ભાષા

ENहिગુ
ગ્રંથ પાઠ

શ્રીમહાદેવીવ્યાકરણ · ભાગ 11

આર્યશ્રીમહાદેવીવ્યાકરણમ્ [= દ્વાદશદણ્ડકનામાષ્ટશતવિમલીકરણા]
ઓમ્ નમઃ સર્વબુદ્ધબોધિસત્ત્વેભ્યઃ ॥
એવં મયા શ્રુતમેકસમયે ભગવાન્ સુખાવત્યાં વિહરતિ સ્મ મહતા બોધિસત્ત્વસંઘેન સાર્ધં - તદ્યથા અવલોકિતેશ્વરેણ ચ બોધિસત્ત્વેન મહાસત્ત્વેન મહાસ્થામપ્રાપ્તેન ચ બોધિસત્ત્વેન મહાસત્ત્વેન સર્વનીવરણવિષ્કંભિના ચ બોધિસત્ત્વેન મહાસત્ત્વેન ક્ષિતિગર્ભેણ ચ બોધિસત્ત્વેન મહાસત્ત્વેન સમન્તભદ્રેણ ચ બોધિસત્ત્વેન મહાસત્ત્વેન આકાશગર્ભેણ ચ બોધિસત્ત્વેન મહાસત્ત્વેન વજ્રપાણિના ચ બોધિસત્ત્વેન મહાસત્ત્વેન સર્વભયહરેણ ચ બોધિસત્ત્વેન મહાસત્ત્વેન એવં સર્વમઙ્ગલધારિણા ચ બોધિસત્ત્વેન મહાસત્ત્વેન સર્વપુણ્યલક્ષણધારિણા ચ બોધિસત્ત્વેન મહાસત્ત્વેન ચન્દ્રસૂર્યત્રૈલોક્યધારિણા ચ બોધિસત્ત્વેન મહાસત્ત્વેન સર્વતીર્થમઙ્ગલધારિણા ચ બોધિસત્ત્વેન મહાસત્ત્વેન મંજુશ્રિયા ચ કુમારભૂતેન ચ બોધિસત્ત્વેન મહાસત્ત્વેન એવંપ્રમુખૈર્બોધિસત્ત્વૈર્મહાસત્ત્વૈઃ । ( શ્મ્દ્વ્ 94 )
અથ ખલ્વાર્યાવલોકિતેશ્વરો બોધિસત્ત્વો મહાસત્ત્વો યેન ભગવાંસ્તેનોપસંક્રાન્તઃ । ઉપસંક્રમ્ય ભગવતઃ પાદૌ શિરસાભિવન્દ્યૈકાન્તે ન્યષીદત્ । શ્રીરપિ મહાદેવી ભગવન્તમેવોપસંક્રાન્તા । ઉપસંક્રમ્ય ભગવતઃ પાદૌ શતસહસ્રં પ્રદક્ષીણીકૃત્ય સર્વાંશ્ચ તાન્ સુખાવતીનિવાસિનો બોધિસત્ત્વાન્ મહાસત્ત્વાન્ શિરસાભિવન્દ્યૈકાન્તે ન્યષીદત્ ।
અથ ખલુ ભગવાનનેકશતસહસ્રપુણ્યાલંકૃતસ્તથાગતકોટિપરિવૃતઃ સર્વશક્રબ્રહ્મલોકપાલસ્તુતસ્તવિતઃ શ્રિયં મહાદેવીં દૃષ્ટા મહાબ્રહ્મસ્વરેણાવલોકિતેશ્વરં બોધિસત્ત્વં મહાસત્ત્વમેતદવોચત્ । યઃ કશ્ચિદવલોકિતેશ્વર રાજા વા રાજમાત્રો વા ભિક્ષુભિક્ષુણ્યુપાસકોપાસિકા વા બ્રાહ્મણક્ષત્રિયવિટ્શૂદ્રા વા શ્રિયા મહાદેવ્યા અષ્ટોત્તરં શતં વિમલપ્રખ્યં નામ સ્તોત્રં ધારયિષ્યન્તિ તસ્ય રાજ્ઞઃ ક્ષત્રિયસ્ય વિષયે તેષાં સત્ત્વાનાં સર્વભયેત્યુપદ્રવા