મહાભારત · અધ્યાય 5.114

અથાહ ગાલવં દીનં સુપર્ણઃ પતતાં વરઃ । નિર્મિતં વહ્નિના ભૂમૌ વાયુના શોધિતં તથા ।
યસ્માદ્ધિરણ્મયં સર્વં હિરણ્યં તેન ચોચ્યતે ॥

ધત્તે ધારયતે ચેદમતસ્માત્કારણાદ્ધનમ્ ।
તદેતત્રિષુ લોકેષુ ધનં તિષ્ઠતિ શાશ્વતમ્ ॥

નિત્યં પ્રોષ્ઠપદાભ્યાં ચ શુક્રે ધનપતૌ તથા ।
મનુષ્યેભ્યઃ સમાદત્તે શુક્રશ્ચિત્તાર્જિતં ધનમ્ ॥

અજૈકપાદહિર્બુધ્ન્યૌ રક્ષ્યેતે ધનદેન ચ । એવં ન શક્યતે લબ્ધુમલબ્ધવ્યં દ્વિજર્ષભ ।
ઋતે ચ ધનમશ્વાનાં નાવાપ્તિર્વિદ્યતે તવ ॥

સ ત્વં યાચાત્ર રાજાનં કઞ્ચિદ્રાજર્ષિવંશજમ્ ।
અપીડ્ય રાજા પૌરાન્હિ યો નૌ કુર્યાત્કૃતાર્થિનૌ ॥

અસ્તિ સોમાન્વવાયે મે જાતઃ કશ્ચિન્નૃપઃ સખા ।
અભિગચ્છાવહે તં વૈ તસ્યાસ્તિ વિભવો ભુવિ ॥

યયાતિર્નામ રાજર્ષિર્નોહુષઃ સત્યવિક્રમઃ ।
સ દાસ્યતિ મયા ચોક્તો ભવતા ચાર્થિતઃ સ્વયમ્ ॥

વિભવશ્ચાસ્ય સુમહાનાસીદ્ધનપતેરિવ ।
એવં ગુરુધનં વિદ્વન્દાનેનૈવ વિશોધય ॥

તથા તૌ કથયન્તૌ ચ ચિન્તયન્તૌ ચ યત્ક્ષમમ્ ।
પ્રતિષ્ઠાને નરપતિં યયાતિં પ્રત્યુપસ્થિતૌ ॥

પ્રતિગૃહ્ય ચ સત્કારૈરર્ઘ્યપાદ્યાદિકં વરમ્ ।
પૃષ્ટશ્ચાગમને હેતુમુવાચ વિનતાસુતઃ ॥

અયં મે નાહુષ સખા ગાલવસ્તપસો નિધિઃ ।
વિશ્વામિત્રસ્ય શિષ્યોઽભૂદ્વર્ષાણ્યયુતશો નૃપ ॥

સોઽયં તેનાભ્યનુજ્ઞાત ઉપકારેપ્સયા દ્વિજઃ ।
તમાહ ભગવાન્કિં તે દદાનિ ગુરુદક્ષિણામ્ ॥

અસકૃત્તેન ચોક્તેન કિઞ્ચિદાગતમન્યુના ।
અયમુક્તઃ પ્રયચ્છેતિ જાનતા વિભવં લઘુ ॥

એકતઃશ્યામકર્ણાનાં શુભ્રાણાં શુદ્ધજન્મનામ્ ।
અષ્ટૌ શતાનિ મે દેહિ હયાનાં ચન્દ્રવર્ચસામ્ ॥

ગુર્વર્થો દીયતામેવ યદિ ગાલવ મન્યસે ।
ઇત્યેવમાહ સક્રોધો વિશ્વામિત્રસ્તપોધનઃ ॥

સોઽયં શોકેન મહતા તપ્યમાનો દ્વિજર્ષભઃ ।
અશક્તઃ પ્રતિકર્તું તદ્ભવન્તં શરણં ગતઃ ॥

પ્રતિગૃહ્ય નરવ્યાઘ્ર ત્વત્તો ભિક્ષાં ગતવ્યથઃ ।
કૃત્વાઽપવર્ગં ગુરવે ચરિષ્યતિ મહત્તપઃ ॥

તપસઃ સંવિભાગેન ભવન્તમપિ યોક્ષ્યતે ।
સ્વેન રાજર્ષિતપસા પૂર્ણં ત્વાં પૂરયિષ્યતિ ॥

યાવન્તિ રોમાણિ હયે ભવન્તીહ નરેશ્વર ।
તાવન્તો વાજિનો લોકાન્પ્રાપ્નુવન્તિ મહીપતે ॥

પાત્રં પ્રતિગ્રહસ્યાયં દાતું પાત્રં તથા ભવાન્ ।
શઙ્ખે ક્ષીરમિવાસક્તં ભવત્વેતત્તથોપમમ્ ॥