ચૈતન્યચન્દ્રામૃત · અધ્યાય 1

થેરે અરે ત્wઓ નુમ્બેરિન્ગ્ સ્ય્સ્તેમ્સ્ fઓર્ થિસ્ તેxત્. થે મતેરિઅલ્ ઇસ્
સોમેતિમેસ્ ઓર્ગનિzએદ્ ઇન્તો ત્wએલ્વે થેમેસ્ અન્દ્ નુમ્બેરેદ્ અચ્ચોર્દિન્ગ્લ્ય્.
થોસે નુમ્બેર્સ્ અરે ગિવેન્ ઇન્ બ્રચ્કેત્સ્. થે એદિતિઓન્સ્ ઉસેદ્ wએરે:
- સ્તવ-કલ્પ-દ્રુમ, (એદ્.) ભક્તિ સરન્ગ ગોસ્wઅમિ. વ્રિન્દવન્, 1959
- શ્રી-શ્રી-ચૈતન્ય-ચન્દ્રામૃત, (એદ્.) ભક્તિ વિલસ તિર્થ. મયપુર્,
છૈતન્ય મથ્. 3ર્દ્ એદિતિઓન્, 1992.
તેxત્સ્ wઇથોઉત્ અન્ અલ્તેર્નતિવે નુમ્બેર્ અરે નોત્ fઓઉન્દ્ ઇન્ એઇથેર્ ઓને ઓf
થે એદિતિઓન્સ્. નો અત્તેમ્પ્ત્ હસ્ બેએન્ મદે તો પ્રોવિદે અલ્તેર્નતિવે રેઅદિન્ગ્સ્.
સ્તુમસ્ તં ચૈતન્યાકૃતિમ્ અતિવિમર્યાદ-પરમા-
દ્ભુતૌદાર્યં વર્યં વ્રજ-પતિ-કુમારં રસયિતુમ્ ।
વિશુદ્ધ-સ્વ-પ્રેમોન્મદ-મધુર-પીયુષ-લહરીં
પ્રદાતું ચાન્યેભ્યઃ પર-પદ-નવદ્વીપ-પ્રકટમ્

(1)
સર્વૈર્ આમ્નાય-ચૂડામણિભિર્ અપિ ન સંલક્ષ્યતે યત્ સ્વરૂપં
શ્રીશ-બ્રહ્માદ્ય્-અગમ્યા સુમધુર-પદવી કાપિ યસ્યાસ્તિ રમ્યા ।
યેનાકસ્ય્માજ્ જગચ્-છ્રી-હરિ-રસ-મદિરા-મત્તમ્ એતદ્ વ્યધાયિ
શ્રીમચ્-ચૈતન્ય-ચન્દ્રઃ સ કિમ્ ઉ મમ ગિરાં ગોચરશ્ ચેતસો વા

(137)
ધર્મે નિષ્ઠાં દધદ્ અનુપમાં વિષ્ણુ-ભક્તિં ગરિષ્ઠાં
સંબિભ્રાણો દધદ્ અહહ હૃત્-તિષ્ઠતીવાશ્મ-સારમ્ ।
નીચો ગોઘ્રાદ્ અપિ જગદ્ અહો પ્લાવયત્ય્ અશ્રુ-પૂરૈઃ
કો વા જાનાત્ય્ અહહ ગહનં હેઅમ-ગૌરાઙ્ગ-રઙ્ગમ્

(127)
ધર્માસ્પૃષ્ટઃ સતત-પરમાવિષ્ટ એવાત્યધર્મે
દૃષ્ટિં પ્રાપ્તો ન હિ ખલુ સતાં સૃષ્ટિષુ ક્વાપિ નો સન્ ।
યદ્ દત્ત-શ્રી-હરિ-રસ-સુધા-સ્વાદ-મત્તઃ પ્રનૃત્ય-
ત્ય્ ઉચ્ચૈર્ ગાયત્ય્ અથ વિલુઠતિ સ્તૌમિ તં કઞ્ચિદ્ ઈશમ્

(2)
અકસ્માદ્ એવાવિર્ભવતિ ભગવન્-નામ-લહરી
પરીતાનાં પાપૈર્ અપિ પુરુભિર્ એષાં તનુ-ભૃતામ્ ।
અહો વજ્ર-પ્રાયં હૃદ્ અપિ નવનીતાયિતમ્ અભૂન્
નૄણાં યસ્મિન્ લોકેઽવતરતિ સ ગૌરો મમ ગતિઃ

(110)
ન યોગો ન ધ્યાનં ન ચ જપ-તપસ્-ત્યાગ-નિયમા
ન વેદા નાચારઃ ક્વ નુ બત નિષિદ્ધાદ્ય્-ઉપરતિઃ ।
અકસ્માચ્ ચૈતન્યેઽવતરતિ દયાસાર-હૃદયે
પુમર્થાનાં મૌલિં પરમ્ ઇહ મુદા લુણ્ઠતિ જનઃ

(111)
યન્ નાપ્તં કર્મ-નિષ્ઠૈર્ ન ચ સમધિગતં યત્ તપો-ધ્યાન-યોગૈ-
ર્વૈરાગ્યૈસ્ ત્યાગ-તત્ત્વ-સ્તુતિભિર્ અપિ ન યત્ તર્કિતં ચાપિ કૈશ્ચિત્ ।
ગોવિન્દ-પ્રેમ-ભાજામ્ અપિ ન ચ કલિતં યદ્-રહસ્યં સ્વયં તન્-
નામ્નૈવ પ્રાદુરાસીદ્ અવતરતિ પરે યત્ર તં નૌમિ ગૌરમ્

(3)
ધિગ્ અસ્તુ બ્રહ્માહં વદન-પરિફુલ્લાન્ જડ-મતીન્
ક્રિયાસક્તાન્ ધિગ્ ધિગ્ વિકડ-તપસો ધિક્ ચ યમિનઃ ।
કિમ્ એતાન્ શોચામો વિષય-રસ-મત્તાન્ નર-પશૂન્
ન કેષાંચિલ્ લેશોઽપ્ય્ અહહ મિલિતો ગૌર-મધુનઃ

(32)
બધ્નન્ પ્રેમ-ભર-પ્રકમ્પિત-કરો ગ્રન્થીન્ કટી-ડોરકૈઃ
સઙ્ખ્યાતું નિજ-લોક-મઙ્ગલ-હરે-કૃષ્ણેતિ-નામ્નાં જપન્ ।
અશ્રુ-સ્નાત-મુખઃ સ્વમ્ એવ હિ જગન્નાથં દિદૃક્ષુર્ ગતા-
યાતૈર્ ગૌર-તનુર્ વિલોચન-મુદં તન્વન્ હરિઃ પાતુ વઃ

(16)
પાષાણઃ પરિષોચિતોઽમૃત-રસૈર્ નૈવાઙ્કુરઃ સમ્ભવેત્
લાઙ્ગૂલં સરમાપતેર્ વિવૃણતઃ સ્યાદ્ અસ્ય નૈવાર્જવમ્ ।
હસ્તાવ્ ઉન્નયતા બુધાઃ કથમ્ અહો ધાર્યં વિધોર્ મણ્ડલં
સર્વં સાધનમ્ અસ્તુ ગૌર-કરુણાભાવે ન ભાવોત્સવઃ

(36)
સૌન્દર્યે કામ-કોટિઃ સકલ-જન-સમાહ્લાદને ચન્દ્ર-કોટિર્
વાત્સલ્યે માતૃ-કોટિસ્ ત્રિદશ-વિટપિતોઽપ્ય્ અદ્ભુતૌદાર્ય-કોટિઃ ।
ગામ્ભીર્યેઽમ્ભોધિ-કોટિર્ મધુરમણિ સુધા-ક્ષીર-માધ્વીક-કોટિર્
ગૌરો દેવઃ સ જીયાન્ પ્રણય-રસ-પદે દર્શિતાશ્ ચર્ય-કોટિઃ

(101)
પ્રેમા નામાદ્ભુતાર્થઃ શ્રવણ-પથ-ગતઃ કસ્ય નામ્નાં મહિમ્નઃ
કો વેત્તા કસ્ય વૃન્દાવન-વિપિન-મહા-માધુરીષુ પ્રવેશઃ ।
કો વા જાનાતિ રાધાં પરમ-રસ-ચમત્કાર-માધુર્ય-સીમામ્
એકશ્ ચૈતન્ય-ચન્દ્રઃ પરમ-કરુણયા સર્વમ્ આવિશ્ચકાર

(130)
નમશ્ ચૈતન્ય-ચન્દ્રાય કોટિ-ચન્દ્રાનન-ત્વિષે ।
પ્રેમાનન્દાબ્ધિ-ચન્દ્રાય ચારુ-ચન્દ્રાંશુ-હાસિને

(8)
યસ્યૈવ પાદામ્બુજ-ભક્તિ-લભ્યઃ
પ્રમાભિધાનઃ પરમઃ પુમર્થઃ ।
તસ્મૈ જગન્-મઙ્ગલ-મઙ્ગલાય
ચૈતન્ય-ચન્દ્રાય નમો નમસ્ તે

(9)
દધન્ મૂર્ધન્ય્ ઊર્ધ્વં મુકુલિત-કરામ્ભોજ-યુગલં
ગલન્-નેત્રામ્ભોભિઃ સ્નપિત-મૃદુ-ગણ્ડ-સ્થલ-યુગમ્ ।
દુકૂલેનાવીતં નવ-કમલ-કિઞ્જલ્ક-રુચિના
પરં જ્યોતિર્ ગૌરં કનક-રુચિર-ચૌરં પ્રણમત

(81)
સિંહ-સ્કન્ધં મધુર-મધુરં સ્મેર-ગણ્ડ-સ્થલાન્તં
દુર્વિજ્ઞેયોજ્જ્વલ-રસ-મયાશ્ચર્ય-નાના-વિકારમ્ ।
બિભ્રત્ કાન્તિં વિકચ-કનકામ્ભોજ-ગર્ભાભિરામામ્
એકીભૂતં વપુર્ અવતુ વો રાધયા માધવસ્ય

(13)
પૂર્ણ-પ્રેમ-રસામૃતાબ્ધિ-લહરી-લોલાઙ્ગ-ગૌર-ચ્છટા-
કોટ્ય્-આચ્છાદિત-વિશ્વમ્ ઈશ્વર-વિધિ-વ્યાસાદિભિઃ સંસ્તુતમ્ ।
દુર્લક્ષ્યાં શ્રુતિ-કોટિભિઃ પ્રકટયન્ મૂર્તિં જગન્-મોહિનીમ્
આશ્ચર્યં લવણોદ-રોધસિ પરં બ્રહ્મ સ્વયં નૃત્યતિ

(131)
ઉદ્દામ-દામનક-દામ-ગણાભિરામ-
મારામરામમ્ અવિરામ-ગૃહીત-નામા ।
કારુણ્ય-ધામ કનકોજ્જ્વલ-ગૌર-ધામ
ચૈતન્ય-નામ પરમં કલયામ ધામ

(69)
અવતીર્ણે ગૌર-ચન્દ્રે વિસ્તીર્ણે પ્રેમ-સાગરે ।
સુપ્રકાશિત-રત્નૌઘે યો દીનો દીન એવ સઃ

(34)
શ્રવણ-મનન-સઙ્કીર્ત્યાદિ-ભક્ત્યા મુરારેર્
યદિ પરમ-પુમર્થં સાધયેત્ કોઽપિ ભદ્રમ્ ।
મમ તુ પરમ-પાર-પ્રેમ-પીયૂષ-સિન્ધોઃ
કિમ્ અપિ રસ-રહસ્યં ધામ ગૌરં નમસ્યમ્

(58)
નિષ્ઠાં પ્રાપ્તા વ્યવહૃતિ-તતિર્ લૌકિકી વૈદિકી યા
યા વા લજ્જા પ્રહસન્-સમુદ્ગાન-નાટ્યોત્સવેષુ ।
યે વાભુવન્ન્ અહહ સહજ-પ્રાણ-દેહાર્થ-ધર્મા
ગૌરશ્ ચૌરઃ સકલમ્ અહરત્ કોઽપિ મે તીવ્ર-વીર્યઃ

(60)
મહાકર્મ-સ્રોતો-નિપતિતમ્ અપિ સ્થૈર્યમ્ અયતે
મહા-પાષાણેભ્યોઽપ્ય્ અતિકઠિનમ્ એતિ દ્રવ-દશામ્ ।
નટત્ય્ ઊર્ધ્વં નિઃસાધનમ્ અપિ મહા-યોગિ-મનસાં
ભુવિ શ્રી-ચૈતન્યેઽવતરતિ મનશ્ ચિત્ર-વિભવે

(112)
સ્ત્રી-પુત્રાદિ-કથાં જહુર્ વિષયિણઃ શાસ્ત્ર-પ્રવાદં બુધા
યોગીન્દ્રા વિજહુર્ મરુન્-નિયમ-જ-ક્લેશં તપસ્ તાપસાઃ ।
જ્ઞાનાભ્યાસ-વિધિં જહુશ્ ચ યતયશ્ ચૈતન્ય-ચન્દ્રે પરામ્
આવિષ્કુર્વતિ ભક્તિ-યોગ-પદવીં નૈવાન્ય આસીદ્ રસઃ

(113)
ભ્રાન્તં યત્ર મુનીશ્વરૈર્ અપિ પુરા યસ્મિન્ ક્ષમા-મણ્ડલે
કસ્યાપિ પ્રવિવેશ નૈવ ધિષણા યદ્ વેદ નો વા શુકઃ ।
યત્ર ક્વાપિ કૃપામયેન ચ નિજેઽપ્ય્ ઉદ્ઘાટિતં શૌરિણા
તસ્મિન્ન્ ઉજ્જ્વલ-ભક્તિ-વર્ત્મનિ સુખં ખેલન્તિ ગૌર-પ્રિયાઃ

(18)
ઈશં ભજન્તુ પુરુષાર્થ-ચતુષ્ટયાશા
દાસા ભવન્તુ ચ વિધાય હરેર્ ઉપાસાઃ ।
કિઞ્ચિદ્ રહસ્ય-પદ-લોભિત-ધીર્ અહં તુ
ચૈતન્ય-ચન્દ્ર-ચરણં શરણં કરોમિ

(59)
અપ્ય્ અગણ્ય-મહા-પુણ્યમ્ અનન્ય-શરણં હરેઃ ।
અનુપાસિત-ચૈતન્યમ્ અધન્યં મન્યતે મતિઃ

(31)
ભ્રાતઃ કીર્તય નામ ગોકુલ-પતેર્ ઉદ્દામ-નામાવલીં
યદ્ વા ભાવય તસ્ય દિવ્ય-મધુરં રૂપં જગન્-મોહનમ્ ।
હન્ત પ્રેમ-મહા-રસોજ્જ્વલ-પદે નાશાપિ તે સમ્ભવેત્
શ્રી-ચૈતન્ય-મહાપ્રભોર્ યદિ કૃપા-દૃષ્ટિઃ પતેન્ ન ત્વયિ

(82)
ભૂતો વા ભવિતાપિ વા ભવતિ વા કસ્યાપિ યઃ કોઽપિ વા
સમ્બન્ધો ભગવત્-પદામ્બુજ-રસે નાસ્મિન્ જગન્-મણ્ડલે ।
તત્ સર્વં નિજ-ભક્તિ-રૂપ-પરમૈશ્વર્યેણ વિક્રીડતો
ગૌરસ્યૈવ કૃપા-વિજૃમ્ભિતતયા જાનન્તિ નિર્મત્સરાઃ

(28)
સ્વાદં સ્વાદં મધુરિમ-ભરં સ્વીય-નામાવલીનાં
માદં માદં કિમ્ અપિ વિવશીભૂત-વિસ્રસ્ત-ગાત્રઃ ।
વારં વારં વ્રજ-પતિ-ગુણાન્ ગાય ગાયેતિ જલ્પન્
ગૌરો દૃષ્ટઃ સકૃદ્ અપિ ન યૈર્ દુર્ઘટા તેષુ ભક્તિઃ

(38)
અભૂદ્ ગેહે ગેહે તુમુલ-હરિ-સઙ્કીર્તન-રવો
બભૌ દેહે દેહે વિપુલ-પુલકાશ્રુ-વ્યતિકરઃ ।
અપિ સ્નેહે સ્નેહે પરમ-મધુરોત્કર્ષ-પદવી
દવીયસ્યામ્નાયાદ્ અપિ જગતિ ગૌરેઽવતરતિ

(114)
જાડ્યં કર્મસુ કુત્રચિજ્ જપ-તપો-યોગાદિકં કુત્રચિદ્-
ગોવિન્દાર્ચન-વિક્રિયા ક્વચિદ્ અપિ જ્ઞાનાભિમાનઃ ક્વચિત્ ।
શ્રી-ભક્તિઃ ક્વચિદ્ ઉજ્જ્વલાપિ ચ હરેર્ વાઙ્-માત્ર એવ સ્થિતા
હા ચૈતન્ય કુતો ગતોઽસિ પદવી કુત્રાપિ તે નેક્ષ્યતે

(138)
વિના બીજં કિં નાઙ્કુર-જનનમ્ અન્ધોઽપિ ન કથં
પ્રપશ્યેન્ નો પઙ્ગુર્ ગિરિ-શિખરમ્ આરોહતિ કથમ્ ।
યદિ શ્રી-ચૈતન્યે હરિ-રસ-મયાશ્ચર્ય-વિભવેઽ
પ્ય્ અભક્તાનાં ભાવી કથમ્ અપિ પર-પ્રેમ-રભસઃ

(39)
અકસ્માદ્ એવૈતદ્ ભુવનમ્ અભિતઃ પ્લાવિતમ્ અભૂન્
મહા-પ્રેમામ્ભોધેઃ કિમ્ અપિ રસ-વન્યાભિર્ અખિલમ્ ।
અકસ્માચ્ ચાદૃષ્ટ-શ્રુત-ચર-વિકારૈર્ અલમ્ અભૂચ્
ચમત્કારઃ કૃષ્ણે કનક-રુચિરાઙ્ગેઽવતરતિ

(115)
અરે મૂઢા ગૂઢાં વિચિનુત હરેર્ ભક્તિ-પદવીં
દવીયસ્યા દૃષ્ટ્યાપ્ય્ અપરિચિત-પૂર્વાં મુનિવરૈઃ ।
ન વિશ્રમ્ભશ્ ચિત્તે યદિ યદિ ચ દૌર્લભ્યમ્ ઇવ તત્
પરિત્યજ્યાશેષં વ્રજત શરણં ગૌર-ચરણમ્

(80)
તાવદ્ બ્રહ્મ-કથા વિમુક્ત-પદવી તાવન્ ન તિક્તી-ભવેત્
તાવચ્ ચાપિ વિશૃઙ્ખલત્વમ્ અયતે નો લોક-વેદ-સ્થિતિઃ ।
તાવચ્ છાસ્ત્ર-વિદાં મિથઃ કલ-કલો નાના-બહિર્-વર્ત્મસુ
શ્રી-ચૈતન્ય-પદામ્બુજ-પ્રિય-જનો યાવન્ ન દિગ્-ગોચરઃ

(19)
સદા રઙ્ગે નીલાચલ-શિખર-શૃઙ્ગે વિલસતો
હરેર્ એવ ભ્રાજન્-મુખ-કમલ-ભૃઙ્ગેક્ષણ-યુગમ્ ।
સમુત્તુઙ્ગ-પ્રેમોન્મદ-રસ-તરઙ્ગં મૃગ-દૃશામ્
અનઙ્ગં ગૌરાઙ્ગં સ્મરતુ ગત-સઙ્ગં મમ મનઃ

(70)
ક્વચિત્ કૃષ્ણાવેશાન્ નટતિ બહુભઙ્ગીમ્ અભિનયન્
ક્વચિદ્ રાધાવિષ્ટો હરિ હરિ હરીત્ય્ આર્ત-રુદિતઃ ।
ક્વચિદ્ રિઙ્ગન્ બાલઃ ક્વચિદ્ અપિ ચ ગોપાલ-ચરિતો
જગદ્ ગૌરો વિસ્માપયતિ બહુ-ભઙ્ગી-મધુરિમા

(128)
અયે ન કુરુ સાહસં તવ હસન્તિ સર્વોદ્યમં
જનાઃ પરિત ઉન્મદા હરિ-રસામૃતાસ્વાદિનઃ ।
ઇદં તુ નિભૃતં શૃણુ પ્રણય-વસ્તુ પ્રસ્તૂયતે
યદ્ એવ નિગમેષુ તત્ પતિર્ અયં હિ ગૌરઃ પરમ્

(83)
ઉદ્ગૃહ્ણન્તિ સમસ્ત-શાસ્ત્રમ્ અભિતો દુર્વાર-ગર્વાયિતા
ધન્યં-મન્ય-ધિયશ્ ચ કર્મ-તપ-આદ્ય્-ઉચ્ચાવચેષુ સ્થિતાઃ ।
દ્વિત્રાણ્ય્ એવ જપન્તિ કેચન હરેર્ નામાનિ વામાશયાઃ
પૂર્વં સમ્પ્રતિ ગૌરચન્દ્ર ઉદિતે પ્રેમાપિ સાધારણઃ

(116)
પાપીયાન્ અપિ હીન-જાતિર્ અપિ દુઃશીલોઽપિ દુષ્કર્મણાં
સીમાપિ શ્વપચાધમોઽપિ સતતં દુર્વાસનાઢ્યોઽપિ ચ ।
દુર્દેશ-પ્રભવોઽપિ તત્ર વિહિતાવાસોઽપિ દુઃસઙ્ગતો
નષ્ટોઽપ્ય્ ઉદ્ધૃત એવ યેન કૃપયા તં ગૌરમ્ એવ સ્તુમઃ

(78)
અચૈતન્યમ્ ઇદં વિશ્વં યદિ ચૈતન્યમ્ ઈશ્વરમ્ ।
ન વિદુઃ સર્વ-શાસ્ત્ર-જ્ઞા હ્ય્ અપિ ભ્રામ્યન્તિ તે જનાઃ

(37)
દેવે ચૈતન્ય-નામન્ય્ અવતરતિ સુર-પ્રાર્થ્ય-પાદાબ્જ-સેવે
વિષ્વદ્રીચીઃ પ્રવિસ્તારયતિ સુમધુર-પ્રેમ-પીયૂષ-વીચીઃ ।
કો બાલઃ કશ્ ચ વૃદ્ધઃ ક ઇહ જડ-મતિઃ કો બુધઃ કો વરાકઃ
સર્વેષામ્ ઐકરસ્યં કિમ્ અપિ હરિ-પદે ભક્તિ-ભાજાં બભૂવ

(117)
દત્ત્વા યઃ કમ્ અપિ પ્રસાદમ્ અથ સમ્ભાષ્ય સ્મિત-શ્રી-મુખં
દૂરાત્ સ્નિગ્ધ-દૃશા નિરીક્ષ્ય ચ મહા-પ્રેમોત્સવં યચ્છતિ ।
યેષાં હન્ત કુતર્ક-કર્કશ-ધિયાં તત્રાપિ નાત્યાદરઃ
સાક્ષાત્ પૂર્ણ-રસાવતારિણિ હરૌ દુષ્ટા અમી કેવલમ્

(45)
કાશી-વાસાન્ અપિ ન ગણયે કિં ગયાં માર્ગયેઽહં
મુક્તિઃ શુક્તીભવતિ યદિ મે કઃ પરાર્થ-પ્રસઙ્ગઃ ।
ત્રાસાભાસઃ સ્ફુરતિ ન મહા-રૌરવેઽપિ ક્વ ભીતિઃ
સ્ત્રી-પુત્રાદૌ યદિ કૃપયતે દેવ-દેવઃ સ ગૌરઃ

(99)
બેલાયાં લવણોદધેર્ મધુરિમ-પ્રાગ્-ભાવ-સાર-સ્ફુરલ્-
લીલાયાં નવ-વલ્લવી-રસ-નિધેર્ આવેશયન્તી જગત્ ।
ખેલાયામ્ અપિ શૈશવે નિજ-રુચા વિશ્વૈક-સંમોહિની
મૂર્તિઃ કાચન કાઞ્ચન-દ્રવ-મયી ચિત્તાય મે રોચતે

(129)
દૃષ્ટ્વા માદ્યતિ નૂતનામ્બુદ-ચયં સંવીક્ષ્ય બર્હં ભવેદ્
અત્યન્તં વિકલો વિલોક્ય વલિતાં ગુઞ્જાવલીં વેપતે ।
દૃષ્ટે શ્યામ-કિશોરકેઽપિ ચકિતં ધત્તે ચમત્કારિતામ્
ઇત્થં ગૌર-તનુઃ પ્રચારિત-નિજ-પ્રેમા હરિઃ પાતુ વઃ

(14)
દુષ્કર્મ-કોટિ-નિરતસ્ય દુરન્ત-ઘોર-
દુર્વાસના-નિગડ-શૃઙ્ખલિતસ્ય ગાઢમ્ ।
ક્લિશ્યન્ મતેઃ કુમતિ-કોટિ-કદર્થિતસ્ય
ગૌરં વિનાદ્ય મમ કો ભવિતેહ બન્ધુઃ

(51)
હા હન્ત ચિત્ત-ભુવિ મે પરમોષરાયાં
સદ્-ભક્તિ-કલ્પ-લતિકાઙ્કુરિતા કથં સ્યાત્ ।
હૃદ્ય્ એકમ્ એવ પરમાશસત્નીયમ્ અસ્તિ
ચૈતન્ય-નામ કલયન્ ન કદાપિ શોચ્યઃ

(53)
કૃપા-સિન્ધુઃ સન્ધ્યારુણ-રુચિર-ચિત્રામ્બર-દરો-
જ્જ્વલઃ પૂર્ણ-પ્રેમામૃત-મય-મહાજ્યોતિર્ અમલઃ ।
શચી-ગર્ભ-ક્ષીરાબ્મ્બુધિભવ ઉદારાદ્ભુત-કલઃ
કલાનાથઃ શ્રીમાન્ ઉદયતુ મમ સ્વાન્ત-નભસિ

(15)
ક્વ તાવદ્ વૈરાગ્યં ક્વ ચ વિષય-વાર્તાસુ નરકે-
ષ્વિવોદ્વેગઃ ક્વાસૌ વિનય-ભર-માધુર્ય-લહરી ।
ક્વ તત્ તેજો વાલૌકિકમ્ અથ મહા-ભક્તિ-પદવી
ક્વ સા વા સમ્ભાવ્યા યદ્ અવકલિતં ગૌર-ગતિષુ

