મહાભારત · અધ્યાય 12.196

કીદૃશં નિરયં યાતિ જાપકો વર્ણયસ્વ મે ।
કૌતૂહલં હિ રાજન્મે તદ્ભવાન્વક્તુમર્હતિ ॥
ભીષ્મ ઉવાચ ।

ધર્મસ્યાંશપ્રસૂતોઽસિ ધર્મજ્ઞોઽસિ સ્વભાવતઃ ।
ધર્મમૂલાશ્રયં વાક્યં શૃણુષ્વાવહિતોઽનઘ ॥

અમૂનિ યાનિ સ્થાનાનિ દેવાનામમરાત્મનામ્ ।
નાનાસંસ્થાનવર્ણાનિ નાનારૂપફલાનિ ચ ॥

દિવ્યાનિ કામચારીણિ વિમાનાનિ સભાસ્તથા ।
આક્રીડા વિવિધા રાજન્પદ્મિન્યશ્ચામલોદકાઃ ॥

ચતુર્ણાં લોકપાલાનાં શુક્રસ્યાથ બૃહસ્પતેઃ ।
મરુતાં વિશ્વદેવાનાં સાધ્યાનામશ્વિનોરપિ ॥

રુદ્રાદિત્યવસૂનાં ચ તથાઽન્યેષાં દિવૌકસામ્ ।
એતે વૈ નિરયાસ્તાત સ્થાનસ્ય પરમાત્મનઃ ॥

અભયં ચાનિમિત્તં ચ ન ચ ક્લેશભયાવૃતમ્ ।
દ્વાભ્યાં મુક્તં ત્રિભિર્મુક્તમષ્ટાભિસ્ત્રિભિરેવ ચ ॥

ચતુર્લક્ષણવર્જં તુ ચતુષ્કારણવર્જિતમ્ ।
અપ્રહર્ષમનાનન્દમશોકં વિગતક્લમમ્ ॥

કાલઃ સમ્પચ્યતે તત્ર કાલસ્તત્ર ન વૈ પ્રભુઃ ।
સ કાલસ્ય પ્રભૂ રાજન્સર્વસ્યાપિ તથેશ્વરઃ ॥

એતદ્વૈ બ્રહ્મણઃ સ્થાને જાપકસ્ય મહાત્મનઃ । તત્રસ્થં પરમાત્માનં ધ્યાયન્વૈ સુસમાહિતઃ ।
હિરણ્યગર્ભઃ સાયુજ્યં પ્રાપ્નુયાદ્વા નૃપોત્તમ ॥

આત્મકેવલતાં પ્રાપ્તસ્તત્ર ગત્વા ન શોચતિ ।
ઈદૃશં પરમં સ્થાનં નિરયાસ્તે ચ તાદૃશાઃ ॥

એતે તે નિરયાઃ પ્રોક્તાઃ સર્વ એવ યથાતથમ્ ।
તસ્ય સ્થાનવરસ્યેહ સર્વે નિરયસઞ્જ્ઞિતાઃ ॥