અહોરત્રવ્રતકથા · અધ્યાય 1

અહોરાત્રવ્રતકથા
અવ્ક્_પ્_1. ઓં નમો ધર્મધાતવે ।
આકાશનિર્મલો ભૂતો નિષ્પ્રપઞ્ચગુણાશ્રયઃ ।
પઞ્ચસ્કન્ધાત્મકઃ શાન્તસ્ તસ્મૈ સ્તૂપાત્મને નમઃ

એકસ્મિન્ન્ અન્તરે કાલે ભગવાન્ કપિલવસ્તુનિ મહાનગરે વિહ ર તિ સ્મ સાર્ધં પઞ્ચમાત્રૈર્ ભિક્ષુશતૈઃ સ ં બહુલૈશ્ ચ કૃતકૃત્યૈર્ જિતેન્દ્રિયૈઃ ક્ષીણાસ્રવૈર્ અન્યૈશ્ ચ બોધિસત્ત્વશતૈઃ ષટ્પારમિતાનિર્જાતૈઃ પઞ્ચચક્ષુસમન્વાગતૈર્ અનેકૈઃ શ્રાવકમુખ્યૈર્ અનુત્તરપુણ્યક્ષેત્રે નિવાસિતૈર્ બુદ્ધશાસનરતિભિર્ અનેકૈર્ દેવનાગયક્ષાદિભિઃ પરિમણ્ડિતૈઃ સપાર્ષદપરિપૂર્ણૈઃ ।
અવ્ક્_પ્_2. તત્સભાયાં સુભૂતિ ર્ વજ્ ર્ અધરમ્ એવમ્ આહ । વજ્ ર્ અધર શ્રીમાન્ મુનિશાર્દૂલસ્ તત્સભાયામ્ અનેકદેવનાગયક્ષાદિસંમિલિતે નૈકગિરમ્ આજ્ઞાં નાવભાષિતં કિમ્ । કિમભિલાષો ભવસિ સુભૂતે યથાભિપ્રાયસ્ તથા વિજ્ઞાપય શાક્યમુનૌ । સુભૂતિર્ આહ । નરાણામ્ ઉત્તમં વ્રતં યદ્ અહોરાત્રવ્રતં વ્રતરાજ ં મહોદયં મમાભિલાષઃ । ઇત્ય્ ઉક્તે મહાનુમતં સાદરં કૃત્વા વજ્ ર્ અધરો ભગવન્તમ્ એવમ્ આહ । ભગવન્ મુનિશાર્દૂલ ગિરમ્ એકમ્ અપિ નાવભાષિતમ્ । સર્વસભાજનાનામ્ અભિલષિતં સુભૂતિર્ ઇતિ વ્રતરાજ ં મહોદયં યદ્ અહોરાત્રવ્રતોપાયિકામ્ અભિલાષિકો ઽહમ્ ઇત્ય્ આહ । તત્ સકલં પ્રભાષય ત્વં મુનીશ્વર ।
અવ્ક્_પ્_3. ભગવાન્ આહ । સાધુ સાધુ વજ્ ર્ અધર લોકાનાં હિતહેતુના પૃચ્છિતં સફલં પૂરયામિ । ઇત્ય્ ઉક્ત્વા શ્રીધર્મધાતુસમાધૌ સ્થિતવાન્ ।
નાસિકાગ્રે મહાપદ્મે ધર્મજ્વલં સમુજ્જ્વલન્ ।
અવભાસ્ય દિશાન્ સર્વાંસ્ તત્સભાયાં વિરાજતે