પ્રશમિષ્યન્તિ । સર્વચોરધૂર્તમનુષ્યામનુષ્યભયં ન ભવિષ્યતિ । સર્વધનધાન્યકોશકોષ્ઠાગારવિવૃદ્ધિર્ભવિષ્યતિ । તસ્ય ચ રાજ્ઞઃ ક્ષત્રિયસ્ય ગૃહે શ્રીર્નિવસિષ્યતિ । અથ તે બોધિસત્ત્વા મહાસત્ત્વા એવં વાચમભાષન્ત । સાધુ સાધુ ( શ્મ્દ્વ્ 95 ) ભગવન્ સુભાષિતેયં વાક્ । યે શ્રિયા મહાદેવ્યા નામધેયાનિ ધારયિષ્યન્તિ તેષામપીમા ગુણાનુશંસા ભવિષ્યન્તિ ।
અથાર્યાવલોકિતેશ્વરો બોધિસત્ત્વો મહાસત્ત્વો ભગવન્તમેતદવોચત્ । કુત્ર ભગવન્ શ્રિયા મહાદેવ્યા કુશલમૂલમવરોપિતમ્ । ભગવાનાહ । ગંગાનદીવાલુકાસમાનાં તથાગતાનામન્તિકાત્ શ્રિયા મહાદેવ્યા કુશલમૂલમવરોપિતમ્ । ભૂતપૂર્વમવલોકિતેશ્વર અતીતે ઽધ્વનિ રત્નસંભવાયાં લોકધાતૌ રત્નકુસુમગુણસાગરવૈદૂર્યકનકગિરિસુવર્ણકાંચનપ્રભાસશ્રીર્નામ તથાગતો લોકે ઉદપાદિ । તસ્યાન્તિકે શ્રિયા મહાદેવ્યા કુશલમૂલમવરોપિતમન્યેષાં ચ બહૂનાં તથાગતાનામન્તિકે । ઇમાનિ ચ તથાગતનામાનિ તસ્યાઃ શ્રિયા મહાદેવ્યાઃ કુશલમૂલવિવૃદ્ધિસંપત્તિકરાણિ । સદાનુબદ્ધાનિતાનિ શ્રિયા મહાદેવ્યા યાનીહ સમુદ્ઃરિતાનિ સર્વપાપહરાણિ સર્વકિલ્વિષનાશનાનિ સર્વકાર્યવિમલીકરણાનિ ધનધાન્યાકર્ષણવિવૃદ્ધિકરાણિ દારિદ્ર્યપરિચ્છેદનકરાણિ સર્વદેવનાગયક્ષગન્ધર્વાસુરગરુડકિન્નરમહોરગાવર્જનાકર્ષણકરાણિ સર્વેત્યુપદ્રવોપસર્ગોપાયાસસર્વકલિકલહવિગ્રહવિવાદપ્રશમનકરાણિ ષટ્પારમિતાનિષ્પાદનકરાણિ । ( શ્મ્દ્વ્ 96 )
નમઃ શ્રીઘનાય તથાગતાય । નમો રત્નકુસુમગુણસાગરવૈડૂર્યકનકગિરિસુવર્ણકાંચનપ્રભાસશ્રિયે તથાગતાય । નમો ગઙ્ગાસર્વતીર્થમુખમઙ્ગલશ્રિયે તથાગતાય । નમશ્ચન્દનકુસુમતેજોનક્ષત્રપ્રભાસશ્રિયે તથાગતાય । નમઃ સમન્તાવભાસવિજિતસંગ્રામશ્રિયે તથાગતાય । નમો ગુણસમુદ્રાવભાસમણ્ડલશ્રિયે તથાગતાય । નમો ધાર્મવિકુર્વણધ્વજવેગશ્રિયે તથાગતાય । નમો જ્યોતિઃસૌમ્યગન્ધાવભાસશ્રિયે તથાગતાય । નમઃ સત્ત્વાશયશમનશરીરશ્રિયે તથાગતાય । નમઃ પ્રણિધાનસાગરાવભાસશ્રિયે તથાગતાય । નમઃ સુપરિકીર્તિતનામધેયશ્રિયે તથાગતાય । નમઃ અસંખ્યેયવીર્યસુસંપ્રસ્થિતશ્રિયે તથાગતાય । નમઃ અપ્રમેયસુવર્ણોત્તપ્રભાસશ્રિયે તથાગતાય । નમઃ સર્વસ્વરાઙ્ગરુતનિર્ઘોષશ્રિયે તથાગતાય । નમઃ પ્રજ્ઞાપ્રદીપાસંખ્યેયપ્રભાકેતુશ્રિયે તથાગતાય । નમો નારાયણવ્રતસન્નાહસુમેરુશ્રિયે ( શ્મ્દ્વ્ 97 ) તથાગતાય । નમો બ્રહ્મશ્રિયે તથાગતાય । નમો મહેશ્વરશ્રિયે તથાગતાય । નમશ્ચન્દ્રસુર્યશ્રિયે તથાગતાય । નમો ગમ્ભીરધર્મપ્રભારાજશ્રિયે તથાગતાય । નમો ગગનપ્રદીપાભિરામશ્રિયે તથાગતાય । નમઃ સૂર્યપ્રભાકેતુશ્રિયે તથાગતાય । નમો ગન્ધપ્રદીપશ્રિયે તથાગતાય । નમઃ સાગરગર્ભસંભવશ્રિયે તથાગતાય । નમો નિર્મિતમેઘગર્જનયશઃશ્રિયે તથાગતાય । નમઃ સર્વધર્મપ્રભાસવ્યૂહશ્રિયે તથાગતાય । નમો દ્રુમરાજવિવર્ધિતશ્રિયે તથાગતાય । નમો રત્નાર્ચિઃપર્વતશ્રિયે તથાગતાય । નમો જ્ઞાનાર્ચિઃ સાગરશ્રિયે તથાગતાય । નમો મહાપ્રણિધિવેગશ્રિયે તથાગતાય । નમો મહામેઘશ્રિયે તથાગતાય । નમઃ સ્મૃતિકેતુરાજશ્રિયે તથાગતાય । નમ ઇન્દ્રકેતુધ્વજરાજશ્રિયે તથાગતાય । નમઃ સર્વધનધાન્યાકર્ષણશ્રિયે તથાગતાય । નમઃ સૌમ્યાકર્ષણશ્રિયે તથાગતાય । નમો લક્ષ્મ્યાકર્ષણશ્રિયે તથાગતાય । ઇમાનિ તથાગતનામાનિ સત્કૃત્ય ધારયિતવ્યાનિ વાચયિતવ્યાનિ એવં સ કુલપુત્રો વા કુલદુહિતા વા બહુતરં પુણ્યં પ્રસવિષ્યતિ ।

વ્યાકૃતા ચ શ્રીમહાદેવી તથાગતૈઃ । ભવિષ્યસિ ત્વં શ્રીમહાદેવી અનાગતે ઽધ્વનિ શ્રીમહારત્નપ્રતિમણ્ડિતાયાં લોકધાતૌ તત્ર શ્રીમણિરત્નસમ્ભવો નામ તથાગતો ઽર્હન્ સમ્યક્ સમ્બુદ્ધઃ । સા ચ લોકધાતુર્નાનાદિવ્યરત્નપ્રતિમણ્ડિતા ભવિષ્યતિ । ( શ્મ્દ્વ્ 98 ) તત્ર ચ લોકધાતૌ સ એવ તથાગત આલોકકરો ભવિષ્યતિ । તે ચ બોધિસત્ત્વાસ્તત્ર બુદ્ધક્ષેત્રે સ્વયંપ્રભા ભવિષ્યન્ત્યપરિમિતાયુષશ્ચ । આકાશતશ્ચ બુદ્ધધર્મસઙ્ઘશબ્દો નિશ્ચરિષ્યતિ । યે ચ બોધિસત્ત્વાસ્તત્ર બુદ્ધક્ષેત્રે ઉપપત્સ્યન્તે સર્વે તે પદ્મકર્કટિકાસૂપપત્સ્યન્તે । તત્ર કતમદ્દાદશદણ્ડકં નામાષ્ટશતં વિમલપ્રખ્યં સ્તોત્રમ્ । શૃણુ અભયાવલોકિતેશ્વર શ્રિયા મહાદેવ્યા નામાનિ । તદ્યથા સર્વતથાગતાભિષિક્તાસર્વદેવતાભિષિક્તા સર્વતથાગતમાતા સર્વદેવતામાતા સર્વતથાગતશ્રીઃ સર્વબોધિસત્ત્વશ્રીઃ સર્વાર્યશ્રાવકપ્રત્યેકબુદ્ધશ્રીઃ બ્રહ્મવિષ્ણુમહેશ્વરશ્રીઃ મહાસ્થાનગતશ્રીઃ સર્વદેવતાભિમુખશ્રીઃ સર્વદેવનાગયક્ષગન્ધર્વાસુરગરુડકિન્નરમહોરગશ્રીઃ સર્વવિદ્યાધરવજ્રપાણિવજ્રધરશ્રીઃ ચતુઃપઞ્ચલોકપાલશ્રીઃ અષ્ટગ્રહાષ્ટાવિંશતિનક્ષત્રશ્રીઃ ઓમ્ સાવિત્રી ધાત્રી માતા ચતુર્વેદશ્રીઃ લક્ષ્મીઃ ભૂતમાતા જયા વિજયા ગઙ્ગા સર્વતીર્થા સર્વમઙ્ગલ્યા વિમલનિર્મલકરશ્રીઃ સર્વપાપહન્ત્રી નિર્મદકરા ચન્દ્રશ્રીઃ સૂર્યશ્રીઃ સર્વગ્રહશ્રીઃ સિંહવાહિની શતસહસ્રકોટિપદ્મવિવરસંચ્છન્ના પદ્મા પદ્મસમ્ભવા પદ્માલયા પદ્મધરા પદ્માવતી અનેકરત્નાંશુમાલા ધનદા શ્વેતા મહાશ્વેતા શ્વેતભુજા સર્વમઙ્ગલધારિણી સર્વપુણ્યોપચિતાઙ્ગી દાક્ષાયણી શતસહસ્રભુજા શતસહસ્રનયના શતસહસ્રશિરા ( શ્મ્દ્વ્ 99 ) વિવિધવિચિત્રમણિમૌલિધરા સુરૂપા વિશ્વરૂપા યશા મહાયશા સૌમ્યા બહુજીમૂતા પવિત્રકેશા ચન્દ્રકાન્તા સૂર્યકાન્તા શુભા શુભકર્ત્રી સર્વસત્ત્વાભિમુખી આર્યાકુસુમશ્રીઃ કુસુમેશ્વરા સર્વસુમેરુપર્વતરાજશ્રીઃ સર્વનદીસરીચ્છ્રીઃ સર્વતોયસમુદ્રશ્રીઃ સર્વતીર્થાભિમુખશ્રીઃ સર્વૌષધિતૃણવનસ્પતિધનધાન્યશ્રીઃ હિરણ્યદા અન્નપાનદાપ્રભાસ્વરા આલોકકરા પવિત્રાઙ્ગા સર્વતથાગતવશવર્તિની સર્વદેવગણમુખશ્રીઃ યમવરુણાકુબેરવાસવશ્રીઃ દાત્રી ભોક્ત્રી તેજા તેજોવતી વિભૂતીઃ સમૃદ્ધિઃ વિવૃદ્ધિઃ ઉન્નતિઃ ધર્મશ્રીઃ માધવાશ્રયા કુસુમનિલયા અનસૂયા પુરુષકારાશ્રયા સર્વપવિત્રગાત્રા મઙ્ગલહસ્તા સર્વાલક્ષ્મીનાશયિત્રી સર્વપુણ્યાકર્ષણશ્રીઃ સર્વપૃથિવીશ્રીઃ સર્વરાજશ્રીઃ સર્વવિદ્યાધરરાજશ્રીઃ સર્વભૂતયક્ષરાક્ષસપ્રેતપિશાચકુંભાણ્ડમહોરગશ્રીઃ દ્યુતિઃ પ્રમોદભાગ્યલોલા સર્વર્ષિપવિત્રશ્રીઃ સર્વશ્રીઃ ભવજ્યેષ્ઠોત્તમશ્રીઃ સર્વકિન્નરસર્વસૂર્યોત્તમશ્રીઃ નિરવદ્યસ્થાનવાસિનીરૂપવતી સુખકરી કુબેરકાન્તા ધર્મરાજશ્રીઃ । ઓમ્ વિલોકય તારય મોચય મમ સર્વદુઃખેભ્યઃ સર્વપુણ્યસમ્ભારાનામુખીકુરુ સ્વાહા । ઓમ્ ગઙ્ગાદિસર્વતીર્થાન્યામુઇખીકુરુ સ્વાહા । ઓમ્ સાવિત્ર્યૈ સ્વાહા । સર્વમઙ્ગલધારિણ્યૈ ( શ્મ્દ્વ્ 100 ) સ્વાહા । ચતુર્વેદનક્ષત્રગ્રહગણાદિમૂર્ત્યૈ સ્વાહા । બ્રહ્મણે સ્વાહા । વિષ્ણવે સ્વાહા । રુદ્રાય સ્વાહા । વિશ્વમુખાય સ્વાહા । ઓમ્ નિગ્રિગ્રિનિ સર્વકાર્યસાધનિ સિનિ સિનિ આવાહયામિ
દેવિ શ્રીવૈશ્રવણાય સ્વાહા । સુવર્ણધનધાન્યાકર્ષણ્યૈ સ્વાહા । સર્વપુણ્યાકર્ષણ્યૈ સ્વાહા । શ્રીદેવતાકર્ષણ્યૈ સ્વાહા । સર્વપાપનાશન્યૈ સ્વાહા । સર્વાલક્ષ્મીપ્રશમન્યૈ સ્વાહા । સર્વતથાગતાભિષિક્તાયૈ સ્વાહા । સર્વદેવતાભિમુખશ્રિયે સ્વાહા । આયુર્બલવર્ણકરાયૈ સ્વાહા । સર્વપવિત્રમઙ્ગલહસ્તાયૈ સ્વાહા । સિંહવાહિન્યૈ સ્વાહા । પદ્મસંભૂતાયૈ સ્વાહા । સર્વકૃત્યકાખોર્દવિનાશન્યૈ સ્વાહા । ઇમાનિ તાન્યભયાવલોકિતેશ્વરશ્રિયા મહાદેવ્યા નામાનિ સર્વકિલ્વિષનાશનાનિ સર્વપાપવિધ્વંસનકરાણિ સર્વપુણ્યાકર્ષણકરાણિ સર્વાલક્ષ્મીપ્રશમનકરાણિ સર્વશ્રીસૌભાગ્યાકર્ષણકરાણિ । યઃ કશ્ચિદ્વારયિષ્યતિ ઇમાનિ તથાગતનામાનિ કલ્યમુત્થાય શુચિના સર્વબુદ્ધાનાં પુષ્પધૂપં દત્ત્વા શ્રિયૈ મહાદેવ્યૈ ચન્દનધૂપં દત્ત્વા વાચયિતવ્યાનિ સર્વશ્રિયમધિગમિષ્યતિ સર્વસુખસૌમનસ્યલાભી ભવિષ્યતિ સર્વદેવતાશ્ચ રક્ષાવરણગુપ્તિં કરિષ્યન્તિ સર્વકાર્યસિદ્ધિસ્તસ્ય ભવિષ્યતિ ।
ઇદમવોચદ્ભગવાનાત્તમના અભયાવલોકિતેશ્વરો બોધિસત્ત્વો મહાસત્ત્વઃ । સા ચ સર્વાવતી પર્ષત્ સદેવમાનુષાસુરગન્ધર્વશ્ચ લોકો ભગવતો ભાષિતમભ્યનન્દન્ ॥

મૂળ પાઠ: Śrīmahādevīvyākaraṇa · Edition: N. Dutt. Gilgit Manuscript, vol. I, Delhi : Sri Satguru Publ. 1984, pp. 91-100. · Data entry members of the Digital Sanskrit Buddhist Canon Input Project · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc