Parātriṃśikā with Abhinavagupta's Parātriṃśikāvivaraṇa (with commentary) · Verses 5 -24

indriyāṇi trirūpaṃ ca liṅgaṃ paravacaḥkramaḥ /
sārūpyam anyathāyogaḥ pratītyanudayo yamaḥ //

ityādiko yasya sarvaṃ dvāramātre nirūpyate /
tat svasaṃvedanaṃ proktam avicchedaprathāmayam //

yeṣāṃ nākṣatrirūpādināmamātre 'py abhijñatā /
teṣām api tiraścāṃ hi samā saṃvit prakāśate //

evaṃ bhāsā svabhāvena svarūpāmarśanātmikā /
svarūpāmarśanaṃ yac ca tad eva paravāgvapuḥ //

tadvicitrasvabhāvatvād vicitraprathanāmayam /
prathane pāratantryaṃ hi na jātu bhajate kva cit //

apāratantryāt saṃketapratyūhādeḥ kathaṃ sthitiḥ /
ataḥ saṃketarahitaṃ svasvarūpavimarśanam //

deśakālakalāmāyāsthānaghātakriyottaram /
paripūrṇaṃ svataḥ sarvaṃ sarvākāravilakṣaṇam //

svābhāvikamahāsaṃvitsatsaṃskāraikalakṣaṇam /
śuddhavidyātmakaṃ rūpam aham ity ubhayātmakam //

tad eva mātṛkārūpaṃ dharādīnāṃ nijaṃ vapuḥ /
tat pāramārthikākaraṃ drutyāśyānasvarūpataḥ //

bījayonyātmakaṃ proktaṃ śivaśaktisvarūpakam /
śivaśaktyos tu saṃghaṭṭād anyonyocchalitatvataḥ //

parasparasamāpattir jagadānandadāyinī /
antaḥsthaviśvaparyantapāramārthikasadvapuḥ //

yad vīryam iti nirṇītaṃ tad visleṣaṇayojanāt /
visarga iti tat proktaṃ dhruvadhāma tad ucyate //

anuttarapadāvāptau sa eṣa sughaṭo vidhiḥ/
asmād eva tv amāyīyād varṇapuñjān nirūpitā //

māyām ālambya bhinnaiva śrīpūrve sṛṣṭir ākṣarī /
pañcāśadbhedasaṃbhinnapratyayaprasavātmikā //

bandharūpā svabhāvena svarūpāvaraṇātmikā /
atraivāntargatās tās tāḥ khecaryo viṣayātmikāḥ //

tanvate saṃsṛtiṃ citrāṃ karmamāyāṇutāmayīm /
asyāḥ sāmyāṃ svabhāvena śuddhabhairavatāmayam //

proktaṃ prāg eva jīvatve muktatvaṃ pārāmārthikam /
bhinnāyā varṇasṛṣṭeś ca tad abhinnaṃ vapuḥ param //

vīryam ity uktam atraiva yad guptyā mantraguptatā /
tad etad aham ity eva visargānuttarātmakam //

svasvabhāvaṃ paraṃ jānañ jīvanmuktaḥ sakṛd budhaḥ /
siddhyādiprepsavas tena kḷptasaṃkocasūtritam //

nābhikuṇḍalahṛdvyomnor yogino 'ham upāsate /
tad etat kila nirṇītaṃ yathāgurvāgamaṃ manāk //