પદ્મ પુરાણ · અધ્યાય 6.16

યુધિષ્ઠિર ઉવાચ।
કથં જાલંધરો ગૌરીં હરરૂપધરો મુને ।
દૃષ્ટ્વા ચકાર કિં તત્ર તન્મે કથય વિસ્તરાત્

નારદ ઉવાચ-
યદા માયાશિવસ્તત્ર પ્રાર્થયદ્ગિરિજાં પ્રતિ ।
તતઃ સા ચુક્ષુભે રાજન્કિંચિન્નોવાચ તં પ્રતિ

અનાતુરસ્ય દેવસ્ય પ્રાપ્તસ્ય તપસા મયા ।
ન યુક્તમિતિ નિશ્ચિત્ય પાર્વતી નાહ તં નૃપ

સા ન તત્ર પ્રતીકારં દૃષ્ટ્વા તસ્ય ચ પશ્યતઃ ।
નિર્ગતા તત ઉત્થાય દદર્શાકાશવાહિનીમ્

ગંગાં વાસોચિતાં મત્વા ભવાની તપસે યયૌ ।
પુરાપિ તપસા લબ્ધો મયેશઃ સાંપ્રતં તથા

ઇત્યવ્રજચ્ચિંતયતી સખીભિઃ સહિતા તતઃ ।
પુરઃ ક્ષીરનિભાં રાજન્પાર્વતી ગગનાત્પરમ્

મંદાકિનીં દદર્શાથ પતંતીં માનસોત્તરે ।
હારમાલામિવાયાંતીં વિવિક્તાં ગગનસ્રજઃ

મંદાકિન્યાઃ પયઃપૂરો હ્યાકૃષ્ટઃ સ્વર્ગતો યથા ।
શ્રુતીનાં પૂરધારેવ બ્રહ્મણો વદનચ્યુતા

દૃષ્ટ્વા મુમોદ તાં ગંગાં સ્નાત્વા ચાલિસમન્વિતા ।
સંપૂજ્ય સ્વતનું પશ્ચાન્નિવિષ્ટા સ્વર્ણદીતટે

પરસ્પરમથાલોક્ય ગૌરી પ્રાહ સખીં જયામ્ ।
ત્વં ગચ્છ મદ્વપુઃ કૃત્વા તત્સમીપં સખી ત્વરા

જાનીહિ તત્વં કિં શંભુર્યદિ વાન્યો ભવિષ્યતિ ।
યદ્યસૌ ત્વાં સમાલિંગ્ય કુરુતે ચુંબનાદિકમ્

તદા માયાં સમાસ્થાય જાનીહ્યસુરમાગતમ્ ।
યદિ ચેત્ત્વાં પ્રતિબ્રૂયાન્મન્નિમિત્તં શુભાશુભમ્

અસંશયં પિનાકી સ્યાદત્રાગત્ય બ્રવીહિ મામ્ ।
ઇત્યાદિષ્ટા જયા દેવ્યા ગતા ગંગાધરાંતિકમ્

તામાયાંતીં સ દૃષ્ટ્વા ચ ભૃશં મન્મથપીડિતઃ ।
ચકારાલિંગનં તસ્યા ગૌરીરૂપેણ ભાવયન્

તતો જાલંધરઃ સદ્યો વીર્યં સ્વં પ્રમુમોચહ ।
અલ્પેંદ્રિયશ્ચ સંજાતો વેગતઃ કુરુનંદન

તયા સપ્રોદિતો દૈત્ય ન ત્વં રુદ્રો ભવિષ્યસિ ।
અલ્પવીર્યોઽધમાચારો નાહં ગૌરી હિ તત્સખી

ઇત્યુક્ત્વા નિજમાસ્થાય રૂપં સા પ્રાહ તં પુનઃ ।
અનેન બત પાપેન હતસ્ત્વં હિ પિનાકિના

ઇતિ જ્ઞાત્વા ચ સા પ્રાપ્તા તત્ર ગત્વાબ્રવીદુમામ્ ।
દેવિ જાલંધરો હ્યેષ ન શંભુસ્તવ વલ્લભઃ

તતો ભયાર્તા હરવલ્લભાભૂદ્દ્રુતં વિવેશાથ સરોજમધ્યે ।
સખ્યો ભ્રમર્યઃ કમલેષુ જાતા ભયેન જાલંધરજેન રાજન્

અત્રાંતરે વનગતામદૃષ્ટ્વા તાં નૃપાંગનામ્ ।
ભીતાસ્તુ રક્ષકાસ્તસ્યાઃ સત્વરં રણમાયયુઃ

