બોધિપથપ્રદીપ · શ્લોક 41-60

અતઃ સમાધિસમ્ભારાધ્યાયોક્તાઙ્ગસમાશ્રિતઃ ।
કસ્મિંશ્ચિત્ અલમ્બને ઽપિ પુણ્યે સંસ્થાપયેન્મનઃ

યોગિનઃ શમથે સિદ્ધે ઽભિજ્ઞાનં ચાપિ સેત્સ્યતિ ।
પ્રજ્ઞાપારમિતાયોગં વિના નાવરણક્ષયઃ

ક્લેશજ્ઞેયાવૃતેસ્તસ્માત્ પ્રહાણાર્થમશેષતઃ ।
પ્રજ્ઞાપારમિતાં યોગી સોપાયં ભાવયેત્ સદા

ઉપાયરહિતા પ્રજ્ઞાપ્યુપાયઃ પ્રજ્ઞયા વિના ।
યતો બન્ધ ઇતિ પ્રોક્તૌ પ્રહેયં નોભયં તતઃ

કા પ્રજ્ઞા ક ઉપાયશ્ચ શઙ્કામિતિ નિરાસિતુમ્ ।
ઉપાયસ્ય ચ પ્રજ્ઞાયાઃ ભેદઃ સમ્યક્ પ્રકાશ્યતે

પ્રજ્ઞાપારમિતાં ત્યક્ત્વા દાનપારમિતાદયઃ ।
સર્વે હિ કુશલાઃ ધર્માઃ ઉપાયાઃ જિનભાષિતાઃ

ઉપાયાભ્યાસવશ્યાત્મા યો હિ પ્રજ્ઞાં વિભાવયેત્ ।
શીઘ્રં સ લભતે બોધિં ન નૈરાત્મ્યૈકભાવનાત્

સ્કન્ધાયતનધાતૂનામનુત્પાદાવબોધિનામ્ ।
સ્વભાવશૂન્યતાજ્ઞાનં પ્રજ્ઞેતિ પરિકીર્તિતા

સદુત્પત્તિરયુક્તાસ્તિ અસચ્ચાપિ ખપુષ્પવત્ ।
દ્વયોર્દોષપ્રસઙ્ગત્વાત્ ઉદ્ભાવો ન દ્વયોરપિ

અનુત્પન્નઃ સ્વતો ભાવો પરતો નોભયોરપિ ।
અહેતુતેશ્ચ નો તસ્માત્ નિઃસ્વભાવઃ સ્વરુપતઃ

અથવા સર્વધર્માણાં ચૈકાનેકવિચારણે ।
સ્વરુપાપ્રાપ્યમાણત્વાત્ નિઃસ્વભાવત્વનિશ્ચયઃ

શુન્યતાસપ્તૌ યુક્તૌ મૂલમધ્યમકાદિષુ ।
સિદ્ધો ભાવસ્વભાવસ્તુ શુન્યતાયાં ભાષિતઃ

ગ્રન્થસ્ય ગૌરવો યસ્માત્ અત્ર તસ્માન્ન વિસ્તરઃ ।
સિદ્ધસિદ્ધાન્તમાત્રૈકં ભાવનાર્થં પ્રભાષિતમ્

તસ્માદશેષધર્માણાં સ્વભાવનામલાભતઃ ।
નૈરાત્મ્યભાવના યા હિ સા પ્રજ્ઞાયાસ્તુ ભાવના

પ્રજ્ઞયા સર્વધર્મણાં યત્સ્વભાવો ન દૃષ્ટવત્ ।
યુક્તયા પરીક્ષ્ય તાં પ્રજ્ઞાં સો ઽવિકલ્પેન ભાવયેત્

ભવો વિકલ્પોભૂતો ઽયં તદ્વિકલ્પાત્મકસ્તતઃ ।
સર્વકલ્પપરિત્યાગઃ નિવાર્ણઃ પરમો ઽસ્તિ હિ

એવમપ્યુક્તં ભગવતા - -
મહાવિદ્યા વિકલ્પો હિ સંસારાર્ણવપાતકઃ ।
નિર્વિકલ્પસમાધિસ્થે ઽવિકલ્પો ભાસતે ખવત્

અવિકલ્પપ્રવેશધારણ્યામપિ ઉક્તમ્ - -
ચિન્તિતેનિર્વિકલ્પે ઽસ્મિન્ સદ્ધર્મે જિનપુત્રકૈઃ ।
વિકલ્પં દુર્ગમં તીર્ત્વાવિકલ્પો પ્રાપ્સ્યતે ક્રમાત્

નિશ્ચયીયાગમયુક્તિભ્યાં સ્વભાવ રહિતાન્ તથા ।
સર્વાન્ ધર્માનુત્પન્નાનવિકલ્પં ભાવયેત્

ભાવયન્નિદમેવેત્થં પ્રાપ્યોષ્ણત્વાદિકં ક્રમાત્ ।
લભતે પ્રમુદિત્વાદિં બુદ્ધબોધિર્ન લમ્બિતા