ભાષા

ENहिગુ
ગ્રંથ પાઠ

એકાક્ષરકોશ · ભાગ 12

અકારો વાસુદેવઃ સ્યાદ્ આકારશ્ ચ પિતામહઃ ।
પૂજાયામ્ અપિ માઙ્ગલ્યે આકારઃ પરિકીર્ત્તિતઃ ॥ પેક્_1
ઇકારો ઉચ્યતે કામો લક્ષ્મી રીકાર ઉચ્યતે ।
ઉકારઃ શઙ્કરઃ પ્રોક્ત ઊકારશ્ ચાપિ રક્ષણે ॥ પેક્_2
ઋકારો દેવમાતા સ્યાદ્ ૠકારો દનુજપ્રસૂઃ ।
ઌકારો દેવયોનિઃ સ્યાલ્ ૡર્ માતા સદ્ભિર્ ઉચ્યતે ॥ પેક્_3
એકારઃ કથિતો વિષ્ણુર્ ઐકારશ્ ચ મહેશ્વરઃ ।
ઓકારસ્ તુ ભવેદ્ બ્રહ્મા ઔકારો રુદ્ર ઉચ્યતે ॥ પેક્_4
અં સ્યાચ્ ચ પરમં બ્રહ્મ અઃ સ્યાદ્ દેવો મહેશ્વરઃ ।
કઃ પ્રજાપતિર્ ઉદ્દિષ્ટો કો વાયુર્ ઇતિ શબ્દિતઃ ॥ પેક્_5
કશ્ ચાત્મા ચ સમાખ્યાતઃ કઃ પ્રકાશ ઉદાહૃતઃ ।
કં શિરો જલમ્ આખ્યાતં કં સુખં ચ પ્રકીર્તિતમ્ ॥ પેક્_6
પૃથિવ્યાં કુઃ સમાખ્યાતા કુત્સાયાં કુઃ પ્રકીર્તિતઃ ।
ખમ્ ઇન્દ્રિયં સમાખ્યાતં ખમ્ આકાશમ્ ઉદાહૃતમ્ ॥ પેક્_7
ખં સ્વર્ગે ચ સમાખ્યાતં ખં સર્પે ચ પ્રકીર્તિતં ।
તથા શ્વભ્રે ચ ખં પ્રાહુઃ ખં શૂન્યે ચ પ્રકીર્ત્તિતમ્ ॥ પેક્_8
ગો ગણપતિર્ ઉદ્દિષ્ટો ગો ગન્ધર્વઃ પ્રકીર્ત્તિતઃ ।
ગં ગીતં ગા ચ ગાથા સ્યાદ્ ગૌર્ ધેનુર્ ગૌઃ સરસ્વતી ॥ પેક્_9
ગૌર્ માતાપિ સમુદ્દિષ્ટા પૃથિવ્યાં ગૌઃ પ્રકીર્ત્તિતા ।
ઘો ઘણ્ટાયાં સમાખ્યાતઃ કિઙ્કિણી ઘા પ્રકીર્ત્તિતા ॥ પેક્_10
ઉપમા ઘા સમાખ્યાતા કુસ્વરે ઘુઃ પ્રકીર્ત્તિતઃ ।
હનને ઘા સમાખ્યાતા ગન્ધને ઘઃ પ્રકીર્ત્તિતઃ ॥ પેક્_11
ઙકારો ભૈરવઃ ખ્યાતો ઙકારો વિષયે સ્મૃતઃ ।
ચકારશ્ ચન્દ્રમાઃ ખ્યાતસ્ તસ્કરશ્ ચ પ્રકીર્ત્તિતઃ ॥ પેક્_12
નિર્મલં છં સમાખ્યાતં તરણી છઃ પ્રકીર્ત્તિતઃ ।
છેદને છઃ સમાખ્યાતો વિદ્વદ્ભિઃ શબ્દકોવિદૈઃ ॥ પેક્_13
વેગિતે જઃ સમાખ્યાતો જઘને જઃ પ્રકીર્ત્તિતઃ ।
જેતા ચ જઃ સમાખ્યાતઃ પ્રસિદ્ધૈઃ શબ્દકોવિદૈઃ ॥ પેક્_14
ઝંઝાવાતે ઝકારઃ સ્યાન્ નષ્ટે ઝઃ સમુદાહૃતઃ ।
ઞકારો ગાયને પ્રોક્તો ઞકારો ઘર્ઘરધ્વનૌ ॥ પેક્_15
ટઙ્કારે ટઃ પૃથિવ્યાં ટા ટો ધ્વનૌ ચ પ્રકીર્તિતઃ ।
ઠો મહેશ્વર આખ્યાતઃ શૂન્યે ચ ઠઃ પ્રકીર્તિતઃ ॥ પેક્_16
બૃહદ્ધ્વનૌ ચ ઠઃ પ્રોક્તસ્ તથા ચન્દ્રસ્ય મણ્ડલે ।
ડકારઃ શઙ્કરઃ પ્રોક્તસ્ ત્રાસધ્વન્યોઃ પ્રકીર્તિતઃ ॥ પેક્_17
ઢકારઃ કીર્તિતા ઢક્કા નિર્ગુણે ચ ધ્વનાવ્ અપિ ।
ણકારઃ કીર્તિતો જ્ઞાને નિર્ણયે ઽપિ પ્રકીર્તિતઃ ॥ પેક્_18
તકારઃ કથિતશ્ ચૌરઃ ક્રોડે પુચ્છે પ્રકીર્તિતઃ ।
શિલોચ્ચયે થકારઃ સ્યાત્ થકારો ભયરક્ષણે ॥ પેક્_19
દં કલત્રે સમાખ્યાતં દો દાનચ્છેદધાતુષુ ।
ધં ધને ચ ધનેશે ધો ધા ધાતરિ નિદર્શિતઃ ॥ પેક્_20

ધિષણા ધીઃ સમાખ્યાતા ધૂશ્ ચ સ્યાદ્ ભારચિન્તયોઃ ।
નકારઃ સુગતે બન્ધે નુઃ સ્તુતૌ ચ પ્રકીર્તિતઃ ॥ પેક્_21
નેતા નીશ્ ચ સમાખ્યાતસ્ તરણૌ નૌઃ પ્રકીર્તિતા ।
નકારઃ સૌગતે બુદ્ધૌ સ્તુતો સૂર્યે ચ કીર્તિતઃ ॥ પેક્_22
નશબ્દઃ સ્વાગતે બન્ધૌ વૃક્ષે સૂર્યે ચ કીર્તિતઃ ।
પઃ કુબેરઃ સમાખ્યાતઃ પશ્ચિમે ચ પ્રકીર્તિતઃ ॥ પેક્_23
પવને પઃ સમાખ્યાતઃ પાઃ પાને પાશ્ ચ પાતરિ ।
કફે વાતે ફકારઃ સ્યાત્ તથાહ્વાને પ્રકીર્તિતઃ ॥ પેક્_24
ઝંઝાવાતે ફકારઃ સ્યાદ્ અક્ષરે ચ પ્રકીર્તિતઃ ।
કોપે ફિશ્ ચ સમાખ્યાતસ્ તથા નિષ્ફલભાષણે ॥ પેક્_25
વક્ષઃસ્થલે ચ બઃ પ્રોક્તો ગદાયાં સમુદાહૃતઃ ।
નક્ષત્રં ભં બુધૈઃ પ્રોક્તં ભ્રમરે ભઃ પ્રકીર્તિતઃ ॥ પેક્_26
ભા દીપ્તિર્ અપિ ભૂર્ ભૂમિર્ ભીર્ ભયં કથિતા બુધૈઃ ।
મઃ શિવશ્ ચન્દ્રમા વેધા મા ચ લક્ષ્મીઃ પ્રકીર્તિતા ॥ પેક્_27

મૂળ પાઠ: Ekākṣarakośa · Edition: in: "Dictionaries of Tantrashastra," ed. by Ram Kumar Rai. - Benares: Prachya Prakashan, 1984. · Data entry Oliver Hellwig · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc