भाषा

ENहिગુ
ग्रंथ पाठ

वर्षावस्तु · भाग 14

वर्-व् सेच्तिओन्: 0 -
वर्-व् सेच्तिओन्: 1 -
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.1.अ बुद्धो भगवां श्रावस्त्यां वर्षा उपगतो जेतवने ऽनाथपिण्डदस्यारामे.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.1.ब् -
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.1.च् भगवान् आह. तस्माद् अनुजानामि भिक्षुणा वर्षा उपगन्तव्यं.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.2 उक्तं भगवता भिक्षुणा वर्षा उपगन्तव्यम् इति. भिक्षवो न जानते कथं वर्षा उपगन्तव्यम् इति.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.2.1 भगवान् आह ...
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.2.2 ततः पश्चात् शयनासनग्राहको भिक्षुः संमन्तव्यः.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.2.2.अ पञ्चभिर् धर्मैः समन्वागतः शयनासनग्राहको भिक्षुर् असंमतो न संमन्तव्यः, संमतश् चावकाशयितव्यः. कतमैः पञ्चभिः. छन्दाद् गच्छति, द्वेषान् मोहाद् भयाद् गच्छति, ग्राहिताग्राहितं च शयनासनं न जानाति. एभिः पञ्चभिर् धर्मैः समन्वागतः शयनासनग्राहको भिक्षुर् असंमतो न संमन्तव्यः, संमतश् चावकाशयितव्यः.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.2.2.ब् पञ्चभिर् धर्मैः समन्वागतः शयनासनग्राहको भिक्षुर् असंमतः संमन्तव्यः. संमतश् च नावकाशयितव्यः. कतमैः पञ्चभिः. न छन्दाद् गच्छति, न द्वेषान् न मोहान् न भयाद् गच्छति, ग्राहिताग्राहितं च शयनासनं जानाति. एभिः पञ्चभिर् धर्मैः समन्वागतः शयनासनग्राहको भिक्षुर् असंमतः संमन्तव्यः, संमतश् च नावकाशयितव्यः.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.2.3 एवं च पुनः संमन्तव्यः. शयनासनप्रज्ञप्तिं कृत्वा गण्डीम् आकोट्य पृष्टवाचिकया भिक्षून् समनुयुज्य सर्वसंघे संनिषण्णे संनिपतिते पूर्वं तावद् उत्साहयितव्यः.
उत्सहसे त्वम् एवंनामा संघस्य वार्षिकं शयनासनं ग्राहयितुम् इति.
तेन वक्तव्यम्. उत्सहे इति.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.2.4 ततः पश्चाद् एकेन भिक्षुणा ज्ञप्तिं कृत्वा कर्म कर्तव्यं.
शृणोतु भदन्ताः संघः. अयम् एवंनामा शयनासनग्राहको भिक्षुः उत्सहते संघस्य वार्शिकं शयनासनं ग्राहयितुं.
सचेत् संघस्य प्राप्तकालं क्षमेतानुजानीयात् संघो यत् संघ एवंनामानं शयनासनग्राहको संमन्येत. एवंनामा शयनासनग्राहको भिक्षुः संघस्य वार्षिकं शयनासनं ग्राहयिष्यति. एषा ज्ञप्तिः.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.2.5 एवं च कर्म कर्तव्यं.
शृणोतु भदन्ताः संघः. एवंनामा शयनासनग्राहको भिक्षुर् उत्सहते संघस्य वार्षिकं शयनासनं ग्राहयितुं. तत् संघ एवंनामानं शयनासनग्राहकं भिक्षुं संमन्येत. अयम् एवंनामा शयनासनग्राहको भिक्षुः संघस्य वार्षिकं शयनासनं ग्राहयिष्यति.
येषाम् आयुष्मतां क्षमते एवंनामानं शयनासनग्राहकं भिक्षुं संमन्तुं, ते तूष्णीं. न क्षमते भाषन्तां.
संमतः संघेन एवंनामा शयनासनग्राहको भिक्षुः. संघस्य वार्षिकं शयनासनं ग्राहयिष्यति. क्षान्तम् अनुज्ञातं संघेन, यस्मात् तूष्णीम्, एवम् एतद् धारयामि.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.2.6 शयनासनग्राहकस्याहं भिक्षोर् आसमुदाचारिकान् धर्मान् प्रज्ञपयिष्यामि.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.2.6.1 -
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.2.6.2 -
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.2.6.3 ( 75र् = ग्ब्म् 732 ) ततः पश्चात् क्रियाकार आरोचयितव्यः. शृणोतु भदन्ताः संघः. अस्मिन्न् आवसे अयं चायं क्रियाकारः. यो युष्माकम् उत्सहते अनेन चानेन च क्रियाकारेण वर्षा उपगन्तुं स शलाकां गृह्णातु. न च वः केनचिद् भिक्षुण् आ वर्षे + + + + + + + + + + + + + + यो वः कस्यचित् किंचि ज् जानीते स इदानीं वदतु. मा पश्चाद् अन्तवर्षे रणम् उत्पादयिष्यति. यो वो अन्तवर्षे र ण म् उत्पादयिष्यति तस्य संघ उत्तरे उपपरीक्षितव्यं मंस्यते.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.2.6.4 ततः पश्चात्* शयनासनग्राहकेण भिक्षुणा शलाकाश् चार् अयितव्याः. + + + शास्तुः शलका ग्राहयितव्याः. ततः पश्चात् संघस्थविरेणार्धम् आसन ं मुक्त्वा शलाका गृह्य शनैः स्थापयितव्याः. एवं यावत् संघनवकेन. श्रामणेराणाम् आचार्योपपाध्यायैः शलाका ग्राहयितव्याः. ततः पश्चाद् गणयितव्य ं . अस्मिन् न् आवासे इयद्भिर् भिक्षुभिः शलाका गृहीतेति.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.2.6.5.अ ततः पश्चात्* शयनासनग्रा हकेन भिक्षुणा ताडकं कुंचिकां च गृहीत्वा संघस्थविरस्य पुरतः स्थित्वा वक्तव्यं. स्थविर अमुको विहार ः सलाभः सचीवरिकः. गृहाण. सचेद् गृह्णाति यत् संघस्थविरस्य विहारः स द्वितीयस्थविराय दातव्य् अः. + + + + + + + + + + + + +
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.2.6.5.ब् सचेत् संघ स्थविरो न गृह्णाति द्वितीयस्थविराय दातव्यः. द्वितीयस्थविरो न गृह्णाति तृतीयस्थविराय दातव्यः. सचे त् तृतीयस्थविरेण गृहीतो भवति संघस्थविरो याचते, प्रथमायां वाचि न दातव्यः. द्वितीयायां व् आचि न दातव्यः. तृतीयायां दातव्यः. सं घस्थविरश् च विनयातिसारिणी ं दुष्कृताम् आप त्तिं देशापयितव्यः. एवं या व त् संघनवकेन गृहीत ः , सचेत् संघतृतीयनवको याचते, प्रथमायां वाचि न दातव्यः. द्वितीयायां न दातव्यः. त्र्तीयायां दातव्य् अः. संघतृतीयनवकश् च विनयातिसारिणीं दुष् कृताम् आपत्तिं देशयितव्यः.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.3.1 भिक्षवः सर्वान् विहारान् उद्दिशन्ति. आगन्तुका भिक्षवः विहन्यन्ते. भगवान् आह. आगन्तुकानां भिक्षूणाम् सार्थाय अनुद्दिष्टं वस्तुं धारयितव्यं.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.3.2 भिक्षवः द्वारकोष्ठके अप्य् उद्दिशन्ति । भ् अगवान् आह. द्वारकोष्ठके नोद्देष्टव्यम्*.
भिक्षवः प्रासादे वस्तु म् उद्दिशन्ति. भगवान् आह । प्रासादे नोद्देष्टव्य म् इति.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.4 निरावासेषु प्रासादेषु काकचटकपारावताः वासं कुर्वन्ति. भगवान् आह ॥ पेडवारिको भिक्षुर् उद्देष्टव्यः. तेन प्रत्यवेक्षितव्यः. सचेद् अण्डान्य् अमुक्तानि भवन्ति, शातयि तव्यः. आहोस्विन् मुक्तानि, स्थापयितव्यः. त्र्यंबुकत्रैला टाः वासं कुर्वन्ति. भगवान् आह । प्रत्यवेक्षितव्यं. अण्डान्य् अमुक्तानि भवन्ति । शातयितव्यः. अहोस्विन् मुक्तानि, सूत्रकं बन्धितव्यं वृद्धिं न गमिष्यन्तीति ।
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.5 ततः पश्चाच् छयनासनं दातव्यं । यदि तावद् अल्पानि वस्तूनि भवन्ति, एकै कं दातव्यं. आहोस्विन् बहूनि भवन्ति, द्वयंद्वयं त्रयंत्रयं वा दातव्यम्* ।
अपराणि महान्ति वस्तूनि भवन्ति । वृद्धवृद्धा भिक्षवः क्लाम्यन्ते परिकर्मणा: भगवान् आह । तानि निशृतानां दातव्यानि.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.6.1 ततः पश्चाच् छयनासनग्राहकेन भिक्षुणा क्रियाकार आरोचयितव्य ः . न केन चिद् भिक्षुणा सांघिकं शयन् आसनं विना प्रत्यास्तरणेन परिभोक्तव्यं ( 75व् = ग्ब्म् 733 ) न कल्पप्रत्यास्तरणेन न प्लोतिकेन घनेन वा एकपुट् एन् अ प् ऐ लोट् इ केन वा द्विपुटेन. यावत् सांघिकं शयनासनं अपरिभोगेन परिभुंजीत, तस्य संघ उत्तरे उपपरीक्षितव्यं मंस्यते.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.6.2 शयनासनग्राहकेण भिक्षुणा अन्वर्धमा स ं शयनासनं प्रत्यवेक्षितव्यं यदि ता वद् वृद्धं पश्यत्य् अपरिभोगेन शयनासनं परिभुंजानं, संघेन आरोचयित्वा आक्षेप्तव्यं. आहोस्विन् नवकम् आचार्योपाध्या याना म् आरोचयित्वा आक्षेप्तव्यं.

वर्-व् सेच्तिओन्: 1.7.1 ततः पश्चात् सामग्र्याम् आरोचयितव्यं. अमुकेन गोचरग्रामेण श्वः स ं घो वर्षा उप् अगम् इ ष्यतीति.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.7.2 ततः पश्चाद् भिक्षुभिर् आवासं गो चरं चावलोकयित्वा छन्ने प्रविश्य वर्षा उपगन्तव्यं.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.7.2.अ कथम् आवासो ऽवलोकयितव्यः. किं नु भविष्यन्ति मे ऽस्मिन् स्थाने विज्ञा ः सब्रह्मचारिणो ये ऽनुत्पन्नं दुःखं दौर्मनस्यं नोत्पादयिष्यन्ति उत्पन्नं च क्षिप्रम् एव प्रतिविनोदयिष्यन्ति, य् ए चानुत्पन्नं सुखं सौमनस्यम् उत्पादयिष्यन्ति उ त्पन्नं च साधु च सुष्ठु चानुरक्षितव्यं ( म्स्व् इव्.136 ) मंस्य न् ते । ग्लानस्य वा ग्लानोपस्थायकः, एवम् आवासो ऽवलोकयितव्यः.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.7.2.ब् कथं गोचरो ऽवलोकयितव्यः. किं नु भविष्यन्ति मे ऽस्मिं ग्रामोपविचारग्रामे पिण्डकस्य दातारो ग्लानस्य वा + + + भैषज्यस्य च दातार इति, एवं गोचरो ऽवलोकयितव्यः.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.7.3 ततः पश्चाच् छन्ने प्रविश्य भिक्षोर् यथावृद्धिकया सामीचीं कृत्वा उत्कुटुकेन स्थित्वा अंजलिं प्रगृह्य इदं स्याद् वचनीयं.

समन्वाहर आयुष्मं. अद्य संघ स्य वर्षोपन्य् अकाषाढी + + + + + + + + + + सो ऽहम् ए वंनामा अस्मिन्न् आवासे अन्तःसीमे पूर्विकां त्रैमासीं वर्षा उपगच्छामि अमुकेन वैय्यापृत्यकरेण अमुकेन गोचरग्रामेण यावद् एवास्यावासस्य खण्डफुट्तप्रतिसंस्करणार्थं. इह मे वर्षा इह मे वर्षावासः. एवं द्विर् अपि, एवं त्रिर् अपि.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.8 भिक्षवः वर्षा उपगन्तव्या: न च पुनर् वर्षोषितेन भिक्षुणा बहिःसीमा ं गन्तव्यं ॥ सचेद् गच्छति न तत्र वस्तव्यं.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.8.1.अ उक्तं भगवता न भिक्षुणा वर्षोषितेन बहि ः सीमा ं गन्तव्यम्*. सचेद् गच्छति न तत्र वस्तव्यम् इति ।
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.8.1.ब् ह् अस्तिबालग्रामके उदयनो नाम गृह पति ः प्रतिवसति. तस्य गृहकडत्रं प्रत्युपस्थितम् आत्मनो वेष्टनं. तेन तत्र प्रभूतो वस्त्रलाभः आमिषलाभश् च समुदानीतः. तेन भिक्षूणां दूतो ऽनुप्रेषितः. आगच्छ न् त्व् आर्य् आ ः परिभोक्ष्य न् ते इति.
भिक्षवः पृच्छितुम् आरब्धाः. कि यद् दूरे हस्तिबालग्रामकः. सातिरेकैस् त्रि भिर् योजनै ः शक्ष्यामो वयम् अद्यैव गत्वा आगन्तुं न शक्ष्यामः. ते संलक्षयन्ति । उक्तं भगवता न भिक्षुणा वर्षोपगतेन बहिःसीमां गन्तव्यं. सचेद् गच्छति न तत्र वस्तव्यम् इति. ते न गताः.
तत्र ये भिक्षवः हस्तिबालग्रामकस्य् ओपविचारे वर्षोपगतास् तेषां प्रभूतो वस्त्रलाभ आमिषलाभश् चानुप्रदत्तः.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.8.1.च् ते त्रयाणां वार्षिकाणां मासानाम् अत्ययात् कृतचीवरा निष्ठितचीवराः समादाय पात्रचीवरं येन श्रावस्ती तेन चारिकां प्रक्रान्ताः. अनुपूर्वेण चारिकां चरन्तः श्रावस् त् ई म् अनुप्राप्ताः. ते भिक्षुभिर् दूरत एव दृ ष्ट्वाभिहिता ः . ( 76र् = ग्ब्म् 734 ) स्वागतंस्वागतम् आयुष्मन्तः. विश्रामिताः उक्ता ः . कुतो यूयम् आयुष्मन्तः एतर्ह्य् आगच्छत, कुत्र वा स्थ वर्षा उपगता. हस्तिबालग्रामकाद् वयम् आयुष्मन्त एतर्ह्य् आगच्छाम: हस्तिबालग्रामके वा स्म वर्षा उपगताः. कच्च् इद् यूयम् आयुष्मन्तः हस्तिबालग्रामके सुखं स्पर्शं वर्षा उषिताः, न वा स्थ क्लान्त् आ ः पिण्डकेन. तथ्यं वयम् आयुष्मन्तः हस्तिबालग्रामके सुखं स्पर्शं वर्षा उपगता, न वा स्म क्लान्ताः पिण्डकेन.
यथाकथम् आयुष्मन्त ः हस्तिबालग्रामके सुखं स्पर्शं वर्षा उपगताः, न वा स्थ क्लान्ताः पिण्डकेन. तत्र हस्तिबालग्रामके उदयनो नाम गृहपति ः प्रतिवसति. तस्य गृहकडत्र ं प्रत्युपस्थितं आत्मनो वेष्टनं. तेनास्माकं प्रभूतो वस्त्रलाभः आमिषलाभश् चानुप्रदत्त. एवं वयम् आयुष्मन्त् ओ हस्तिबालग्रामके सुखं स्पर्शं वर्षा उषिताः. न वा स्म क्लान्त् आ ः पिण्डकेन.
ते कथयन्त्य्. आयुष्मन्तो ऽस्माकम् अपि तेन गृहपतिना दूतो ऽनुप्रेषित. आगच्छन् त्व् आर्या ः परिभोक्ष्यन्त इति. तैर् अस्माभिः पृष्टः. कियद् दूरे हस्तिबालग्रामकः. सातिरेकैस् त्रिभिर् योजनैः. तेषाम् अस्माकं बुद्धिर् उत्पन्नाः. उक्तं भगवता न भिक्षुणा वर्षोपगतेन बहिःसीमां गन्तव्यं. सचेद् गच्छति न तत्र वस्तव्यम् इति. वयं न गताः. एतत् प्रकरणं भिक्षवो भगवत आरोचयन्ति.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.8.1.द् भगवान् संलक्षयत्य्. आकांक्षन्ति बत मे श्रावकाः वस्त्रलाभ म् आमिषलाभ ञ् च. यन्व् अहं भिक्षूणां सुखस्पर्शविहारार्थं दतॄणां च देयधर्मपरिभोगार्थं सप्ताहम् अनुजानीयां. तस्माद् अनुजानामि सप्ताहम् अधिष्ठाय गन्तव्यं करणीयेन.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.8.2 उक्तं भगवता सप्ताहम् अधिष्ठाय गन्तव्यं करणीयेनेति. भिक्षवो न जानते कस्य करणीयं. एतत् प्रकरणं भिक्षवो भगवत आरोचयन्ति.
भगवान् आह । उपासकस्य करणीयेन उपासिका याः करणीयेन भिक्षोः करणीयेन भिक्षुण्याः शिक्षमाणाया ः श्रामणेरकस्य श्रामणेरिकायाः करणीये न .
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.8.2.1.1 किम् उपासकस्य करणीय ं . यथापि तद् उपासकस्य गृहकडत्रं प्रत्युपस्थितं भवत्य् आत्मनो वेष्टनं. तेन तत्र प्रभूतो वस्त्रलाभ आमिषलाभश् च समुदानीतः. स भिक्षूणां दूतम् अनुप्रेषयति. आगच्छ न् त्व् आर्याः परिभोक्ष्यन्ते. गन्तव्यं भिक्षुणा सप्ताहम् अधिष्ठाय उपासकस्य करणीयेन. इदम् उपासकस्य करणीयं.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.8.2.1.2 अपरम् अप्य् उपासकस्य करणीय ं . यथापि तद् उपासकश् चातुर्दिशे भिक्षुसंघे विहारं प्रतिष्ठाप् अय् इतुकामो भवति. तेन तत्र प्रभूतो वस्त्रलाभः आमिषलाभश् च समुदानीतः. स भिक्षूणां दूतम् अनुप्रेषयत्य्. आगच्छन्त्व् आर्याः परिभोक्ष्य न् ते. गन्तव्यं भिक्षुणा सप्ताहम् अधिष्ठाय उपासकस्य करणीयेन. इदम् उपासकस्य करणीयं.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.8.2.1.3 अपरम् अप्य् उपासकस्य करणीयं यथापि तद् उपासकस् तस्मिन्न् एव विहारे शयनासनम् अनुप्रदातुकामो भवति. तेन तत्र प्रभूतो वस्त्रलाभः आमिषलाभश् च समुदानीतो भवति. स भिक्षूणां दूतम् अनुप्रेषयति. आगच्छन्त्व् आर्याः परिभोक्ष्यन्ते. ( 76व् = ग्ब्म् 735 ) गन्तव्यं भिक्षुणा सप्ताहम् अधिष्ठाय उपासकस्य करणीयेन. इदम् उपासकस्य करणीयं.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.8.2.1.4 अपरम् अप्य् उपासकस्य करणीयं. यथापि तद् उपासकस् तस्मिन्न् एव विहारे ध्रुवभिक्षां प्रज्ञपयितुकामो भवत्य् अनुकूलयज्ञं. तेन तत्र प्रभूतो वस्त्रलाभः आमिषलाभश् च समुदानीतो भवति. स भिक्षूणां दूतम् अनुप्रेषयत्य्. आगच्छन्त्व् आर्याः परिभोक्ष्यन्ते. गन्तव्यं भिक्षुणा सप्ताहम् अधिष्ठाय उपासकस्य करणीयेन. इदम् उपासकस्य करणीयं.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.8.2.1.5 अपरम् अप्य् उपासकस्य करणीयं. यथापि तद् उपासकस् तस्मिन्न् एव विहारे तथागतस्य शरीरं स्तूपं प्रतिष्ठापयितुकामो भवति । स भिक्षू णां दूतम् अनुप्रेषयति. आगच्छन्त्व् आर्या धर्मसखायो भविष्यन्ति. गन्तव्यं भिक्षुणा सप्ताहम् अधिष्ठाय उपासकस्य करणीयेन. इद म् उ पासक स्य क रणीयं.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.8.2.1.6 अपरम् अप्य् उपासकस्य करणीयं. यथापि तद् उपासकस् तस्मिन्न् एव स्तूपे यष्ट्यारोपणं छत्रारोपणं ध्वजारोपणं पताकारोपणम्* । अल ं सेकं चन्दनसेकं कुंकुमसेकम् अनुप्रदातुकामो भवति. स भिक्षूणां दूतम् अनुप्रेषयत्य्. आगच्छन्त्व् आर्या धर्मसखाय ः मे भविष्यन्ति. गन्तव्यं भिक्षुणा उपासकस्य करणीयेन सप्ताहम् अधिष्ठाय. इदम् उपासकस्य करणीयं.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.8.2.1.7 अपरम् अप्य् उपासकस्य करणीयं. यथापि तद् उपासकस्य करणीयं च तु र्णां सूत्रनिकायानां अन्यतमान्यतमं सूत्रनिकायं विस्तरेणोद्दिष्टं भवति प्रवृत्तं च. तेन तत्र प्रभूतो वस्त्रलाभ आमिषलाभश् च समुदानीतो भवति. स भिक्षूणां दूतम् अनुप्रेषयति. आगच्छन्त्व् आर्याः परिभोक्ष्यन्ते. ग न्तव्य ं भिक्षुणा सप्ताहम् अधिष्ठाय उपासकस्य करणीयेन. इदम् उपासक स्य क रणीयं.

वर्-व् सेच्तिओन्: 1.8.2.1.8 अपरम् अप्य् उपासकस्य करणीयं. यथापि तद् उपासकस्य कौकृत्यम् उत्पन्नं भवति. स भिक्षूणां दूतम् अनुप्रेषयत्य्. आगच्छन्त्व् आर्याः उत्पन्नं कौकृत्यं प्रतिविनोदयिष्यन्ति. गन्तव्यं भिक्षुणा सप्ताहम् अधिष्ठाय उपासकस्य करणीयेन. इदम् उपासक स्य क रणीयं.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.8.2.1.9 अपरम् अप्य् उपासकस्य करणीयं. यथापि तद् उपासकस्य पापकं दृष्टिगतम् उत्पन्नं भवति. स भिक्ष् ऊ णां दूतम् अनुप्रेषयत्य्. आगच्छ न् त्व् आर्या उत्पन्नं पापकं दृष्टिगतं प्रतिनिःसृजापयिष्यन्ति. गन्तव्यं भिक्षुणा सप्ताहम् अधिष्ठाय उपासकस्य करणीयेन. इदम् उपासकस्य करणीयं.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.8.2.1.10 अपरम् अप्य् उपासकस्य करणीयं. यथापि तत् संघ उपासकस्य संघेन पात्रं निकुब्जयितुकामो भवति । स भिक्षूणां दूतम् अनुप्रेषयति । आगच्छन्त्व् आर्या धर्मेण पक्षं भजिष्यन्ति. गन्तव्यं भिक्षुणा सप्ताहम् अधिष्ठाय उपासक स्य करणी येन . इदम् उपासकस्य करणीयं.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.8.2.1.11 अपरम् अप्य् उपासकस्य करणीयं. यथापि तद् उपासकस्य संघेन पात्रं निकुब्जितं भवति. स भिक्षूणां दूतम् अनुप्रेषयति. आगच्छ न् त्व् आर्याः पात्त्रं निकुब्जम् उन्मज्जापयिष्यथ : गन्तव्यं भिक्षुणा सप्ताहम् अधिष्ठाय उपासकस्य करणीयेन. इ दम् उपासकस्य करणीयं.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.8.2.1.12 अपरम् अप्य् उपासकस्य करणीयं. यथापि तद् उपासकस्य आबाधिको ( 77र् = ग्ब्म् 736 ) दुःखितो बाढग्लानः. स भिक्षूणां दूतम् अनुप्रेषयति. आगच्छन्त्व् आर्या वाचं दास्यन्ति. गन्तव्यं भिक्षुणा सप्ताहम् अधिष्ठाय उपासकस्य करणीयेन. इदम् उपासकस्य करणीयं.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.8.2.2 किम् उपासिकायाः करणीयं स्थापयित्वा गृहकडत्रम् आत्मनो वेष्टनं.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.8.2.3.1 किं भिक्षोः करणीयं. यथापि तद् भिक्षुः चातुर्दिशे भिक्षुसंघे आरामं निर्यातयितुकामो भवति. तेन तत्र प्रभूतो वस्त्रलाभः आमिषलाभश् च समुदानीतो भवति. स भिक्षूणां दूतम् अनुप्रेषयत्य्. आगच्छन्त्व् आयुष्मन्तः परिभोक्ष्यन्ते । गन्तव्यं भिक्षुणा सप्ताहम् अधिष्ठाय भिक्षोः करणीयेन. इदं भिक्षोः करणीयं.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.8.2.3.2 अपरम् अपि भिक्षोः करणीयं. यथापि तद् भिक्षुस् तस्मिन्न् एवारामे विहारं शयनासनं ध्रुवभिक्षां तथागतस्य शरीरं स्तूपं. अल ं सेकं चन्दनसेकं यष्ट्यारोपणं ध्वजारोपणं सूत्रनिकायानाम् अन्यतमान्यतमं सूत्रनिकायं कौकृत्यं पापकं दृष्टिगतम् उत्पन्नं भवति. स भिक्षूणां दूतम् अनुप्रेषयति. आगच्छन्त्व् आयुष्मन्तः उत्पन्नं पापकं दृष्टिगतं प्रतिनिःसृजापयिष्यन्ति. गन्तव्यं भिक्षुणा सप्ताहम् अधिष्ठाय भिक्षोः करणीयेन. इदं भिक्षोः करणीयं. पूर्ववत् सर्वं विस्तरेण वाच्यं ॥
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.8.2.3.3 अपरम् अपि भिक्षोः करणीयं. यथापि तत् संघः भिक्षोर् इमान्य् एवंरूपाणि प्रणिधिकर्माणि कर्तुकामो भवति. तद्यथा तर्जनीयं कर्म निगर्हणीयं प्रवासनीयं प्रतिसंहरणीयम् अदर्शनायोत्क्षेपणीयम् अप्रतिकर्मणायोत्क्षेपणीयं अप्रतिनि ः सृष्टे पापके दृष्टिगते उत्क्षेपणीयं कर्म. स भिक्षूणां दूतम् अनुप्रेषयति. आगच्छन्त्व् आयुष्मन्तो धर्मेण पक्षं भजिष्यन्ति. गन्तव्यं भिक्षुणा सप्ताहम् अधिष्ठाय भिक्षोः करणीयेन. इदं भिक्षोः करणीयं.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.8.2.3.4 अपरम् अपि भिक्षोः करणीयं. यथापि तत् संघेन भिक्षोर् इमान्य् एवंरूपाणि प्रणिधिकर्माणि कृतानि भवन्ति. तद्यथा तर्जनीयं कर्म निगर्हणीयं कर्म प्रवासनीयं प्रतिसंहरणीयं अदर्शनायोत्क्षेपणीयम् अप्रतिकर्मण् आ यो त् क्षेपणीयम् अप्रतिनि ः सृष्टे पापके दृष्टिगते उत्क्षेपणीयं कर्म. स भिक्षूणां दूतम् अनुप्रेषयत्य्. आगच्छ न् त्व् आयुष्मन्तः ओसारयिष्यन्ति. गन्तव्यं भिक्षुणा सप्ताहम् अधिष्ठाय भिक्षोः करणीयेन. इदं भिक्षोः करणीयं.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.8.2.3.5 -
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.8.2.3.6 -
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.8.2.3.7 -
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.8.2.3.8 अपरम् अपि भिक्षोः करणीयं. यथापि तद् भिक्षुर् आबाधिको दुःखितो बाढग्लानो भवति । स भिक्षूणां दूतम् अनुप्रेषयत्य् आगच्छन्त्व् आयुष्मन्तो वाचं भा षि ष्यन्ति. गन्तव्यं भिक्षुणा सप्ताहम् अधिष्ठाय भिक्षोः करणीयेन. इदं भिक्षोः करणीयं.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.8.2.4.1 किं भिक्षुण्या ः करणीयं. स्थापयित्वा प्रणिधिकर्माणि ॥
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.8.2.4.2 -
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.8.2.5.1 किं शिक्षमाणाया ः करणीयं. एतद् एव सर्वं शिक्षमाणायाः करणीयं.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.8.2.5.2 अपरम् अपि शिक्षमाणायाः करणीयं. यथापि तच् छिक्षमाणा द्वे वर्षे षट्सु धर्मेषु षट्स्व् अनुधर्मेषु शिक्षितशिक्षा भवति. स भिक्षूणां दूतम् अनुप्रेषयति. आगच्छन्त्व् आर्या उपसंपादयिष्यन्ति. गन्तव्यं ( 77व् = ग्ब्म् 737 ) भिक्षुणा सप्ताहम् अधिष्ठाय शिक्षमाणायाः करणीयेन. इदं शिक्षमाणा या ः करणीयं.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.8.2.6.1 किं श्रामणेरकस्य करणीयं. एतद् एव सर्वं श्रामणेरकस्य करणीयं.
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.8.2.6.2 अपरम् अपि श्रामणेरकस्य करणीयं. यथापि तच् छ्रामणेरकः सपरिपूर्णविंशतिवर्षो भवति. स भिक्षूणां दूतम् अनुप्रेषयति । आगच्छ न् त्व् आयुष्मन्तः उपसंपादयिष्यन्ति. गन्तव्यं भिक्षुणा सप्ताहम् अधिष्ठाय श्रामणेरकस्य करणीयेन. इदं श्रामणेरकस्य करणीयं ।
वर्-व् सेच्तिओन्: 1.8.2.7.1 किं श्रामणेरिकायाः करणीयं. एतद् एव सर्वं श्रामणेरिकायाः करणीयं.

वर्-व् सेच्तिओन्: 1.8.2.7.2 अपरम् अपि श्रामणेरिकायाः करणीयं । यथापि तच् छ्रामणेरिका गृहवुस्ता द्वादशवर्षा भवति, कुमारिकाभूता वा अष्टादशवर्षा. सा भिक्षूणां दूतम् अनुप्रेषयति । आगच्छन्त्व् आर्या द्वे वर्षे षट्सु धर्मेषु षट्स्व् अनुधर्मेषु शिक्षां दास्यन्ति. गन्तव्यं भिक्षुणा सप्ताहम् अधिष्ठाय श्रामणेरिकायाः करणीयेन. इदं श्रामणेरिकायाः करणीयं ॥
वर्-व् सेच्तिओन्: 2 उद्दानम्* ॥
भैषज्यम् उपस्था य क स्त्रीपुरुषपण्डकः
निमित्तं निधयो ज्ञातय अन्तरायेण प्रक्रमेत्* ॥ ॥
वर्-व् सेच्तिओन्: 2.1.1 यथापि तद् वर्षोपगतस्य भिक्षोर् एवं भवति । अहम् अस्मिन्न् आवासे वर्षा उपगतः. न च मे ऽस्ति कश्चित् पिण्डकस्य दाता. सो ऽहं पिण्डकम् अलभमानः क्लमेयं कालं वा कुर्यां. स मे स्याद् अन्तरायः अप्राप्तस्य प्राप्तये, अनधिगतस्याधिगमाय । असाक्षात्कृतस्य साक्षात्क्रियायै । यन्व् अहम् अस्माद् आवासात् प्रक्रमेयं. स तस्माद् आवासात् प् र् अक्रमत्य्. एतद् एव प्रत्ययं कृत्वा अनापत्तिर् वर्षाच्छेदे ॥
वर्-व् सेच्तिओन्: 2.1.2 यथापि तद् वर्षोपगतस्य भिक्षोर् एवं भवति. अहम् अस्मिन्न् आवासे वर्षा उपगतः. न च मे कश्चिद् ग् ल् आनस्य ग्लानभैषज्यस्य दाता. सो ऽहं भैषज्यम् अलभमानः क्लमेयं कालं वा कुर्यां. स मे स्याद् अन्तरायः अप्राप्तस्य प्राप्तये, अ नध् इ ग तस्याधिगमाय, असाक्षात्कृतस्य साक्षात्क्रियायै । यन्व् अहम् अस्माद् आवासात् प्रक्रमेयं. स तस्माद् आवासात् प्रक्रमत्य्. एतद् एव प्रत्ययं कृत्वा अनापत्तिर् वर्षाच्छेदे ॥
वर्-व् सेच्तिओन्: 2.1.3 यथापि तद् वर्षोपगतस्य भिक्षोर् एवं भवत्य्. अहम् अस्मिन्न् आवासे वर्षा उपगतः. न च मे कश्चिद् ग्लानस्य ग्लानोपस्थायकः. सो ऽहम् उपस्थायकविरहात्* क्लमेयं कालं वा कुर्यां. स मे स्याद् अन्तरायः अप्राप्तस्य प्राप्तये, अनधि ग तस्याधिगमाय । असाक्षात्कृतस्य साक्षात्क्रियायै । यन्व् अहम् अस्माद् आवासात् प्रक्रमेयं. स तस्माद् आवासात् प्रक्रमत्य्. एतद् एव प्रत्ययं कृत्वा अनापत्तिर् वर्षाच्छेदे ॥
वर्-व् सेच्तिओन्: 2.1.4 यथापि तद् वर्षोपगतं भिक्षुं स्त्री उपसंक्रम्याप्रतिरूपया उपनिमन्त्रणया उपनिमन्त्रयति. वस आर्य रम आर्य. अहं ते उपस्थास्यामि . दुहितरं ते दास्यामि स्नुषां ते दासीं ते कर्मकरीं ते दास्यामि । तत्र वर्षोपगतस्य भिक्षोर् एवं भवति । अहम् अस्मिन्न् आवासे वर्षा उपगत. इयं च मे स्त्री उपसंक्रम्याप्रतिरूपया उपनिमन्त्रणया उपनिमन्त्रयति. वस आर्य रम आर्य. अहं ते उपस्थास्यामि दुहितरं ते दास्यामि स्नुषां ते दासीं ते कर्मकरीं ते दास्यामि. अहं चेद् अस्मिन्न् आवासे वर्षा वसेयं स्यान् मे अतोनिदानं जीवितान्तरायः श्रामण्यान्तरायो ब्रह्मचर्यान्तरायः. यन्व् अहम् अस्माद् आवासात् प्रक्रामेयं. स तस्माद् ( 78र् = ग्ब्म् 738 ) आवासात् प्रक्रामत्य्. एतद् एव प्रत्ययं कृत्वा अनापत्तिर् वर्षाच्छेदे ॥
वर्-व् सेच्तिओन्: 2.1.5 यथापि तद् वर्षोपगतं भिक्षुं पुरुष उपसंक्रम्याप्रतिरूपया उपनिमन्त्रणया उपनिमन्त्रयति । वस आर्य रम आर्य. दुहितरं ते दास्यामि स्नुषां ते दासीं ते कर्मकरीं ते दास्यामि. तत्र वर्षोपगतस्य भिक्षोर् एवं भवत्य्. अहम् अस्मिन्न् आवासे वर्षा उपगतः. अयं च मे पुरुष उपसंक्रम्याप्रतिरूपया उपनिमन्त्रणया उपनिमन्त्रयति. वस आर्य रम आर्य. दुहितरं ते दास्यामि स्नुषां ते दासीं ते कर्मकरीं ते दास्याम्य्. अहं चेद् अस्मिन्न् आवासे वर्षा वसेयं स्यान् मे अतोनिदानं जीवितान्तरायः श्रामण्यान्तरायः ब्रह्मचर्यान्तरायः. यन्व् अहम् अस्माद् आवासात् प्रक्रामेयं. स तस्माद् आवा सा त् प्रक्रमत्य्. एतद् एव प्रत्ययं कृत्वा अनापत्तिर् वर्षाच्छेदे ॥
वर्-व् सेच्तिओन्: 2.1.6 यथापि तद् वर्षोपगतं भिक्षुं पण्डक उपसंक्रम्याप्रतिरूपया उपनिमन्त्रणया उपनिमन्त्रयति । वस आर्य रम आर्य. अहं ते उपस्थास्यामि. दासीं ते कर्मकरीं ते दास्यामि । तत्र वर्षोपगतस्य भिक्षोर् एवं भवति. अहम् अस्मिन्न् आवासे वर्षा उपगतः. अयं च मे पण्डक उपसंक्रम्याप्रतिरूपया उपनिमन्त्रणया उपनिमन्त्रयति. वस आर्य रम आर्य. अहं ते उपस्थास्यामि. दासीं ते कर्मकरीं ते दास्यामि. अहं चेद् अस्मिन्न् आवासे वर्षा वसेयं स्यान् मे अतोनिदानं जीवितान्तरायः श्रामण्यान्तरायो ब्रह्मचर्यान्तरायः. यन्व् अहम् अस्माद् आवासात् प्रक्रामेयं. स तस्माद् आवासात् प्रक्रमत्य्. एतद् एव प्रत्ययं कृत्वा अनापत्तिर् वर्षाच्छेदे ॥
वर्-व् सेच्तिओन्: 2.1.7 यथापि तद् वर्षोपगतेन भिक्षुणा अन्यत्मान्यतमं शिशुम् उदारवर्णं रंजनीयं मातृग्रामं दृष्ट्वा अयोनिशो निमित्तम् उद्गृहीतं भवति । तत्र वर्षोपगतस्य भिक्षोर् एवं भवत्य्. अहम् अस्मिन्न् आवासे वर्षा उपगतः. मया चान्यत्मान्यतमं शिशुम् उदारवर्णं रंजनीयं मातृग्रामं दृष्ट्वा अयोनिशो निमित्तम् उद्गृहीतं. अहं चेद् अस्मिन्न् आवासे वर्षा वसेयं स्यान् मे अतोनिदानं जीवितान्तरायः श्रामण्यान्तरायः ब्रह्मचर्यान्तरायः. यन्व् अहम् अस्माद् आवासात् प्रक्रामेयं. स तस्माद् आवासात् प्रक्रामत्य्. एतद् एव प्रत्ययं कृत्वा अनापत्तिर् वर्षाच्छेदे ॥
वर्-व् सेच्तिओन्: 2.1.8 यथापि तद् वर्षोपगतस्य भिक्षोर् निधानम् उपदर्शयन्ति. तत्र वर्षोपगतस्य भिक्षोर् एवं भवत्य्. अहम् अस्मिन्न् आवासे वर्षा उपगत. इदम् एव निधय उपदर्शयन्ति. अहं चेद् अस्मिन्न् आवासे वर्षां वसेयं स्यान् मे अतोनिदानं जीवितान्तरायः श्रामण्यान्तरायो ब्रह्मचर्यान्तरायः. यन्व् अहम् अस्माद् आवासात् प्रक्रमेयं. स तस्माद् आवासात् प्र् अक्र् आमत्य्. एतद् एव प्रत्ययं कृत्वा अनापत्तिर् वर्षाच्छेदे ॥
वर्-व् सेच्तिओन्: 2.1.9 यथापि तद् वर्षोपगतं भिक्षुं ज्ञातय उपसंक्रम्याप्रतिरूपया उपनिमन्त्रणया उपनिमन्त्रयति । कस्मात् त्वम् आर्य मुण्डः पात्रपाणिर् अनुवेश्मानुवेश्म कुलान्य् उपसंक्रमसि. इमानि च ते शीतलानि काषायाणि वस्त्राणि कायं परितापयन्ति. एहि त्वम् आर्य. निषद्य कामांश् च परिभुंक्ष्व दानानि च देहि पुण्यानि च कुरु. तत्र वर्षोपगतस्य भिक्षोर् एवं भवत्य्. ( 78व् = ग्ब्म् 739 ) अहम् अस्मिन्न् आवासे वर्षा उपगत. इमे च मे ज्ञातय उपसंक्रम्याप्रतिरूपया उपनिमन्त्रणया उप् अ निमन्त्रयन्ति । कस्मात् त्वम् आर्य मुण्डः पात्रपाणिर् अनुवेश्मानुवेश्म कुलान्य् उपसंक्रमसि. इमानि च ते शीतलानि काषायाणि वस्त्राणि कायं परितापयन्ति. एहि त्वम् आर्य. निषद्य कामांश् च परिभुंक्ष्व दानानि च देहि पुण्यानि च कुरु. अहं चेद् अस्मिन्न् आवासे वर्षा वसेयं स्यान् मे अतोनिदानं जीवितान्तरायः श्रामण्यान्तरायो ब्रह्मचर्यान्तरायः . यन्व् अहम् अस्माद् आवासात् प्रक्रामेयं. स तस्माद् आवासात् प्रक्रमत्य्. एतद् एव प्रत्ययं कृत्वा अनापत्तिर् वर्षाच्छेदे ॥
वर्-व् सेच्तिओन्: 2.2.0.2 - (छिनेसे ओन्ल्य्)
वर्-व् सेच्तिओन्: 2.2.0.3 - (छिनेसे ओन्ल्य्)
वर्-व् सेच्तिओन्: 2.2.0.4 - (छिनेसे ओन्ल्य्)
वर्-व् सेच्तिओन्: 2.2.0.5 - (छिनेसे ओन्ल्य्)
वर्-व् सेच्तिओन्: 2.2.0.6 - (छिनेसे ओन्ल्य्)

वर्-व् सेच्तिओन्: 2.2.1.अ यथापि तद् राजा चतुरङ्गं बलकायं सन्नाह्य हस्तिकायं अश्वकायं रथकायं पत्तिकायं यावद् आराम द्वार म् आगत्य यथा गृहीतिकं घोषयति. गृह्णन्तु भवन्तः श्रमणां शाक्यपुत्रीयां पूर्ववद् यावद् यथा प्रवारणावस्तुनि एवं विस्तरेण वाच्यं. तत्र वर्षोपगतस्य भिक्षोर् एवं भवत्य्. अहम् अस्मिन्न् आवासे वर्षा उपगतः. अयं च राजा चतुरङ्गं बलकायं सन्नाह्य पूर्ववद् यावत् सचेद् अहं अस्मिन्न् आवासे वर्षा वसेयं स्यान् मे अतोनिदानं जीवितान्तरायः श्रामण्यान्तरायो ब्रह्मचर्यान्तरायः. यन्व् अहम् अस्माद् आवासात् प्रक्रमेयं. स तस्माद् आवासात् प्रक्रमत्य्. एतद् एव प्रत्ययं कृत्वा अनापत्तिर् वर्षाच्छेदे ॥
वर्-व् सेच्तिओन्: 2.2.1.ब् यथापि तद् भिक्षुर् यं स्त्रीपुरुषपण्डकम् उपनिश्रित्य वर्षा उपगतो भवति, स राज्ञा गृहीतो भवति बद्धो वा घातितो वा. सन्तःस्वापतेयं वास्यापहृतं, राजभयेन वा परराष्ट्रं परविषयं निष्पलानः, उच्छिद्य वा कालगतः. तत्र वर्षोपगतस्य भिक्षोर् एवं भवति. अहम् अस्मिन्न् आवासे यं स्त्रीपुरुषपण्डकम् उपनिश्रित्य वर्षा उपगतः, स राज्ञा गृहीतो बद्धो वा घातितो वा, सन्तःस्वापतेयं वास्यापहृतं, राजभयेन वा परराष्ट्रं परविषयं निष्पलानः, उच्छिद्य वा कालगतः. अहं चेद् अस्मिन्न् आवासे वर्षा वसेयं स्यान् मे अतोनिदानं जीवितान्तरायः श्रामण्यान्तरायः ब्रह्मचर्यान्तरायः. यन्व् अहम् अस्माद् आवासात् प्रक्रामेयं. स तस्माद् आवासात् प्रक्रमत्य्. एतद् एव प्रत्ययं कृत्वा अनापत्तिर् वर्षाच्छेदे ॥
वर्-व् सेच्तिओन्: 2.2.2.अ यथापि तच् चोराः ग्रामघातं वा नगरघातं वा जनपदघातं वा कृत्वा आरामद्वारम् आगत्य गां वा हत्वा महिषीं वा छगलिकां वा रुधिरांगकानि रुधिरविलेखनानि कृत्वा भिक्षूणां दूतम् अनुप्रेषयन्ति । निर्गच्छन्त्व् आर्याः, वयम् अत्र वत्स्यामः. तत्र वर्षोपगतस्य भिक्षोर् एवं भवति. अहम् अस्मिन्न् आवासे वर्षा उपगतः. इमे च चोरा ग्रामघातं कृत्वा पूर्ववद् याव त् स त् अस्माद् आवासात् प्रक्रमत्य्. एतद् एव प्रत्ययं कृत्वा अनापत्तिर् वर्षाच्छेदे ॥
वर्-व् सेच्तिओन्: 2.2.2.ब् यथापि तद् भिक्षुर् यं स्त्रीपुरुषपण्डकम् उपनिशृत्य वर्षा उपगतो भवति, स चोरैर् गृहीतो भवति बद्धो वा घातितो वा, सन्तस्वापतेयं वास्यापहृतं भवति, चोरभयेन वा परराष्ट्रं परविषयं निष्पलानः, उच्छिद्य वा कालगतस्. तत्र वर्षोषितस्य भिक्षोर् एवं भवति अहम् अस्मि न्न् आवासे यं स्त्रीपुरुषपण्डकम् उपनिश्रित्य वर्षा उपगतः. स चोरैर् गृहीतो बद्धो वा घातितो वा, सन्तस्वापतेयं वास्यापहृतं, चोरभयेन वा परराष्ट्रं परविषयं निष्पलानः, उच्छिद्य वा कालगतः . अहं चेद् अस्मिन्न् आवासे वर्षा वसेयं स्यान् मे अतोनिदानं जीवितान्तरायः श्रामण्यान्तरायः ब्रह्म् अचर्यान्तरायः. यन्व् अहम् अस्माद् आवासात् प्रक्रामेयं. स तस्माद् आवासात् प्रक्रामत्य् । एतद् एव प्रत्ययं कृत्वा ( 79र् = ग्ब्म् 741 ) अनापत्तिर् वर्षाच्छेदे ॥
वर्-व् सेच्तिओन्: 2.2.3.अ यथापि तद् अन्यतमेन महल्लेन बालेन मूढेनाव्यक्तेनाकुशलेन गो चरे वा गोचरमार्गे वा कुलस्त्री वा कुल कुमारी वा आक्रुष्टा वा भवत्य् आभाष्टा वा परामृष्टा वा. मनुष्याः प्रकुपिता आरामद्वारम् आगत्य यथा गृहीतिकाम् उद्घोषयन्ति. पूर्ववद् य् आवत् स तस्माद् आवासात् प्रक्रामत्य्. एतद् एव प्रत्ययं कृत्वा अनापत्तिर् वर्षाच्छेदे ॥
वर्-व् सेच्तिओन्: 2.2.3.ब् यथापि तद् भिक्षुर् यं स्त्रीपु रुषपण्ड क् अ म् उपनिशृत्य वर्षा उपगतो भवति, स मनुष् य् ऐर् गृह् ई तो भवति बद्धो वा घातितो वा, सन्तस्वापतेयं वास्यापहृतं, मनुष्यभयेन वा परराष्ट्रं परवि षयं निष्पलानः, उच्छिद्य वा कालगतः. तत्र वर्षोषितस्य भिक्षोर् एवं भवति. अहम् अस्मिन्न् आवासे यं स्त्रीपुरुषप ण्डकम् उपनिशृत्य वर्षा उपगतः, स मनु ष् य् ऐर् ग् ऋ हीतो बद्धो वा घातितो वा सन्तस्वापतेयं वास्यापहृतं, मनुष्यभयेन वा परराष्ट्रं परविषयं निष्पलानः, उच्छिद्य वा कालगतः. अहं चेद् अस्मिन्न् आवासे वर्षा वसेयं स्यान् मे अतोनिदान ं ज् ई व् इ ता न्तरायः श्रामण्यान्तरायः ब्रह्मचर्यान्त् अरायः. यन्व् अहम् अस्माद् आवासात् प्रक्रमेयं. स तस्माद् आवासात् प्रक्रामत्य्. एत द् ए व प्रत्ययं कृत्वा अनापत्तिर् वर्षाच्छेदे ॥
वर्-व् सेच्तिओन्: 2.2.4.अ यथापि तद् विहारः अमनुष्याध्युषिते प्रदेशे प्रतिष्ठापितो भवति. अन्यतमेन च महल्लेन बालेन मूढेनाव्यक्तेनाकुश ल् ए नाप्रतिरूपे प्रदेशे उच्चारप्रस्रावं पूर्ववद् यावत् स तस्माद् आवासा त् प्र् अ क्रामत्य्. एतद् एव प्रत्ययं कृत्वा अनापत्तिर् वर्षाच्छेदे ॥
वर्-व् सेच्तिओन्: 2.2.4.ब् यथापि तद् भिक्षुर् यं स्त्रीपुरुषपण्डकम् उपनिशृत्य वर्षा उपगतो भवति, सो ऽमनुष्यैर् गृहीतो वा बद्धो वा घातित् ओ वा सन्तस्वापतेयं वास्यापहृतं, अमनुष्यभयेन वा परराष्ट्रं प् अ रविषयं निष्पलानः, उच्छिद्य वा कालगतः. तत्र वर्षोपगतस्य भिक्षोर् एवं भवत्य्. अहम् अस्मिन्न् आवासे यं स्त्रीपुरुषपण्डकम् उपनिश्रित्य वर्षा उपगतः, सो ऽम् अनुष्यैर् गृहीतो बद्धो वा घातितो वा, सन्तस्वापतेयं वास्यापहृतम्, अमनुष्यभयेन वा परराष्ट्र ं परविषयं निष्पलानः, उच्छिद्य वा कालगतः. अहं चेद् अस्मिन्न् आवासे वर्षा वसेयं स्यान् मे अतोनिदानं जीवितान्तरायः श्रामण्यान्तरायः ब्रह्मचर्य् आन्तरायः. यन्व् अहम् अस्माद् आवासात् प्रक्रमेयं. स तस्माद् आवासात् प्रक्रामत्य्. एतद् एव प्रत्य य् अ ं कृत्वा अनापत्तिर् वर्षाच्छेदे ॥
वर्-व् सेच्तिओन्: 2.2.5.अ यथापि तद् विहारो व्याडाध्युषिते प्रदेशे प्रतिष्ठापितो भवति. अन्यतमेन च महल्लेन बालेन मूढेनाव्यक्तेनाकुशलेन अप्रतिरूपे प्रदेशे उच्चारप्रस्रावं खेटं शिङ्घाणकं वान्तं विरिक्तं छोरितम्, अशुचिम्रक्षितं वा शयनासनं प्रविक्षिप्तं. व्याडाः प्रकुपिताः गोचरे ऽपि तिष्ठन्ति गोचरमार्गे ऽपि चंक्रमे ऽपि मेढ्याम् अपि द्वारकोष्ठके ऽपि, भिक्षून् अप्याविशन्ति. तत्र वर्षोपगतस्य भिक्षोर् एवं भवति. पूर्ववद् यावत् स तस्माद् आवासात् प्रक्रामत्य्. एतद् एव प्रत्ययं कृत्वा अनापत्तिर् वर्षाच्छेदे ॥
वर्-व् सेच्तिओन्: 2.2.5.ब् यथापि तद् भिक्षुर् यं स्त्रीपुरुषपण्डकम् उपनिशृ त्य वर्षा उपगतो भवति, स व्याडैर् गृहीतो भवति बद्धो वा घातितो वा, व्याडभयेन वा प रराष्ट्रं परविषयं निष्पलानः, उच्छिद्य वा कालगतः. तत्र वर्षोपगतस्य भिक्षोर् एवं भवत्य्. अहम् अस्मि न्न् आवासे यं स्त्रीपुरुषपण्डकम् उपनिशृत्य वर्षा उपगतः. स व्याडैर् बद्धो वा गृहीतो वा सन्तस्वाप तेयं वास्यापहृतं, व्याडभयेन वा परराष्ट्रं परविषयं निष्पलानः, उच्छिद्य वा कालगतः. अहं चेद् अस्मिन्न् आवासे वर्षा वसेयं स्यान् मे अतोनिदानं जीवि तान्तरायः ( 79व् = ग्ब्म् 740 ) श्रामण्यान्तरायः ब्रह्मचर्यान्तरायः. यन्व् अहम् अस्माद् आवासात् प्रक्रमेयं. स तस्माद् आवासात् प्रक्रम त्य्. एतद् एव प्रत्ययं कृत्वा अनापत्तिर् वर्षाच्छेदे.

वर्-व् सेच्तिओन्: 2.2.6.अ यथापि तद् विहारो नागाध्युषिते प्रदेशे प्रतिष्ठापितो भवति. पूर्ववद् यावत् स तस्माद् आवासात् प्रक्रामत्य्. एतद् एव प्रत्ययं कृ त्वा अनापत्तिर् वर्षाच्छेदे ॥
वर्-व् सेच्तिओन्: 2.2.6.ब् यथापि तद् भिक्षुर् यं स्त्रीपुरुषपण्डकम् उपनिश्रित्य वर्षा उपगतः, स नागैर् गृ ह् ई तो भवति बद्धो वा घातितो वा, सन्तस्वापतेयं वास्यापहृतं, नागभयेन वा परराष्ट्रं परविषयं निष्पलानः, उच्छिद्य वा कालगतः. तत्र वर्षोपगतस्य भिक्षोर् एवं भवति । अहम् अस्मि न्न् आवासे यं स्त्रीपुरुषपण्डकम् उपनिश्रित्य वर्षा उपगतः, स नागैर् गृहीतो वा बद्धो वा घातितो वा स् अन्तस्वापतेयं वास्यापहृतं, नागभयेन वा परराष्ट्रं परविषयं निष्पलानः, उच्छिद्य वा कालगतः. अहं चेद् अस्मिन्न् आवासे वर्षा वसेयं, स्यान् मे अत् ओनिदानं जीवितान्तरायः श्रामण्यान्तरायः ब्रह्मचर्यान्तरायः. यन्व् अहम् अस्माद् आवासात् प्रक्रमेयं. स त स्माद् आवा सात् प्रक्रामत्य्. एतद् एव प्रत्ययं कृत्वा अनापत्तिर् वर्षाच्छेदे ॥
वर्-व् सेच्तिओन्: 2.2.7.अ यथापि तद् विहारः दावमध्ये प्रतिष्ठापितो भवति. पूर्ववद् यावत् स तस्माद् आवासात् प्रक्रामत् य्. ए तद् एव प्रत्ययं कृत्वा अनापत्तिर् वर्षाच्छेदे ॥
वर्-व् सेच्तिओन्: 2.2.7.ब् यथापि तद् भिक्षुर् यं स्त्रीपुरुषपण्डकम् उपनिशृत्य वर्षा उपग् अ तो भवति, सो ऽग्निना दग्धः, सन्तस्वापतेयं वास्याग्निना दग्धं, अग्निभयेन वा परराष्ट्रं परविषयं निष्पलानः, उच्छिद्य वा कालगतः. तत्र वर्षोपगतस्य भ् इ क्षोर् एवं भवति । अहम् अस्मि न्न् आवासे यं स्त्रीपुरुषपण्डकम् उपनिशृत्य वर्षा उपगतः, सो ऽग्निना दग्धः, सन्तस्वापतेयं वास्याग्निना दग्धं, अग्निभयेन वा परराष्ट्रं परविषयं निष्पलानः, उच्छिद्य वा कालगतः. अहं चेद् अस्मिन्न् आवासे वर्षा वसेयं स्यान् मे अतोनिदानं जीवितान्तरायो श्रामण्यान्तरायो ब्रह्मचर्यान्तरा यः । यन्व् अहम् अस्माद् आवासात् प्रक्रमेयं. स तस्माद् आवासात् प्रक्रामत्य्. एतद् एव प्रत्ययं कृत्वा अनापत्तिर् वर्षाच्छेदे ॥
वर्-व् सेच्तिओन्: 2.2.8.अ यथापि तद् विहारो ऽनूपमध्ये प्रतिष्टापितो भवति. पूर्ववद् यावत् स तस्माद् आवासात् प्रक्रामत्य्. एतद् एव प्रत्ययं कृत्वा अनापत्तिर् वर्षाच्छेदे ॥
वर्-व् सेच्तिओन्: 2.2.8.ब् यथापि तद् भिक्षुर् यं स्त्रीपुर् उषपण्डकम् उपनिश्रित्य वर्षा उपगतः. स उदकेनोढः, सन्तस्वापतेयं वास्य उदकेनोढं भवति । उ दकभयेन वा परराष्ट्रं परविषयं निष्पलानः, उच्छिद्य वा कालगतः. तत्र वर्षोपगतस्य भिक्षोर् एवं भवति. अहम् अस्मिन्न् आवासे यं स्त्रीपुरुषपण्डकम् उपनिश्रित्य व् अ र्षा उपगतः, स उदकेनोढः सन्तस्वापतेयं वास्योदकेणोधं उदकभयेन वा परराष्ट्रं परविषयं निष्पलानः, उच्छिद्य वा कालगतः. अहं चेद् अस्मिन्न् आवासे वर्षा वसेयं स्यान् मे अतोनिदानं जीवितान्तरायः श्रामण्यान्तरायो ब्रह्मचर्यान्तरायः. यन्व् अहम् अस्माद् आवासात् प्रक्रमेयं. स तस्माद् आवा सात् ( 80र् = ग्ब्म् 743 ) प्रक्रामत्य्. एतद् एव प्रत्ययं कृत्वा अनापत्तिर् वर्षाच्छेदे ॥ ॥
वर्-व् सेच्तिओन्: 3
उद्दानम्* ॥
अनापत्तिः संवासेन प्रति श्रुतेन + + +
+ + + + + + + + + + + + + + + +
दुत्त् पूर्वं द्वादश पश्चिमं च द्वादश ॥
वर्-व् सेच्तिओन्: 3.1.1 यथापि तद् वर्षोपगतो भिक्षुः पश्यति. भिक्षुर् भिक्षुं तथातथाज्ञापयति संज्ञापयति शिक्षयति ग्राहय ति संघभेदाय पराक्रामति. स्थानम् एतद् विद्यते यत् तस्मिन्न् आवासे तस्मिन्न् एवान्तर्वर्षे संघो भिद्यते । त त्र वर्षोपगतस्य भिक्षोर् एवं भवति. अहम् अस्मिन्न् आवासे वर्षा उपगतः. अयं च बिक्षुर् भिक्षुं तथातथाज्ञापयति संज्ञापयति शिक्षयति ग्राहयति संघभेदाय प् अ राक्रामते. स्थानम् एतद् विद्यते यद् अस्मिन्न् आवा से ऽस्मिन्न् एवा न्तर्वर्षे संघो भिद्यते. अहं चेद् अस्मिन्न् आवासे वर्षा वसेयं, ॥। . स्थानम् एतद् विद्यते यद् स मे स्याद् अन्तरायः अप्राप्तस्य प्राप्तये, ऽनधिग त् अ स्याधिगमाय, असाक्षात्कृतस्य साक्षात्क्रियायै. यन्व् अहम् अस्माद् आवासात् प्रक्रमेयं. स तस्माद् आवासात् प्रक्र मत्य् एतद् एव प्रत्ययं कृत्वा अनापत्तिर् वर्षाच्छेदे.

वर्-व् सेच्तिओन्: 3.1.2 यथापि तद् वर्षोपगतो भिक्षुः शृणोति. अमुष्मिन्न् आवासे भिक्षुर् भिक्षुं तथातथाज्ञापयति संज्ञपयति शिक्षयति ग्राहयति संघस्य भेदाय पराक्रमति. स्थानम् एतद् विद्यते यत् तस्मिन्न् आवासे ऽन्त र्वर्षे संघो भिद्यते. असौ मे भिक्षुर् आलप्तकः संलप्तकः संस्तुतकः सप्रेमकः. अहं चेत् तत्र गच्छेयं, ॥। यथा तस्मिन्न् आवासे अस्मिन्न् एवान्तर्वर्षे संघो न भिद्यते । गन्तव्यं भिक्षुणा सप्ताहम् अधिष्ठाय संघस्य क रणीयेन. सचेत् तत्र गच्छतीत्य् एवं कुशलं, नो चेद् गच्छति सातिसारो भवति. सचेत् तत्र गतस्य सप्ताहो ऽतिक्रान्तः अना पत्तिर् वर्षाच्छेदे ॥
वर्-व् सेच्तिओन्: 3.1.3 यथापि तद् वर्षोपगतो भिक्षुः शृणोति. अमुष्मिन्न् आवासे भिक्षुर् भिक्षुं तथातथा ज्ञापयति संज्ञपयति शिक्षयति संघस्य भेदाय पराक्रामति. स्थानम् एतद् विद्यते यत् तस्मिन्न् आवासे ऽन्तर्वर्षे संघो भिद्यते. नासौ मे भिक्षुर् आल प्तकः संलप्तकः संस्तुतकः सप्रेमकः. अपि तु यस्यासौ भिक्षुर् आलप्तकः संलप्तकः संस्तुतकः सप्रेमकः, स मे भिक्षुर् आलप्तकः संलप्तकः संस्तुतकः सप्रेमकः. अहं चेत् तत्र गच्छेयं, ॥। यथा तस्मिन्न् आवासे अस्मिन्न् एवान्तर्वर्षे संघो न भिद्यते. गन्तव्यं भिक्षुणा सप्ताहम् अधिष्ठाय संघ स्य् अ क् अ रणीयेन. सचेद् गच्छतीत्य् एवं कुशलं, नो चेद् ग च्छ ति सातिसारो भवति । सचेत् तत्र गतस्य सप्ताहो ऽति क्रान्तः, अनापत्तिर् वर्षाच्छेदे ॥
वर्-व् सेच्तिओन्: 3.2.1 यथापि तद् भिक्षुः प्रतिशृणोत्य्. अमुष्मिन्न् आवासे पूर्विकां त्रैमासीं वत्स्ये तयोर् आवासयोर् एकल् आभौ हिरुक्पोषधो. तस्यैवं भवति इहापि मे वसतः स एव, तत्रापि मे वसतः स एव. स प्रतिश्रुत्य न गच्छति. तस्य तस्मिन्न् आवासे पूर्विकां त्रैमासीं न प्रज्ञायते, प्रतिश्रवेण च दुष्कृता.
वर्-व् सेच्तिओन्: 3.2.2 यथापि तद् भिक्षुः प्रतिशृणोत्य्. अमुष्मिन्न् आवासे पू र्व् इ कां ( 80व् = ग्ब्म् 742 ) त्रैमासीं वत्स् य् ए. स प्रतिश्रुत्य गच्छति. गत्वा शलाकादीन् न प्रतिगृह्णाति. तस्य तस्मिन्न् आवासे पूर्विकां त्रैमासीं न प्रज्ञाय ते, प्रतिश्रवेण च दुष्कृता.
वर्-व् सेच्तिओन्: 3.2.3 यथापि तद् भिक्षुः प्रतिशृणोत्य्. अमुष्मिन्न् आवासे पूर्विकां त्रैमासीं वत्स्ये. स प्रतिश्रुत्य गच्छति. गत्वा शलाकादीन् प्रतिगृह्णाति. शयनासनं न प्रतिगृह्णाति. गच्छति कर णीयेन. तस्य तस्मिन्न् आवासे पूर्विकां त्रैमासीं न प्रज्ञायते, प्रतिश्रवेण च दुष्कृता ॥
वर्-व् सेच्तिओन्: 3.2.4 यथापि तद् भिक्षुः प्रतिशृणो त्य्. अमुष्मिन्न् आवासे पूर्विकां त्रैमासीं वत्स्ये. स प्रतिश्रुत्य गच्छति. गत्वा शलाकादीन् प्रतिगृह्णाति शयनासनं प्रतिगृह्णाति. वर्षा उपगम्य गच्छति करणीयेन. तस्य तस्मिन्न् आवासे पूर्विकां त्रैमासीं न प्र ज्ञायते । प्रतिश्रवेण च दुष्कृता ॥
वर्-व् सेच्तिओन्: 3.2.5 यथापि तद् भिक्षुः प्रतिशृणोत्य्. अमुष्मिन्न् आवासे पूर्विकां त्रैमासीं वत्स् य् ए. स प्रतिश्रुत्य गच्छति. गत्वा शलाकादीन् प्रतिगृह्णाति. शयनासनं प्रतिगृह्णाति. वर्षा उपगम्य सप्ताहम् अनधिष्ठाय बहिःसीमां गच्छति करणीयेन. तस्य तस्मिन्न् आवासे पूर्विकां त्रैम् आसीं न प्रज्ञायते, प्रतिश्रवेण च दुष्कृता ॥
वर्-व् सेच्तिओन्: 3.2.6 यथापि तद् भिक्षुः प्रति शृणोत्य्. अमुष्मिन्न् आवासे पूर्विकां त्रैमासीं वत्स्ये. स प्रतिश्रुत्य गच्छति. गत्वा शलाकादीन् प्रतिगृह्णाति. शयनासनं प्रतिगृह्णाति. वर्षा उपगम्य सप्ताहम् अनधिष्ठाय बहिःसीमां गच्छति करणीयेन. तस्य त स्म् इ न्न् आवासे पूर्विकां त्रैमासीं न प्रज्ञायते. प्रतिश्रवेण च दुष्कृता. सचेत् तत्र कृत्यकरणीयेन सप्ताहो ऽतिक्रान्तः अनापत्तिर् वर्षाच्छेदे । षट्कर्म एवं कर्तव्यम्* । यथा पूर्विकां त्रैमासीं तथापि पश्चिमिकां ॥। त्रैमासी ॥ ॥ वर्षावस्तु समप्तम्* ॥ ॥

मूल पाठ: Varṣāvastu · Edition: Masanori Shono: Bukkyo ni okeru uki no toryuseikatsu ni kansuru kisoteki kenkyu - Varṣāvastu no sai-kotei, oyobi dokkai kenyu - (*A Fundamental Study on the Rain Retreat in Buddhism - A Re-edition of Varṣāvastu and Its Annotated Translation -). (Osaka) 2007. = Var-v; Cf. Gilgit Manuscript, ed. N. Dutt, vol. III: Mūlasarvāstivādavinayavastu, part IV (Calcutta 1950), pp. 131-155: Varṣāvastu; dto.: s · Data entry Klaus Wille · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc