જાતકમાલા · શ્લોક 68-6

વિશદાગલિતૈઃ શિરોમણીનાં કિરણૈર્ યચ્ છલયન્તિ પાદપીઠમ્ ।
નૃપતેર્ અનુજીવિનો વિનીતા મધુરં ત્યાગવનસ્પતેઃ ફલં તત્

કૃપણાસુ બવોપભોગમાત્રાસ્વ્ અથ વા કૈવ કથા વિનાશિનીષુ ।
નિરવદ્યસુખાનુબન્ધિ રમ્યં ફલમ્ આપ્નોતિ સનાતનં પ્રદાનાત્

અવધૂય બલં શમદ્વિષાં યજ્ જલદાનામ્ ઇવ મણ્ડલં નભસ્વાન્ ।
પદમ્ અવ્યયમ્ આપ્નુવન્તિ બુદ્ધા ભગવન્તસ્ તદ્ અપિ પ્રદાનબિજમ્

અભિભૂય પરપ્રવાદિપૂગાન્ પરમાર્થં ગમયન્તિ શાસનં સ્વમ્ ।
મુનયો ભુવનૈકશાસિતારસ્ તદ્ ઇદં ત્યાગપરંપરાવસાનમ્

અથ ભગવાન્ પાત્રીકૃતાધ્યાશયં તં જનમ્ અવેત્ય રત્નત્રયાવિચલિતપ્રસાદં સંસારવાસવિમુખં ભવદુઃખોપશમપ્રતિસંયુક્તામ્ એવ કથાં આવિશ્ ચકાર ।
દુઃખાન્ય્ અમૂનિ સતિ જન્મનિ સંભવન્તિ ક્ષીણે ચ જન્મનિ ન દુઃખમ્ ઉપૈતિ ભૂયઃ ।
જન્મક્ષયાય મતિમાન્ પ્રયતેત તસ્માદ્ યઃ પ્રાપ્તુમ્ ઇચ્છતિ ન દુઃખશતાભિઘાતમ્

દુઃખં સકારણમ્ ઇદં સમુપૈત્ય્ અનાદિસંતાનવર્તિભયશોકવિષાદયોનિ ।
તૃષ્ણાં પ્રતીત્ય વિપરીતસુખાભિમાનવ્યામોહનીં ત્રિભવનાટકયોગધૂર્તાં

એષો ઽહમ્ ઇત્ય્ ઉચિત એવ મનોવિદાહી સત્કાયદર્શનમયઃ પુરુષસ્ય કીલઃ ।
જન્માધ્વનિ ભ્રમયતીદમ્ અનાદિમધ્યં સંસારચક્રમ્ અપરિગ્રહમ્ અપ્રશાન્તમ્

સ્થિત્વા શીલે વિગતરજસિ પ્રાપ્ય ચેતઃ સમાધિં
પ્રજ્ઞાલોકૈર્ મનસિ શયિતં ધ્વાન્તમ્ ઉલ્લિખ્ય કૃત્સ્નમ્ ।
જન્મામ્ભોધેર્ વ્યસનમહતઃ ક્ષેમમ્ આસાદ્ય પારં
સંશાન્તાત્મા ન દિવિ ભુવિ વા ભિક્ષુર્ આયાતિ સંખ્યમ્

યૈર્ નિર્દગ્ધા મતિહુતભુજા સ્કન્ધસંબન્ધલક્ષ્યી
તૃષ્ણા નૈકવ્યસનવિશિખાપાતસંધાનમૌર્વી ।
તે ઽસ્મિન્ ધન્યા જગતિ સુખિનસ્ તે ત એવાનવદ્યાસ્
તેષાં ભદ્રં સ્થિતમ્ અભિમુખં તે ભયેભ્યો વિમુક્તાઃ

રિક્તાકારદ્રવરતિરસાસ્વાદપર્યસ્તબુદ્ધેર્
લેશનાપિ વ્યનુસૃતવતો જાલિનીં ચિત્રમાયામ્ ।
આયાસિન્યઃ શિરસિ વિપદઃ સંચરન્તિ પ્રગલ્ભા
જન્માભ્યસ્તં સુચરિતફલં વ્યર્થમ્ એવ પ્રયાતિ

આયાસિનીં ભવવિભૂતિમ્ અવાપ્તુકામૈઃ શાન્તિં પરાં ચ પરતઃ કુશલં પ્રચેયમ્ ।
આશીવિષો નરપતેર્ નિધનાય મુક્તો હારો બભૂવ કુશલૈઃ સ્ફુટચન્દ્રગૌરઃ

કિં ચ ભૂયઃ
દુઃખદ્વિષા હૃદિ ન લોભકલિર્ નિષેવ્યો જન્માન્તરોપચિતલોભવિષાશયસ્ય ।
શાન્તાત્મનો ઽપિ કિલ નિર્વિવરં બભૂવ ભક્તાભિહારસમયે મુખમ્ એવ ભિક્ષોઃ

તસ્માત્ પ્રદાનસલિલૈઃ સ્નપયન્તુ સન્તો માત્સર્યપઙ્કમલિનાનિ મનોગૃહાણિ ।
લોભાનલેન્ધનમ્ ઇદં નિધનં ધનં વો યાવન્ ન યાતિ વિપદગ્નિશિખાવલીઢમ્

શ્રુત્વા વચાંસિ સ જનો જગદેકબન્ધોર્ નન્દસ્ય તાં ચ વિપદં વિપુલામ્ ઉદીક્ષ્ય ।
વિક્ષિપ્ય મત્સરમયીં મનસસ્ તમિસ્રાં દાનાદિકં સુચરિતં પ્રથયાં બભૂવ

ઇતિ મત્સરનન્દાવદાનમ્ ॥
8. મેઘ
પુણ્યૈર્ વિતૃપ્તિમ્ ઉપયાન્તિ ન બોધિસત્ત્વાઃ
કામૈઃ પ્રમાદિન ઇવ પ્રતિપત્તિવામૈઃ ।
રાજ્યાશ્રયાણ્ય્ અપિ સુખાન્ય્ અવધીર્ય ધીરાઃ
પુણ્યાય પુણ્યનિધયઃ શ્રમમ્ આશ્રયન્તે

તદ્યથાનુશ્રૂયતે
બોધિસત્ત્વઃ કિલ ભગવાન્ પ્રકૃતિદક્ષિણો દક્ષિણાપથે રાજા બભૂવ ॥
સંતર્પયામ્ આસ યતઃ સ લોકં દાનામ્બુભિઃ સસ્યમ્ ઇવામ્બુગર્ભઃ ।
તતો મહામેઘ ઇતિ ક્ષિતીશો યથાર્થનામાતિશયો બભૂવ

ન તસ્ય રાજ્યદ્યુતિવિસ્તરેષુ વ્યાસક્તદીનં હૃદયં બભૂવ ।
અનર્થભૂતાન્ સ પરાર્થમ્ અર્થાન્ દ્રુમઃ ફલાનીવ બભાર સાધુઃ

બભૂવ તસ્મિન્ પિતરીવ લોકો વિશ્રમ્ભસંભોગસુખપ્રગલ્ભઃ ।
સુતેષ્વ્ ઇવ પ્રેમનિબદ્ધભાવો બભૂવ સો ઽપિ ક્ષિતિપઃ પ્રજાસુ

સગૌરવો ઽસૌ ગુરુષુ પ્રકૃત્યા દીનેષુ કારુણ્યમૃદુસ્વભાવઃ ।
કૃતાપરાધેષ્વ્ અપિ મૈત્રચિત્તઃ સમન્તભદ્રસ્ તુ સુહૃજ્જનેષુ

બભૂવ તસ્ય ગ્રહરાજકીર્તેસ્ તથાગ્રહો ન સ્વપરિગ્રહેષુ ।
યથા તદીયાસુ મમત્વમ્ આસીજ્ જનસ્ય સંપત્સ્વ્ અતિશાયિનીષુ