અષ્ટાધ્યાયી (અન્ય આવૃત્તિ) · અધ્યાય 1.01

વૃદ્-ધિર્ આત્=ઐચ્

અત્=એઙ્ ગુણઃ

ઇકો ગુણ-વૃદ્-ધી

ન ધાતુલોપે=આર્ધધાતુકે

ક્-ઙ્-ઇતિ ચ

દીધી-વેવી=ઇટામ્

હલઃ=અનન્તરાઃ સંયોગઃ

મુખ-નાસિકા-વચનઃ=અનુનાસિકઃ

તુલ્ય=આસ્ય-પ્રયત્નમ્ સવર્ણમ્

ન=અચ્=હલૌ

ઈત્=ઊત્-એત્=દ્વિવચનમ્ પ્રગૃહ્યમ્

અદસો માત્

શે

નિપાત એક=અચ્=અન્-આઙ્

ઓત્

સમ્બુદ્ધૌ શાકલ્યસ્ય ઇતૌ=અન્-આર્ષે

ઉઞઃ

ઓં

ઈત્=ઊત્-ઔ ચ સપ્તમ્ય્-અર્થે

દા-ધા ઘુ=અ-દાપ્

આદ્ય્-અન્તવત્=એકસ્મિન્

તરપ્-તમપૌ ઘઃ

બહુ-ગણ-વતુ-ડતિ સંખ્યા

ષ્-ણ=અન્તા ષટ્

ડતિ ચ

ક્ત-ક્તવતૂ નિષ્ઠા

સર્વ-આદીનિ સર્વનામાનિ

વિભાષા દિક્-સમાસે બહુવ્રીહૌ

ન બહુવ્રીહૌ

તૃતીયા-સમાસે

દ્વંદ્વે ચ

વિભાષ જસિ

પ્રથમ-ચરમ-તય=અલ્પ=અર્ધ-કતિપય-નેમાશ્ ચ

પૂર્વ-પર=અવર=દક્ષિણ=ઉત્તર=અપર=અધરાણિ વ્યવસ્થાયામ્ અ-સંજ્ઞાયામ્

સ્વમ્ અ-જ્ઞાતિ-ધન=આખ્યાયામ્

અન્તરમ્ બહિર્યોગ=ઉપસંવ્યાનયોઃ

સ્વર્-આદિ-નિપાતમ્ અવ્યયમ્

તદ્ધિતશ્ ચ અ-સર્વ-વિભક્તિઃ

કૃત્=મ્=એચ્=અન્તઃ

ક્ત્વા-તોસુન્-કસુનાઃ

અવયીભાવસ્=ચ

શિ સર્વનામ-સ્થાનમ્

સુટ્ અ-નપુંસકસ્ય

ન વા=ઇતિ વિભાષા

ઇક્=યણઃ સમ્પ્રસારણમ્

આદ્ય્-અન્તૌ ટ-ક્-ઇતૌ

મ્-ઇત્=અચઃ=અન્ત્યાત્ પરઃ

એચ ઇક્=હ્રસ્વ=આદેશે

ષષ્ઠી સ્થાને-યોગા

સ્થાને=અન્તર-તમઃ

ઉર્ અણ્ ર~-પરઃ

અલઃ=અન્ત્યસ્ય

ઙ્-ઇત્ચ

આદેઃ પરસ્ય

અનેક=અલ્ શિત્ સર્વસ્ય

સ્થાનિવદ્ આદેશઃ=અન્-અલ્-વિધૌ

અચઃ પરસ્મિન્ પૂર્વ-વિધૌ

ન પદ=અન્ત-દ્વિર્-વચન-વરે-ય-લોપ-સ્વર-સવર્ણ=અનુસ્વાર-દીર્ઘ-જસ્=ચર્-વિધિષુ

દ્વિર્-વચને=અચિ

અ-દર્શનં લોપઃ

પ્રત્યયસ્ય લુક્-શ્લુ-લુપઃ

પ્રત્યય-લોપે પ્રત્યય-લક્ષણમ્

ન લુમતા=અઋગસ્ય

અચઃ=અન્ત્ય=આદિ ટિ

અલઃ=અન્ત્યાત્ પૂર્વ ઉપધા

તસ્મિન્=ઇતિ નિર્દિષ્ટે પૂર્વસ્ય

તસ્માદ્ ઇત્ય્ ઉત્તરસ્ય

સ્વં રૂપં શબ્દસ્ય=અ-શબ્દ-સંજ્ઞા

અણ્ ઉત્=ઇત્ સવર્ણસ્ય ચ=અ-પ્રત્યયઃ

ત-પરસ્ તત્-કાલસ્ય

આદિર્ અન્ત્યેન સહ=ઇતા

યેન વિધિસ્ તદ્-અન્તસ્ય

વૃદ્-ધિ-ર્ યસ્ય=અચામ્ આદિસ્ તદ્ વૃદ્-ધમ્

ત્યદ્-આદીનિ ચ

એઙ્ પ્રાચામ્ દેશે