યપક્ષં વરુણસ્ય દૂતં યમસ્ય યોનૌ શકુનં ભુરણ્યુમ્ ॥

બ્રહ્મ જજ્ઞાનં પ્રથમં પુરસ્તાદ્વિ સીમતઃ સુરુચો વેન આવઃ। સ બુધ્ન્યા ઉપમા અસ્ય વિષ્ઠાઃ સતશ્ચ યોનિમસતશ્ચ વિવઃ ॥

અપૂર્વ્યા પુરુતમાન્યસ્મૈ મહે વીરાય તવસે તુરાય। વિરપ્શિને વજ્રિણે શન્તમાનિ વચાંસ્યાસ્મૈ સ્થવિરાય તક્ષુ ॥

અવ દ્રપ્સો અંશુમતીમતિષ્ઠદીયાનઃ કૃષ્ણો દશભિઃ સહસ્રૈઃ। આવત્તમિન્દ્રઃ શચ્યા ધમન્તમપ સ્નીહિતિં નૃમણા અધદ્રાઃ ॥

વૃત્રસ્ય ત્વા શ્વસથાદીષમાણા વિશ્વે દેવા અજહુર્યે સખાયઃ। મરુદ્ભિરિન્દ્ર સખ્યં તે અસ્ત્વથેમા વિશ્વાઃ પૃતના જયાસિ ॥

વિધું દદ્રાણં સમને બહૂનાં યુવાનં સન્તં પલિતો જગાર। દેવસ્ય પશ્ય કાવ્યં મહિત્વાદ્યા મમાર સ હ્યઃ સમાન ॥

ત્વં હ ત્યત્સપ્તભ્યો જાયમાનોઽશત્રુભ્યો અભવઃ શત્રુરિન્દ્ર। ગૂઢે દ્યાવાપૃથિવી અન્વવિન્દો વિભુમદ્ભ્યો ભુવનેભ્યો રણં ધાઃ ॥

મેડિં ન ત્વા વજ્રિણં ભૃષ્ટિમન્તં પુરુધસ્માનં વૃષભં સ્થિરપ્સ્નુમ્। કરોષ્યર્યસ્તરુષીર્દુવસ્યુરિન્દ્ર દ્યુક્ષં વૃત્રહણં ગૃણીષે ॥

પ્ર વો મહે મહેવૃધે ભરધ્વં પ્રચેતસે પ્ર સુમતિં કૃણુધ્વમ્। વિશઃ પૂર્વી પ્ર ચર ચર્ષણિપ્રાઃ ॥

શુનં હુવેમ મઘવાનમિન્દ્રમસ્મિન્ભરે નૃતમં વાજસાતૌ। શૃણ્વન્તમુગ્રમૂતયે સમત્સુ ધ્નન્તં વૃત્રાણિ સઞ્જિતં ધનાનિ ॥

ઉદુ બ્રહ્માણ્યૈરત શ્રવસ્યેન્દ્રં સમર્યે મહયા વસિષ્ઠ। આ યો વિશ્વાનિ શ્રવસા તતાનોપશ્રોતા મ ઈવતો વચાંસિ ॥

ચક્રં યદસ્યાપ્સ્વા નિષત્તમુતો તદસ્મૈ મધ્વિચ્ચચ્છદ્યાત્। પૃથિવ્યામતિષિતં યદૂધઃ પયો ગોષ્વદધા ઓષધીષુ ॥

ત્યમૂ ષુ વાજિનં દેવજૂતં સહોવાનં તરુતારં રથાનામ્। અરિષ્ટનેમિં પૃતનાજમાશું સ્વસ્તયે તાર્ક્ષ્યમિહા હુવેમ ॥

ત્રાતારમિન્દ્રમવિતારમિન્દ્રં હવેહવે સુહવં શૂરમિન્દ્રમ્। હુવે નુ શક્રં પુરુહૂતમિન્દ્રમિદં હવિર્મઘવા વેત્વિન્દ્રઃ ॥

યજામહ ઇન્દ્રં વજ્રદક્ષિણં હરીણાં રથ્યાઽ૩ વિવ્રતાનામ્। પ્ર શ્મ શ્રુભિર્દોધુવદૂર્ધ્વધા ભુવદ્વિ સેનાભિર્ભયમાનો વિ રાધસા ॥

સત્રાહણં દાધૃષિં તુમ્રમિન્દ્રં મહામપારં વૃષ ભં સુવજ્રમ્। હન્તા યો વૃત્રં સનિતોત વાજં દાતા મઘાનિ મઘવા સુરાધાઃ ॥

યો નો વનુષ્યન્નભિદાતિ મર્ત ઉગણા વા મન્યમાનસ્તુરો વા। ક્ષિધી યુધા શવસા વા તમિન્દ્રાભી ષ્યામ વૃષમણસ્ત્વોતાઃ ॥

યં વૃત્રેષુ ક્ષિતય સ્પર્ધમાના યં યુક્તેષુ તુરયન્તો હવન્તે। યં શૂરસાતૌ યમપામુપજ્મન્યં વિપ્રાસો વાજયન્તે સ ઇન્દ્રઃ ॥

ઇન્દ્રાપર્વતા બૃહતા રથેન વામીરિષ આ વહતં સુવીરાઃ। વીતં હવ્યાન્યધ્વરેષુ દેવા વર્ધેથાં ગીર્ભીરિડયા મદન્તા ॥

ઇન્દ્રાય ગિરો અનિશિતસર્ગા અપઃ પ્રૈરયત્સગરસ્ય બુધ્નાત્। યો અક્ષેણેવ ચક્રિયૌ શચીભિર્વિષ્વક્તસ્તમ્ભ પૃથિવીમુત દ્યામ્ ॥

આ ત્વા સખાયઃ સખ્યા વવૃત્યુસ્તિરઃ પુરૂ ચિદર્ણવાં જગમ્યાઃ। પિતુર્નપાતમા દધિત વેધા અસ્મિન્ક્ષયે પ્રતરાં દીદ્યાનઃ ॥

કો અદ્ય યુઙ્ક્તે ધુરિ ગા ઋતસ્ય શિમીવતો ભામિનો દુર્હૃણાયૂન્। આસન્નેષામપ્સુવાહો મયોભૂન્ય એષાં ભૃત્યામૃણધત્સ જીવાત્ ॥

ગાયન્તિ ત્વા ગાયત્રિણોઽર્ચન્ત્યર્કમર્કિણઃ। બ્રહ્માણસ્ત્વા શતક્રત ઉદ્વંશમિવ યેમિરે ॥

ઇન્દ્રં વિશ્વા અવીવૃધન્ત્સમુદ્રવ્યચસં ગિરઃ। રથીતમં રથીનાં વાજાનાં સત્પતિં પતિમ્ ।1.3.12.3 ॥

ઇમમિન્દ્ર સુતં પિબ જ્યેષ્ઠમમર્ત્યં મદમ્। શુક્રસ્ય ત્વાભ્યક્ષરન્ધારા ઋતસ્ય સાદને ॥

યદિન્દ્ર ચિત્ર મ ઇહ નાસ્તિ ત્વાદાતમદ્રિવઃ। રાધસ્તન્નો વિદદ્વસ ઉભયાહસ્ત્યા ભર ॥

શ્રુધી હવં તિરશ્ચ્યા ઇન્દ્ર યસ્ત્વા સપર્યતિ। સુવીર્યસ્ય ગોમતો રાયસ્પૂર્ધિ મહાં અસિ ॥

અસાવિ સોમ ઇન્દ્ર તે શવિષ્ઠ ધૃષ્ણવા ગહિ। આ ત્વા પૃણક્ત્વિન્દ્રિયં રજઃ સૂર્યો ન રશ્મિભિઃ ॥

એન્દ્ર યાહિ હરિભિરુપ કણ્વસ્ય સુષ્ટુતિમ્। દિવો અમુષ્ય શાસતો દિવં યય દિવાવસો ॥

આ ત્વા ગિરો રથીરિવાસ્થુઃ સુતેષુ ગિર્વણઃ। અભિ ત્વા સમનૂષત ગાવો વત્સં ન ધેનવઃ ॥

એતો ન્વિન્દ્રં સ્તવામ શુદ્ધં શુદ્ધેન સામ્ના। શુદ્ધૈરુક્થૈર્વાવૃધ્વાં સં શુદ્ધૈરાશીર્વાન્મમત્તુ ॥

યો રયિં વો રયિન્તમો યો દ્યુમ્નૈર્દ્યુમ્નવત્તમઃ। સોમઃ સુતઃ સ ઇન્દ્ર તેઽસ્તિ સ્વધાપતે મદઃ ॥

પ્રત્યસ્મૈ પિપીષતે વિશ્વાનિ વિદુષે ભર। અરઙ્ગમાય જગ્મયેઽપશ્ચાદધ્વને નરઃ ॥

આ નો વયોવયઃશયં મહાન્તં ગહ્વરેષ્ઠાં મહાન્તં પૂર્વિનેષ્ઠામ્। ઉગ્રં વચો અપાવધી ॥

આ ત્વા રથં યથોતયે સુમ્નાય વર્તયામસિ। તુવિકૂર્મિમૃતીષહમિન્દ્રં શવિષ્ઠ સત્પતિમ્ ॥

સ પૂર્વ્યો મહોનાં વેનઃ ક્રતુભિરાનજે। યસ્ય દ્વારા મનુઃ પિતા દેવેષુ ધિય આનજે ॥

યદી વહન્ત્યાશવો ભ્રાજમાના રથેષ્વા। પિબન્તો મદિરં મધુ તત્ર શ્રવાંસિ કૃણ્વતે ॥

ત્યમુ વો અપ્રહણં ગૃણીષે શવસસ્પતિમ્। ઇન્દ્રં વિશ્વાસાહં નરં શચિષ્ઠં વિશ્વવેદસમ્ ॥

દધિક્રાવ્ણો અકારિષં જિષ્ણોરશ્વસ્ય વાજિનઃ। સુરભિ નો મુખા કરત્પ્ર ન આયૂંષિ તારિષત્ ॥

પુરાં ભિન્દુર્યુવા કવિરમિતૌજા અજાયત। ઇન્દ્રો વિશ્વસ્ય કર્મણો ધર્ત્તા વજ્રી પુરુષ્ટુતઃ ॥

પ્રપ્ર વસ્ત્રિષ્ટુભમિષં વન્દદ્વીરાયેન્દવે। ધિયા વો મેધસાતયે પુરન્ધ્યા વિવાસતિ ॥

કશ્યપસ્ય સ્વર્વિદો યાવાહુઃ સયુજાવિતિ। યયોર્વિશ્વમપિ વ્રતં યજ્ઞં ધીરા નિચાય્ય ॥

અર્ચત પ્રાર્ચતા નરઃ પ્રિયમેધાસો અર્ચત। અર્ચન્તુ પુત્રકા ઉત પુરમિદ્ ધૃષ્ણ્વર્ચત ॥

ઉક્થમિન્દ્રાય શંસ્યં વર્ધનં પુરુનિઃષિધે। શક્રો યથા સુતેષુ નો રારણત્સખ્યેષુ ચ ॥

વિશ્વાનરસ્ય વસ્પતિમનાનતસ્ય શવસઃ। એવૈશ્ચ ચર્ષણીનામૂતી હુવે રથાનામ્ ॥

સ ઘા યસ્તે દિવો નરો ધિયા મર્તસ્ય શમતઃ। ઊતી સ બૃહતો દિવો દ્વિષો અંહો ન તરતિ ॥

વિભોષ્ટ ઇન્દ્ર રાધસો વિભ્વી રાતિઃ શતક્રતો। અથા નો વિશ્વચર્ષણે દ્યુમ્નં સુદત્ર મંહય ॥

વયશ્ચિત્તે પતત્રિણો દ્વિપાચ્ચતુષ્પાદર્જુનિ। ઉષઃ પ્રારન્નૃતૂંરનુ દિવો અન્તેભ્યસ્પરિ ॥

અમી યે દેવા સ્થન મધ્ય આ રોચને દિવઃ। કદ્વ ઋતં કદમૃતં કા પ્રત્ના વ આહુતિઃ ॥

ઋચં સામ યજામહે યાભ્યાં કર્માણિ કૃણ્વતે। વિ તે સદસિ રાજતો યજ્ઞં દેવેષુ વક્ષતઃ ॥

વિશ્વાઃ પૃતના અભિભૂતરં નરઃ સજૂસ્તતક્ષુરિન્દ્રં જજનુશ્ચ રાજસે। ક્રત્વે વરે સ્થેમન્યામુરીમુતોગ્રમોજિષ્ઠં તરસં તરસ્વિનમ્ ॥

શ્રત્તે દધામિ પ્રથમાય મન્યવેઽહન્યરદ્દસ્યું નર્યં વિવેરપઃ। ઉભે યત્વા રોદસી ધાવતામનુ ભ્યસાત્તે શુષ્માત્પૃથિવી ચિદદ્રિવઃ ॥

સમેત વિશ્વા ઓજસા પતિં દિવો ય એક ઇદ્ભૂરતિથિર્જનાનામ્। સ પૂર્વ્યો નૂતનમાજિગીષં તં વર્ત્તનીરનુ વાવૃત એક ઇત્ ॥

ઇમે ત ઇન્દ્ર તે વયં પુરુષ્ટુત યે ત્વારભ્ય ચરામસિ પ્રભૂવસો। ન હિ ત્વદન્યો ગિર્વણો ગિરઃ સઘત્ક્ષોણીરિવ પ્રતિ તદ્ધર્ય નો વચઃ ॥

ચર્ષણીધૃતં મઘવાનમુક્થ્યાઽ૩મિન્દ્રં ગિરો બૃહતીરભ્યનૂષત। વાવૃધાનં પુરુહૂતં સુવૃક્તિભિરમર્ત્યં જરમાણં દિવેદિવે ॥

અચ્છા વ ઇન્દ્રં મતયઃ સ્વર્યુવઃ સધ્રીચીર્વિશ્વા ઉશતીરનૂષત। પરિ ષ્વજન્ત જનયો યથા પતિં મર્યં ન શુન્ધ્યું મઘવાનમૂતયે ॥

અભિ ત્યં મેષં પુરુહૂતમૃગ્મિયમિન્દ્રં ગીર્ભિર્મદતા વસ્વો અર્ણવમ્। યસ્ય દ્યાવો ન વિચરન્તિ માનુષં ભુજે મંહિષ્ઠમભિ વિપ્રમર્ચત ॥

ત્યં સુ મેષં મહયા સ્વર્વિદંશતં યસ્ય સુભુવઃ સાકમીરતે। અત્યં ન વાજં હવનસ્યદં રથમિ ન્દ્રં વવૃત્યામવસે સુવૃક્તિભિઃ ॥

ઘૃતવતી ભુવનાનામભિશ્રિયોર્વી પૃથ્વી મધુદુઘે સુપેશસા। દ્યાવાપૃથિવી વરુણસ્ય ધર્મણા વિષ્કભિતે અજરે ભૂરિરેતસા ॥

ઉભે યદિન્દ્ર રોદસી આપપ્રાથોષા ઇવ। મહાન્તં ત્વા મહીનાં સમ્રાજં ચર્ષણીનામ્। દેવી જનિત્ર્યજીજનદ્ભદ્રા જનિત્ર્યજીજનત્ ॥

પ્ર મન્દિને પિતુમદર્ચતા વચો યઃ કૃષ્ણગર્ભા નિરહન્નૃજિશ્વના। અવસ્યવો વૃષણં વજ્રદક્ષિણં મરુત્વન્તં સખ્યાય હુવેમહિ ॥

ઇન્દ્ર સુતેષુ સોમેષુ ક્રતું પુનીષ ઉક્થ્યમ્। વિદે વૃધસ્ય દક્ષસ્ય મહાં હિ ષઃ ॥

તમુ અભિ પ્ર ગાયત પુરુહૂતં પુરુષ્ટુતમ્। ઇન્દ્રં ગીર્ભિસ્તવીષમા વિવાસત ॥

તં તે મદં ગૃણીમસિ વૃષણં પૃક્ષુ સાસહિમ્। ઉ લોકકૃત્નુમદ્રિવો હરિશ્રિયમ્ ॥

યત્સોમમિન્દ્ર વિષ્ણવિ યદ્વા ઘ ત્રિત આપ્ત્યે। યદ્વા મરુત્સુ મન્દસે સમિન્દુભિઃ ॥

એદુ મધોર્મદિન્તરં સિઞ્ચાધ્વર્યો અન્ધસઃ। એવા હિ વીરસ્તવતે સદાવૃધઃ ॥

એન્દુમિન્દ્રાય સિઞ્ચત પિબાતિ સોમ્યં મધુ। પ્ર રાધાંસિ ચોદયતે મહિત્વના ॥

એતો ન્વિન્દ્રં સ્તવામ સખાયઃ સ્તોમ્યં નરમ્। કૃષ્ટીર્યો વિશ્વા અભ્યસ્ત્યેક ઇત્ ॥

ઇન્દ્રાય સામ ગાયત વિપ્રાય બૃહતે બૃહત્। બ્રહ્મકૃતે વિપશ્ચિતે પનસ્યવે ॥

ય એક ઇદ્વિદયતે વસુ મર્તાય દાશુષે। ઈશાનો અપ્રતિષ્કુત ઇન્દ્રો અઙ્ગ ॥

સખાય આ શિષામહે બ્રહ્મેન્દ્રાય વજ્રિણે। સ્તુષ ઊ ષુ વો નૃતમાય ધૃષ્ણવે ॥

ગૃણે તદિન્દ્ર તે શવ ઉપમાં દેવતાતયે। યદ્ધંસિ વૃત્રમોજસા શચીપતે ॥

યસ્ય ત્યચ્છમ્બરં મદે દિવોદાસાય રન્ધયન્। અયં સ સોમ ઇન્દ્ર તે સુતઃ પિબ ॥

એન્દ્ર નો ગધિ પ્રિય સત્રાજિદગોહ્ય। ગિરિર્ન વિશ્વતઃ પૃથુઃ પતિર્દિવઃ ॥

ય ઇન્દ્ર સોમપાતમો મદઃ શવિષ્ઠ ચેતતિ। યેના હંસિ ન્યારઽ૩ત્રિણં તમીમહે ॥

તુચે તુનાય તત્સુ નો દ્રાઘી ય આયુર્જીવસે। આદિત્યાસઃ સમહસઃ કૃણોતન ॥

વેત્થા હિ નિરૃતીનાં વજ્રહસ્ત પરિવૃજમ્। અહરહઃ શુન્ધ્યુઃ પરિપદામિવ ॥

અપામીવામપ સ્ત્રિધમપ સેધત દુર્મતિમ્। આદિત્યાસો યુયોતના નો અંહસઃ ॥

પિબા સોમમિન્દ્ર મન્દતુ ત્વા યં તે સુષાવ હર્યશ્વાદ્રિઃ। સોતુર્બાહુભ્યાં સુયતો નાર્વા ॥

અભ્રાતૃવ્યો અના ત્વમનાપિરિન્દ્ર જનુષા સનાદસિ। યુધેદાપિત્વમિચ્છસે ॥

યો ન ઇદમિદં પુરા પ્ર વસ્ય આનિનાય તમુ વ સ્તુષે। સખાય ઇન્દ્રમૂતયે ॥

આ ગન્તા મા રિષણ્યત પ્રસ્થાવાનો માપ સ્થાત સમન્યવઃ। દૃઢા ચિદ્યમયિષ્ણવઃ ॥

આ યાહ્યયૌ। મિન્દવેઽશ્વપતે ગોપત ઉર્વરાપતે। સોમં સોમપતે પિબ ॥

ત્વયા હ સ્વિદ્યુજા વયં પ્રતિ શ્વસન્તં વૃષભ બ્રુવીમહિ। સંસ્થે જનસ્ય ગોમતઃ ॥

ગાવશ્ચિદ્ધા સમન્યવઃ સજાત્યેન મરુતઃ સબન્ધવઃ। રિહતે કકુભો મિથઃ ॥

ત્વં ન ઇન્દ્રા ભર ઓજો નૃમ્ણં શતક્રતો વિચર્ષણે। આ વીરં પૃતનાસહમ્ ॥

અધા હીન્દ્ર ગિર્વણ ઉપ ત્વા કામ ઈમહે સસૃગ્મહે। ઉદેવ ગ્મન્ત ઉદભિઃ ॥

સીદન્તસ્તે વયો યથા ગોશ્રીતે મધૌ મદિરે વિવક્ષણે। અભિ ત્વામિન્દ્ર નોનુમઃ ॥

વયમુ ત્વામપૂર્વ્ય સ્થૂરં ન કચ્ચિદ્ભરન્તોઽવસ્યવઃ। વજ્રિંચિત્રં હવામહે ॥

સ્વાદોરિત્થા વિષૂવતો મધોઃ પિબન્તિ ગૌઓયઃ। યા ઇન્દ્રેણ સયાવરીર્વૃષ્ણા મદન્તિ શોભથા વસ્વીરનુ સ્વરાજ્યમ્ ॥

ઇત્થા હિ સોમ ઇન્મદો બ્રહ્મ ચકાર વર્ધનમ્। શવિષ્ઠ વજ્રિન્નોજસા પૃથિવ્યા નિઃ શશા અહિમર્ચન્નનુ સ્વરાજ્યમ્ ॥

ઇન્દ્રો મદાય વાવૃધે શવસે વૃત્રહા નૃભિઃ। તમિન્મહત્સ્વાજિષૂતિમર્ભે હવામહે સ વાજેષુ પ્ર નોઽવિષત્ ॥

ઇન્દ્ર તુભ્યમિદદ્રિવોઽનુત્તં વજ્રિન્વીક્યમ્। યદ્ધ ત્યં માયિનં મૃગં તવ ત્યન્માયયાવધીરર્ચન્નનુ સ્વરાજ્યમ્ ।
પ્રેહ્યભીહિ ધૃષ્ણુહિ ન તે વજ્રો નિ યંસતે। 1 5 1 0305ચ્ ॥

ઇન્દ્ર નૃમ્ણંહિ તે શવો હનો વૃત્રં જયા અપોઽર્ચન્નનુ સ્વરાજ્યમ્ ॥

યદુદીરત આજયો ધૃષ્ણવે ધીયતે ધનમ્। યુઙ્ક્ષ્વા મદચ્યુતા હરી કં હનઃ કં વસૌ દધોઽસ્માં ઇન્દ્ર વસૌ દધઃ ॥

અક્ષન્નમીમદન્ત હ્યવ પ્રિયા અધૂષત। અસ્તોષત સ્વભાનવો વિપ્રા નવિષ્ઠયા મતી યોજા ન્વિન્દ્ર તે હરી ॥

ઉપો ષુ શૃણુહી ગિરો મઘવન્માતથા ઇવ। કદા નઃ સૂનૃતાવતઃ કર ઇદર્થયાસ ઇદ્યોજા ન્વિન્દ્ર તે હરી ॥

ચન્દ્રમા અપ્સ્વાઽ૩ઽન્તરા સુપર્ણો ધાવતે દિવિ। ન વો હિરણ્યનેમયઃ પદં વિન્દન્તિ વિદ્યુતો વિત્તં મે અસ્ય રોદસી ॥

પ્રતિ પ્રિયતમંરથં વૃષણં વસુવાહનમ્। સ્તોતા વામશ્વિનાવૃશિ સ્તોમેભિર્ભૂષતિ પ્રતિ માધ્વી મમ શ્રુતં હવમ્ ॥

આ તે અગ્ન ઇધીમહિ દ્યુમન્તં દેવાજરમ્ । યુદ્ધ સ્યા તેપનીયસી સમિદ્દીદયતિ દ્યવીષં સ્તોતૃભ્ય આ ભર ॥

આગ્નિં ન સ્વવૃક્તિભિર્હોતારં ત્વા વૃણીમહે। શીરં પાવકશોચિષં વિ વો મદે યજ્ઞેષુ સ્તીર્ણબર્હિષં વિવક્ષસે ॥

મહે નો અદ્ય બોધયોષો રાયે દિવિત્મતી। યથા ચિન્નો અબોધયઃ સત્યશ્રવસિ વાય્યે સુજાતે અશ્વસૂનૃતે ॥

ભદ્રં નો અપિ વાતય મનો દક્ષમુત ક્રતુમ્। અથા તે સખ્યે અન્ધસો વિ વો મદે રણા ગાવો ન યવસે વિવક્ષસે ॥

ક્રત્વા મહાં અનુષ્વધં ભીમ આ વાવૃતે શવઃ। શ્રિય ઋષ્વ ઉપાકયોર્નિ શિપ્રી હરિવાં દધે હસ્તયોર્વજ્રમાયસમ્ ॥

સ ઘા તં વૃષણં રથમધિ તિષ્ઠાતિ ગોવિદમ્। યઃ પાત્રં હારિયોજનં પૂર્ણમિન્દ્રાચિકેતતિ યોજા ન્વિન્દ્ર તે હરી ॥

અગ્નિં તં મન્યે યો વસુરસ્તં યં યન્તિ ધેનવઃ। અસ્તમર્વન્ત આશવોઽસ્તં નિત્યાસો વાજિન ઇષં સ્તોતૃભ્ય આ ભર ॥

ન તમંહો ન દુરિતં દેવાસો અષ્ટ મર્ત્યમ્। સજોષસો યમર્યમા મિત્રો નયતિ વરુણો અતિ દ્વિષઃ ॥

પરિ પ્ર ધન્વેન્દ્રાય સોમ સ્વાદુર્મિત્રાય પૂષ્ણે ભગાય ॥

પર્યૂ ષુ પ્ર ધન્વ વાજસાતયે પરિ વૃત્રાણિ સક્ષણિઃ। દ્વિષસ્તરધ્યા ઋણયા ન ઈરસે ॥

પવસ્વ સોમ મહાન્ત્સમુદ્રઃ પિતા દેવાનાં વિશ્વાભિ ધામ ॥

પ વસ્વ સોમ મહે દક્ષાયાશ્વો ન નિક્તો વાજી ધનાય ॥

ઇન્દુ પવિષ્ટ ચારુર્મદાયાપામુપસ્થે કવિર્ભગાય ॥

અનુ હિ ત્વા સુતં સોમ મદામસિ મહે સમર્યરાજ્યે। વાજાં અભિ પવમાન પ્ર ગાહસે ॥

ક ઈ વ્યક્તા નરઃ સનીડા રુદ્રસ્ય મર્યા અથા સ્વશ્વાઃ ॥

અગ્ને તમદ્યાશ્વં ન સ્તોમૈઃ ક્રતું ન ભદ્રં હૃદિસ્પૃશમ્। ઋધ્યામા ત ઓહૈઃ ॥

આવિર્મર્યા આ વાજં વાજિનો અગ્મં દેવસ્ય સવિતુઃ સવમ્। સ્વર્ગાં અર્વન્તો જયત ॥

પવસ્વ સોમ દ્યુમ્ની સુધારો મહાં અવીનામનુપૂર્વ્યઃ ॥

વિશ્વતોદાવન્વિશ્વતો ન આ ભર યં ત્વા શવિષ્ઠમીમહે ॥

એષ બ્રહ્મા ય ઋત્વિય ઇન્દ્રો નામ શ્રુતો ગૃણે ॥

બ્રહ્માણ ઇન્દ્રં મહયન્તો અર્કૈરવર્ધયન્નહયે હન્તવા ઉ ॥

અનવસ્તે રથમશ્વાય તક્ષુસ્ત્વષ્ટા વજ્રં પુરુહૂત દ્યુમન્તમ્ ॥

શં પદં મઘં રયીષિણો ન કામમવ્રતો હિનોતિ ન સ્પૃશદ્રયિમ્ ॥

સદા ગાવઃ શુચયો વિશ્વધાયસઃ સદા દેવા અરેપસઃ ॥

આ યાહિ વનસા સહ ગાવઃ સચન્ત વર્ત્તનિં યદૂધભિઃ ॥

ઉપ પ્રક્ષે મધુમતિ ક્ષિયન્તઃ પુષ્યેમ રયિં ધીમહે ત ઇન્દ્ર ॥

અર્ચન્ત્યર્કં મરુતઃ સ્વર્ક્કા આ સ્તોભતિ શ્રુતો યુવા સ ઇન્દ્રઃ ॥

પ્ર વ ઇન્દ્રાય વૃત્રહન્તમાય વિપ્રાય ગાથં ગાયત યં જુજોષતે ॥

અચેત્યગ્નિશ્ચિકિતિર્હવ્યવાડ્ન સુમદ્રથઃ ॥

અગ્ને ત્વં નો અન્તમ ઉત ત્રાતા શિવો ભુવો વરૂથ્યઃ ॥

ભગો ન ચિત્રો અગ્નિર્મહોનાં દધાતિ રત્નમ્ ॥

વિશ્વસ્ય પ્ર સ્તોભ પુરો વા સન્યદિ વેહ નૂનમ્ ॥

ઉષા અપ સ્વસુષ્ટમઃ સં વર્ત્તયતિ વર્ત્તનિં સુજાતતા ॥

ઇમા નુ કં ભુવના સીષધેમેન્દ્રશ્ચ વિશ્વે ચ દેવાઃ ॥

વિ સ્રુતયો યથા પથા ઇન્દ્ર ત્વદ્યન્તુ રાતયઃ ॥

અયા વાજં દેવહિતં સનેમ મદેમ શતહિમાઃ સુવીરાઃ ॥

ઊર્જા મિત્રો વરુણઃ પિન્વતેડાઃ પીવરીમિષં કૃણુહી ન ઇન્દ્ર ।
ઇન્દ્રો વિશ્વસ્ય રાજતિ ॥

ત્રિકદ્રુકેષુ મહિષો યવાશિરં તુવિશુષ્મસ્તૃમ્પત્સોમમપિબદ્વિષ્ણુના સુતં યથાવશમ્। સ ઈં મમાદ મહિ કર્મ કર્ત્તવે મહામુરું સૈનં સશ્ચદ્દેવો દેવં સત્ય ઇન્દુઃ સત્યમિન્દ્રમ્ ।
અયં સહસ્રમાનવો દૃશઃ કવીનાં મતિઉજ્યોતિર્વિધર્મ ॥

બ્રધ્નઃ સમીચીરુષસઃ સમૈરયદરેપસઃ સ ચેતસઃ સ્વસરે મન્યુમન્તશ્ચિતા ગોઃ ॥

એન્દ્ર યાહ્યુપ નઃ પરાવતો નાયમચ્છા વિદથાનીવ સત્પતિરસ્તા રાજેવ સત્પતિઃ। હવામહે ત્વા પ્રયસ્વન્તઃ સુતેષ્વા પુત્રાસો ન પિતરં વાજસાતયે મહિષ્ઠં વાજસાતયે ॥

તમિન્દ્રં જોહવીમિ મઘવાનમુગ્રં સત્રા દધાનમપ્રતિષ્કુતં શ્રવાંસિ ભૂરિ । મંહિષ્ઠો ગીર્ભિરા ચ યજ્ઞિયો વવર્ત્ત રાયે નો વિશ્વા સુપથા કૃણોતુ વજ્રી ।
અસ્તુ શ્રૌષટ્ પુરો અગ્નિં ધિયા દધ આ નુ ત્યચ્છર્ધો દિવ્યં વૃણીમહ ઇન્દ્રવાયૂ વૃણીમહે ॥

યદ્ધ ક્રાણા વિવસ્વતે નાભા સન્દાય નવ્યસે। અધ પ્ર નૂનમુપ યન્તિ ધીતયો દેવાંઅચ્છા ન ધીતયઃ ॥

પ્ર વો મહે મતયો યન્તુ વિષ્ણવે મરુત્વતે ગિરિજા એવયામરુત્। પ્ર શર્ધાય પ્ર યજ્યવે સુખાદયે તવસે ભન્દદિષ્ટયે ધુનિવ્રતાય શવસે ।
અયા રુચા હરિણ્યા પુનાનો વિશ્વા દ્વેષાંસિ તરતિ સયુગ્વભિઃ સૂરો ન સયુગ્વભિઃ ॥

ધારા પૃષ્ઠસ્ય રોચતે પુનાનો અરુષો હરિઃ। વિશ્વા યદ્રૂપા પરિયાસ્યૃક્વભિઃ સપ્તાસ્યેભિરૃ ક્વભિઃ ॥

અભિ ત્યં દેવ સવિતારમોણ્યોઃ કવિક્રતુમર્ચામિ સત્યસવં રત્નધામભિ પ્રિયંમતિમ્। ઊર્ધ્વા યસ્યામતિર્ભા અદિદ્યુતત્સવીમનિ હિરણ્યપાણિરમિમીત સુક્રતુઃ કૃપા સ્વઃ ।
અગ્નિં હોતારં મન્યે દાસ્વન્તં વસોઃ સૂનું સહસો જાતવેદસં વિપ્રં ન જાતવેદસમ્। ય ઊર્ધ્વયા સ્વધ્વરો દેવો દેવાચ્યા કૃપા ॥

ઘૃતસ્ય વિભ્રાષ્ટિમનુ શુક્રશોચિષ આજુહ્વાનસ્ય સર્પિષઃ ।
તવ ત્યન્નર્યં નૃતોઽપ ઇન્દ્ર પ્રથમં પૂર્વ્યં દિવિ પ્રવાચ્યં કૃતમ્। યો દેવસ્ય શવસા પ્રારિણા અસુ રિણન્નપઃ ॥

ભુવો વિશ્વમભ્યદેવમોજસા વિદેદૂર્જં શતક્રતુર્વિદેદિષમ્ ॥

ઉચ્ચા તે જાતમન્ધસો દિવિ સદ્ભૂમ્યા દદે। ઉગ્રં શર્મ મહિ શ્રવઃ ॥

સ્વાદિષ્ઠયા મદિષ્ઠયા પવસ્વ સોમ ધારયા। ઇન્દ્રાય પાતવે સુતઃ ॥

વૃષા પવસ્વ ધારયા મરુત્વતે ચ મત્સરઃ। વિશ્વા દધાન ઓજસા ॥

યસ્તે મદો વરેણ્યસ્તેના પવસ્વાન્ધસા। દેવાવીરઘશંસહા ॥

તિસ્રોઉ। વાચ ઉદીરતે ગાવો મિમન્તિ ધેનવઃ। હરિરેતિ કનિક્રદત્ ॥

ઇન્દ્રાયેન્દો મરુત્વતે પવસ્વ મધુમત્તમઃ। અર્કસ્ય યોનિમાસદમ્ ॥

અસાવ્યંશુર્મદાયાપ્સુ દક્ષો ગિરિષ્ઠાઃ। શ્યેનો ન યોનિમાસદત્ ॥

પવસ્વ દક્ષસાધનો દેવેભ્યઃ પીતયે હરે। મરુદ્ભ્યો વાયવે મદઃ ॥

પરિ સ્વાનો ગિરિષ્ઠાઃ પવિત્રે સોમો અક્ષરત્। મદેષુ સર્વધા અસિ ॥

પરિ પ્રિયા દિવઃ કવિર્વયાંસિ નપ્ત્યોર્હિતઃ। સ્વાનૈર્યાતિ કવિક્રતુ ॥

પ્ર સોમાસો મદચ્યુતઃ શ્રવસે નો મઘોના મ્ । સુતા વિદથે અક્ર મુઃ ॥

પ્ર સોમાસો વિપશ્ચિતોઽપો નયન્ત ઊર્મયઃ। વનાનિ મહિષા ઇવ ॥

પવસ્વેન્દો વૃષા સુતઃ કૃધી નો યશસો જને। વિશ્વા અપ દ્વિષો જહિ ॥

વૃષા હ્યસિ ભાનુના દ્યુમન્તં ત્વા હવામહે। પવમાન સ્વર્દૃશમ્ ॥

ઇન્દુઃ પવિષ્ટ ચેતનઃ પ્રિયઃ કવીનાં મતિઃ। સૃજદશ્વં રથીરિવ ॥

અસૃક્ષત પ્ર વાજિનો ગવ્યા સોમાસો અશ્વયા। શુક્રાસો વીરયાશવઃ ॥

પવસ્વ દેવ આયુષગિન્દ્રં ગચ્છતુ તે મદઃ। વાયુમા રોહ ધર્મણા ॥

પવમાનો અજીજનદ્દિવશ્ચિત્રં ન તન્યતુમ્। જ્યોતિર્વૈશ્વાનરં બૃહત્ ॥

પરિ સ્વાનાસ ઇન્દવો મદાય બર્હણા ગિરા। મધો અર્ષન્તિ ધારયા ॥

પરિ પ્રાસિષ્યદત્કવિઃ સિન્ધોરૂર્માવધિ શ્રિતઃ। કારું બિભ્રત્પુરુસ્પૃહમ્ ॥

ઉપો ષુ જાતમપ્તુરં ગોભિર્ભઙ્ગં પરિષ્કૃતમ્। ઇન્દું દેવા અયાસિષુ ॥

પુનાનો અક્રમીદભિ વિશ્વા મૃધો વિચર્ષણિઃ। શુમ્ભન્તિ વિપ્રં ધીતિભિઃ ॥

આવિશન્કલશં સુતો વિશ્વા અર્ષન્નભિ શ્રિયઃ। ઇન્દુરિન્દ્રાય ધીયતે ॥

અસર્જિ રથ્યો યથા પવિત્રે ચમ્વોઃ સુતઃ। કાર્ષ્મન્વાજી ન્યક્રમીત્ ॥

પ્ર યદ્ગાવો ન ભૂર્ણયસ્ત્વેષા અયાસો અક્રમુઃ । ઘ્નન્તઃ કૃષ્ણામપ ત્વચમ્ ॥

અપઘ્નન્પવસે મૃધઃ ક્રતુવિત્સોમ મત્સરઃ। નુદસ્વાદેવયું જનમ્ ॥

અયા પવસ્વ ધારયા યયા સૂર્યમરોચયઃ। હિન્વાનો માનુષીરપઃ ॥

સ પવસ્વ ય આવિથેન્દ્રં વૃત્રાય હન્તવે। વવ્રિવાંસં મહીરપઃ ॥

અયા વીતી પરિ સ્રવ યસ્ત ઇન્દો મદેષ્વા। અવાહન્નવતીર્નવ ॥

પરિ દ્યુક્ષં સનદ્રાયિં ભરદ્વાજં નો અન્ધસા। સ્વાનો અર્ષ પવિત્ર આ ॥

અચિક્રદદ્વૃષા હરિર્મહાન્મિત્રો ન દર્શતઃ। સં સૂર્યેણ દિદ્યુતે ॥

આ તે દક્ષં મયોભુવં વહ્નિમદ્યા વૃણીમહે। પાન્તમા પુરુસ્પૃહમ્ ॥

અધ્વર્યો અદ્રિભિઃ સુતં સોમં પવિત્ર આ નય। પુનીહીન્દ્રાય પાતવે ॥

તરત્સ મન્દી ધાવતિ ધારા સુતસ્યાન્ધસઃ । તરત્સ મન્દી ધાવતિ ॥

આ પવસ્વ સહસ્રિણં રયિં સોમ સુવીર્યમ્। અસ્મે શ્રવાંસિ ધારય ॥

અનુ પ્રત્નાસ આયવઃ પદં નવીયો અક્રમુઃ । રુચે જનન્ત સૂર્યમ્ ॥

અર્ષા સોમ દ્યુમત્તમોઽભિ દ્રોણાનિ રોરુવત્। સીદન્યોનૌ વ નેષ્વા ॥

વૃષા સોમ દ્યુમાં અસિ વૃષા દેવ વૃષવ્રતઃ। વૃષા ધર્માણિ દધ્રિષે ॥

ઇષે પવસ્વ ધારયા મૃજ્યમાનો મનીષિભિઃ । ઇન્દો રુચાભિ ગા ઇહિ ॥

મન્દ્રયા સોમ ધારયા વૃષા પવસ્વ દેવયુઃ । અવ્યા વારેભિરસ્મયુઃ ॥

અયા સોમ સુકૃત્યપા મહાઉ।ન્ત્સન્નભ્યવર્ધથાઃ। મ ન્દાન ઇદ્વૃષાયસે ॥

અયં વિચર્ષણિર્હિતઃ પવમાનઃ સ ચેતતિ। હિન્વાન આપ્યં બૃહત્ ॥

પ્ર ન ઇન્દો મહે તુ ન ઊર્મિં ન બિભ્રદર્ષસિ। અભિ દેવાં અયાસ્યઃ ॥

અપઘ્નન્પવતે મૃધોઽપ સોમો અરાવ્ણઃ। ગચ્છન્નિન્દ્રસ્ય નિષ્કૃતમ્ ॥

પુનાનઃ સોમ ધારયાપો વસાનો અર્ષસિ। આ રત્નધા યોનિમૃતસ્ય સીદસ્યુત્સો દેવો હિરણ્યયઃ ॥

પરીતો ષિઞ્ચતા સુતં સોમો ય ઉત્તમ હવિઃ। દધન્વાં યો નર્યો અપ્સ્વાઽ૩ન્તૌઆ સુષાવ સોમમદ્રિભિઃ ॥

આ સોમ સ્વાનો અદ્રિભિસ્તિરો વારાણ્યવ્યયા। જનો ન પુરિ ચમ્વોર્વિશદ્ધરિઃ સદો વનેષુ દધ્રિષે ॥

પ્ર સોમ દેવવીતયે સિન્ધુર્ન પિપ્યે અર્ણસા। અંશોઃ પયસા મદિરો ન જાગૃવિરચ્છા કોશં મધુશ્ચુતમ્ ॥

સોમ ઉ ષ્વાણઃ સોતૃભિરધિ ષ્ણુભિરવીનામ્। અશ્વયેવ હરિતા યાતિ ધારયા મન્દ્રયા યાતિ ધારયા ॥

તવાહં સોમ રારણ સખ્ય ઇન્દો દિવેદિવે। પુરૂણિ બભ્રો નિ ચરન્તિ મામવ પરિધીંરતિ તાં ઇહિ ॥

મૃજ્યમાનઃ સુહસ્ત્યા સમુદ્રે વાચમિન્વસિ। રયિં પિશઙ્ગં બહુલં પુરુસ્પૃહં પવમાનાભ્યર્ષસિ ॥

અભિ સોમાસ આયવઃ પવન્તે મદ્યં મદમ્। સમુદ્રસ્યાધિ વિષ્ટપે મનીષિણો મત્સરાસો મદચ્યુતઃ ॥

પુનાનઃ સોમ જાગૃવિરવ્યા વારૈઃ પરિ પ્રિયઃ। ત્વં વિપ્રો અભવોઽઙ્ગિરસ્તમ મધ્વા યજ્ઞં મિમિક્ષ ણઃ ॥

ઇન્દ્રાય પવતે મદઃ સોમો મરુત્વતે સુતઃ। સહસ્રધારો અત્યવ્યમર્ષતિ તમી મૃજન્ત્યાયવઃ ॥

પવસ્વ વાજસાતમોઽભિ વિશ્વાનિ વાર્યા। ત્વં સમુદ્રઃ પ્રથમે વિધર્મં દેવેભ્યઃ સોમ મત્સરઃ ॥

પવમાના અસૃક્ષત પવિત્રમતિ ધારયા। મરુત્વન્તો મત્સરા ઇન્દ્રિયા હયા મેધામભિ પ્રયાંસિ ચ ॥

પ્ર તુ દ્રવ પરિ કોશં નિ ષીદ નૃભિઃ પુનાનો અભિ વાજમર્ષ। અશ્વં ન ત્વા વાજિનં મર્જયન્તોઽચ્છા બર્હી રશનાભિર્નયન્તિ ॥

પ્ર કાવ્યમુશનેવ બ્રુવાણો દેવો દેવાનાં જનિમા વિવક્તિ। મહિવ્રતઃ શુચિબન્ધુઃ પાવકઃ પદા વરાહો અભ્યેતિ રેભન્ ॥

તિસ્રો વાચ ઈરયતિ પ્ર વહ્નિરૃ તસ્ય ધીતિં બ્રહ્મણો મનીષામ્। ગાવો યન્તિ ગોપતિં પૃચ્છમાનાઃ સોમં યન્તિ મતયો વાવશાનાઃ ॥

અસ્ય પ્રેષા હેમના પૂયમાનો દેવો દેવેભિઃ સમપૃક્ત રસમ્। સુતઃ પવિત્રં પર્યેતિ રેભન્ મિતેવ સદ્મ પશુમન્તિ હોતા ॥

સોમઃ પવતે જનિતા મતીનાં જનિતા દિવો જનિતા પૃથિવ્યાઃ। જનિતાગ્નેર્જનિતા સૂર્યસ્ય જનિતેન્દ્રસ્ય જનિતોત વિષ્ણોઃ ॥

અભિ ત્રિપૃષ્ઠં વૃષણં વયોધામાઙ્ગોષિણમવાવશન્ત વાણી। વના વસાનો વરુણો નૌ। સિન્ધૂર્વિ રત્નધા દયતે વાર્યાણિ ॥

અક્રાન્ત્સમુદ્રઃ પ્રથમે વિધર્મં જનયન્ પ્રજા ભુવનસ્ય ગોપાઃ। વૃષા પવિત્રે અધિ સાનો અવ્યે બૃહત્સોમો વાવૃધે સ્વાનો અદ્રિઃ ॥

કનિક્રન્તિ હરિરા સૃજ્યમાનઃ સીદન્વનસ્ય જઠરે પુનાનઃ। નૃભિર્યતઃ કૃણુતે નિર્ણિજં ગામતો મતિં જનયત સ્વધાભિઃ ॥

એષ સ્ય તે મધુમાં ઇન્દ્ર સોમો વૃષા વૃષ્ણઃ પરિ પવિત્રે અક્ષાઃ। સહસ્રદાઃ શતદા ભૂરિદાવા શશ્વત્તમં બર્હિઉઆ વાજ્યસ્થાત્ ॥

પવસ્વ સોમ મધુમાં ઋતાવાપો વસાનો અધિ સાનો અવ્યે। અવ દ્રોણાનિ ઘૃતવન્તિ રોહ મદિન્તમો મત્સર ઇન્દ્રપાનઃ ॥

પ્ર સેનાનીઃ શૂરો અગ્રે રથાનાં ગવ્યન્નેતિ હર્ષતે અસ્ય સેના। ભદ્રાન્ કૃણ્વન્નિન્દ્રહવાન્ત્સખિભ્ય આ સોમો વસ્ત્રા રભસાનિ દત્તે ॥

પ્ર તે ધારા મધુમતીરસૃગ્રન્વારં યત્પૂતો અત્યેષ્યવ્યમ્। પવમાન પવસે ધામ ગોનાં જનયન્ત્સૂર્યમપિન્વો અર્કૈઃ ॥

પ્ર ગાયતાભ્યર્ચામ દેવાન્ત્સોમં હિનોત મહતે ધનાય। સ્વાદુઃ પવતામતિ વારમવ્યમા સીદતુ કલશં દેવ ઇન્દુઃ ॥

પ્ર હિન્વાનો જનિતા રોદસ્યો રથો ન વાજં સનિષન્નયાસીત્। ઇન્દ્રં ગચ્છન્નાયુધા સંશિશાનો વિશ્વા વસુ હસ્તયોરાદધાનઃ ॥

તક્ષદ્યદી મનસો વેનતો વાગ્જ્યેષ્ઠસ્ય ધર્મં દ્યુક્ષોરનીકે। આદીમાયન્વરમા વાવશાના જુષ્ટં પતિં કલશે ગાવ ઇન્દુમ્ ॥

સાકમુક્ષો મર્જયન્ત સ્વસારો દશ ધીરસ્ય ધીતયો ધનુત્રીઃ। હરિઃ પર્યદ્રવજ્જાઃ સૂર્યસ્ય દ્રોણં નનક્ષે અત્યો ન વાજી ॥

અધિ યદસ્મિન્વાજિનીવ શુભઃ સ્પર્ધન્તે ધિયઃ સૂરે ન વિશઃ। અપો વૃણાનઃ પવતે કવીયન્વ્રજં ન પશુવર્ધનાય મન્મ ॥

ઇન્દુર્વાજી પવતે ગોન્યોઘા ઇન્દ્રે સોમઃ સહ ઇન્વન્મદાય। હન્તિ રક્ષો બાધતે પર્યરાતિં વરિવસ્કૃણ્વન્વૃજનસ્ય રાજા ॥

અયા પવા પવસ્વૈના વસૂનિ માંશ્ચત્વ ઇન્દ્રો સરસિ પ્ર ધન્વ। બ્રઘ્નશ્ચિદ્યસ્ય વાતો ન જૂતિં પુરુમેધાશ્ચિત્તકવે નરં ધાત્ ॥

મહત્તત્સોમો મહિષશ્ચકારાપાં યદ્ગર્ભોઽવૃણીત દેવાન્। અદધાદિન્દ્રે પવમાન ઓજોઽજનયત્સૂર્યે જ્યોતિરિન્દુઃ ॥

અસર્જિ વક્વા રથ્યે યથાજૌ ધિયા મનોતા પ્રથમા મનીષા। દશ સ્વસારો અધિ સાનો અવ્યે મૃજન્તિ વહ્નિં સદનેષ્વચ્છ ॥

અપામિવેદૂર્મયસ્તર્ત્તુરાણાઃ પ્ર મનીષા ઈરતે સોમમચ્છ। નમસ્યન્તીરુપ ચ યન્તિ સં ચાચ વિશન્ત્યુશતીરુશન્તમ્ ॥

પુરોજિતી વો અન્ધસઃ સુતાય માદયિત્નવે। અપ શ્વાનં શ્નથિષ્ટન સખાયો દીર્ઘજિહ્વ્યમ્ ॥

અયં પૂષા રયિઉભગઃ સોમઃ પુનાનો અર્ષતિ। પતિર્વિશ્વસ્ય ભૂમનો વ્યખ્યદ્રોદસી ઉભે ॥

સુતાસો મધુમત્તમાઃ સોમા ઇન્દ્રાય મન્દિનઃ। પવિત્રવન્તો અક્ષરન્ દેવાન્ ગચ્છન્તુ વો મદાઃ ॥

સોમાઃ પવન્ત ઇન્દવોઽસ્મભ્યં ગાતુવિત્તમાઃ। મિત્રાઃ સ્વાના અરેપસઃ સ્વાધ્યઃ સ્વર્વિદઃ ॥

અભી નો વાજસાતમં રયિમર્ષ શતસ્પૃહમ્। ઇન્દો સહસ્રભર્ણસં તુવિદ્યુમ્નં વિભાસહમ્ ॥

અભી નવન્તે અદ્રુહઃ પ્રિયમિન્દ્રસ્ય કામ્યમ્। વત્સં ન પૂર્વ આયુનિ જાતં રિહન્તિ માતરઃ ॥

આ હર્યતાય ધૃષ્ણવે ધનુષ્ટન્વન્તિ પૌંસ્યમ્। શુક્રા વિ યન્ત્યસુરાય નિર્ણિજે વિપામગ્રે મહીયુવઃ ॥

પરિ ત્યંહર્યતંહરિં બભ્રું પુનન્તિ વારેણ। યો દેવાન્વિશ્વાં ઇત્પરિ મદેન સહ ગચ્છતિ ॥

પ્ર સુન્વાનાસ્યાન્ધસો મર્તો ન વષ્ટ તદ્વચઃ। અપ શ્વાનમરાધસં હતા મખં ન ભૃગવઃ ॥

અભિ પ્રિયાણિ પવતે ચનોહિતો નામાનિ યહ્વો અધિ યેષુ વર્ધતે। આ સૂર્યસ્ય બૃહતો બૃહન્નધિ રથં વિષ્વઞ્ચમરુહદ્વિચક્ષણઃ ॥

અચોદસો નો ધન્વન્ત્વિન્દવઃ પ્ર સ્વાનાસો બૃહદ્દેવેષુ હરયઃ। વિ ચિદશ્નાના ઇષયો અરાતયોઽર્યો નઃ સન્તુ સનિષન્તુ નો ધિયઃ ॥

એષ પ્ર કોશે મધુમાં અચિક્રદદિન્દ્રસ્ય વજ્રો વપુષો વપુષ્ટમઃ। અભ્યૃૃ઼૩ તસ્ય સુદુઘા ઘૃતશ્ચુતો વાશ્રા અર્ષન્તિ પયસા ચ ઘેનવઃ ॥

પ્રો અયાસીદિન્દુરિન્દ્રસ્ય નિષ્કૃતં સખા સખ્યુર્ન પ્ર મિનાતિ સઙ્ગિરમ્। મર્ય ઇવ યુવતિભિઃ સમર્ષતિ સોમઃ કલશે શતયામના પથા ॥

ધર્તા દિવઃ પવતે કૃત્વ્યો રસો દક્ષો દેવાનામનુમાદ્યો નૃભિઃ। હરિઃ સૃજાનો અત્યો ન સત્વભિર્વૃથા પાજાંસિ કૃણુષે નદીષ્વા ॥

વૃષા મતીનાં પવતે વિચક્ષણઃ સોમો અહ્નાં પ્રતરીતોષસાંં દિવઃ। પ્રાણા સિન્ધૂનાં કલશાં અચિક્રદદિન્દ્રસ્ય હાર્દ્યાવિશન્મનીષિભિઃ ।
ત્રિરસ્મૈ સપ્ત ધેનવો દુદુહ્રિરે સત્યામાશિરં પરમે વ્યોમનિ ॥

ચત્વાર્યન્યા ભુવનાનિ નિર્ણિજે ચારૂણિ ચક્રે યદૃતૈરવર્ધત ॥

ઇન્દ્રાય સોમ સુષુતઃ પરિ સ્રવાપામીવા ભવતુ રક્ષસા સહ। મા તે રસસ્ય મત્સત દ્વયાવિનો દ્રવિણસ્વન્ત ઇહ સન્ત્વિન્દવઃ ॥

અસાવિ સોમો અરુષો વૃષા હરી રાજેવ દસ્મો અભિ ગા અભિ ક્રદત્। પુનાનો વારમત્યેષ્યવ્યયં શ્યેનો ન યોનિં ઘૃતવન્તમાસદત્ ॥

પ્ર દેવમચ્છા મધુમન્ત ઇન્દવોઽસિષ્યદન્ત ગાવ આ ન ધેનવઃ। બર્હિષદો વચનાવન્ત ઊધભિઃ પરિસ્રુતમુસ્રિયા નિર્ણિજં ધિરે ॥

અઞ્જતે વ્યઞ્જતે સમઞ્જતે ક્રતું રિહન્તિ મધ્વા ભ્યઞ્જતે। સિન્ધોરુઽ ચ્છ્વાસે પતયન્તમુક્ષણં હિરણ્યપાવાઃ પશુમપ્સુ ગૃભ્ણતે ॥

પવિત્રં તે વિતતં બ્રહ્મણસ્પતે પ્રભુર્ગાત્રાણિ પર્યેષિ વિશ્વતઃ। અતપ્તતનૂર્ન તદામો અશ્નુતે શૃતાસ ઇદ્વહન્તઃ સં તદાશત ॥

ઇન્દ્રમચ્છ સુતા ઇમે વૃષણં યન્તુ હરયઃ। શ્રુષ્ટે જાતાસ ઇન્દવઃ સ્વર્વિદઃ ॥

પ્ર ધન્વા સોમ જાગૃવિરિન્દ્રાયેન્દો પરિ સ્રવ। દ્યુમન્તં શુષ્મમા ભર સ્વર્વિદમ્ ॥

સખાય આ નિ ષીદત પુનાનાય પ્ર ગાયત। શિશું ન યજ્ઞૈઃ પરિ ભૂષત શ્રિયે ॥

તં વઃ સખાયો મદાય પુનાનમભિ ગાયત। શિશું ન હવ્યૈઃ સ્વદયન્ત ગૂર્તિભિઃ ॥

પ્રાણા શિશુર્મહીનાં હિન્વ.?.ન્નૃતસ્ય દીધિતિમ્। વિશ્વા પરિ પ્રિયા ભુવદધ દ્વિતા ॥

પવસ્વ દેવવીતય ઇન્દો ધારાભિરોજસા। આ કલશં મધુમાન્ત્સોમ નઃ સદઃ ॥

સોમઃ પુનાન ઊર્મિણાવ્યં વારં વિ ધાવતિ। અગ્રે વાચઃ પવમાનઃ કનિક્રદત્ ॥

પ્ર પુનાનાય વેધસે સોમાય વચ ઉચ્યતે। ભૃતિં ન ભરા મતિભિર્જુજોષતે ॥

ગોમન્ન ઇન્દો અશ્વવત્સુતઃ સુદક્ષ ધનિવ। શુચિં ચ વર્ણમધિ ગોષુ ધારય ॥

અસ્મભ્યં ત્વા વસુવિદમભિ વાણીરનૂષત। ગોભિષ્ટે વર્ણમભિ વાસયામસિ ॥

પવતે હર્યતો હરિરતિ હ્વરાંસિ રંહ્યા। અભ્યર્ષ સ્તોતૃભ્યો વીરવદ્યશઃ ॥

પરિ કોશં મધુશ્ચુતં સોમઃ પુનાનો અર્ષતિ। અભિ વાણીરૃ ષીણાં સપ્તા નૂષત ॥

પવસ્વ મધુમત્તમ ઇન્દ્રાય સોમ ક્રતુવિત્તમો મદઃ। મહિ દ્યુક્ષતમો મદઃ ॥

અભિ દ્યુમ્નં બૃહદ્યશ ઇષસ્પતે દિદીહિ દેવ દેવયુમ્। વિ કોશં મધ્યમં યુવ ॥

આ સોતા પરિ ષિઞ્ચતાશ્વં ન સ્તોમમપ્તુરંરજસ્તુરમ્। વનપ્રક્ષમુદપ્રુતમ્ ॥

એતમુ ત્યં મદચ્યુતં સહસ્રધારં વૃષભં દિવોદુહમ્। વિશ્વા વસૂનિ બિભ્રતમ્ ॥

સ સુન્વે યો વસૂનાં યો રાયામાનેતા ય ઇડાનામ્। સોમો યઃ સુક્ષિતીનામ્ ॥

ત્વ હ્યા૩ઽ.ઙ્ગ દૈવ્ય પવમાન જનિમાનિ દ્યુમત્તમઃ। અમૃતત્વાય ઘોષયન્ ॥

એષ સ્ય ધારયા સુતોઽવ્યો વારેભિઃ પવતે મદિન્તમઃ। ક્રીડન્નૂર્મિરપામિવ ।
ય ઉસ્રિયા અપિ યા અન્તરશ્મનિ નિર્ગા અકૃન્તદોજસા ॥

અભિ વ્રજં તત્નિષે ગવ્યમશ્વ્યં વર્મીવ ધૃષ્ણવા રુજ। ઓ૩મ્ વર્મીવ ધૃષ્ણવા રુજ ॥

ઇન્દ્ર જ્યેષ્ઠં ન આ ભર ઓજિષ્ઠં પુપુરિ શ્રવઃ। યદ્દિધૃક્ષેમ વજ્રહસ્ત રોદસી ઉ સુશિપ્ર પપ્રાઃ ॥

ઇન્દ્રો રાજા જગતશ્ચર્ષણીનામધિઉષમા વિશ્વરૂપં યદ.યસ્ય। તતો દદાતિ દાશુષે વસૂનિ ચોદદ્રાધ ઉપસ્તુતં ચિદર્વાક્ ॥

યસ્યેદમા રજોયુજસ્તુજે જને વનં સ્વઃ। ઇન્દ્રસ્ય રન્ત્યં બૃહત્ ।ઉદુત્તમં વરુણ પાશમસ્મદવાધમં વિ મધ્યમં શ્રથાય ॥

અથાદિત્ય વ્રતે વયં તવાનાગસો અદિતયે સ્યામ4 ॥

ત્વયા વયં પવમાનેન સોમ ભરે કૃતં વિ ચિનુયામ શશ્વત્। તન્નો મિત્રો વરુણો મામહન્તા મદિતિઃ સિન્ધુઃ પૃથિવી ઉત દ્યૌઃ ।ઇમં વૃષણં કૃણુતૈઉમિન્મામ્ ॥

સ ન ઇન્દ્રાય યજ્યવે વરુણાય મરુદ્ભ્યઃ। વરિવોવિત્પરિસ્રવ ॥

એના વિશ્વાન્યર્ય આ દ્યુમ્નાનિ માનુષાણામ્। સિષાસન્તો વનામહે ॥

અહમસ્મિ પ્રથમજા ઋતસ્ય પૂર્વં દેવેભ્યો અમૃતસ્ય નામ। યો મા દદાતિ સ ઇદેવમાવદહમન્નમન્નમદન્તમદ્મિ ॥

ત્વમેતદધારયઃ કૃષ્ણાસુ રોહિણીષુ ચ। પરુષ્ણીષુ રુશત્પયઃ ॥

અરૂરુચદુષસઃ પૃશ્નિરગ્રિય ઉક્ષા મિમેતિ ભુવનેષુ વાજયુઃ। માયાવિનો મમિરે અસ્ય માયયા નૃચક્ષસઃ પિતરો ગર્ભમાદધુઃ ॥

ઇન્દ્ર ઇદ્ધર્યોઃ સચા સમ્મિશ્લ આ વચોયુજા। ઇન્દ્રો વજ્રી હિરણ્યયઃ ॥

ઇન્દ્ર વાજેષુ નોઽવ સહસ્રપ્રધનેષુ ચ। ઉગ્ર ઉગ્રાભિરૂતિભિઃ ॥

પ્રથશ્ચ યસ્ય સપ્રથશ્ચ નામાનુષ્ટુભસ્ય હવિષો હવિર્યત્। ધાતુર્દ્યુતાનાત્સવિતુશ્ચ વિષ્ણો રથન્તરમા જભારા વસિષ્ઠઃ ॥

નિયુત્વાન્વાયવા ગહ્યયં શુક્રો અયામિ તે। ગન્તાસિ સુન્વતો ગૃહમ્ ॥

યજ્જાયથા અપૂર્વ્ય મઘવન્વૃત્રહત્યાય। તત્પૃથિવીમપ્રથયસ્તદસ્તભ્ના ઉતો દિવમ્ ॥

મયિ વર્ચો અથો યશોઽથો યજ્ઞસ્ય યત્પયઃ। હતુ ॥

સં તે પયાંસિ સમુ યન્તુ વાજાઃ સં વૃષ્ણ્યાન્યભિમાતિષાહઃ। સ્યુત્તમાનિ ધિષ્વ ॥

ત્વમિમા ઓષધીઃ સોમ વિશ્વાસ્ત્વમપો અજનયસ્ત્વં ગાઃ। ત્વમાતનોરુર્વા૩ન્તરિક્ષં ત્વં જ્યોતિષા વિ તમો વવર્થ ॥

અગ્નિમીડે પુરોહિતં યજ્ઞસ્ય દેવમૃત્વિજમ્। રત્નધાતમમ્ ॥

તેમન્વત પ્રથમં નામ ગોનાં ત્રિઃ સપ્ત પરમં નામ જનાન્। તા જાનતીરભ્યનૂષત ક્ષા આવિર્ભુવન્નરુણીર્યશસા ગાવઃ ॥

સમન્યા યન્ત્યુપયન્ત્યન્યાઃ સમાનમૂર્વં નદ્યસ્પૃણન્તિ। શુચયો દીદિવાંસમપાન્નપાતમુપ યન્ત્યાપઃ ॥

આ પ્રાગાદ્ભદ્રા યુવતિરહ્નઃ કેતૂંત્સમીર્ત્સતિ। અભૂદ્ભદ્રા નિવેશની વિશ્વસ્ય જગતો રાત્રી ॥

પ્રક્ષસ્ય વૃષ્ણો અરુષસ્ય નૂ મહઃ પ્ર નો વચો વિદથા જાતવેદસે। વૈશ્વાનરાય મતિર્નવ્યસે શુચિઃ સોમ ઇવ પવતે ચારુરગ્નયે ॥

વિશ્વે દેવા મમ શૃણ્વન્તુ યજ્ઞમુભે રોદસી અપાં નપાચ્ચ મન્મ। સિ પરિચક્ષ્યાણિ વોચં સુમ્નેષ્વિદ્વો અન્તમા મદેમ ॥

યશો મા દ્યાવાપૃથિવી યશો મેન્દ્રબૃહસ્પતી। યશો ભગસ્ય વિન્દતુ યશો મા પ્રતિમુચ્યતામ્। સદોઽહં પ્રવદિતા સ્યામ્ ॥

ઇન્દ્રસ્ય નુ વીક્યાણિ પ્રવોચં યાનિ ચકાર પ્રથમાનિ વજ્રી। અહન્નહિમન્વપસ્તતર્દ પ્ર વક્ષણા અભિનત્પર્વતાનામ્ ॥

અગ્નિરસ્મિ જન્મના જાતવેદા ઘૃતં મે ચક્ષુરમૃતં મ આસન્। ત્રિધાતુરર્કો રજસો વિમાનોઽજસ્રં જ્યોતિર્હવિરસ્મિ સર્વમ્ ॥

પાત્યગ્નિર્વિપો અગ્રં પદં વે પાતિ યહ્વશ્ચરણં સૂર્યસ્ય। પાતિ દેવાનામુપમાદમૃષ્વઃ ॥

ભ્રાજન્ત્યગ્ને સમિધાન દીદિવો જિહ્વા ચરત્યન્તરાસનિ। સ ત્વં નો અગ્ને પયસા વસુવિદ્રયિં વર્ચો દૃશેઽદાઃ ॥

વસન્ત ઇન્નુ રન્ત્યો ગ્રીષ્મ ઇન્નુ રન્ત્યઃ। વર્ષાણ્યનુ શરદો હેમન્તઃ શિશિર ઇન્નુ રન્ત્યઃ ॥

સહસ્રશીર્ષાઃ પુરુષઃ સહસ્રાક્ષઃ સહસ્રપાત્। સર્વતો વૃત્વાત્યતિષ્ઠદ્દશાઙ્ગુલમ્ ॥

ત્રિપાદૂર્ધ્વ ઉદૈત્પુરુષઃ પદોઽસ્યેહાભવત્પુનઃ। તથા વિષ્વઙ્ વ્યક્રામદશનાનશને અભિ ॥

પુરુષ એવેદં સર્વં યદ્ભૂતં યચ્ચ ભાવ્યમ્। પાદોઽસ્ય સર્વા ભૂતાનિ ત્રિપાદસ્યામૃતં દિવિ ॥

તાવાનસ્ય મહિમા તતો જ્યાયાંશ્ચ પૂરુષઃ। ઉતામૃતત્વસ્યેશાનો યદન્નેનાતિરોહતિ ॥

તતો વિરાડજાયત વિરાજો અધિ પૂરુષઃ। સ જાતો અત્યરિચ્યત પશ્ચાદ્ભૂમિમથો પુરઃ ॥

મન્યે વાં દ્યાવાપૃથિવી સુભોજસૌ યે અપ્રથેથામમિતમભિ યોજનમ્। સ્યોને તે નો મુઞ્ચતમંહસઃ ॥

હરી ત ઇન્દ્ર શ્મશ્રૂણ્યુતો તે હરિતૌ હરી । તં ત્વા સ્તુવન્તિ કવયઃ પુરુષાસો વનર્ગવઃ ॥

યદ્વર્ચો હિરણ્યસ્ય યદ્વા વર્ચો ગવામુત। સૃજામસિ ॥

સહસ્તન્ન ઇન્દ્ર દદ્ધ્યોજ ઈશે હ્યસ્ય મહતો વિરપ્શિન્। સ્થવિરં ચ વાજં વૃત્રેષુ શત્રૂન્ત્સુહના કૃધી નઃ ॥

સહર્ષભાઃ સહવત્સા ઉદેત વિશ્વા રૂપાણિ બિભ્રતીર્દ્વ્યૂદ્ની। ઉરુઃ પૃથુરયં વો અસ્તુ લોક ઇમા આપઃ સુપ્રપાણા ઇહ સ્ત ॥

અગ્ન આયૂંષિ પવસ આસુવોર્જમિષં ચ નઃ। આરે બાધસ્વ દુચ્છુનામ્ ॥

વિભ્રાડ્ બૃહત્પિબતુ સોમ્યં મધ્વાયુર્દધદ્યજ્ઞપતાવવિહ્રુતમ્। વાતજૂતો યો અભિરક્ષતિ ત્મના પ્રજાઃ પિપર્તિ બહુધા વિ રાજતિ ॥

ચિત્રં દેવાનામુદગાદનીકં ચક્ષુર્મિત્રસ્ય વરુણસ્યાગ્ને। સૂર્ય આત્મા જગતસ્તસ્થુષશ્ચ ॥

આયં ગૌઃ પૃશ્નિરક્રમીદસદન્માતરં પુરઃ। પિતરં ચ પ્રયન્ત્સ્વઃ ॥

અન્તશ્ચરતિ રોચનાસ્ય પ્રાણાદપાનતી। વ્યખ્યન્મહિષો દિવમ્ ॥

ત્રિંશષદ્ધામ વિ રાજતિ વાક્પતઙ્ગાય ધીયતે। પ્રતિ વસ્તોરહ દ્યુભિઃ ॥

અપ ત્યે તાયવો યથા નક્ષત્રા યન્ત્યક્તુભિઃ। સૂરાય વિશ્વચક્ષસે ॥

અદૃશ્રન્નસ્ય કેતવો વિ રશ્મયો જનાંઅનુ। મ્રા જન્તો અગ્નયો યથા ॥

તરણિર્વિશ્વદર્શતો જ્યોતિષ્કૃદસિ સૂર્ય। વિશ્વમાભાસિ રોચનમ્ ॥

પ્રત્યઙ્ દેવાનાં વિશઃ પ્રત્યઙ્ઙુદેષિ માનુષાન્। સ્વર્દૃશે ॥

યેના પાવક ચક્ષસા ભુરણ્યન્તં જનાઅનુ। ત્વં વરુણ પશ્યસિ ॥

ઉદ્દ્યામેષિ રજઃ પૃથ્વહા મિમાનો અક્તુભિઃ। પશ્યઞ્જન્માનિ સૂર્ય ॥

અયુક્ત સપ્ત શુન્ધ્યુવઃ સૂરો રથસ્ય નપ્ત્ર્યઃ। તાભિર્યાતિ સ્વયુક્તિભિઃ ॥

સપ્ત ત્વા હરિતો રથે વહન્તિ દેવ સૂર્ય। શોચિષ્કેશં વિચક્ષણ ॥

વિદા મઘવન્ વિદા ગાતુમનુશંસિષો દિશઃ। શિક્ષા શચીનાં પતે પૂર્વીણાં પુરૂવસો ॥

આભિષ્ટ્વમભિષ્ટિભિઃ સ્વાઽ૩ર્ન્નાં શુઃ।પ્રચેતન પ્રચેતયેન્દ્ર દ્યુમ્નાય ન ઇષે ॥

એવા હિ શક્રો રાયે વાજાય વજ્રિવઃ। હિષ્ઠ વજ્રિન્નૃઞ્જસ। આ યાહિ પિબ મત્સ્વ ॥

વિદા રાયે સુવીર્યં ભુવો વાજાનાં પતિર્વશાંઅનુ। હિષ્ઠ વજ્રિન્નૃઞ્જસે યઃ શવિષ્ઠઃ શૂરાણામ્ ॥

યો મંહિષ્ઠો મઘોનામંજુર્ન્ન શોચિઃ। ચિકિત્વો અભિ નો નયેન્દ્રો વિદે તમુ સ્તુહિ ॥

ઈશે હિ શક્રૌ।સ્તમૂતયે હવામહે જેતારમપરાજિતમ્। સ નઃ સ્વર્ષદતિ દ્વિષઃ ક્રતુશ્છન્દ ઋતં બૃહત્ ॥

ઇન્દ્રં ધનસ્ય સાતયે હવામહે જેતારમપરાજિતમ્। સ નઃ સ્વર્ષદતિ દ્વિષઃ સ નઃ સ્વર્ષદતિ દ્વિષઃ ॥

પૂર્વસ્ય યત્તે અદ્રિવોંઽશુર્મદાય। સુમ્ન આ ધેહિ નો વસો પૂર્તિઃ શવિષ્ઠ શસ્યતે। સં ન્યસે ॥

પ્રભો જનસ્ય વૃત્રહન્ ત્સમર્યેષુ બ્રવાવહૈ। શૂરો યોઉ। ગોષુ ગચ્છતિ સખા સુશેવો અદ્વયુઃ ॥

એવાહ્યેઽ૩ઽ૩ઽ૩વ। એવા હ્યગ્ને એવાહીન્દ્ર। એવાહિ દેવાઃ ॥