રામાયણ · અધ્યાય 3.035

તચ્ છ્રુત્વા રાક્ષસેન્દ્રસ્ય વાક્યં વાક્યવિશારદઃ
પ્રત્યુવાચ મહાપ્રાજ્ઞો મારીચો રાક્ષસેશ્વરમ્

સુલભાઃ પુરુષા રાજન્ સતતં પ્રિયવાદિનઃ
અપ્રિયસ્ય ચ પથ્યસ્ય વક્તા શ્રોતા ચ દુર્લભઃ

ન નૂનં બુધ્યસે રામં મહાવીર્યં ગુણોન્નતમ્
અયુક્તચારશ્ ચપલો મહેન્દ્રવરુણોપમમ્

અપિ સ્વસ્તિ ભવેત્ તાત સર્વેષાં ભુવિ રક્ષસામ્
અપિ રામો ન સંક્રુદ્ધઃ કુર્યાલ્ લોકમ્ અરાક્ષસં

અપિ તે જીવિતાન્તાય નોત્પન્ના જનકાત્મજા
અપિ સીતા નિમિત્તં ચ ન ભવેદ્ વ્યસનં મહત્

અપિ ત્વામ્ ઈશ્વરં પ્રાપ્ય કામવૃત્તં નિરઙ્કુશમ્
ન વિનશ્યેત્ પુરી લઙ્કા ત્વયા સહ સરાક્ષસા

ત્વદ્વિધઃ કામવૃત્તો હિ દુઃશીલઃ પાપમન્ત્રિતઃ
આત્માનં સ્વજનં રાષ્ટ્રં સ રાજા હન્તિ દુર્મતિઃ

ન ચ પિત્રા પરિત્યક્તો નામર્યાદઃ કથં ચન
ન લુબ્ધો ન ચ દુઃશીલો ન ચ ક્ષત્રિયપાંસનઃ

ન ચ ધર્મગુણૈર્ હીનૈઃ કૌસલ્યાનન્દવર્ધનઃ
ન ચ તીક્ષ્ણો હિ ભૂતાનાં સર્વેષાં ચ હિતે રતઃ

વઞ્ચિતં પિતરં દૃષ્ટ્વા કૈકેય્યા સત્યવાદિનમ્
કરિષ્યામીતિ ધર્માત્મા તતઃ પ્રવ્રજિતો વનમ્

કૈકેય્યાઃ પ્રિયકામાર્થં પિતુર્ દશરથસ્ય ચ
હિત્વા રાજ્યં ચ ભોગાંશ્ ચ પ્રવિષ્ટો દણ્ડકાવનમ્

ન રામઃ કર્કશસ્ તાત નાવિદ્વાન્ નાજિતેન્દ્રિયઃ
અનૃતં ન શ્રુતં ચૈવ નૈવ ત્વં વક્તુમ્ અર્હસિ

રામો વિગ્રહવાન્ ધર્મઃ સાધુઃ સત્યપરાક્રમઃ
રાજા સર્વસ્ય લોકસ્ય દેવાનામ્ ઇવ વાસવઃ

કથં ત્વં તસ્ય વૈદેહીં રક્ષિતાં સ્વેન તેજસા
ઇચ્છસિ પ્રસભં હર્તું પ્રભામ્ ઇવ વિવસ્વતઃ

શરાર્ચિષમ્ અનાધૃષ્યં ચાપખડ્ગેન્ધનં રણે
રામાગ્નિં સહસા દીપ્તં ન પ્રવેષ્ટું ત્વમ્ અર્હસિ

ધનુર્વ્યાદિતદીપ્તાસ્યં શરાર્ચિષમ્ અમર્ષણમ્
ચાપબાણધરં વીરં શત્રુસેનાપહારિણમ્

રાજ્યં સુખં ચ સંત્યજ્ય જીવિતં ચેષ્ટમ્ આત્મનઃ
નાત્યાસાદયિતું તાત રામાન્તકમ્ ઇહાર્હસિ

અપ્રમેયં હિ તત્ તેજો યસ્ય સા જનકાત્મજા
ન ત્વં સમર્થસ્ તાં હર્તું રામચાપાશ્રયાં વને

પ્રાણેભ્યો ઽપિ પ્રિયતરા ભાર્યા નિત્યમ્ અનુવ્રતા
દીપ્તસ્યેવ હુતાશસ્ય શિખા સીતા સુમધ્યમા

કિમ્ ઉદ્યમં વ્યર્થમ્ ઇમં કૃત્વા તે રાક્ષસાધિપ
દૃષ્ટશ્ ચેત્ ત્વં રણે તેન તદ્ અન્તં તવ જીવિતમ્
જીવિતં ચ સુખં ચૈવ રાજ્યં ચૈવ સુદુર્લભમ્

સ સર્વૈઃ સચિવૈઃ સાર્ધં વિભીષણપુરસ્કૃતૈઃ
મન્ત્રયિત્વા તુ ધર્મિષ્ઠૈઃ કૃત્વા નિશ્ચયમ્ આત્મનઃ

દોષાણાં ચ ગુણાનાં ચ સંપ્રધાર્ય બલાબલમ્
આત્મનશ્ ચ બલં જ્ઞાત્વા રાઘવસ્ય ચ તત્ત્વતઃ
હિતં હિ તવ નિશ્ચિત્ય ક્ષમં ત્વં કર્તુમ્ અર્હસિ

અહં તુ મન્યે તવ ન ક્ષમં રણે સમાગમં કોસલરાજસૂનુના
ઇદં હિ ભૂયઃ શૃણુ વાક્યમ્ ઉત્તમં ક્ષમં ચ યુક્તં ચ નિશાચરાધિપ