તદા સર્વપર્ષદજનાઃ કે ચિત્ પરં ધર્મસુભાષિતં કે ચિદ્ ભગવતો વચોઽમૃતકં પાતુમ્ ... । તથૈવાન્યે કથા ઃ પરસ્પરં પ્રવાદિતાઃ । તે પર્ષદજના ઃ સાધુ ભગવદ્રશ્મયઃ પ્રાદુર્ભૂતા અવશ્યં ધર્મકથાં પ્રતિભાષયિષ્યતિ ।
અવ્ક્_પ્_4. તદા વજ્ ર્ અધરઃ પુનર્ અપ્ય્ ઉવાચ । સાધુ ભગવન્ મહાપ્રભ કસ્મિન્ ભગવ ન્ પૃથિવ્યાં કેન સંચારિતમ્ અહોરાત્રવ્રતં બ્રૂહિ મે પરમેશ્વર । ભગવાન્ આહ । શૃણુ વજ્ ર્ અધર મહાતેજં વ્રતાનામ્ ઉત્તમં વ્રતં પૃથિવ્યાં પાવનીકથામ્ ।
અવ્ક્_પ્_5. પુરાતનીકાલે ઉત્તરદિગ્ભાગે ધર્મપત્તનો નામ મહાનગરી આસીદ્ મઘવત્પત્તનસમા સુજન-મ્-ઉત્તમૈઃ પરિપૂરિતા । કથં વિસ્તારિતા નગરી । સપ્તયોજનસંવૃતા વ્યાયામવિસ્તીર્ણા ભવતિ .... તાલપઙ્ક્તિભિઃ પરિખાભિશ્ ચ પરિરુન્ધ્યમાના મહોત્સવા । તદૂર્ધ્વં ત્રિકૂટપર્વતો ઽસ્તિ । નાનાવૃક્ષસમાકીર્ણં નાનાપક્ષિગણસદારતં નાનાકુસુમસુગન્ધવાસિતમ્ અનેકર્ષિભિઃ સુવાસિતં ત્રિકૂટમ્ એવ । અનેકશૂરસમાકીર્ણાનેકવિદ્વજ્જનાવૃતા નાનાશિલ્પજ્ઞસમાપન્ના ભિષગ્વરપ્રભૃતિનાનાસુપુરુષપરિપૂર્ણા ભવતિ નગરી કાલવેદીકાલજ્ઞસમયજ્ઞચૈત્તજ્ઞમન્ત્રીસમાપન્ના ચ ।
અવ્ક્_પ્_6. તસ્યાં નગર્યાં ધર્મદક્ષો નામ રાજા બભૂવ નયવિનયવિવેકવિધિજ્ઞઃ પ્રજાવત્સલસ્વભાવઃ પરદુઃખં સુખં વા સ્વાત્મનિ વેદનીયો દયાવાન્ ધર્મત્રાણધર્મપરાયણ ઃ પરકાર્યેષુ મહોત્સવ ઃ । તસ્ય પત્ની સુવ્રતી સદા ધર્મચારિણી વિદ્યાગુણસંપન્ના ।
અવ્ક્_પ્_7. અથ તસ્મિન્ સમયે તત્ર ત્રિકૂટપર્વતે શારિપુત્રો નામ મહાત્માયુષ્માન્ જૈનજ્ઞો બુદ્ધજ્ઞાનવિદાં વરો વિહરતિ । તદા શારિપુત્રો ઽનુવિચિન્તયતિ । કો ધર્મવત્સલો ધર્મપરાયણો ધર્મચરણો ઽસ્તિ કસ્મિન્ન્ ઇતિ । ત ત્ ક્ષણાત્ સ્મૃત્ય દર્શિતમ્ ઇત્ય્ ઉક્તમ્ । દર્શિતો ધર્મચરણો ધર્મવત્સલો ધર્મપરાયણો ધર્મદક્ષો નામ રાજા અસ્તિ । તં ધર્મ ં દેશયિષ્યામિ । ઇત્ય્ ઉક્ત્વા ધર્મપત્તનં મહાનગરી ં ગતવાન્ સમનુપ્રાપ્ત ઃ । તત્ર પ્રાસાદ-મ્-એકમ્ અસ્તિ । તસ્મિન્ તિષ્ઠતિ । સ તતો ઽનેકધર્મકથનેન સ્થિતવાન્ । તં સર્વજના સ્ તત્ર પ્રાસાદિકેન સાધુકારમ્ અદાત્ । તત ઃ કે ચિ ત્ સત્પુરુષા ઃ શિષ્યત્વમ્ અનુગચ્છન્તિ તસ્ય ।
અવ્ક્_પ્_8. અથ ધર્મદક્ષો મહારાજા સર્વવૃત્તાન્તમ્ અનુમતં શ્રુત્વા સ વિચારમ્ આદરેણ સગૌરવેણ મહોત્સવેન રાજકુલે પ્રવેશયતિ વાસનભક્તેન પ્રતિષ્ઠાપયતિ । અથ શારિપુત્રો રાજાનમ્ આશીર્વચનમ્ અબ્રવીત્ । સદ્ધર્મ ં કુરુતાં સ્વસ્તિ સદ્ધર્મ ં કુરુતાં વત્સ સદ્ધર્મ ં કુરુતાં મોક્ષં સર્વકામા ભવન્તુ વઃ । અથ સ રાજા પ્રહર્ષેણ આશીર્વચનમ્ આક ર્ ણ્ય શારિપુત્રમ્ એવમ્ આહ । વિભો શારિપુત્ર કથમ્ આશીર્વચનં તવ । કશ્ ચિ દ્ બુદ્ધો વા દેવો વા દેવી વા મહેશ્વરો વા નારાયણો વાન્યો વા રક્ષત્વ્ ઇત્ય્ આશીર્વચનં મહ્યં દદ્યા ત્ । સદ્ધર્મ ં કુ રુ તામ્ ઇતિ દદાસિ । સદ્ધર્મં ન જાનામિ ભગવન્ સદ્ધર્મં ભાષતુ મહામતે ।
અવ્ક્_પ્_9. શારિપુત્ર આહ ।
ન જાનાસિ મહરજ ધર્માણાં ધર્મમ્ ઉત્તમમ્ ।
ધર્મધાતુ ં કથં નામ ધર્મો નામાકરં વરમ્