(20)
સ્વ-પાદામ્ભોજૈક-પ્રણય-લહરી-સાધન-ભૃતાં
શિવ-બ્રહ્માદીનામ્ અપિ ચ સુમહા-વિસ્મય-ભૃતામ્ ।
મહા-પ્રેમાવેશાત્ કિમ્ અપિ નટનામ્ ઉન્મદ ઇવ
પ્રભુર્ ગૌરો જીયાત્ પ્રકટ-પરમાશ્ચર્ય-મહિમા

(102)
સર્વે નારદ-શઙ્કરાદય ઇહાયાતાઃ સ્વયં શ્રીર્ અપિ
પ્રાપ્તા દેવ-હલાયુધોઽપિ મિલિતો જાતાશ્ ચ તે વૃષ્ણયઃ ।
ભૂયઃ કિં વ્રજ-વાસિનોઽપિ પ્રકટા ગોપાલ-ગોપ્યાદયઃ
પૂર્ણ-પ્રેમ-રસેશ્વરેઽવતરતિ શ્રી-ગૌરચન્દ્રે ભુવિ

(118)
ભૃત્યાઃ સ્નિગ્ધા અથ સુમધુર-પ્રોજ્જ્વલોદાર-ભાજસ્
તત્-પાદાબ્જ-દ્વિતય-સવિધે સર્વ એવાવતીર્ણાઃ ।
પ્રાપુઃ પૂર્વાધિકતર-મહાપ્રેમ-પીયૂષ-લક્ષ્મીં
સ્વ-પ્રેમાણં વિતરતિ જગત્ય્ અદ્ભુતં હેમ-ગૌરે

(119)
અલૌકિક્યા પ્રેમોન્મદ-રસ-વિલાસ-પ્રથનયા
ન યઃ શ્રી-ગોવિન્દાનુચર-સચિવેષ્વ્ એષુ કૃતિષુ ।
મહાશ્ચર્યં પ્રેમોત્સવમ્ અપિ હઢાદ્ દાતરિ ન યન્
મતિર્ ગૌરે સાક્ષાત્ પર ઇહ સ મૂઢો નર-પશુઃ

(40)
અસઙ્ખ્યાઃ શ્રુત્ય્-આદૌ ભગવદ્-અવતારા નિગદિતાઃ
પ્રભાવં કઃ સમ્ભાવયતુ પરમ્ ઈશાદ્ ઇતરતઃ ।
કિમ્ અન્યત્ મત્-પ્રેષ્ઠે કતિ કતિ સતાં નાપ્ય્ અનુભવાસ્
તથાપિ શ્રી-ગૌરે હરિ હરિ ન મૂઢા હરિ-ધિયઃ

(41)
રક્ષો-દૈત્ય-કુલં હતં કિયદ્ ઇદં યોગાદિ-વર્ત્મ-ક્રિયા-
માર્ગો વા પ્રકટી-કૃતઃ કિયદ્ ઇદં સૃષ્ટ્ય્-આદિકં વા કિયત્ ।
મેદિન્ય્-ઉદ્ધરણાદિકં કિયદ્ ઇદં પ્રેમોજ્જ્વલાયા મહા-
ભક્તેર્ વર્ત્મ-કરીં પરાં ભગવતશ્ ચૈતન્ય-મૂર્તિં સ્તુમઃ

(7)
સાક્ષાન્-મોક્ષાદિકાર્થાન્ વિવિધ-વિકૃતિભિસ્ તુચ્છતાં દર્શન્તં
પ્રેમાનન્દં પ્રસૂતે સકલ-તનુ-ભૃતાં યસ્ય લીલા-કટાક્ષઃ ।
નાસૌ વેદેષુ ગૂઢો જગતિ યદિ ભવેદ્ ઈશ્વરો ગૌરચન્દ્રસ્
તત્-પ્રાપ્તોઽનીશ-વાદઃ શિવ શિવ ગહને વિષ્ણુ-માયે નમસ્તે

(42)
વાસો મે વરમ્ અસ્તુ ઘોર-દહન-વ્યાલાવલી-પઞ્જરે
શ્રી-ચૈતન્ય-પદારવિન્દ-વિમુખૈર્ મા કુત્રચિત્ સઙ્ગમઃ ।
વૈકુણ્ઠાદિ-પદં સ્વયં ચ મિલિતં નો મે મનો લિપ્સતે
પાદામ્ભોજ-રસ-ચ્છટા યદિ મનાક્ ગૌરસ્ય નો રસ્યતે

(65)
સકૃન્ નયન-ગોચરીકૃત-તદ્-અશ્રુ-ધારાકુલ-
પ્રફુલ્લ-કમલેક્ષણ-પ્રણય-કાતર-શ્રી-મુખઃ ।
ન ગૌર-ચરણં જિહાસતિ કદાપિ લોકોત્તર-
સ્ફુરન્-મધુરિમાર્ણવં નવ-નવાનુરાગોન્મદઃ

(21)
આચર્ય ધર્મં પરિચર્ય વિષ્ણું
વિચર્ય તીર્થાનિ વિચાર્ય વેદાન્ ।
વિના ન ગૌર-પ્રિય-પાદ-સેવાં
વેદાદિ-દુષ્પ્રાપ-પદં વિદન્તિ

(22)
જ્ઞાનાદિ-વર્ત્મ-વિરુચિં વ્રજ-નાથ-ભક્તિ-
રીતિં ન વેદ્મિ ન ચ સદ્-ગુરવો મિલન્તિ ।
હા હન્ત હન્ત મમ કઃ શરણં નિગૂઢ-
ગૌરો હરિસ્ તવ ન કર્ણ-પથં ગતોઽસ્તિ

(84)
મૃગ્યાપિ સા શિવ-શુકોદ્ધવ-નારદાદ્યૈર્
આશ્ચર્ય-ભક્તિ-પદવી ન દવીયસ્તી નઃ ।
દુર્બોધ-વૈભવ-પતે મયિ પામરેઽપિ
ચૈતન્ય-ચન્દ્ર યદિ તે કરુણા-કટાક્ષઃ

(55)
વૃથાવેશં કર્મસ્વ્ અપનયત વાર્તામ્ અપિ મનાક્
ન કર્ણાભ્યર્ણેઽપિ ક્વચન નયતાધ્યાત્મ-સરણેઃ ।
ન મોહં દેહાદૌ ભજત પરમાશ્ચર્ય-મધુરઃ
પુમર્થાનાં મૌલિર્ મિલતિ ભવતાં ગૌર-કૃપયા

(85)
અલં શાસ્ત્રાભ્યાસૈર્ અલમ્ અહહ તીર્થાટનિકયા
સદા યોષિદ્-વ્યાઘ્ર્યાસ્ ત્રસત વિતથં થૂત્કુરુત રે ।
તૃણં-મન્યા ધન્યાઃય્ શ્રયત કિલ સન્ન્યાસિ-કપટં
નટન્તં ગૌરાઙ્ગં નિજ-રસ-મદાદ્ અમ્બુધિ-તટે

(86)
ઉચ્ચૈર્ આસ્ફાલયન્તં કર-ચરણમ્ અહો હેમ-દણ્ડ-પ્રકાણ્ડૌ
બાહૂ પ્રોદ્ધૃત્ય સત્-તાણ્ડવ-તરલ-તનું પુણ્ડરીકાયતાક્ષમ્ ।
વિશ્વસ્યામઙ્ગલઘ્નં કિમ્ અપિ હરિ-હરીત્ય્ ઉન્મદાનન્દ-નાદૈર્
વન્દે તં દેવ-ચૂડામણિમ્ અતુલ-રસાવિષ્ટ-ચૈતન્ય-ચન્દ્રમ્

(10)
હુઙ્કારૈર્ દશ-દિઙ્મુખં મુખરયન્ન્ અટ્ટહાસ-ચ્છટા-
વીચીભિઃ સ્ફુટ-કુન્દકૈરવ-ગણ-પ્રોદ્ભાસિ કુર્વન્ નભઃ ।
સર્વાઙ્ગઃ પવનોચ્ચલચ્-ચલ-દલ-પ્રાય-પ્રકમ્પં દધન્
મત્તઃ પ્રેમ-રસોન્મદાપ્લુત-ગતિર્ ગૌરો હરિઃ શોભતે

(106)
ક્વ સા નિરઙ્કુશ-કૃપા ક્વ તદ્-વૈભવમ્ અદ્ભુતમ્ ।
ક્વ સા વત્સલતા શૌરે યાદૃક્ ગૌરે તવાત્મનિ

(56)
આનન્દ-લીલા-મય-વિગ્રહાય
હેમાભ-દિવ્ય-ચ્છવિ-સુન્દરાય ।
તસ્મૈ મહા-પ્રેમ-રસ-પ્રદાય
ચૈતન્ય-ચન્દ્રાય નમો નમસ્ તે

(11)
મહા-પુરુષ-માનિનાં સુર-મુનીશ્વરાણાં નિજં
પદામ્બુજમ્ અજાનતાં કિમ્ અપિ ગર્વ-નિર્વાસનમ્ ।
અહો નયન-ગોચરં નિગમ-ચક્ર-ચૂડા-ચયં
શચી-સુતમ્ અચીકરત્ ક ઇહ ભૂરિ-ભાગ્યોદયઃ

(29)
આસ્તાં નામ મહાન્ મહાન્ ઇતિ રવઃ સર્વ-ક્ષમા-મણ્ડલે
લોકે વા પ્રકટાસ્તુ નામ મહતી સિદ્ધિશ્ ચમત્કારિણી ।
કામં ચારુ-ચતુર્ભુજત્વમ્ અયતામ્ આરાધ્ય વિશ્વેશ્વરં
ચેતો મે બહુમન્યતે નહિ નહિ શ્રી-ગૌર-ભક્તિં વિના

(66)
નિર્દોષશ્ ચારુ-નૃત્યો વિધુત-મલિનતા-વક્ર-ભાવઃ કદાચિન્
નિઃશેષ-પ્રાણિ-તાપ-ત્રય-હરણ-મહા-પ્રેમ-પીયૂષ-વર્ષી ।
ઉદ્ભૂતઃ કોઽપિ ભાગ્યોદય-રુચિર-શચીગર્ભ-દુગ્ધામ્બુ-રાશેર્
ભક્તાનાં હૃચ્-ચકોર-સ્વદિત-પદ-રુચિર્ ભાતિ ગૌરાઙ્ગ-ચન્દ્રઃ

(107)
દેવા દુન્દુભિ-વાદનં વિદધિરે ગન્ધર્વ-મુખ્યા જગુઃ
સિદ્ધાઃ સન્તત-પુષ્પ-વૃષ્ટિભિર્ ઇમાં પૃથ્વીં સમાચ્છાદયન્ ।
દિવ્ય-સ્તોત્ર-પરા મહર્ષિ-નિવહાઃ પ્રીત્યોપતસ્થુર્ નિજ-
પ્રેમોન્માદિનિ તાણ્ડવં રચયતિ શ્રી-ગૌરચન્દ્રે ભુવિ

(133)
મત્ત-કેશરિ-કિશોર-વિક્રમઃ
પ્રેમ-સિન્ધુ-જગદ્-આપ્લવોદ્યમઃ ।
કોઽપિ દિવ્ય-નવ-હેમ-કન્દલી-
કોમલો જયતિ ગૌર-ચન્દ્રમાઃ

(100)
અલઙ્કારઃ પઙ્કેરુહ-નયન-નિઃસ્યન્દિ-પયસાં
પૃષદ્ભિઃ સન્-મુક્તા-ફલ-સુલલિતૈર્ યસ્ય વપુષિ ।
ઉદઞ્ચદ્-રોમાઞ્ચૈર્ અપિ ચ પરમા યસ્ય સુષમા
તમ્ આલમ્બે ગૌરં હરિમ્ અરુણ-રોચિષ્ણુ-વસનમ્

(71)
કન્દર્પાદ્ અપિ સુન્દરઃ સુરસરિત્-પૂરાદ્ અહો પાવનઃ
શીતાંશોર્ અપિ શીતલઃ સુમધુરો માધ્વીક-સારાદ્ અપિ ।
દાતા કલ્પ-મહીરુહાદ્ અપિ મહાન્ સ્નિગ્ધો જનન્યા અપિ
પ્રેમ્ણા ગૌર-હરિઃ કદા નુ હૃદિ મે ધ્યાતુઃ પદઃ ધાસ્યતિ

(72)
પુઞ્જં પુઞ્જં મધુર-મધુર્-પ્રેમ-માધ્વી-રસાનાં
દત્ત્વા દત્ત્વા સ્વયમ્ ઉરુદયો મોદયન્ વિશ્વમ્ એતત્ ।
એકો દેવઃ કટિ-તટ-મિલન્-મઞ્જુ-માઞ્જિષ્ટ-વાસા
ભાસા નિર્ભર્ત્સિત-નવ-તડિત્-કોટિર્ એવ પ્રિયો મે

(73)
દૃષ્ટઃ સ્પૃષ્ટઃ કીર્તિતઃ સંસ્મૃતો વા
દૂરસ્થૈર્ અપ્ય્ આનતો વાદૃતો વા ।
પ્રેમ્ણઃ સારં દાતુમ્ ઈશો ય એકઃ
શ્રી-ચૈતન્યં નૌમિ દેવં દયાલુમ્

(4)
સિઞ્ચન્ સિઞ્ચન્ નયન-પયસા પાણ્ડુ-ગણ્ડ-સ્થલાન્તં
મુઞ્ચન્ મુઞ્ચન્ પ્રતિમુહુર્ અહો દીર્ઘ-નિઃશ્વાસ-જાતમ્ ।
ઉચ્ચૈઃ ક્રન્દન્ કરુણ-કરુણો દીર્ઘ-હા-હેતિ-નાદો
ગૌરઃ કોઽપિ વ્રજ-વિરહિણી-ભાવ-મગ્નશ્ ચકાસ્તિ

(108)
કિં તાવદ્ બત દુર્ગમેષુ વિફલં યોગાદિ-માર્ગેષ્વ્ અહો
ભક્તિં કૃષ્ણ-પદામ્બુજે વિદધતઃ સર્વાર્થમ્ આલુણ્ઠતઃ ।
આશા પ્રેમ-મહોત્સવે યદિ શિવ-બ્રહ્માદ્ય્-અલભ્યેઽદ્ભુતે
ગૌરે ધામનિ દુર્વિગાહ-મહિમોદારે તદા રજ્યતામ્

(87)
હસન્ત્ય્ ઉચ્ચૈર્ ઉચ્ચૈર્ અહહ કુલ-વધ્વોઽપિ પરિતો
દ્રવીભાવં ગચ્છન્ત્ય્ અપિ કુવિષય-ગ્રાવ-ઘટિતાઃ ।
તિરસ્કુર્વન્ત્ય્ અજ્ઞા અપિ સકલ-શાસ્ત્રજ્ઞ-સમિતિં
ક્ષિતૌ શ્રી-ચૈતન્યેઽદ્ભુત-મહિમ-સારેઽવતરતિ

(120)
પ્રાયશ્ ચૈતન્યમ્ આસીદ્ અપિ સકલ-વિદાં નેહ પૂર્વં યદ્ એષાં
ખઅર્વા સર્વાર્થ-સારેઽપ્ય્ અકૃત નહિ પદં કુણ્ઠિતા બુદ્ધિ-વૃત્તિઃ ।
ગમ્ભીરોદાર-ભાવોજ્જ્વલ-રસ-મધુર-પ્રેમ-ભક્તિ-પ્રવેશઃ
કેષાં નાસીદ્ ઇદાનીં જગતિ કરુણયા ગૌર-ચન્દ્રેઽવતીર્ણે

(121)
અભિવ્યક્તો યત્ર દ્રુત-કનક-ગૌરો હરિર્ અભૂન્
મહિમ્ના તસ્યૈવ પ્રણય-રસ-મગ્નં જગદ્ અભૂત્ ।
અભૂદ્ ઉચ્ચૈર્ ઉચ્ચૈસ્ તુમુલ-હરિ-સઙ્કીર્તન-વિધિઃ
સ કાલઃ કિં ભૂયોઽપ્ય્ અહહ પરિવર્તતે મધુરઃ

(139)
સૈવેયં ભુવિ ધન્ય-ગૌડ-નગરી વેલાપિ સૈવામ્બુધેઃ
સોઽયં શ્રી-પુરુષોત્તમો મધુપતેસ્ તાન્ય્ એવ નામાનિ ચ ।
નો કુત્રાપિ નિરીક્ષ્યતે હરિ હરિ પ્રેમોત્સવસ્ તાદૃશો
હા ચૈતન્ય કૃપા-નિધાન તવ કિં વિક્ષે પુનર્ વૈભવમ્

(140)
અપારાવારં ચેદમ્ ઋતમય-પાથોધિમ્ અધિકં
વિમથ્ય પ્રાપ્તં સ્યાત્ કિમ્ અપિ પરમં સારમ્ અતુલમ્ ।
તથાપિ શ્રી-ગૌરાકૃતિ-મદન-ગોપાલ-ચરણ-
ચ્છટા-સ્પૃષ્ટાનાં તદ્ વહતિ વિકટામ્ એવ કટુતામ્

(23)
તૃણાદ્ અપિ સુનીચતા સહજ-સૌમ્ય-મુગ્ધાકૃતિઃ
સુધા-મધુર-ભાષિતા વિષય-ગન્ધ-થૂથૂત્કૃતિઃ ।
હરિ-પ્રણય-વિહ્વલા કિમ્ અપિ ધીરનારમ્ભિતા
ભવન્તિ કિલ સદ્-ગુણા જગતિ ગૌર-ભાજામ્ અમી

(24)
કદા શૌરે ગૌરે વપુષિ પરમ-પ્રેમ-રસદે
સદ્-એક-પ્રાણે નિષ્કપટ-કૃત-ભાવોઽસ્મિ ભવિતા ।
કદા વા તસ્યાલૌકિક-સદ્-અનુમાનેન મમ હૃદ્ય્
અકસ્માત્ શ્રી-રાધા-પદ-નખ-મણિ-જ્યોતિર્ ઉદભૂત્

(68)
અશ્રૂણાં કિમ્ અપિ પ્રવાહ-નિવહૈઃ ક્ષૌણીં પુરઃ પઙ્કિલી-
કુર્વન્ પાણિ-તલે નિધાય બદરી-પાણ્ડું કપોલ-સ્થલીમ્ ।
આશ્ચર્યં લવણોદ-રોધસિ વસન્ શોણં દધાનોઽંશુકં
ગૌરીભૂય હરિઃ સ્વયં વિતનુતે રાધા-પદાબ્જે રતિમ્

(135)
સાન્દ્રાનન્દોજ્જ્વલ-નવ-રસ-પ્રેમ-પીયૂષ-સિન્ધોઃ
કોટિં વર્ષન્ કિમ્ અપિ કઔર્ણ-સ્નિગ્ધ-નેત્રાઞ્ચલેન ।
કોઽયં દેવઃ કનક-કદલી-ગર્ભ-ગૌરાઙ્ગ-યષ્ટિશ્
ચેતોઽકસ્માન્ મમ નિજ-પદે ગાઢમ્ ઉપ્તં ચકાર

(61)
યથા યથા ગૌર-પદારવિન્દે
વિન્દેત ભક્તિં કૃત-પુણ્ય-રાશિઃ ।
તથા તથોત્સર્પતિ હૃદ્ય્ અકસ્માત્
રાધા-પદામ્ભોજ-સુધાંશુ-રાશિઃ

(88)
કોઽયં પટ્ટ-ઘટી-વિરાજિત-કટી-દેશઃ કરે કઙ્કણં
હારં વક્ષસિ કુણ્ડલં શ્રવણયોર્ બિભ્રત્ પદે નૂપુરૌ ।
ઊર્ધ્વીકૃત્ય નિબદ્ધ-કુન્તલ-ભર-પ્રોત્ફુલ્લ-મલ્લી-સ્રગા-
પીડઃ ક્રીડતિ ગૌર-નાગર-વરો નૃત્યન્ નિજૈર્ નામભિઃ

(132)
સંસાર-દુઃખ-જલધૌ પતિતસ્ય કામ-
ક્રોધાદિ-નક્ર-મકરૈઃ કવલીકૃતસ્ય ।
દુર્વાસના-નિગડિતસ્ય નિરાશ્રયસ્ય
ચૈતન્ય-ચન્દ્ર મમ દેહિ પદાવલમ્બમ્

(54)
કાન્ત્યા નિન્દિત-કોટિ-કોટિ-મદનઃ શ્રીમન્-મુખેન્દુ-ચ્છટા-
વિચ્છાયીકૃત-કોટિ-કોટિ-શરદ્-ઉન્મીલત્-તુષાર-ચ્છવિઃ ।
ઔદાર્યેણ ચ કોટિ-કોટિ-ગુણિતં કલ્પ-દ્રુમં હ્ય્ અલ્પયન્
ગૌરો મે હૃદિ કોટિ-કોટિ-જનુષાં ભાગ્યૈઃ પદં ધાસ્યતિ

(74)
ક્ષણં હસતિ રોદિતિ ક્ષણમ્ અથ ક્ષણં મૂર્ચ્છતિ
ક્ષણં લુઠતિ ધાવતિ ક્ષણમ્ અથ ક્ષણં નૃત્યતિ ।
ક્ષણં શ્વસિતિ મુઞ્ચતિ ક્ષણમ્ ઉદાર-હાહા-રવં
મહા-પ્રણય-લીલયા વિહરતીહ ગૌરો હરિઃ

(134)
ક્ષણં ક્ષીણઃ પીનઃ ક્ષણમ્ અહહ સાશ્રુઃ ક્ષણમ્ અથ
ક્ષણં સ્મેરઃ શીતઃ ક્ષણમ્ અનલ-તપ્તઃ ક્ષણં અપિ ।
ક્ષણં ધાવન્ સ્તબ્ધઃ ક્ષણમ્ અધિક-જલ્પન્ ક્ષણમ્ અહો
ક્ષણં મૂકો ગૌરઃ સ્ફુરતુ મમ દેહો ભગવતઃ

(76)
કૈવલ્યં નરકાયતે ત્રિ-દશ-પૂર્ આકાશ-પુષ્પાયતે
દુર્દાન્તેન્દ્રિય-કાલ-સર્પ-પટલી પ્રોત્ખાત-દંષ્ટ્રાયતે ।
વિશ્વં પૂર્ણ-સુખાયતે વિધિ-મહેન્દ્રાદિશ્ ચ કીટાયતે
યત્-કારુણ્ય-કટાક્ષ-વૈભવવતાં તં ગૌરમ્ એવ સ્તુમઃ

(5)
પ્રવાહૈર્ અશ્રૂણાં નવ-જલદ-કોટીર્ ઇવ દૃશોર્
દધાનં પ્રેમાર્ધ્યા પરમ-પદ-કોટિ-પ્રહસનમ્ ।
વમન્તં માધુર્યૈર્ અમૃત-નિધિ-કોટીર્ ઇવ તનૂ-
ચ્છટાભિસ્ તં વન્દે હરિમ્ અહહ સન્ન્યાસ-કપટમ્

(12)
સ્વ-તેજસા કૃષ્ણ-પદારવિન્દે
મહા-રસાવેશિત-વિશ્વમ્ ઈશમ્ ।
કમ્ અપ્ય્ અશેષ-શ્રુતિ-ગૂઢ-વેશં
ગૌરાઙ્ગમ્ અઙ્ગીકુરુ મૂઢ-ચેતઃ

(57)
ચૈતન્યેતિ કૃપામયેતિ પરમોદારેતિ નાનાવિધ-
પ્રેમાવેશિત-સર્વ-ભૂત-હૃદયેત્ય્ આશ્ચર્ય-ધામન્ન્ ઇતિ ।
ગૌરાઙ્ગેતિ ગુણાર્ણવેતિ રસરૂપેતિ સ્વનામ-પ્રિયે-
ત્ય્ આશ્રાન્તં મમ જલ્પતો જનિર્ ઇયં યાયાદ્ ઇતિ પ્રાર્થયે

(67)
માદ્યન્તઃ પરિપીય યસ્ય ચરણામ્ભોજ-સ્રવત્-પ્રોજ્જ્વલ-
પ્રેમાનન્દ-મયામૃતાદ્ભુત-રસાન્ સર્વે સુપર્વેડિતાઃ ।
બ્રહ્માદીંશ્ ચ હસન્તિ નાતિબહુમન્યન્તે મહા-વૈષ્ણવાન્
ધિક્-કુર્વન્તિ સ્ચ જ્ઞાન-કર્મ-વિદુષસ્ તં ગૌરમ્ એવ સ્તુમઃ

(6)
યો માર્ગો દુર-શૂન્યો ય ઇહ બત બલત્-કણ્ટકો યોઽતિદુર્ગો
મિથ્યાર્થ-ભ્રામકો યઃ સપદિ રસમયાનન્દ-નિઃસ્યન્દનો યઃ ।
સદ્યઃ પ્રદ્યોતયંસ્ તં પ્રકટિત-મહિમા સ્નેહવદ્-ધૃદ્-ગુહાયાં
કોઽપ્ય્ અન્તર્ધ્વાન્ત-હન્તા સ જયતિ નવદ્વીપ-દીપ્યત્-પ્રદીપઃ

(104)
દૂરાદ્ એવ દહન્ કુતર્ક-શલભાન્ કોટીન્દુ-સંશીતલ-
જ્યોતિઃકન્દલ-સંવલન્-મધુરિમા બાહ્યાન્તર-ધ્વાન્ત-હૃત્ ।
સસ્નેહાશય-વૃત્તિ-દિવ્ય-વિસરત્-તેજાઃ સુવર્ણ-દ્યુતિઃ
કારુણ્યાદ્ ઇહ જાજ્વલીતિ સ નવદ્વીપ-પ્રદીપોઽદ્ભુતઃ

(105)
સ્વયં દેવો યત્ર દ્રુત-કનક-ગૌરઃ કરુણયા
મહા-પ્રેમાનન્દોજ્જ્વલ-રસ-વપુઃ પ્રાદુરભવત્ ।
નવદ્વીપે તસ્મિન્ પ્રૈભવન-ભક્ત્ય્-ઉત્સવ-મયે
મનો મે વૈકુણ્ઠાદ્ અપિ ચ મધુરે ધામ્નિ રમતે

(62)
બિભ્રદ્-વર્ણં કિમ્ અપિ દહનોત્તીર્ણ-સૌવર્ણ-સારં
દિવ્યાકારં કિમ્ અપિ કલયન્ દૃપ્ત-ગોપાલ-મૌલેઃ ।
આવિષ્કુર્વન્ ક્વચિદ્ અવસરે તત્-તદ્-આશ્ચર્ય-લીલાં
સાક્ષાદ્ રાધા-મધુરિપુર્-વપુર્ ભાતિ ગૌરાઙ્ગ-ચન્દ્રઃ

(109)
યત્ તદ્ વદન્તુ શાસ્ત્રાણિ યત્ તદ્ વ્યાખ્યાન્તુ તાર્કિકાઃ ।
જીવનં મમ ચૈતન્ય-પાદામ્ભોજ-સુધૈવ તુ

(63)
પાદાઘાત-રવૈર્ દિશો મુખરયન્ નેત્રામ્ભસાં વેણીભિઃ
ક્ષૌણિં પઙ્કિલયન્ન્ અહો વિશદયન્ન્ અટ્ટાટ્ટહાસૈર્ નભઃ ।
ચન્દ્ર-જ્યોતિર્ ઉદાર-સુન્દર-કટિ-વ્યાલોલ-શોણામ્બરઃ
કો દેવો લવણોદ-કૂલ-કુસુમોદ્યાને મુદા નૃત્યતિ

(136)
ધિગ્ અસ્તુ કુલમ્ ઉજ્જ્વલં ધિગ્ અપિ વાગ્મિતાં ધિગ્ યશો
ધિગ્ અધ્યયનમ્ આકૃતિં નવ-વયઃ શ્રિયં ચાપિ ધિક્ ।
દ્વિજત્વમ્ અપિ ધિક્ પર:અ વિમલમ્ આશ્રમાદ્યં ચ ધિક્
ન ચેત્ પરિચિતઃ કલૌ પ્રકટ-ગૌર-ગોપી-પતિઃ

(43)
ધ્યાયન્તો ગિરિ-કન્દરેષુ બહવો બ્રહ્માનુભૂયાસતે
યોગાભ્યાસ-પરાશ્ ચ સન્તિ બહવઃ સિદ્ધા મહી-મણ્ડલે ।
વિદ્યા-શૌર્ય-ધનાદિભિશ્ ચ બહવો વલ્ગન્તિ મિથ્યોદ્ધતાઃ
કો વા ગૌર-કૃપાં વિનાદ્ય જગતિ પ્રેમોન્મદો નૃત્યતુ

(98)
અન્તર્ધ્વાન્ત-ચયં સમસ્ત-જગતામ્ ઉન્મૂલયન્તી હઠાત્
પ્રેમાનન્દ-રસામ્બુધિં નિરવધિં પ્રોદ્વેલયન્તી બલાત્ ।
વિશ્વં શીતલયન્ત્ય્ અતીવ વિકલં તાપ-ત્રયેણાનિશં
સાસ્માકં હૃદયે ચકાસ્તુ સતતં ચૈતન્ય-ચન્દ્ર-ચ્છટા

(17,75)
ઉપાસતાં વા ગુરુ-વર્ય-કોટીર્
અધીયતાં વા શ્રુતિ-શાત્ર-કોટીઃ ।
ચૈતન્ય-કારુણ્ય-કટાક્ષ-ભાજાં
સદ્યઃ પરં સ્યાદ્ ધિ રહસ્ય-લાભઃ

(25)
અપારસ્ય પ્રેમોજ્જ્વલ-રસ-રહસ્યામૃત-નિધેર્
નિધાનં બ્રહ્મેશાર્ચિત ઇહ હિ ચૈતન્ય-ચરણઃ ।
અતસ્ તં ધ્યાયન્તુ પ્રણય-ભરતો યાન્તુ શરણં
તમ્ એવ પ્રોન્મત્તાસ્ તમ્ ઇહ કિલ ગાયન્તુ કૃતિનઃ

(89)
શ્રીમદ્-ભાગવતસ્ય યત્ર પરમં તાત્પર્યમ્ ઉટ્ટઙ્કિતં
શ્રી-વૈયાસકિના દુરન્વયતયા રાસ-પ્રસઙ્ગેઽપિ યત્ ।
યદ્ રાધા-રતિ-કેલિ-નાગર-રસાસ્વાદૈક-સદ્-ભાજનં
તદ્-વસ્તુ-પ્રથનાય ગૌર-વપુષા લોકેઽવતીર્ણો હરિઃ

(122)
પાત્રાપાત્ર-વિચારણં ન કુરુતે ન સ્વં પરં વીક્ષતે
દેયાદેય-વિમર્શકો ન હિ ન વા કાલ-પ્રતીક્ષઃ પ્રભુઃ ।
સદ્યો યઃ શ્રવણેક્ષણ-પ્રણમન-ધ્યાનાદિના દુર્લભં
દત્તે ભક્તિ-રસં સ એવ ભગવાન્ ગૌરઃ પરં મે ગતિઃ

(77)
કેચિદ્ દાસ્યમ્ અવાપુર્ ઉદ્ધવ-મુખાઃ શ્લાઘ્યં પરે લેભિરે
શ્રી-દામાદિ-પદં વ્રજામ્બુ-દૃશાં ભાવં ભેજુઃ પરે ।
અન્યે ધન્યતમા ધયન્તિ મધુરં રાધા-રસામ્ભોનિધિં
શ્રી-ચૈતન્ય-મહાપ્રભોઃ કરુણયા લોકસ્ય કાઃ સમ્પદઃ

(123)
સર્વજ્ઞૈર્ મુનિ-પુઙ્ગવૈઃ પ્રવિતતે તત્-તન્-મતે યુક્તિભિઃ
પૂર્વં નૈકતરત્ર કોઽપિ સુદૃઢં વિશ્વસ્ત આસીજ્ જનઃ ।
સમ્પ્રત્ય્ અપ્રતિમ-પ્રભાવ ઉદિતે ગૌરાઙ્ગ-ચન્દ્રે પુનઃ
શ્રુત્ય્-અર્થો હરિ-ભક્તિર્ એવ પરમઃ કૈર્ વા ન નિર્ધાર્યતે

(124)
વઞ્ચિતોઽસ્મિ વઞ્ચિતોઽસ્મિ વઞ્ચિતોઽસ્મિ ન સંશયઃ ।
વિશ્વં ગૌર-રસે મગ્નં સ્પર્શોઽપિ મમ નાભવત્

(46)
અહો વૈકુણ્ઠ-સ્થૈર્ અપિ ચ ભગવત્-પાર્ષદ-વરૈઃ
સરોમાઞ્ચં દૃષ્ટા યદ્ અનુચર-વક્રેશ્વર-મુખાઃ ।
મહાશ્ચર્ય-પ્રેમોજ્જ્વલ-રસ-સદાવેશ-વિવશી-
કૃતાઙ્ગાસ્ તં ગૌરં કથમ્ અકૃત-પુણ્યઃ પ્રણયતુ

(44)
કૈર્ વા સર્વ-પુમર્થ-મૌલિર્ અકૃતાયાસૈર્ ઇહાસાદ્ ઇતો
નાસીદ્ ગૌર-પદારવિન્દ-રજસા સ્પૃષ્ટે મહી-મણ્ડલે ।
હા હા ધિગ્ મમ જીવિતં ધિગ્ અપિ મે વિદ્યાં ધિગ્ અપ્ય્ આશ્રમં
યદ્ દૌર્ભાગ્ય-ભરાદ્ અહો મમ ન તદ્-સમ્બન્ધો-ગન્ધોઽપ્ય્ અભૂત્

(47)
વિશ્વં મહા-પ્રણય-સીધુ-સુધા-રસૈક-
પાથોનિધૌ સકલમ્ એવ નિમજ્જયન્તમ્ ।
ગૌરાઙ્ગ-ચન્દ્ર-નખ-ચન્દ્ર-મણિ-ચ્છટાયાઃ
કઞ્ચિદ્ વિચિત્રમ્ અનુભાવમ્ અહં સ્મરામિ

(125)
જિતં જિતં મયાદ્યાપિ ગૌર-સ્મૃત્ય્-અનુભાવતઃ ।
તીર્ણાઃ કુમત-કાન્તારાઃ પૂર્ણાઃ સર્વ-મનોરથાઃ

(?)
દન્તે નિધાય તૃણકં પદયોર્ નિપત્ય
કૃત્વા ચ કાકુ-શતમ્ એતદ્ અહં બ્રવીમિ ।
હે સાધવઃ સકલમ્ એવ વિહાય દૂરાદ્
ગૌરાઙ્ગ-ચન્દ્ર-ચરણે કુરુતાનુરાગમ્

(90)
પતન્તિ યદિ સિદ્ધયઃ કરતલે સ્વયં દુર્લભાઃ
સ્વયં ચ યદિ સેવકી-ભવિતુમ્ આગતાઃ સ્યુઃ સુરાઃ ।
કિમ્ અન્યદ્ ઇદમ્ એવ મે યદિ ચતુર્ભુજં સ્યાદ્ વપુસ્
તથાપિ ન મનો મનાક્ ચલતિ ગૌરચન્દ્રાન્ મમ

(64)
અહો ન દુર્લભા મુક્તિર્ ન ચ ભક્તિઃ સુદુર્લભા ।
ગૌરચન્દ્ર-પ્રસાદસ્ તુ વૈકુણ્ઠેઽપિ સુદુર્લભઃ

(91)
સોઽપ્ય્ આશ્ચર્ય-મયઃ પ્રભુર્ નયનયોર્ યન્ નાભવદ્ ગોચરો
યન્ નાસ્વાદિ હરેઃ પદામ્બુજ-રસસ્ તદ્ યદ્ ગતં તદ્ ગતમ્ ।
એતાવન્ મમ તાવદ્ અસ્તુ જગતીં યેઽદ્યાપ્ય્ અલઙ્કુર્વતે
શ્રી-ચૈતન્ય-પદે નિખાત-મનસસ્ તૈર્ યત્ પ્રસઙ્ગોત્સવઃ

(50)
ઉત્સસર્પ જગદ્ એવ પૂરયન્
ગૌરચન્દ્ર-કરુણા-મહાર્ણવઃ ।
બિન્દુ-માત્રમ્ અપિ નાપતન્ મહા-
દુર્ભગે મયિ કિમ્ એતદ્ અદ્ભુતમ્

(48)
કાલઃ કલિર્ બલિન ઇન્દ્રિય-વૈરિ-વર્ગાઃ
શ્રી-ભક્તિ-માર્ગ ઇહ કણ્ટક-કોટિ-રુદ્ધઃ ।
હા હા ક્વ યામિ વિકલઃ કિમ્ અહં કરોમિ
ચૈતન્ય-ચન્દ્ર યદિ નાદ્ય કૃપાં કરોષિ

(49)
કલિન્દ-તનયા-તટે સ્ફુરદ્-અમન્દ-વૃન્દાવનં
વિહાય લવણામ્બુધેઃ પુલિન-પુષ્પ-વાટીં ગતઃ ।
ધૃતારુણ-પટઃ પરાકૃત-સુપીત-વાસા હરિસ્
તિરોહિત-નિજ-ચ્છવિઃ પ્રકટ-ગૌરિમા મે ગતિઃ

(79)
આસ્તાં વૈરાગ્ય-કોટિર્ ભવતુ શમ-દમ-ક્ષાન્તિ-મૈત્ર્ય્-આદિ-કોટિસ્
તત્ત્વાનુધ્યાન-કોટિર્ ભવતુ ભવતુ વા વૈષ્ણવી ભક્તિ-કોટિઃ ।
કોટ્ય્-અંશો ઽપ્ય્ અસ્ય ન સ્યાત્ તદ્ અપિ ગુણ-ગણો યઃ સ્વતઃ-સિદ્ધ આસ્તે
શ્રીમચ્-ચૈતન્યચન્દ્ર-પ્રિય-ચરણ-નખ-જ્યોતિર્ આમોદ-ભાજામ્

(26)
ભજન્તુ ચૈતન્ય-પદારવિન્દં
ભવન્તુ સદ્-ભક્તિ-રસેન પૂર્ણાઃ ।
આનન્દયન્તુ ત્રિ-જગદ્-વિચિત્ર-
માધુર્ય-સૌભાગ્ય-દયા-ક્ષમાદ્યૈઃ

(92)
જ્ઞાન-વૈરાગ્ય-ભક્ત્ય્-આદિ
સાધયન્તુ યથા તથા ।
ચૈતન્ય-ચરણામ્ભોજ-
ભક્તિ-લભ્ય-સમં કુતઃ

(94)
હા હન્ત હન્ત પરમોષર-ચિત્ત-ભૂમૌ
વ્યર્થીભવન્તિ મમ સાધન-કોટયોઽપિ ।
સર્વાત્મના તદ્ અહમ્ અદ્ભુત-ભક્તિ-બીજં
શ્રી-ગૌરચન્દ્ર-ચરણં શરણં કરોમિ

(52)
સર્વ-સાધન-હીનોઽપિ પરમાશ્ચર્ય-વૈભવે ।
ગૌરાઙ્ગે ન્યસ્ત-ભાવો યઃ સર્વાર્થ-પૂર્ણ એવ સઃ

(30)
બ્રહ્મેશાદિ-મહાશ્ચર્ય-મહિમાપિ મહાપ્રભુઃ ।
મુગ્ધ-બાલોદિતં શ્રુત્વા સ્નિગ્ધોઽવશ્યં ભવિષ્યતિ

(142)
દૃષ્ટં ન શાસ્ત્રં ગુરવો ન પૃષ્ટા
વિવેચિતં નાપિ બુધૈઃ સ્વ-બુદ્ધ્યા ।
યથા તથા જલ્પતુ બાલ-ભાવાત્
તથાપિ મે ગૌરહરિઃ પ્રસીદતુ

(143)
કેચિત્ સાગર-ભૂધરાન્ અપિ પરાક્રામન્તિ નૃત્યન્તિ વૈ
કેચિદ્ દેવ-પુરન્દરાદિષ્ મહા-ક્ષેપં ક્ષિપન્તે મુહુઃ ।
આનન્દોદ્ભટ-જાલ-વિહ્વલતયા તેઽદ્વૈત-ચન્દ્રાદયઃ
કે કિં નો કૃતવન્ત ઈદૃશિ પુનશ્ ચૈતન્ય-નૃત્યોત્સવે

(27)
અવતીર્ણે ગૌરચન્દ્રે વિસ્તીર્ણે પ્રેમ-સાગરે ।
યે ન મજ્જન્તિ મજ્જન્તિ તે મહાનર્થ-સાગરે

(35)
પ્રસારિત-મહા-પ્રેમ-પીયૂષ-રસ-સાગરે ।
ચૈતન્ય-ચન્દ્રે પ્રકટે યો દીનો દીન એવ સઃ

(36)
ગીતા-ભાગવતં પઠત્વ્ અવિરતં તીર્થાનિ સંસેવતાં
શાલગ્રામ-શિલાં સમર્ચયતુ વા કાલ-ત્રયં પ્રત્યહમ્ ।
મુક્તિભ્યો મહતીં પુમાન્ ન લભતે તત્-કોષ-ભૂષાઙ્કરીં
ભક્તિં પ્રેમમયીં શચીસુત-પદ-દ્વન્દ્વાનુકમ્પાં વિના

(?)
આશા યસ્ય પદ-દ્વન્દ્વે ચૈતન્યસ્ય મહાપ્રભોઃ ।
તસ્યેન્દ્રો દાસવદ્ ભાતિ કા કથા નૃપ-કીટકે

(96)
યસ્યાશા કૃષ્ણ-ચૈતન્યે રાજ-દ્વારિ કિમ્ અર્થિનઃ ।
ચિન્તામણિ-ચયં પ્રાપ્ય કો ગૂઢો રજતં વ્રજેત્

(97)
માદ્યત્-કોટિ-મૃગેન્દ્ર-હુઙ્કૃતિ-રવસ્ તિગ્માંશુ-કોટિ-ચ્છવિઃ
કોટીન્દૂદ્ભવ-શીતલો ગતિ-જિત-પ્રોન્મત્ત-કોટિ-દ્વિપઃ ।
નામ્ના દુષ્કૃત-કોટિ-નિષ્કૃતિ-કરો બ્રહ્માદિ-કોડીશ્વરઃ
કોટ્ય્-અદ્વૈત-શિરોમણિર્ વિજયતે શ્રી-શ્રી-શચી-નન્દનઃ

(103)
અતિ-પુણ્યૈર્ અતિ-સુકૃતૈઃ કૃતાર્થીકૃતઃ કોઽપિ પૂર્વૈઃ ।
એવં કૈર્ અપિ ન કૃતં યત્ પ્રેમાબ્ધૌ નિમજ્જિતં વિશ્વમ્

(126)
યદિ નિગદિત-મીનાદ્ય્-અંશવદ્ ગૌરચન્દ્રો
ન તદ્ અપિ સ હિ કશ્ચિચ્ છક્તિ-લીલા-વિકાશઃ ।
અતુલ-સકલ-શક્ત્યાશ્ચર્ય-લીલા-પ્રકાશૈર્
અનધિગત-મહત્ત્વઃ પૂર્ણ એવાવતીર્ણઃ

(141)
સંસાર-સિન્ધુ-તરણે હૃદયં યદિ સ્યાત્
સઙ્કીર્તનામૃત-રસે રમતે મનશ્ ચેત્ ।
પ્રેમામ્બુધૌ વિહરણે યદિ ચિત્ત-વૃત્તિશ્
ચૈતન્ય-ચન્દ્ર-ચરણે શરણં પ્રયાતુ