તતઃ શુંભેન તે પૃષ્ટાસ્તં નત્વોચુઃ સસાધ્વસાઃ ।
આત્મનઃ પરિહારાર્થો વિષ્ણુમિત્યસુરેશ્વરમ્

શ્રુત્વા વૃંદાં હૃતાં ત્રસ્તો રુદ્રાત્ત્યક્ત્વાથ સંગરમ્ ।
શુંભેન પ્રેષિતૌ ચંડમુંડૌ જાલંધરં પ્રતિ

માનસોત્તરમાગત્ય દાનવૌ વેગવત્તરૌ ।
હરરૂપધરં દૈત્યં ઊચતુર્વિટપાન્તરે

કિં તયા નૃપશાર્દૂલ વિદેશગતયા શ્રિયા ।
અરયો યાં ન પશ્યંતિ બંધુભિર્યા ન ભુજ્યતે

જિતઃ શુંભો હતં સૈન્યં દેવ રુદ્રેણ તે રણે ।
એહ્યેહિ કુરુ સંગ્રામં ન ત્વં પ્રાપ્નોષિ પાર્વતીમ્

પંચાનનસ્ય મહિષીં કથં પ્રાપ્નોતિ જંબુકઃ ।
અંધકારઃ કથં રાજન્પ્રાપ્નોતિ સવિતુઃ પ્રભામ્

તવ જાલંધરાત્પીઠાદ્ધૃતા રાજ્ઞી મુરારિણા ।
ઇતિ સંશ્રૂયતે વાર્તા તસ્માત્ત્વં કુરુ સંગરમ્

રણે શર્વં વિજિત્યાશુ ભવ સર્વેશ્વરેશ્વરઃ ।
અથવા શિવનારાચૈઃ ખંડિતો યાસિ તત્પદમ્

ઇતિ જાલંધરઃ શ્રુત્વા ભાષિતં ચંડમુંડયોઃ ।
નિઃસસાર ગિરેસ્તસ્માત્સક્રોધં રક્તલોચનઃ

ચંડમુંડૌ સમાશ્વાસ્ય ત્યક્ત્વા રૂપં હરસ્ય ચ ।
ગચ્છઞ્જાલંધરો માર્ગે દુર્વારણમુવાચ હ

પશ્ય દુર્વારણેદાનીં તત્ર યદ્વિષ્ણુના કૃતમ્ ।
માયામાશ્રિત્ય સા રાજ્ઞી વૃંદા નીતાત્મનઃ પદમ્

ગૃહે સ્થિતસ્ય જામાતુર્વિશ્વસેન્નૈવ બુદ્ધિમાન્ ।
નૂનં તસ્મૈ પ્રદત્વા ચ કન્યકાં વિસૃજેદ્બુધઃ

જામાતરં ગૃહે નૈવ સ્થાપયેત્સર્વથા નરઃ ।
ધનદારાદિકં સર્વં સ ગૃહ્ણાતિ શનૈઃ શનૈઃ

દુર્વારણ ઉવાચ-
રાજન્યત્ક્રિયતે કર્મ તત્તથૈવ તુ ભુજ્યતે ।
ત્વં હર્તુમાગતો ગૌરીં હરિણા તે હૃતા વધૂઃ ।
તસ્ય સ્પષ્ટં વચઃ શ્રુત્વા ક્ષણં મૌની વ્યચિંતયત્

જાલંધર ઉવાચ-
કિં પ્રયામિ હરં જેતુમથવા હરિમુલ્બણમ્ ।
કાર્યદ્વયે સમુત્પન્ને યત્પરં તત્પ્રકથ્યતામ્

દુર્વારણ ઉવાચ-
યદિ યાસિ હરિં જેતું હરઃ પૃષ્ઠે હનિષ્યતિ ।
હનિષ્યંતિ રણે શૂરા યાતું રુદ્રો ન દાસ્યતિ

તસ્માત્પશુપતિં જિત્વા કૃત્વા ત્વં વશ્યમાત્મનઃ ।
પશ્ચાત્પ્રયાહિ ગોવિંદં યદિ જાનાસિ તત્પદમ્

અધુના સત્વરં વીર યાહિ દૈત્યાન્મહાબલાન્ ।
રણં કુરુ મહાઘોરં યથા સ્વર્ગે સુપચ્યતે

દેશકાલોચિતં શ્રુત્વા દુર્વારણવચસ્તદા ।
યયૌ જાલંધરો યોદ્ધું સહ રુદ્રેણ યોગિના

ઇતિ શ્રીપાદ્મે મહાપુરાણે ઉત્તરખંડે પંચપંચાશત્સહસ્રસંહિતાયાં જાલંધરોપાખ્યાને જાલંધરસ્ય માયારૂપપરિત્યાગોનામ ષોડશોઽધ્યાયઃ