શૃણુ રાજન્ મહાતેજ પ્રથમતો ધર્મધાતુપ્રસંસ્કારં કૃત્વા અહોરાત્રવ્રતં કારયે ત્ । અથ ચાશ્રમે વા નગરે વિહારે વા અન્યે વા યત્ર ધર્મધાતુર્ અસ્તિ તત્રાહોરાત્રવ્રતં કુર્યાત્ । અહર્નિશમ્ અહોરાત્રં સદ્ધર્મં તદ્ વ્રતમ્ ઇતિ પુરા તથાગતૈઃ ।
અવ્ક્_પ્_10. રાજોવાચ ।
કથં વિધિવિધાનાદીન્ કથ્યતાં ભિક્ષુસત્તમ ।
વ્રતરાજં તુ સંસારે દિનમાસાદિકં ક્ર માત્

શારિપુત્ર ઉવાચ । પ્રથમે મહારાજ યવોદક સ્ થાપનં કુર્યા ચ્ ચતસ્રદેવતાસ્થાપનં ધર્મધાતુપ્રભૃતસ્ય । ઇચ્છન્તિ યે સત્ત્વા બ્રહ્મક્ષત્રિ ય વૈશ્યશૂદ્રાદયશ્ ચતુર્જાતિવ્રતં કુર્યા ત્ । ષોડશવિ ં શતિજાતિ ભિર્ અન્યૈઃ સ્વસ્વયોગ્યશ્ ચ યુજ્યતે ।
અવ્ક્_પ્_11. રાજન્ માસાશ્વિનીશુક્લપક્ષે ચતુર્દશ્યાં દન્તધાવનં કુર્યા ત્ । ક્ષુરકર્મશુચિસ્નાનં મધ્યાહ્ને દાયદાનં કુર્યા ત્ । તતઃ સૂર્યે ષષ્ટે ગતે શાલ્યોદનં ભોજનં કુર્યા ત્ । તતો મુખપ્રક્ષાલનં ...... પશ્ચાત્ । તદા વ્યાખ્યાનં શૃણુયાત્ તતઃ । રાત્રૌ ત્રયાર્ધપ્રહરે રાજન્ સર્વે સમુત્થાય પ્રત્યૂષવેલાયાં સ્નાત્વા ક્રિયાકારં કૃત્વા શુચિવસ્ત્રં પ્રાવૃત્ય વ્રતં કુર્યા ત્ । પઞ્ચદેવતામણ્ડલં કૃત્વા અપતિતગોમયેનોપલિપ્યાર્ઘં દત્ત્વા ચ સ્ તૂપાય પુષ્પધૂપદીપગન્ધનૈવેદ્યવીણાવંશમૃદઙ્ગમુરજપટહતાલશઙ્ખધ્વજચ્છત્ત્રગીતનૃત્યાદીન્ ષોડશવિધિમ્ અર્ચનૈ રાજન્ નાનોત્સવપ્રપૂરિતૈઃ પ્રથમે પઞ્ચપ્રદક્ષિણં કારયે ત્ । સ્તુતિ ં બુદ્ધે પ્રગીયતે । લાજાક્ષત ં સપુષ્પં ચ ચૈત્યમૂર્ધ્નિ પ્રક્ષિપે ત્ ।
અવ્ક્_પ્_12. અથ રાજોવાચ । ભિક્ષુસત્તમ મહાપ્રાજ્ઞ અહોરાત્રવ્રતં એકસ્થાને વા દ્વિતીયે વાન્યે વા કિમ્ ઉ । શારિપુત્ર ઉવાચ ।
નૈકસ્થાને મહરજ યત્ર ચૈત્ય ં પ્રતિષ્ઠતિ ।
યત્ર દેવાલયે ચૈત્યે યત્ર તીર્થસ્ય સંગમે ।
યત્ર યત્ર મનોરમ્યે બુદ્ધક્ષેત્રે પ્રચઙ્ક્રમે

રાજોવાચ । કથં નાથ પ્રમાણં ચ યતિચૈત્યપ્રદક્ષિણં સંપૂર્ણં યાવત્ તાવ દ્ દિન ં કિં વા । શારિપુત્ર ઉવાચ । નૈવ મહારાજ યતિનાં નિદ્રા ન વિશ્રામ ં ન ધાવિતં કિં ચિત્ ....... ઈદૃક્પ્રમાણ ઇતિ ।
અવ્ક્_પ્_13 રાજોવાચ । સમર્થો ઽસમર્થો વા તસ્ય વિવેકં કથય પ્રભો । શારિપુત્ર ઉવાચ । કે ચિદ્ અસમર્થા વા બાલવૃદ્ધા વા અહોરાત્રવ્રતં ન કર્તવ્યં મહારાજેતિ । રાજોવાચ । કથં ભિક્ષો મહાપ્રાજ્ઞ અસમર્થા બાલવૃદ્ધાશ્ ચ ધર્મપ્રતિલબ્ધા ભવે યુઃ । શારિપુત્ર ઉવાચ । ઉપવાસોષિતો ભૂત્વા ચૈત્યાર્ચનં સ્નાનાદિકં કૃત્વા જપસ્તોત્રં ચ કારયે ત્ । અસમર્થાનાં તથા પુન ર્ બાલાનાં અભિલાષં યદા દિનમ્ એકં વા દિનાર્ધં વા પ્રહરમ્ એક ં વા ઉપવાસોષિતો ભૂત્વા ચૈત્યાર્ચનં એકદ્વિત્રિપ્રદક્ષિ ણં યથાશક્તિ ક ર્ તવ્યં મહારાજેતિ ।
અવ્ક્_પ્_14. વ્રતનિયમ ં કથં ભિક્ષો ભક્ષભોજ્ય ં કથં પુનર્ વ્રત ં પૂર્ણ ં કથં કુર્યા ત્ । વ્રતપર્યન્તકં કથમ્ । શારિપુત્ર ઉવાચ । શુચિસ્ના ના દિકં કૃત્વા ચિત્તમ્ અન્તર્ગતમીક્ષયેત્ સર્વશુક્લોપચારેણ સુગન્ધકુસુમયુક્તેન નિહતદણ્ડશસ્ત્રેણ નિહતપ્રાણિવધેન નિહતાદત્તદાનેન નિહતકામાચારેણ ત્યક્તપિશુનેન ત્યક્તભિન્નભાષનેન ત્યક્તાદૃષ્ટવચનેન ત્યક્તપારુષકવચનેન ચ ન ચાભિધ્યાધાનેન ન ચ વ્યાપાદચિત્તેન ન ચ મિથ્યાદૃષ્ટિગ્રહણેન નૈવ લવ ણ ભોજનેન નૈવ મદ્યપાનપિપાસેન નૈવ માંસાહારેણ વિના ઉચ્ચશય્યાં વિના જ્ ય્ એષ્ઠલ ઙ્ ઘનેન વિના અકાલભોજનેન । એવં મહારાજ વિધિમ્ એવ કર્તવ્યમ્ । અહર્નિશાપર્યન્તે પ્રાશનં કુર્યા ત્ । પુનશ્ ચ મહારાજ વ્રતસંપૂરણાર્થં પ્રતિવર્ષ ં વા વર્ષમ્ એકં વા ત્રિતય ં વા પઞ્ચ વા સપ્ત વા વ્રત ં સમાપ્ત ં કુર્યા ત્ ।
અવ્ક્_પ્_15. વ્રતસ ં પૂરણાન્તરે વિચિત્રચ્છત્ત્રં ચ ..... છત્ત્રં ચ નાનોપચારેણ કુસુમપ્રરોહણં ક ર્ તવ્યમ્ । નાનોત્સવવિનોદિતનૃત્યગીતહાસ્યલાસ્યવિલાસપઞ્ચસ્વરસંવૃતકાલાહારેણ પુષ્પાક્ષતપિષ્ટકાદિપ્રક્ષિપ્તેન ધ્વજપ્રરોહણં કુર્યા ત્ । યથાવિધિ યજ્ઞાદિકં કૃત્વા તત આચાર્યાય વસ્ત્રાન્નસુવર્ણકઙ્કણાદિ સંપૂરણાય । એવં મહારાજ તત આચાર્યાયોપાધ્યાયેન વ્રતિનં મઙ્ગલાર્થં પ્રતિષ્ઠાં કુર્યા ત્ । તતઃ કુમારીપૂજનં કારયે ત્ । એવં વિધિ ર્ મહારાજ ।
અવ્ક્_પ્_16. રાજોવાચ ।
સાધુ સાધુ મહાપ્રાજ્ઞ વ્રતબન્ધ ં મયા શ્રુતમ્ ।
ફલં તસ્ય કથં નાથ ભાષસ્વ ત્વં યથામતમ્

શૃણુ રાજન્ પ્રવક્ષ્ ય્ આમિ વ્રતરાજસ્ય યં ફલમ્ ।
પુરા તથાગતૈઃ પ્રાહ તદ્ એકં વ્રતશાસનમ્

નિર્ઘોષદમનો નામ અસુરેન્દ્રઃ પ્રકીર્તિતઃ ।
અમરાવતી ં સમાસાદ્ય તિષ્ઠતિ સુખલીલયા

તદા દેવા ના મ્ ઇન્દ્રો દીનમના દુઃખિતઃ સસ્માર । કેન પ્રકારેણ વિજેષ્યામિ । મમાશ્રમે નિર્ઘોષદમનો ઽસુરેન્દ્ર ઃ સ્થિતઃ । તદા ઇતિ વિચિન્ત્ય દેવાનામ્ ઇન્દ્રઃ અસ્મિન્ ત્રાય સ્ ત્રિ ં શદ્ભવને પ્રાક્તનદેવેન્દ્રૈઃ સ ં પૂજાર્થ ં સ ં સ્થાપિતં મહાચૈત્યમ્ અસ્તિ । તસ્મિન્ ચૈત્યે અહોરાત્રવ્રત ં ક્રિયતે યથાવિધિ દેવાનામ્ ઇન્દ્રેણ । તદનન્તરે નિર્ઘોષદમનો ઽસુરેન્દ્રો નિર્જિત્ય પૃથિવ્યામ્ અવધારિત ઃ । એવં મહારાજ ઈદૃશમ્ અહોરાત્રવ્રતપ્રભાવં મયા શ્રુતમ્ ।
અવ્ક્_પ્_17. રાજોવાચ ।
કથં ભિક્ષો મહાસત્ત્વ તત્ફલં તદન્યદ્ અપિ ।
ભાષસ્વ સકલં તં ચ વ્રતરાજસ્ય સર્વતઃ

શારિપુત્ર ઉવાચ ।
શૃણુ રાજન્ મહાતેજ તદ્વ્રતસ્ય ફલં મયા ।
કથ્યતે સકલં સમ્યક્ પ ર્ યન્તમ્ આદિપશ્ચિમમ્

વિતાનમ્ ઉચ્ચૈ ર્ પ્રકરોતિ મ ર્ ત્યા ઃ શ્રિધર્મધાતૌ ઃ તથાગતે વા ।
જરાવિપત્તિ ં મરણાન્તજન્મ ત્યક્ત્વા સરોગં સતતં લભન્તે

ધર્મં ચ રત્નં ચ મયૂરપદ્મં ચતુર્ધ્વજાન્ સંપ્રતિષ્ઠાપિતેન ।
મૈત્ર્યાદિચત્વારવિહારકાદીન્ સમાપ્યતે બુદ્ધવિદાં બલાનિ

અવ્ક્_પ્_18. યે ન ધર્મધાતવે વ્રતારમ્ભે દીયતે પાદ્યં રતોઅદુગ્ધાદિમિશ્રિતં તેન શુચિગાત્ર ં મહાનિધિં પ્રતિલભ્યતે । તત્ર આચમનં ધ્યાત્વા દીયતે ઇહ જન્મપાપાનિ વિનશ્યન્તિ । ધર્મધાતવે ... લઙ્ઘયતિ । દુગ્ધાક્ષતામ્બુનવરત્નાદિ શઙ્ખસ્થાપિતં કુર્વન્તિ નરા ધર્મધાતવે તે સુખમોદિન્યામ્ અભિલાષફલા ન્ય્ આપ્સ્યન્તિ । પટદુકૂલસુકુમારાદિ યે પ્રઢૌકન્તિ ધર્મધાતવે તે પટદુકૂલવસ્ત્રાણાં તન્તુસંખ્યયા જન્મ સુ સુરપુરે પરિભુઞ્જન્તે । તિલકપ્રઢૌકિતેન સૌન્દર્યરૂપગુણવિશાલસુગન્ધવરં તેન લભ્યતે । વિચિત્રાણિ ચ પુષ્પાનિ ........................................
અવ્ક્_પ્_19. અપિ તેન સુવ ર્ ણલતિકાતુલ્યદાનસ્ય તત્ફલં સ્ તૂપબિમ્બે બુદ્ધેષુ મુનયો વદન્તિ સદા ।
પદોત્ક્ષેપપદોત્ક્ષેપમ્ એકસુવર્ણકં દાન મ્ ।
તત્ફલં મુનયો જગુ ઃ સ્તોત્રમ્ એવ પ્રકુર્વીત

ધર્મધાતવે સુરલોકૈ ઃ પ્રપૂજ્યતે ....... યેન ગીતં પ્રગીયતે સ્ તૂપબિમ્બેષુ દિવ્યશ્રોત્રો ભૂત્વા સુરપુરે દિવ્યઘોષં શ્રૂયતે તે ન । ધર્મધાતવે રાજન્ જપમ્ એક ં પ્રજપ્યતે યે ન સુગતજ્ઞાન ં સમાસાદ્યતે સમાધિ ં પુનર્ આપ્યતે । વિવિધવાદ્યં યે પ્રવાદ્યન્તે તે મહારાજ ધર્મધાતૌ દેવલોકે દિવ્યવાદ્યં પ્રતિશ્રુ ત્ ય સ્થિતા ઃ । ધર્મધાતુ સ્ તૂપબિમ્બેષુ યે નૃત્યં પ્રકુર્વન્તિ નાનાવાદ્યસમાયુક્તં તે સુરલોકે સુખભોગ્ય ં સમાસાદ્ય ગન્ધર્વ ઇર્ સહ રમ ન્ તે નૃત્યમાનસ્ય શસ્ત્રઅસ્ત્રહસ્તેન તત્શસ્ત્રેણ સર્વપાપાનિ પ્રતિહન્ય ન્ તે । ચૈત્યબિમ્બે યે સુધાલેપ ં કુર્વન્તિ તે પાપરાશિવિષ્ ય્ અન્દિતાઃ સુરલોકમ્ અનુગચ્છન્તિ । યે સ્ તૂપબિમ્બે દોલિબન્ધિતચતુ ર્ દિશાવરોહન્તિ લક્ષપુષ્પગુણ્ઠિતા વા ષષ્ટિશતત્રયપ્રમાણેન દિશામાલિકા સ્ તે પુષ્પગુણ્ઠિતસંખ્યયા જન્મ સુ સુરલોકે ભોગમ્ આપ્નુવન્તિ । યે નાનાછત્ત્રં વિચિત્ર ....... છત્ત્રં વા મહારાજ પ્રત્યારોહયન્તિ તે રાજા નો ભવન્તિ ચક્રવર્તા શ્ ચતુરઙ્ગવિજિતવન્તઃ સ્વર્ગાનુચારિણો દેવલોકગતા ભવન્તિ જૈનપદં પ્રાપ્નુવન્તિ । એવમ્ અસ્ય મહારાજ અહોરાત્રવ્રતરાજસ્ય ફલ ં સંક્ષેપાદ્ ઉક્તં મયા ।
અવ્ક્_પ્_20. રાજોવાચ । ભિક્ષુસત્તમ મહાભિજ્ઞ નિદ્રા ં ન કુર્યાદ્ ઇતિ સેવ્યતે વિશ્રામં ન કુર્યાદ્ ઇતિ વિશ્રામં ક્રિયતે તસ્ય ફલં કથં દોષબહુલમ્ । શારિપુત્ર ઉવાચ । નિદ્રાવિશ્રામં ક્રિયતે યેન દશાંશં ફલમ્ આપ્યતે । અથ રાજોવાચ । ભો શારિપુત્ર વ્રતરાજસ્ય ફલહીનભૂતમ્ ઇત્થમ્ । અસ્યોપાયમ્ અસ્તિ કિં વા ન વા । શારિપુત્ર ઉવાચ । મહારાજ તસ્યોપાયમ્ અસ્તિ । કિંતુ ધર્મધાતુ ં પ્રણમ્યાદૌ પઞ્ચપ્રદક્ષિણાપ્રયુક્તેન અષ્ટાઙ્ગપ્રણામ ં કુર્યા ત્ । ક્ષમાપયિત્વા ગૌરવેણ પ્રતિયાચયેત્ । તેન સર્વદોષં પ્રતિમુચ્યતે ઇતિ । એવં મહારાજ અહોરાત્રવ્રતસ્ય મહાનુશંસા મહાફલમ્ । બ્રહ્મઘાતકં બાલઘાતકં વધ્યતે ચ સહોદરસ્ત્રીહત્યાગોવધપાપં માતૃઘાતક ં પિતૃઘાતકં સ્ તૂપભેદકમ્ । અસ્ય મહાસહસ્રાણાં સંપૂર્ણફલમ્ આપ્યતે પ્રાગ્ એક સ્ય । તથાગતૈર્ ભાષિત ં તથા શ્રુતં મયા ।
અવ્ક્_પ્_21. સપ્તપર્વતાનિ મૃત્તિકાકર્ષાનિ વાપરાણિ વાપરશતાનિ પલસહસ્રાણિ વા પલાયુતલક્ષં વા તથૈવ સ ં ખ્યામ્ અપિ કલામ્ અપિ શક્તં મયા । ન ત અહોરાત્રવ્રતરાજસ્ય ફલપર્યન્તં શક્યતે । એવં મહારાજ અપ્રમેયફલં વ્રતરાજસ્ય અન્યેન કિમ્ । એવં મહારાજ ધર્મદક્ષ સંપૂર્ણફલભૂતસ્ય ધર્માણાં સપ્તભાગૈકભાગં ભૂપતયે । એકભાગ ં સારથીજનેભ્યઃ પુનર્ એકભાગ ં દેશવાસિનાં ચતુર્ભાગાન્ વ્રતિનામ્ । એવમ્ એવ ભાગપ્રમાણં મહારાજ ।
અવ્ક્_પ્_22. રાજોવાચ । સાધુ મહાભિજ્ઞ વ્રતાનાં વ્રતમ્ ઉત્તમં વ્રતરાજમ્ ઇતિ ખ્યાતં સત્યમ્ એવ મહામતે । મમાભિલાષો ઽભૂત્ સમ્યક્ કરિષ્યામીતિ નિશ્ચય ઃ । ત ત્ ક્ષણાદ્ એવ રાજ્ઞા પત્ની ં વ્રતીમ્ આહૂય આદેશિતમ્ । અમાત્યપાર્ષદાદિ ......... દશવિ ં શતિજનાદીન્ સર્વાન્ સંનિપાત્ય મહાચૈત્યં કારિતવાન્ । શારિપુત્રેણ યથાદેશિતં સર્વવિધીન્ સામગ્રી ં સજ્જીકૃત્ય સ્થિતવાન્ । તતો દિનાન્ પ્રેરયામ્ આસ । તદાદિસમાગતપદકાદિ ં સ્થાપિતમ્ । ચતુર્દશ્યામ્ ઉપવાસસ્થિતો ભૂત્વા મધ્યાહ્ને દીપદાનં દીયતે ધર્મધાતૌ । તતો મુખપ્રક્ષાલનાદિકં કૃત્વા શારિપુત્રવ્યાખ્યાનં સંપૂર્ણ ં શ્રૂયતે । તતો ઽહર્નિશં ત્રયાર્ધપ્ ર્ અહરે સમુત્થાય પ્રત્યૂષે સ્નાનાદિક ં કૃત્વા વ્રતમ્ આરભ્યતે ।
અવ્ક્_પ્_23. તતો વ્રતાન્તરે ધર્મધાતું પઞ્ચપ્રદક્ષિણાદિલાજાક્ષતપ્રક્ષેપણસ્તુતિગીતનાનોત્સવપ્રપૂરિતેન યાવચ્ ચૈત્યે દેવાલયે તીર્થે વા બહુબુદ્ધક્ષેત્રે ગતવાન્ । ન નિદ્રા ં ન વિશ્રામં કારયન્ રાત્રૌ અનેકદીપં પ્રદીયતે । પ્રતિચૈત્યદેવતાયા દીપમાલાં પ્રજ્વલયન્ અનેકનૃત્યગીતહાસ્યલાસ્યાદિકં કૃત્વા અહર્નિશં લ ઙ્ ઘયતિ । હે વજ્ ર્ અધર યથા શારિપુત્રેણ આદેશિત ં ત્રિવર્ષ મ્ એવં વિધિના પૂરયિત્વા દિગ્માલિકાદિ ં વિચિત્ર .... છત્ત્રાદિ ં પ્રત્યારોહયન્તિ । તતો કુમારિપૂજાં કૃત્વા વ્રતપ્રમોચનં ક્રિયતે । એવં વજ્ ર્ અધર ધ ર્ મદક્ષમહારાજેન અહોરાત્રવ્રતરાજં કૃતવાન્ ।
અવ્ક્_પ્_24. સગૌરવેણ તતો મહારાજેન ધર્મદક્ષેણ શારિપુત્રાય સહસ્રમૂલ્ય ં મુક્તાહારં નાનાલંકારાદીન્ વિહારભૂમિચીવરવસ્ત્રપર્યન્ત ં દત્તવાન્ । તતો રાજા યાચનાગાથા ં કૃતવાન્ ।
ક્ષમસ્વ ભો મહાસત્ત્વ વ્રતરાજમહોદયે ।
મમ ભાગો ન સંપ્રાપ્તઃ તવ પાદપ્રસાદતઃ

શારિપુત્રો ..... ભૂત્વા પુનર્ ઉવાચ ।
તવ ભાગ્યે મહરજ મદ્ગિરમ્ એકકં શૃણુ ।
પૂર્વાનુકૂલં સૂત્રં ચ પ્રવક્ષ્ ય્ આમિ વિધિ ં તવ